VI SA/WA 608/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-02-04
NSAtransportoweWysokawsa
opłaty drogowepojazd nienormatywnykara pieniężnaniezgodność z KonstytucjąrozporządzenieTrybunał Konstytucyjnykontrola drogowanacisk na ośprawo administracyjnesądownictwo administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje nakładające karę pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym, uznając przepisy rozporządzenia za niezgodne z Konstytucją.

Sprawa dotyczyła skargi J. S. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad nakładającą karę pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję poprzednika, stwierdzając, że przepisy rozporządzenia, na podstawie których nałożono karę, zostały uznane przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodne z Konstytucją RP.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę J. S. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję nakładającą na skarżącego karę pieniężną w wysokości 4.351,15 zł za przejazd pojazdem nienormatywnym bez wymaganego zezwolenia. Kontrola wykazała przekroczenie dopuszczalnych norm nacisku na osie pojazdu. Sąd uchylił obie decyzje administracyjne, opierając się na wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 grudnia 2002 r. (sygn. P 6/02), który uznał przepisy § 9 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. o opłatach drogowych za niezgodne z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Sąd wskazał, że przepisy te, mimo wcześniejszego wyroku Trybunału, zostały powtórzone w kolejnym rozporządzeniu. Dodatkowo, sąd zwrócił uwagę na rozbieżności w danych dotyczących nacisków na osie pojazdu oraz na fakt, że część przepisów, na które powoływano się w decyzjach, została już uchylona. W konsekwencji, sąd uchylił zaskarżone decyzje i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy uznane za niezgodne z Konstytucją nie mogą stanowić podstawy do nałożenia kary.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny jest zobowiązany do uchylenia decyzji wydanej na podstawie przepisu, który został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją RP, zgodnie z art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

Dz.U. Nr 153, poz.1269 art. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla decyzję w razie naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

Pomocnicze

Dz.U. Nr 51, poz. 607 z 2000 r. art. § 2 ust. 2, tabela lp. 5 pkt.1 lit D, lp.5 pkt.4 lit b, lp5 pkt.4 lit. c, § 9 ust. 1 pkt. 2 i 3, ust.2 i 3 oraz § 10

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych

Przepisy § 9 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 zostały uznane przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodne z Konstytucją RP.

Dz. U. Nr 8, poz. 60 art. art. 8

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 stycznia 2002 r. w sprawie opłat drogowych

Dz.U. Nr 153, poz.1269 art. art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Dz. U. Nr 153, poz. 1270 art. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dz.U. Nr 153, poz.1269 art. art. 145 a § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W sytuacji, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, można żądać wznowienia postępowania administracyjnego.

Dz.U. Nr 153, poz.1269 art. art. 152

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o uchyleniu decyzji.

Dz.U. Nr 153, poz.1269 art. art. 200

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

Dz.U. Nr 153, poz.1269 art. art. 209

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zwrot kosztów postępowania.

Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów i zakresu ich niezbędnego wyposażenia

Przepisy tego rozporządzenia zostały uchylone.

Dz.U Nr 32, poz. 262 art. § 60

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia

Przepisy uchylające rozporządzenie z 1999 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy rozporządzenia o opłatach drogowych, na podstawie których nałożono karę, zostały uznane przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodne z Konstytucją RP. Rozbieżności w danych dotyczących nacisków na osie pojazdu. Stosowanie przepisów, które zostały uchylone.

Godne uwagi sformułowania

sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych, pomimo wcześniejszego wyroku Trybunału w sprawie P 7/98, ponownie powtórzyło i utrzymało przepisy niezgodne z Konstytucją RP.

Skład orzekający

Olga Żurawska-Matusiak

przewodniczący

Pamela Kuraś-Dębecka

sprawozdawca

Piotr Borowiecki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uchylanie decyzji administracyjnych wydanych na podstawie przepisów uznanych za niezgodne z Konstytucją, nawet jeśli przepisy te zostały później uchylone lub zastąpione innymi, ale nadal naruszają prawo materialne."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których zastosowano przepisy rozporządzeń uznanych za niekonstytucyjne lub uchylone, a także gdy występują istotne rozbieżności w danych dowodowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wpływają na bieżące postępowania administracyjne i sądowe, a także jak sądy administracyjne egzekwują zgodność prawa z Konstytucją.

Niezgodne z Konstytucją przepisy nadal mogą prowadzić do uchylenia kary – kluczowa rola Trybunału Konstytucyjnego w ochronie praw obywateli.

Dane finansowe

WPS: 4351,15 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VI SA/Wa 608/04 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-02-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-04-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Olga Żurawska-Matusiak /przewodniczący/
Pamela Kuraś-Dębecka /sprawozdawca/
Piotr Borowiecki
Symbol z opisem
6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Skarżony organ
Dyrektor Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym; Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Asesor WSA Piotr Borowiecki Protokolant Aleksandra Borowiec-Krawczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2005 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] stycznia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] października 2003 r. 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na rzecz skarżącego J. S. 174 zł (sto siedemdziesiąt cztery złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
W dniu [...] października 2001 r. przeprowadzono na drodze krajowej [...] kontrolę pojazdu [...] kierowanego przez J. S. W trakcie kontroli ustalono, że pojazd z przewożonym ładunkiem (glina) przekroczył dopuszczalne prawem parametry nacisku na poszczególne osie pojazdu- na oś II pojazdu o 32,14 kN, na oś IV pojazdu o 00,66 kN.
Po wyjaśnieniu kwestii dotyczącej umowy przewłaszczania przedmiotowego pojazdu samochodowego Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r. utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] października 2003 r. obciążającą J. S. opłatą drogową w kwocie 4.351,15 zł.
W uzasadnieniach obu decyzji podano, że przedmiotowy pojazd wykonując przejazd po drodze krajowej był pojazdem nienormatywnym bowiem nacisk na II oś pojazdu przekraczał dopuszczalne prawem normy o 32,14 kN, na IV oś pojazdu o 8,73 kN, na V oś pojazdu o 2,15 kN a na wykonanie tego przejazdu przedsiębiorca nie posiadał zezwolenia.
Opłata drogowa została wymierzona w oparciu o przepis § 2 ust. 2, tabela lp. 5 pkt.1 lit D, lp.5 pkt.4 lit b, lp5 pkt.4 lit. c, § 9 ust. 1 pkt. 2 i 3, ust.2 i 3 oraz § 10 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych (Dz.U. Nr 51, poz. 607 z 2000 r.) w związku z art. 8 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 stycznia 2002 r. w sprawie opłat drogowych (Dz. U. Nr 8, poz. 60).
W skardze do Sądu strona domagała się uchylenia tej decyzji powołując się na brak podstaw prawnych do naliczenia podwyższonej opłaty, różnice w naciskach na poszczególne osie, wynikające z porównania danych wymienionych w protokole kontroli i w decyzji a także podnosiła, iż dopuszczalna masa całkowita pojazdu nie została przekroczona.
W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co na-stępuje ;
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sądy administracyjne sprawują zatem kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i procesowym.
Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 10 grudnia 2002 r., P 6/02, wydanym po rozpoznaniu pytania prawnego Naczelnego Sądu Administracyjnego o zbadanie zgodności m. in. § 9 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 cytowanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. o opłatach drogowych z art. 2 i art. 92 ust. 1 Konstytucji RP orzekł, że § 9 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 tego rozporządzenia jest niezgodny z art. 92 ust. 1 oraz nie jest niezgodny z art. 2 Konstytucji RP.
W obszernym uzasadnieniu Trybunał powołał się na swój wcześniejszy wyrok z dnia 27 kwietnia 1999 r., w którym stwierdził, że, § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 r. w sprawie opłat drogowych był niezgodny z art. 2 i art. 92 ust. 1 Konstytucji RP ponieważ naruszał zakres ustawowego upoważnienia oraz stanowił przepis o charakterze represyjnym.
Według Trybunału Konstytucyjnego ustalenie opłaty za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia na podstawie § 9 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych następuje w istocie w taki sam sposób jak ustalenie tej opłaty na podstawie § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 r. w sprawie opłat drogowych, uznanego przez Trybunał za niekonstutucyjny.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych, pomimo wcześniejszego wyroku Trybunału w sprawie P 7/98, ponownie powtórzyło i utrzymało przepisy niezgodne z Konstytucją RP.
W przedmiotowej sprawie obie decyzje administracyjne zostały wydane na podstawie § 9 ust. 1 pkt. 1 i 2 oraz ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych.
Zgodnie z treścią art. 145 a § 1 kpa w sytuacji, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją można żądać wznowienia postępowania administracyjnego. Jednocześnie przepis art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zobowiązuje ten sąd do uchylenia decyzji w razie zaistnienia naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Z uwagi na powyższe okoliczności szczegółowe rozważanie pozostałych zarzutów zawartych w skardze jest bezprzedmiotowe.
Dodatkowo wskazać trzeba, że obie decyzje zostały wydane w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów i zakresu ich niezbędnego wyposażenia, które to przepisy mocą § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U Nr 32, poz. 262) zostały uchylone, a zatem w dacie wydawania decyzji już nie obowiązywały. Jednocześnie w toku ponownego rozpoznania sprawy koniecznym będzie wyjaśnienie rozbieżności w zakresie wartości nacisków na poszczególne osie kontrolowanego pojazdu występujących w protokole kontroli z dnia [...] października 2001 r. w porównaniu do wartości przyjętych w zaskarżonych decyzjach (oś IV i V).
Mając to wszystko na uwadze, na mocy art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b i art. 152 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji wyroku, o kosztach rozstrzygając w oparciu o art. 200 i 209 w/w ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI