II SA 2075/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-08-17
NSAtransportoweWysokawsa
opłaty drogowepojazdy nienormatywneniekonstytucyjnośćrozporządzeniesądownictwo administracyjnedrogi publicznekontrola wagowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o nałożeniu opłaty drogowej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, uznając przepisy rozporządzenia Rady Ministrów za niezgodne z Konstytucją.

Sprawa dotyczyła skargi R.T. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych nakładającą opłatę drogową za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że przepisy rozporządzenia Rady Ministrów, na podstawie których nałożono opłatę, zostały uznane przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodne z Konstytucją.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprawę ze skargi R.T. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych, która utrzymała w mocy decyzję obciążającą skarżącego opłatą drogową za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Podstawą nałożenia opłaty były przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych. Sąd, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 grudnia 2002 r. (sygn. akt P 6/02), stwierdził, że zakwestionowane przepisy rozporządzenia są niezgodne z Konstytucją RP, ponieważ naruszają zakres ustawowego upoważnienia. W związku z tym, że decyzje administracyjne zostały wydane na podstawie przepisów uznanych za niekonstytucyjne, sąd uchylił obie decyzje i orzekł o niewykonywaniu zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku. Sąd zasądził również od organu na rzecz skarżącego zwrot wpisu sądowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych są niezgodne z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP.

Uzasadnienie

Trybunał Konstytucyjny orzekł, że zakwestionowane przepisy rozporządzenia naruszają zakres ustawowego upoważnienia, co czyni je niezgodnymi z Konstytucją. Sąd administracyjny jest zobowiązany do niestosowania przepisów niezgodnych z Konstytucją.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (14)

Główne

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1b

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.d.p. art. 13 § ust. 2a

Ustawa o drogach publicznych

u.d.p. art. 13 § ust. 4

Ustawa o drogach publicznych

rozp. RM art. 9 § § 9

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie opłat drogowych

rozp. RM art. 10 § § 10

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie opłat drogowych

rozp. MTiGM art. 5 § § 5

Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie warunków technicznych

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 92 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

P.u.s.a. art. 97 § § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 3 § § 1 i 2 pkt 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145a § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 272 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie opłat drogowych, na podstawie których wydano decyzje, zostały uznane przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodne z Konstytucją RP.

Godne uwagi sformułowania

Sąd - jeżeli nie odmawia jej stosowania - jest obowiązany zwrócić się z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego. Nie może on bowiem stosować ustawy sprzecznej z Konstytucją. Wybór postępowania należy do sądu, a jego prawidłowość - w przypadku odmowy stosowania ustawy - podlega kontroli instancyjnej.

Skład orzekający

Grażyna Śliwińska

przewodniczący sprawozdawca

Stanisław Gronowski

sędzia

Andrzej Wieczorek

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opłat drogowych za pojazdy nienormatywne oraz stosowanie przepisów uznanych za niekonstytucyjne przez Trybunał Konstytucyjny."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu prawnego i stanu faktycznego związanego z opłatami drogowymi na podstawie rozporządzenia z 2000 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wpływa na indywidualne sprawy administracyjne i jakie są konsekwencje stosowania przepisów niezgodnych z Konstytucją.

Niezgodne z Konstytucją przepisy doprowadziły do uchylenia opłaty drogowej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA 2075/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-08-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-06-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Wieczorek
Grażyna Śliwińska /przewodniczący sprawozdawca/
Stanisław Gronowski
Skarżony organ
Dyrektor Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spraw.) Sędziowie: NSA Stanisław Gronowski Asesor WSA Andrzej Wieczorek Protokolant Arkadiusz Zawada po rozpoznaniu w dniu 17 sierpnia 2004 r. sprawy ze skargi R.T. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych z dnia [...] października 2001r. Nr [...] w przedmiocie obciążenia opłatą drogową za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] września 2001 r. Nr [...]; 2. orzeka o niewykonywaniu zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3. zasądza od Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych w W. na rzecz R. T. kwotę 59,- (pięćdziesiąt dziewięć)zł tytułem zwrotu wpisu sądowego.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] października 2001r. Nr [...] generalny Dyrektor Dróg Publicznych utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] września 2001r. Nr [...] obciążającą R. T. opłatą drogową w kwocie [...] zł za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia z przekroczonym naciskiem osi pojazdu na drogę na trasie Nr [...] w Ł..
Jako podstawę prawną decyzji organ po ponownym rozpoznaniu sprawy wskazał przepisy art.13 ust. 2a ustawy z dnia 21.III.1985r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2000r., Nr 71, poz.838 ze zm.) § 9 - § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27.VI.2000r. w sprawie opłat drogowych (Dz.U.Nr 51,poz.607) w związku z § 5 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1.IV.1999r. w sprawie warunków technicznych i zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U.Nr 44, poz.432)
Ustalono, że dnia [...] sierpnia 2001r. w wyniku kontroli wagowej pojazdu marki [...], nr rej. [...] z naczepą [...] nr rej. [...] przewożącego papier, stanowiącego własność R. T. prowadzącego Zakład Produkcyjno-Usługowy "[...]"z/s w S. kierowanego przez J. K. nastąpiło przekroczenie nacisku na drugą i piątą oś pojazdu o 6,67 kN i 9,37 kN ponad wielkości określone przepisami dla rozstawu osi kontrolowanego pojazdu, wpisanego do protokółu Sporządzono protokół z pomiaru, podpisany został przez kierowcę, który nie zgłaszał zastrzeżeń do poprawności kontroli.
Generalny Dyrektor Dróg Publicznych obciążył właściciela pojazdu wymienioną wyżej opłatą drogową, przy czym wskazane w decyzji z dnia [...] września 2001r. przekroczenia na II-giej i V-ej osi przyjęto o wyższych parametrach, a mianowicie: o 6,72 kN i 16,91 kN.
Pan R. T. we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy podnosił: uchybienia formalne zawarte w I decyzji odnośnie wskazanej podstawy prawnej, nie przekroczył masy całkowitej pojazdu, a nadto niezgodność z art. 2 i 92 Konstytucji i naruszenie art. 13 ust. 4 ustawy z dnia 21.III.1985r. o drogach publicznych przez naruszenie zakresu ustawowego upoważnienia.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy organ stwierdził, że skorygował błędy pisarskie zawarte we wskazanej podstawie prawnej decyzji, innych argumentów nie wskazywał.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Pan R. T. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i umorzenia postępowania, bądź przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania. Podnosił, że zgodnie z protokołem kontroli przeciążenie było tylko na I osi. W dalszej części podnosił argumenty zawarte we wniosku o ponowne rozpoznanie.
W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Dróg Publicznych o jej oddalenie na tej podstawie, że zarzuty skarżącego są nieuzasadnione
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 97 § 1 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz. U. z dnia 20 września 2002 r. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) -sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Kontrolując zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem zgodnie z art. 3 § 1 i 2 pkt 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z 20.09.2002r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W toku postępowania w niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie IISA 3286/00 przedstawił do rozstrzygnięcia Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne " czy przepisy § 9 ust.l pkt 2 i ust. 2 rozp. Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000r. w sprawie opłat drogowych (dz.U.Nr 51,poz.607) są zgodne z art. 2 i art. 92 ust.1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a także z art. 13 ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz.U.Nr 14,poz.60 ze zm.)" i do czasu rozstrzygnięcia zawiesił postępowanie . Stwierdzając niekonstytucyjność ustawy sąd - jeżeli nie odmawia jej stosowania - jest obowiązany zwrócić się z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego. Nie może on bowiem stosować ustawy sprzecznej z Konstytucją. Wybór postępowania należy do sądu, a jego prawidłowość - w przypadku odmowy stosowania ustawy - podlega kontroli instancyjnej.
Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 10 grudnia 2002r. w sprawie sygn. akt P 6/02 (OTK-A 2002/7/91) orzekł, że § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych (Dz. U. Nr 51, poz. 607) jest niezgodny z art. 92 ust. 1 oraz nie jest niezgodny z art. 2 Konstytucji RP.
W obszernym uzasadnieniu powołał się na wyrok z 27 kwietnia 1999 r. (sygn. akt. P. 7/98, OTK ZU nr 4/1999, poz. 72) gdzie Trybunał stwierdził, że § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 r. w sprawie opłat drogowych (Dz. U. Nr 123, poz. 578, ze zm.) był niezgodny z art. 2 i art. 92 ust. 1 Konstytucji przez to, że naruszał zakres ustawowego upoważnienia oraz stanowił przepis o charakterze represyjnym. Stwierdził, że ustalanie opłaty za przejazd pojazdu nienormatywnego bez zezwolenia na podstawie § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych, następuje w istocie w taki sam sposób, jak ustalanie tej opłaty na podstawie § 4 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia uznanego przez Trybunał za niekonstytucyjny. Delegacja ustawowa wynikająca z art. 13 ust. 4 ustawy o drogach publicznych nie upoważniała do wydania rozporządzenia o treści wynikającej z zakwestionowanych przepisów. Przepisy te przez to, że naruszały wskazane granice upoważnienia ustawowego, nie mogły stanowić formalnej podstawy do nakładania przewidzianych tam "opłat podwyższonych". Trybunał Konstytucyjny stwierdził niekonstytucyjność art. 13 ust. 4 w zakresie, w którym upoważniał on Radę Ministrów do określenia w drodze rozporządzenia szczegółowych zasad wprowadzania opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach oraz organu właściwego do ustalania tych opłat stąd badanie kwestionowanych przepisów rozporządzenia z tym wzorcem uznał za niedopuszczalne. Wyeliminowanie z porządku prawnego przepisu prawnego powoduje, że nie może on być też wzorcem kontroli dla innych przepisów prawnych.
W rozpoznawanej sprawie obie decyzje administracyjne zostały wydane na podstawie § 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000r. w sprawie opłat drogowych.
Stosownie do art. 145a § 1 kpa w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, można żądać wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie którego została wydana decyzja.
Przepis art. 272 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20.09.2002r., Nr 153,poz.l270) stanowi, że można żądać wznowienia postępowania m. in. również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją.
W świetle powyższej regulacji rozważanie pozostałych zarzutów skargi stało się zbędne. Ubocznie należy jednak podnieść z urzędu, iż pomiędzy parametrami nacisków na II i V oś pojazdu ustalonymi w protokole kontroli pojazdu ,( przy czym dane z kontroli są poprawiane i nie omówione) a parametrami wskazanymi w I decyzji są znaczne różnice , co organ winien wyjaśnić.
Mając powyższe na uwadze, zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą należało uchylić orzekając o niewykonywaniu zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1b w zw. z art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.02.,Nr 153, poz.1270), zaś w przedmiocie kosztów orzec po myśli art. 200 cyt. ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI