II SA 2320/02

II SA 2320/02 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-02-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-07-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Grażyna Śliwińska /przewodniczący/
Izabela Głowacka-Klimas /sprawozdawca/
Zbigniew Rudnicki
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie WSA Zbigniew Rudnicki Asesor WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Protokolant Marta Siemiątkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2004 r. sprawy ze skargi W.N. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia[...] czerwca 2002 r. Nr [...] w przedmiocie negatywnej opinii o W. N. w związku z przeprowadzonym postępowaniem administracyjnym przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie cofnięcia koncesji na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług ochrony osób i mienia 1. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie z dnia [...] kwietnia 2002 r. Komen- danta Wojewódzkiego Policji w R.; 2. orzeka o niewykonywaniu zaskarżonego postanowienia do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz W. N. kwotę 10 zł ( dziesięć) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
W dniu [...] kwietnia 2002 roku Komendant Wojewódzki Policji w R. wydał postanowienie [...] na podstawie art. 16 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 roku o ochronie osób i mienia oraz art. 106 § 5 kpa, w którym wydał negatywną opinię o W. N. zam. w C. W uzasadnieniu postanowienia stwierdził, że w dniu [...] kwietnia 2002 roku do Komendanta Wojewódzkiego Policji wpłynęło pismo z MSWiA z prośbą o opinię o W. N. Negatywna opinia została wydana na skutek kontroli z dnia [...] marca 2002 roku, godz. 9:00. Zespół kontrolny Sekcji WPA w C. - posiadając stosowne upoważnienia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji do przeprowadzenia kontroli działalności gospodarczej prowadzonej przez W. N. - nie dokonał kontroli, ponieważ W. N. uniemożliwił jej przeprowadzenie, oświadczając, że nie jest do niej przygotowany. Zachowanie takie na zasadzie art. 22 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o ochronie osób i mienia daje podstawę do cofnięcia koncesji.
Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł W. N., wnosząc o przeanalizowanie materiałów dowodowych dotyczących postępowania o cofnięcie koncesji i wydanie niezależnej opinii. W zażaleniu W. N. podniósł, że w aktach sprawy brak jest szeregu istotnych dokumentów, między innymi protokołów z przeprowadzonej w 2001 roku kontroli i decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych o wydaniu koncesji; ponadto podejmowane są różne działania mające na celu likwidację firmy. W. N. twierdzi, że nie utrudniał kontroli [...] marca 2002 roku oraz, że kontrola była nie zapowiedziana. Poinformował C. G. i P. S. ( kontrolerów ), że zgłosił żądanie kontroli w Komendzie Głównej Policji z uwagi na treść otrzymanego pisma z dnia [...] lutego 2002 roku ( o wymogach dotyczących przechowywania broni ) . Po tej informacji C. G. odstąpił od natychmiastowej kontroli i poprosił o sporządzenie notatki, z której wynika, że kontrola miała nastąpić za dwa dni. W. N. twierdzi, że nie naruszył żadnego z przepisów ustawy o ochronie osób i mienia, gdyż wykonuje wszystkie obowiązki zgodnie z cytowaną ustawą. W zażaleniu W. N.wnosił ponadto o przesłuchanie świadków zdarzenia z dnia [...] marca 2002 roku na okoliczność przebiegu kontroli.
Komendant Główny Policji, działając jako organ II instancji, postanowieniem z dnia [...] czerwca 2002 roku [...] na podstawie przepisów art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 i art. 106 § 5 kpa oraz art. 16 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 roku o ochronie osób i mienia utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu powyższego postanowienia
organ II instancji podniósł, że fakt uniemożliwienia przeprowadzenia kontroli działalności gospodarczej w zakresie usług ochrony osób i mienia nie daje podstaw do wydania pozytywnej opinii o skarżącym. Z pisemnego oświadczenia W. N., złożonego i podpisanego w dniu [...] marca 2002 roku w obecności uprawnionych do kontroli w jego Biurze Ochrony Mienia i Osób [....] wynika jednoznacznie, że skarżący był świadomy obowiązków nałożonych na niego przez art. 19 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o ochronie osób i mienia. W. N. - jako osoba od kilku lat prowadząca działalność gospodarczą w zakresie ochrony osób i mienia - winien mieć pełną świadomość konsekwencji prawnych, wynikających z regulacji ustawy o ochronie osób i mienia, a w szczególności art. 22 ust. 1 pkt 1 lit. b, który stanowi, że uniemożliwienie przeprowadzenia kontroli skutkuje cofnięciem koncesji na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług ochrony osób i mienia. Wymienione naruszenie prawa w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą nie daje podstaw do wydania pozytywnej opinii. Odnosząc się do przedłożonych przez W. N. dowodów, organ II instancji stwierdził, że nie mają one związku z faktem uniemożliwienia kontroli.
Skargę na powyższe postanowienie złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego W. N., zarzucając naruszenie przepisów kpa, tj. art. 7, art. 75 § 1 i art. 78 § 1 kpa poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego oraz art. 80 i art. 107 § 3 w zw. z art. 126 kpa poprzez arbitralne i nieuzasadnione przyjęcie, że skarżący utrudniał przeprowadzenie kontroli. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji. W uzasadnieniu skarżący podniósł między innymi, że do przesunięcia kontroli w dniu [...] marca 2002 roku doszło za zgodą policjantów dokonujących kontroli. Następnie szczegółowo omówił na czym polegają poszczególne naruszenia przepisów kpa przez organ, wskazując między innymi na artykuły, których naruszenie zarzucał.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o oddalenie skargi; w uzasadnieniu podniósł takie same argumenty jak w uzasadnieniu decyzji II instancji, ponadto stwierdził, że ustawa o ochronie osób i mienia nie przewiduje pojęcia "przygotowania do kontroli". Przedsiębiorca prowadzący działalność w zakresie ochrony osób i mienia ma obowiązek na bieżąco prowadzić dokumentację związaną z prowadzoną działalnością gospodarczą i przechowywać ją w siedzibie firmy oraz w każdej chwili przedłożyć ją do kontroli na żądanie uprawnionego organu. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby funkcjonariusze przystali na przesunięcie terminu kontroli. W trakcie rozpatrywania przedmiotowej sprawy zgodnie z art. 7 i art. 77 § 2 kpa w sposób wyczerpujący zebrano cały materiał dowodowy i ustalono rzeczywisty stan faktyczny. Wnioski dowodowe skarżącego, dotyczące przesłuchania osób przez niego wskazanych na podane okoliczności, nie mają związku z faktem uniemożliwienia przeprowadzenia kontroli.
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z dnia 20 września 2002 roku Nr 153. poz. 1271 ze zm. ) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i w których postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2002 roku Komendant Główny Policji z siedzibą w R. wydał negatywną opinię o skarżącym. Na powyższe postanowienie skarżący wniósł zażalenie. W zażaleniu wnosił między innymi o przesłuchanie świadków zdarzenia z dnia [...] marca 2002 roku, tj. swojej żony i pracownika T. S. na okoliczność przebiegu całego zajścia oraz uzgodnień dotyczących kontroli.
Komendant Główny Policji, wydając zaskarżone postanowienie był związany rygorami procedury administracyjnej, określającej jego obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania i orzekania.
Związanie rygorami procedury administracyjnej oznacza między innymi, że Komendant Główny Policji jest obowiązany do przestrzegania prawdy obiektywnej ( art. 7 kpa ), z której wynika obowiązek "wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisów prawa" ( Dawidowicz "Ogólne postępowanie administracyjne" str. 108 ). Komendant Wojewódzki Policji jest obowiązany z urzędu przeprowadzić dowody służące do ustalenia stanu faktycznego sprawy.
Skoro w niniejszej sprawie negatywna opinia o skarżącym została wydana, jak wynika z uzasadnienia postanowienia Komendanta Głównego Policji w R., w wyniku uniemożliwienia przeprowadzenia kontroli, to wszelkie dowody z tym związane podnoszone przez skarżącego winny być zbadane przez organ odwoławczy.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 września 1984 roku sygn. akt II SA 1205/84 ( ONSA 1984, Nr 2, poz. 98 ) stwierdził, iż "z art. 7 i 77 § 1 kpa wynika, że obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego ciąży na organie prowadzącym postępowanie administracyjne. Nie znaczy to, że strona jest zwolniona od współdziałania w realizacji tego obowiązku, zwłaszcza, iż nieudowodnienie określonej okoliczności faktycznej może prowadzić do rezultatów niekorzystnych dla strony. Jednakże na gruncie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie do przyjęcia jest takie rozumienie koncepcji prowadzenia
postępowania dowodowego, przy którym organ administracji przyjmuje całkowicie bierną postawę, ograniczając się jedynie do oceny, czy strona udowodniła fakty stanowiące podstawę jej żądania, czy nie i przerzucając w konsekwencji obowiązek wyjaśnienia sprawy na stronę". W powyższej sprawie Komendant Główny Policji nie dość, że sam nie zebrał w sposób wyczerpujący materiału dowodowego , to jeszcze nie rozpatrzył dowodów zgłoszonych przez stronę - dowodu z zeznań świadków, przez co naruszył art. 78 § 1 i 2 kpa. "Odmowa uwzględnienia wniosku dowodowego strony może nastąpić tylko wtedy, gdy wniosek taki został zgłoszony przez stronę w toku przeprowadzania dowodów lub w czasie rozprawy, zawarte zaś w nim żądanie dotyczy okoliczności stwierdzonych już za pomocą innych dowodów, a także gdy dotyczy to zakomunikowania stronie faktów powszechnie znanych albo faktów znanych organowi z urzędu" - wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 1985 roku sygn. akt II SA 1139/85 ( "KPA z orzecznictwem" str. 183 ).
Ustosunkowując się do zarzutów zawartych w zażaleniu strony, Komendant Główny Policji stwierdził, że "zarzuty zawarte w zażaleniu strony stanowią jedynie subiektywną ocenę oraz interpretację zgromadzonych w sprawie dowodów, a załączone do zażalenia dokumenty nie stanowią okoliczności dających podstawę do zmiany, bądź uchylenia zaskarżonego postanowienia".
Z powyższego wynika, że Komendant Główny Policji - działając jako organ odwoławczy - nawet nie ustosunkował się do żądania przesłuchania świadków. Dowód ten zgłoszony przez skarżącego został pominięty przez organ odwoławczy, co spowodowało naruszenie również art. 10 § 1 kpa, zgodnie z którym stronie przysługuje prawo żądania przeprowadzenia dowodu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że skoro podstawą do wydania negatywnej opinii o skarżącym był fakt uniemożliwienia przez skarżącego przeprowadzenia kontroli, to wszelkie okoliczności faktyczne związane z tą kontrolą winny być wyjaśnione, zwłaszcza w kontekście oświadczenia T. S. ( o którego przesłuchanie skarżący wnosił ), załączonego do akt sprawy przy piśmie z dnia [...] lutego 2004 roku, z którego wynika, że osoby kontrolujące tj. P. S. i C. G. wyraziły zgodę na przełożenie kontroli.
Dziwi również fakt, że w odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji, bez przesłuchania świadków skarżącego stwierdził, że "przesłuchanie osób przez skarżącego wskazanych na podane przez niego okoliczności nie ma związku z faktem uniemożliwienia kontroli". Wyciągnięcie takich wniosków jest zdaniem Sądu dopuszczalne dopiero po przesłuchaniu świadków i ocenie ich zeznań. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy należy przesłuchać świadków zdarzenia z dnia [...] marca 2002 roku.
Dlatego też z uwagi na naruszenie przez Komendanta Głównego Policji przepisów kpa, a w szczególności art. 7, art. 10, art. 77 i art. 78, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
O wykonalności orzeczenia rozstrzygnięto zgodnie z dyspozycją art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a o kosztach w oparciu o art. 200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.