II SA 1821/02

II SA 1821/02 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-03-11
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2002-06-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Czarnecki /sprawozdawca/
Ewa Frąckiewicz
Maria Jagielska /przewodniczący/
Sygn. powiązane
GSK 941/04 - Wyrok NSA z 2005-01-07
Skarżony organ
Urząd Patentowy RP
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Jagielska WSA Ewa Frąckiewicz Sędziowie Asesor WSA Andrzej Czarnecki (spr.) Protokolant Aleksandra Borowiec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2004 r. sprawy ze skargi H. sp. z o.o. w W. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lutego 2002 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji znaku towarowego nr [...] oddala skargę.
Uzasadnienie
W dniu [...].05.2000 r. Fabryka Kosmetyków "P." S.A. z siedzibą w L. złożyła, pod nr [...], podanie do Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej o zarejestrowanie znaku towarowego słownego "BURSZTYN". Dla znaku wskazano klasę 3. wykaz towarów objęty znakiem to: środki kosmetyczne, perfumeryjne i higieniczne do pielęgnacji ciała, rąk, paznokci i włosów w postaci kremów, emulsji, żeli, logionow, toników i pianek, dezodoranty osobiste, perfumy, wody kolońskie i toaletowe, pianki, żele, kremy do golenia, po goleniu, płyny po goleniu.
Prowadzona działalność gospodarcza pod tym znakiem to produkcja i handel.
Znak zgłoszono w trybie Porozumienia Madryckiego w Słowenii, Słowacji i Czechach.
Zgodnie z kartą badania znaku decyzją eksperta został on skierowany do rejestracji [...].03.2001 r.
Decyzją z dnia [...].04.2001 r. nr [...] Urząd Patentowy RP na podstawie art. 44 i art. 45 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych (Dz. U. Nr 5, poz. 17 ze zm.) wpisał znak towarowy BURSZTYN pod nr [...] wydając świadectwo ochronne.
Według klasyfikacji nicejskiej znak towarowy bursztyn mieścił się w klasie 3 za nr seryjnym [...] "bursztyn (do wyrobów perfumeryjnych)".
W dniu [...].07.2001 r. H. sp. z o.o. z siedzibą w W. złożył wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego BURSZTYN. Jako interes prawny wnioskodawca wskazał na żądanie spółki P. z dnia [...].03.2001r. skierowane do wnioskodawcy o zaprzestanie używania znaku towarowego BURSZTYN wobec jego rejestracji za nr [...] (nr rej. [...]) i rejestracji znaku BURSZTYNOWY - zgłoszenie nr [...]. P. podała w wezwaniu, że chodzi o zaprzestanie używania w kosmetykach H. słowa "z bursztynem" (krem pod oczy z bursztynem..., mleczko z tonikiem 3 w 1 z bursztynem..., balsam do ciała z bursztynem..., krem nawilżający z bursztynem..., krem półtłusty z bursztynem...). Z takim samym wezwaniem P. zwróciła się do innych przedsiębiorców z branży kosmetycznej informując dodatkowo, że jest właścicielem wynalazku zgłoszonego do ochrony w Polsce - [...], którego przedmiotem są "wyroby kosmetyczne z bursztynem".
W związku z wezwaniem P., H. wstrzymał dystrybucję produktów z serii H. Bursztyn.
Zdaniem wnioskodawcy rejestracją znaku został naruszony art. 4 ust. 1, art. 7 ust. 1 i 2 oraz art. 9 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych (Dz. U. Nr 5, poz. 17, z 1989 r. Nr 35, poz. 192, z 1993 r. Nr 10, poz. 46, z 1994 r. Nr 74, poz. 331 i z 1997 r. N r 88, poz. 554).
Wnioskodawca wywodził, że słowo bursztyn jest powszechnie używaną nazwą minerału a znak wskazuje jedynie na składnik kosmetyku i zgodnie z art. 7 ustawy o znakach towarowych nie ma dostatecznych znamion odróżniających. Znak tym samym stanowi nazwę rodzajową składnika produktu i skutkiem jego rejestracji, P. nabyła "wieczny monopol" do produkcji i zbytu produktu z zawartością bursztynu. Wnioskodawca zarzuca rejestracji pominięcie etapu zbadania czy zgłoszony znak odpowiada ustawowym warunkom rejestracji oraz czy nie narusza praw osób trzecich - art. 43 uzt. - ponieważ okres karencji dla wcześniej zgłoszonych znaków (np.: BURSZTYNOWA czy JANTAR) w dacie rejestracji znaku BURSZTY jeszcze nie upłynęły.
Fabryka P. wnosiła o oddalenie wniosku. Argumentując, że znak
BURSZTYN został zarejestrowany w klasie 3 "produkt kosmetyczny i preparat do
czyszczenia" prawidłowo. Znak posiada znamiona odróżniające towary jednego
przedsiębiorcy od innych. Rejestracja znaku nie narusza art. 7 ust. 2 ustawy. Ponieważ znak
BURSZTYN jest odróżniający się od znaku BURSZTYNOWA i JANTAR, Urząd
Patentowy RP nie uwzględnił okresu karencji 3 lat z art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy o znakach
towarowych, a także, zdaniem P. z uwagi na to, że znaki te są tak różne nie nastąpiło także naruszenie art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o znakach towarowych. Z tego samego powodu, zdaniem P., Urząd Patentowy RP nie musiał zastosować art. 43 ustawy.
Zastosowanie przyśpieszonego trybu rejestracji w Czechach, Słowacji i Słowenii - nr rej. [...] wynika z procedury wymaganej przy rejestracji znaku w trybie Porozumienia Madryckiego.
W dniu [...].02.2002 r. odbyła się rozprawa przed Kolegium Orzekającym Urzędu Patentowego RP w trybie postępowania spornego, na której H. rozszerzył podstawę prawną żądania unieważnienia prawa z rejestracji znaku towarowego BURSZTYN o art. 8 pkt 1 ustawy o znakach towarowych (rejestracja niedopuszczalna z uwagi na sprzeczność z obowiązującym prawem lub zasadami współżycia społecznego). P. nie wyraził zgody na to rozszerzenia podnosząc brak interesu prawnego wnioskodawcy w tym zakresie, gdyż, jego zdaniem, interes prawny wywodzi się z listów ostrzegawczych zakazujących wnioskodawcy używania znaków towarowych BURSZTYN i BURSZTYNOWY.
Decyzją z dnia [...].02.2002 r. ([...]) Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskie na podstawie art. 4 ust. 1, art. 7 ust. 1 i 2, art. 9 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy o znakach towarowych, oddalił wniosek H. o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego słownego BURSZTYN nr [...].
Urząd Patentowy RP uznał interes prawny wnioskodawcy za udowodniony, gdyż wywodzi się z listów ostrzegawczych oraz działań uprawnionego z rejestracji znaku zmierzających do wycofania z obrotu produktów wnioskodawcy oznaczonych spornym znakiem. Zdaniem Urzędu Patentowego RP interes prawny wnioskodawca może także wywodzić się z art. 7 ustawy o znakach towarowych, a więc skarżący posiada uprawnienia strony w postępowaniu administracyjnym. Urząd Patentowy RP stwierdził, że nauka nie wymienia bursztynu jako leku lub jego składnika, dlatego należy przyjąć, że dodanie bursztynu do towaru nie skutkuje uzyskaniem przez niego właściwości leczniczych. Wobec tego nałożenie na towar słowa bursztyn nie informuje jedynie o właściwościach towaru - art. 7 ust. 2 ustawy o znakach towarowych - tym bardziej słowo bursztyn nie jest nazwą rodzajową towaru (kosmetyku). Powołując się na komentarz R. Skubisza do art. 4 ust. 1 wymienionej ustawy Urząd Patentowy RP stwierdził, że dopuszczalne jest używanie nazwy składnika towaru w charakterze znaku towarowego. W klasie 3 Klasyfikacji Nicejskiej figuruje hasło bursztyn (do wyrobów perfumeryjnych) lecz zarejestrowany znak nie jest nakładany na towary "bursztyn do wyrobów perfumeryjnych". W związku z tym wnioskodawca nie wykazał, że znak towarowy BURSZTYN nie posiada zdolności odróżniającej towary nim opatrzone od innych zawierających bursztyn. Nadto Urząd Patentowy RP stwierdził, że nie ma przeszkód
by inny producent mógł informować na opakowaniach swoich towarów o zawartości tego składnika w produkcie.
Jednocześnie Urząd Patentowy RP zauważył, że teza wnioskodawcy o braku zdolności rejestrowej znaku BURSZTYN w ki. 3 jest sprzeczna z jego późniejszym zgłoszeniem do rejestracji w ki. 3 znaku słownego BURSZTYN (nr zgłoszenia [...] z dnia [...].05.2000 r.).
Organ administracji uważa, że przy ocenie podobieństwa znaków JANTAR i BURSZTYN należy mieć na uwadze przepisy ustawy, a nie błędny zapis w Metodyce, dlatego oba znaki mają zdolność rejestrową.
Znak słowny BURSZTYNOWA został zarejestrowany przez Fabrykę Kosmetyków –U. (nr [...]), obecnie U. S.A., dla oznaczenia ki. 3 kosmetyków z ochroną prawną od dnia [...].09.1968 r. do dnia [...].09.1998 r. oraz znak towarowy słowny JANTAR dla tej samej klasy z ochroną od dnia [...].09.1970 r. do dnia [...].09.2000 r.
Oba znaki, zdaniem Urzędu Patentowego RP, nie są podobne, w rozumieniu art.9 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy o znakach towarowych do znaku BURSZTYN, dlatego znak BURSZTYN mógł być zarejestrowany pomimo obowiązywania karencji na znaki BURSZTYNOWA i JANTAR.
W dalszej części uzasadnienia organ administracji stwierdza, że rejestrując znak BURSZTYN Urząd Patentowy RP uznał, że oba znaki BURSZTYN i BURSZTYNOWA nie są podobne natomiast U. S.A. dostatecznie długo przed wygaśnięciem rejestracji własnych znaków JANTAR i BURSZTYNOWA zaniechała produkcji i obrotu kosmetykami oznaczonymi tymi znakami, wobec czego odbiorcy kosmetyków oznaczonych znakiem BURSZTYN nie zostaną w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego wprowadzeni w błąd co do pochodzenia towarów.
Odmowę rozszerzenia wniosku przez wnioskodawcę na rozprawie o przepisy art. 8 pkt 1 ustawy o znakach towarowych Urząd Patentowy RP uznał za zasadną, gdyż od daty złożenia wniosku do rozprawy upłyną tak długi okres (ponad [...] miesięcy), że wnioskodawca miał wystarczająco dużo czasu na złożenie wniosku uzupełniającego.
Od decyzji tej H. sp. z o.o. przez swojego pełnomocnika złożył w dniu [...].06.2002 r. skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnosząc o uchylenie decyzji i zasądzenie kosztów.
Skarga zarzuca decyzji naruszenie art. 6,7,8,9 i 11 k.p.a. i art. 107 k.p.a. oraz art. 4, art.7, art. 8 pkt 1, art. 9 ust. 1 i art. 47 ust. 3 ustawy o znakach towarowych, gdyż decyzja uznaniowa powinna być oparta o uznane i jawne reguły, ponieważ nie jest tożsama z decyzją dowolną.
Skarżący powołując się na odmowy rejestracji przez Urząd Patentowy RP takich znaków towarowych, jak "prawoślazowy', "serum", ceramid" czy "brzoskwiniowy" stwierdza, że rejestracja znaku BURSZTYN na tych samych podstawach nie powinna nastąpić. Stwierdzenie Urzędu Patentowego RP, że zapis w Metodyce jest błędny i przy ocenie zdolności rejestracyjnej urząd go nie stosuje rejestrując kolejno znaki AMBER i BURSZTYN, zdaniem skarżącego narusza ogólne zasady postępowania administracyjnego.
Znaki BURSZTYN i BURSZTYNOWA są, zdaniem skarżącego, znakami podobnymi. Znak BURSZTYN został zarejestrowany w okresie ochronnym dla znaku BURSZTYNOWA i JANTAR co naruszyło art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy o znakach towarowych. Znaki te były używane przez ponad 30 lat, a tym samym uprawniony z rejestracji mógł dokonać przedłużenia na podstawie art. 47 ust. 3 ustawy.
Skarżący nie zgadza się z odmową uwzględnienia wniosku przez Urząd Patentowy RP w sprawie rozszerzenia podstawy zaskarżenia o art. 8 pkt 1 ustawy o znakach towarowych, gdyż uważa, że jako wnioskodawca nie miał obowiązku wskazywania konkretnego przepisu, który został naruszony, a powołując się na naruszenie zasad współżycia społecznego, w tym
przepisów ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, miał prawo żądania rozpoznania sprawy także w aspekcie tego przepisu. Uprawniony z rejestracji znaku nakłaniał, zdaniem skarżącego, innych przedsiębiorców do niewykonywania umów i utrudnia wnioskodawcy dostęp do rynku, tym samym swoim zachowaniem wypełnił dyspozycję art. 5 k.c. czyniąc ze swego prawa użytek sprzeczny z zasadami współżycia społecznego.
Na potwierdzenie okoliczności o powszechności stosowanego połączenia słowa bursztyn z innym słowem w nazwie towaru i zastosowania bursztynu w kosmetykach, jest zdaniem skarżącego zgłoszony w październiku 2000 r. wynalazek przez A. z S. - "krem lanolinowo-bursztynowy". Tym samym P. nie miała prawa, jak należy rozumieć, żądać wyłączenia tego słowa z nazw kosmetyków sprzedawanych przez skarżącego.
Skarżący powołuje się na brak uzasadnienia merytorycznego i nie podanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia w zaskarżonej decyzji. Skarga stwierdza, że uzasadnienie to jedynie polemika z dotychczasową praktyką urzędu, natomiast decyzja nie podała powodów, dla których nie przyjęła jako dowodu w sprawie przedłożoną przez skarżącego książkę. Powołując się na komentarz R. Skubisza skarżący stwierdza, że rejestrując znak BURSZTYN naruszono art. 4 ustawy o znakach towarowych, gdyż znak ten nie pozwala na pojęciowe rozdzielenie towaru od oznaczenia.
Skarga stawia zarzut rejestracji znaku niezgodnie z klasyfikacją nicejską, której stosowanie jest dla urzędu obowiązkowe ponieważ, jak wywodzi to uzasadnienie decyzji chociaż w tej klasyfikacji figuruje hasło "bursztyn (do wyrobów perfumeryjnych)" to przecież "znak nie będzie nakładany na takie towary", a faktycznie został on zarejestrowany dla oznaczania towarów perfumeryjnych "środki perfumeryjne, perfumy, wody kolońskie i toaletowe, płyny po goleniu". Skarżący zarzuca decyzji naruszenie zasady równości podmiotów wobec prawa, polegającej na tym, że rejestracja znaku BURSZTYN nastąpiła w terminie [...] miesięcy, podczas gdyż inni oczekują na rejestrację ponad [...] lata a przy rejestracji międzynarodowej co najmniej półtora roku. Skarżący złożył wniosek o rejestrację międzynarodową [...] dni po zgłoszeniu znaku R-[...] i do dnia złożenia skargi rejestracji nie otrzymał.
W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy RP pismem z dnia [...].07.2002 r. wnosił o jej oddalenie.
Odpowiadający stwierdza, że nie ma dowodów naukowych na potwierdzenie, iż bursztyn stanowi substancję czynną o właściwościach leczniczych. Słowo bursztyn w odniesieniu do kosmetyków z jego zawartością nie jest ogólnoinformacyjne, ponieważ o właściwościach tego kosmetyku substancja ta nie decyduje. Dlatego każdy producent może używać bursztynu podając o tym informację na towarze. W świetle art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy słowa amber i bursztyn nie są do siebie podobne. Teza skarżącego o braku uzasadnienia faktycznego i prawnego jest, zdaniem odpowiadającego, błędna. Zdolność rejestrową znaku w świetle art. 4 ust. 1, art. 7 i art. 9 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy omówiono obszernie w uzasadnieniu decyzji. Nieuwzględnienie jako dowodu książki, na która powołuje się skarżący także, zdaniem odpowiadającego, jest błędna, gdyż urząd odniósł się do tak zwanego leczenia właściwościami bursztynu, aczkolwiek publikacja ta dla rozstrzygnięcia sprawy nie miała żadnego znaczenia. Urząd nie odrzuca Metodyki lecz jedynie wskazuje, że jeżeli jakiś zapis w niej jest sprzeczny z ustawa o znakach towarowych to nie należy brać go pod uwagę. Teza, że Urząd odrzuca Międzynarodową Klasyfikację Towarów i Usług jest niezasadna, gdyż z faktu, że widnieje w niej słowo bursztyn (do celów perfumeryjnych) nie wynika, zdaniem odpowiadającego na skargę, że słowo to nie może być nałożone na perfumę, bowiem słowo "bursztyn" w odniesieniu do tego towaru nie stanowi nazwy rodzajowej. Zgodnie z art. 2 ust. 4 porozumienia nicejskiego słowo "bursztyn" wymienione w niej jako towar może być znakiem towarowym. Znak towarowy BURSZTYN zgłoszony przez skarżącego nie mógł zostać zarejestrowany wobec wcześniejszej rejestracji takiego samego znaku przez P..
Zdaniem odpowiadającego na skargę znak BURSZTYNOWA, gdyby nawet uznać, że jest podobny do znaku BURSZTYN to ten ostatni nie mógłby zostać zarejestrowany jedynie w sytuacji, gdyby na rynku były kosmetyki oznaczone słowem BURSZTYNOWA co mogłoby wprowadzać w błąd odbiorców co do pochodzenia towaru, lecz kosmetyków tych na rynku nie ma i skarżący nie udowodnił, że decyzja w tym zakresie się myli.
W pozostałej części zarzutów zawartych w skardze odpowiedź odwołuje się do uzasadnienia
decyzji.
Na podstawie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz w oparciu o art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje;
Żądanie spółki H. sp. z o.o. o uchylenie zaskarżonej decyzji, nie znajduje uzasadnienia zgodnie z większością głosów składu orzekającego.
Skarżący, wnosząc o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego słownego BURSZTYN także wystąpił o rejestrację tego znaku, jednakże rejestracji jego znaku nie dokonano, gdyż ten sam znak towarowy zgłoszony został wcześniej przez P.. Argumenty podnoszone przez skarżącego, o niedopuszczalności rejestracji znaku towarowego, o którą rejestrację sam się ubiegał, można traktować także jako przeciwne do uwzględnienia jego wniosku, jednakże okoliczność ta nie miała istotnego znaczenia w rozpoznaniu sprawy przez Sąd, aczkolwiek stanowiła pewną informację, jak te mówiące o bezkonfliktowej uprzedniej siedmiokrotnej rejestracji znaku towarowego BURSZTYN (Nr Nr [...][...][...][...][...][...][...]).
Stwierdzić natomiast należy, że uczestnik postępowania słusznie zauważył, że odmowa rejestracji znaku "prawoślazowy" była zasadna z uwagi na naruszenie art. 7 ust. 2 ustawy o znakach towarowych. Znak informował bowiem o składzie i właściwościach towaru, który zawierał prawoślaz a więc składnik łagodzący kaszel.
Wojewódzki Sąd administracyjny miał na uwadze przede wszystkim to czy rejestracja znaku towarowego BURSZTYN dla kosmetyków określonych we wniosku o rejestrację jest, czy nie jest zgodna z przepisami ustawy z dnia 31.01.1985 o znakach towarowych (Dz. U. Nr 5, poz. 17 ) co nie jest tożsamym z tym, że Sąd administracyjny ma obowiązek dokonywania ponownych ustaleń faktycznych w zakresie już poczynionym przez kompetentny organ administracji rządowej, jakim jest Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny nie może przeprowadzać postępowania wykraczającego poza jego kompetencje określone ustawą z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Postępowanie o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego mogło być wszczęte przed organem administracji tylko na wniosek (art. 30 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych - Dz. U. Nr 5, poz. 17 ze zm.) a rozpoznanie wniosku było wyznaczone zakresem żądania wnioskodawcy. Z tych powodów, oraz mając na uwadze stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie (wyrok z dnia 2001.12.14. sygn. akt II SA 3446/01 opublikowany ONSA 2003/1/27, glosa aprobująca M. Kępińskiego opublikowana OSP 2004/1/11), zdaniem
Sądu, Urząd Patentowy RP zasadnie odmówił zastosowania art. 8 pkt 1 ustawy o znakach towarowych.
Spór między stronami sprowadza się do tego, czy znak towarowy BURSZTYN ma czy nie ma zdolność rejestracyjnej jako znak towarowy dla kosmetyków w klasie towarowej 3.
Decyzją Urzędu Patentowego z dnia [...].04.2001 r. ten znak towarowy został zarejestrowany jako znak słowny zgodnie z klasyfikacją wiedeńską.
Zdaniem skarżącego znak słowny BURSZTYN nie nadaje się do odróżnienia towarów przedsiębiorców, ze względu na wskazanie składnika towaru oraz na fakt używania tego składnika od setek lat zarówno w lecznictwie, jak też w kosmetyce.
Skarżący stawia także zarzut rejestracji przedmiotowego znaku z naruszeniem okresu karencji dla znaków BURSZTYNOWA i JANTAR .
Urząd Patentowy RP nie uwzględnił okresu karencji dla tych znaków z uwagi na to, że znak BURSZTYN w płaszczyźnie fonetycznej, wizualnej i znaczeniowej nie może wprowadzić w błąd odbiorców w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego w stosunku do towarów opatrzonych znakami BURSZTYNOWA i JANTAR. Uprawniony ze znaku BURSZTYN aktywnie promuje na rynku swoje towary oznaczone tym znakiem (wystawy, nagrody jakie uzyskuje, obecność w internecie). W tej sytuacji należało uznać, że U. S.A. miała dostateczna wiedzę o wprowadzeniu na rynek znaku towarowego BURSZTYN i nie sprzeciwiając się temu, Urząd Patentowy RP miał podstawy do uznania, że przedsiębiorca ten nie widział naruszenia swoich praw, gdyż trudno jest przyjąć za słuszne twierdzenie, że tak duża firma jak U. S.A. nie śledzi rynku kosmetyków i od czterech lat jest w nieświadomości, iż pojawił się nowy znak towarowy P..
W obrocie nie występują kosmetyki firmy U. S.A. oznaczone znakiem BURSZTYNOWA i JANTAR, a nadto U. S.A. nie sprzeciwia się rejestracji znaku BURSZTYN przez co należy rozumieć, że nie widzi zagrożenia w myleniu przez nabywców jej towarów z towarami oznaczonymi znakiem BURSZTY, w związku z powyższym nie doszło do naruszenia art. 43 ust. 1 i 2 ustawy o znakach towarowych.
Sąd administracyjny nie prowadzi postępowania dowodowego, poza jedynym wyjątkiem w zakresie dowodu z dokumentu, dlatego okoliczność powyższą należało uznać za udowodnioną, także dlatego, że U. S.A. nie zareagowała na rejestrację znaku BURSZTYN, co może oznaczać również to, że nie widziała podobieństwa znaku zarejestrowanego do swoich znaków towarowych, a także nie widziała potrzeby skorzystania z art. 47 ust. 3 ustawy o znakach towarowych.
Skarżący występując z zarzutami podobieństwa znaku BURSZTYN do znaków towarowych U. S.A. działa niejako w interesie osoby trzeciej, czego ustawa o znakach towarowych art. 30 ust. 1 w związku z art. 37 i art. 28 k.p.a. nie przewiduje. (1999.05.27 wyrok SN III RN 5/99 OSNP 2000/9/337).
Skarżący na poparcie swoich zarzutów z art. 9 ust.1 pkt 3 ustawy o znakach towarowych nie przedłożył dowodów potwierdzających występowanie na rynku towarów U. S.A. opatrzonych znakiem BURSZTYNOWA i JANTAR, zarzuca natomiast wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 32 Konstytucji RP oraz przepisów art. 6, 7, 8, 9 i 11 k.p.a. i art.107 k.p.a., a w szczególności przepisów ustawy o znakach towarowych oraz nadto naruszenie art. 5 k.c.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 5 k.c. należy stwierdzić, że w myśl utrwalonej wykładni, dochodzenie stwierdzenia przez sąd nieważności czynności prawnej nie podlega ocenie na podstawie art. 5 k.c. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 09.07.1998 r. - I SA 2224/97 - stwierdził nadto, że w postępowaniu administracyjnym przepis art. 5 k.c. nie ma zastosowania. W związku z powyższym należy uznać, że zarzut naruszenia w zaskarżonej decyzji art. 5 k.c. jest nieuprawniony.
Zdaniem Sądu nie ma podstaw do stawiania zarzutu naruszenia przez organ administracji art. 32 Konstytucji RP - nierównego traktowania pod względem prawnym skarżącego w postępowaniu z jego wniosku. Wniosek skarżącego został przyjęty i rozpoznany zgodnie z obowiązującymi przepisami, natomiast to że rozstrzygnięcie nie jest zgodne z oczekiwaniami skarżącego, nie może być podstawą zarzutu naruszenia zasady konstytucyjnej z art. 32 Konstytucji RP.
Skarżący stawiając zarzuty naruszenia przez organ administracji art. 6, 7, 8, 9, 11 i 107 k.p.a nie zdefiniował w skardze w czym przejawia się naruszenie tych zasad.
Art. 6 stanowi o zasadzie legalizmu -organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Urząd Patentowy RP wydając zaskarżoną decyzje wskazał na jakich przepisach prawa oparł swoje rozstrzygnięcie, stan faktyczny wyjaśnił w sposób bardzo obszerny a w toku postępowania skarżący był informowany o wszystkich czynnościach dokonywanych w sprawie. Brak jest zatem podstaw do stawiania zarzutów z art. 6, 7, 9 i 11 k.p.a. Uzasadnienie decyzji jest sporządzone zgodnie z regułami art. 107 k.p.a. zarówno w części dotyczącej stanu faktycznego jak i dotyczącej części prawnej. Tym samym również zarzut złamania zasady z art. 107 k.p.a. jest nieuzasadniony.
Zasadniczym zarzutem, jak można to odczytać ze skargi, nie jest złamanie zasady ustrojowej, do czego nie doszło, jak i naruszenie przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy, które także nie zostały naruszone, lecz podstawą skargi jest twierdzenie przedsiębiorcy, iż znak towarowy BURSZTYN nie posiada zdolności rejestrowej.
Zdaniem skarżącego bursztyn jako surowiec (materiał, kopalina, żywica) posiada szczególne właściwości. Na dowód załączył publikacje, w których znajdują się następujące stwierdzenia: "od wieków znane są cudowne właściwości uzdrawiające bursztynu", "może odstraszyć złe moce po śmierci", "już sama niespotykana odporność bursztynu na wszelkie niszczycielskie czynniki świadczy o jego potężnej sile w nim się kryjącej".
Także w internecie można spotkać podobne anonse leczniczych lub nawet parapsychologicznych "właściwości" bursztynu: " ze względu na swoją barwę bursztyn silnie oddziaływuje na czakrę splotu słonecznego, rozwija w nas ufność, pozbawia lęków, aktywizuje naszą wewnętrzną energię. Bursztyn ma moc pochłaniania negatywnej energii, odczarowywania, likwidowania złych zaklęć. Kadziła z bursztynu są idealne do odkadzania pomieszczeń i oczyszczania ich z nagromadzonych negatywnych wibracji" itp.
Te i tym podobne treści w przedłożonych przez skarżącego publikacjach mają bardziej charakter zbliżony do reklam niż do wiarygodnych opracowań naukowych.
Każdy człowiek ma prawo wierzyć w bardziej lub mniej racjonalne cechy, zalety, właściwości itp. przypisywane bursztynowi działania. Jednakże nie sposób przedkładać je jako argumenty mające znaczenie dla rejestracji znaku towarowego. W obecnym stanie wiedzy nikt nie wskazał na bezpośrednie działanie lecznicze (lub właściwości kosmetyczne) bursztynu jako samej żywicy, także skarżący dowodów takich nie przedłożył, gdyż ich nie posiadał.
Sąd nie może kierować się przekonaniami, choćby były to przekonania znakomitej większości społeczeństwa, o niespotykanych właściwościach samej żywicy - bursztyn, gdyż żaden przepis prawa obowiązujący sądy administracyjne mu na to nie pozwala. Sąd w wyroku dokonuje rozstrzygnięcia na podstawie właściwych przepisów prawa powszechnie obowiązującego, a jak dotychczas żaden z tych przepisów tak zwanej medycyny niekonwencjonalnej nie uznał za medycynę o naukowo stwierdzonych podstawach. Tym samym pozostaje dokonanie dalszych rozważań jedynie i wyłącznie na gruncie właściwych przepisów prawa, to jest ustawy o znakach towarowych.
Kwintesencja skargi mieści się w stwierdzeniu, że kosmetyki oznaczone znakiem towarowym BURSZTYN zawierają w sobie surowiec (materiał) i właściwości jakie ma sam bursztyn czyli skamieniała żywica drzew iglastych.
O dowodach na właściwości samej żywicy bursztyn lub raczej ich braku była mowa wyżej. Pozostaje tym samym ustosunkowanie się do treści art. 7 ustawy o znakach towarowych, który stanowi, że jako znak towarowy może być zarejestrowany tylko znak, który ma dostateczne znamiona odróżniające w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego. Nie ma dostatecznych znamion odróżniających znak, który stanowi tylko nazwę rodzajową towaru lub informuje jedynie o właściwości, jakości, liczbie, ilości, masie, cenie, przeznaczeniu, sposobie, czasie lub miejscu wytworzenia, składzie, funkcji lub przydatności towaru, bądź inne podobne oznaczenie nie dające wystarczających podstaw odróżniających pochodzenie towaru.
Z wymienionych wyżej warunków negatywnych, dla rozpoznawanej sprawy znaczenie mają: nazwa rodzajowa towaru, informacja o właściwości towaru, informacja o przeznaczeniu oraz informacja o składzie towaru lub jego przydatności.
Pozostałe przesłanki z art. 7 ustawy o znakach towarowych, jak informacja o jakości towaru, liczbie, ilości, masie, cenie, sposobie, czasie lub miejscu wytworzenia oraz funkcji towaru nie mają istotnego znaczenia w rozpoznawanej sprawie. Odnosząc się jednak pokrótce do wymienionych warunków należy stwierdzić, że znak towarowy BURSZTYN nie jest informacją o jakości towaru na który jest nakładany. Informację taką niosło by w sobie na przykład określenie przymiotnikowe dodane do słowa BURSZTYN takie jak "łagodny" "pachnący" "leczniczy" itp. Znak ten nie informuje także o liczbie, ilości, masie i cenie, sposobie, czasie lub miejscu wytworzenia oraz o funkcji towaru.
Znak towarowy BURSZTYN nie stanowi nazwy rodzajowej towaru. Pod tym znakiem nie jest wprowadzany do obrotu towar, którym jest żywica - bursztyn. Znak będący wyrazem o określonym znaczeniu nie może ulegać tylko z tego powodu wyłączeniu od rejestracji.
Słowo bursztyn w odniesieniu do kosmetyków nie jest ogólnoinformacyjne, ponieważ o właściwościach kosmetyku nie decyduje bursztyn jako żywica lecz inne składniki takie na przykład jak serum, ceramid czy lanolina, przy czym ceramid i lanolina są składnikami nie dającymi się pozyskać z bursztynu podobnie jak serum w rozumieniu - surowica krwi. Serum dla wytwarzania kosmetyków jest rozumiany jako preparat zawierający wiele związków aktywnych, lecz pod tą nazwą nie występuje bursztyn.
Dowolny producent może produkować kosmetyki z zawartością bursztynu informując o tym nabywców na opakowaniach swoich towarów. Tym samym nie ma uzasadnienia twierdzenie skarżącego, że rejestracja znaku towarowego BURSZTYN nadała dla uprawnionego z rejestracji "wieczny monopol" do stosowania w kosmetykach tego surowca.
Znak towarowy BURSZTYN nie informuje o właściwości, gdyż żadne źródło naukowe, o czym była mowa wyżej, nie jest w stanie racjonalnie wskazać na właściwości kosmetyczne
żywicy (surowca, materiału) jakim jest bursztyn. Stąd nie można odpowiedzialnie stwierdzić, że kosmetyki opatrzone znakiem BURSZTYN maja właściwości tej żywicy. Zdaniem Sądu nie znajduje potwierdzenia w faktach twierdzenie skarżącego, że żywica - bursztyn jest substancją chemicznie czynną o właściwościach leczniczych. Powoływanie się przez H. na "znane" właściwości bursztynu o niczym faktycznie nie mówi, gdyż żadne źródła naukowe dotychczas nie wskazały by bursztyn posiadał konkretne właściwości medyczne lub kosmetyczne. Na leki i kosmetyki składają się substancje czynne czyli związki oddziaływujące leczniczo, do których nie zalicza się bursztyn, oraz substancje pomocnicze mające wpływ na szybkość wchłaniania się leku (kosmetyku), długotrwałość działania, ochronę tej substancji czynnej przed czynnikami zewnętrznymi itp.
Omawiany znak towarowy nie informuje również o przeznaczeniu towaru, którym są kosmetyki. Znak BURSZTYN widniejący na kosmetykach nie wskazuje na to do czego kosmetyki te maja służyć. Dopiero dalsza informacja zawarta na opakowaniu podaje dla jakich zastosowań konkretny kosmetyk noszący ten znak towarowy jest przeznaczony.
Znak BURSZTYN także nie informuje o przydatności towaru jak na przykład miało to miejsce w sytuacji znaku "Baby Dry" (wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, z dnia 20 września 2001 r.).
Sporną jest także przesłanka negatywna z art. 7 ustawy o znakach towarowych mówiąca o tym, że znak nie może stanowić jedynie informacji o składzie towaru.
Towar uprawnionego ze znaku BURSZTYN nie jest tożsamy z bursztynem jako żywicą. W jego produktach nie znajduje się bursztyn jako całościowy składnik, na przykład w postaci pokruszonej lub pylistej. Towary te zawierają bursztyn w stanie chemicznie przetworzonym a więc nie jest to już żywica - bursztyn lecz wyciąg składnika chemicznego z tej substancji zestawiony z innymi składnikami. Tym samym znak towarowy BURSZTYN nie informuje o tym, że w skład kosmetyku wchodzi bursztyn, gdyż byłoby to nieprawdą. Podobnie jak byłoby nieprawda twierdzenie, że w skład szkła wchodzi piasek lub, że benzyna, plastyk czy także kosmetyki zawierają resztki zwierząt, chociaż w skład tych produktów wchodzą materiały ropopochodne. Te przykładowe produkty, podobnie jak kosmetyki wytwarzane przez uprawnionego ze znaku, pozyskuje się w procesie tak dalekiego przetworzenia chemicznego surowców, z których się je wytwarza, że błędem byłoby twierdzenie, iż w produktach tych znajduje się nadal ów surowiec. Skutkiem przetworzenia chemicznego z surowca powstaje nowa jakość, o cechach całkowicie odmiennych od tych jakie posiadał surowiec. Europejski Trybunał Sprawiedliwości w orzeczeniu z dnia 23 października 2003 r. (C-191/01 P) stwierdził, że należy odmówić rejestracji znaku towarowego, jeżeli choćby jedno ze znaczeń elementu znaku określało cechy charakterystyczne towaru lub usługi. Wskazując na powyższe orzeczenie należało stwierdzić, że brak było podstaw do odmowy rejestracji znaku, gdyż co należy podnieść jeszcze raz, znak ten w żadnym ze swoich elementów nie określa cech charakterystycznych wytwarzanych kosmetyków, które są cechami charakterystycznymi dla skamieniałej żywicy drzew iglastych - bursztynu.
Nie ulega wątpliwości, że znak towarowy BURSZTYN może mieć (i prawdopodobnie ma) pewną wartość handlową do oznaczania towarów dla których został zarejestrowany. Z jednej strony uprawniony ze znaku prowadzi intensywna reklamę swoich towarów także oznaczonych tym znakiem, a z drugiej wynika to z subiektywnego przeświadczenia niektórych odbiorców o wielorakich właściwościach przypisywanych bursztynowi. W obrocie towarowym bardzo dużą role odgrywa reklama z powoływaniem się na "badania laboratoryjne". W przeszłości "badania" takie miały wykazywać na przykład, że margaryna jest artykułem spożywczym lepszym od masła, inne "badania" wykazywały że jest
przeciwnie. Badania te i spory faktycznie do dzisiaj nie dowiodły wyższości jednego produktu nad drugim, podobnie jak do dzisiaj nie ma dowodów na "właściwości" bursztynu.
W ocenie Sądu znak towarowy BURSZTYN jest znakiem dystynktywnym - nadającym się do odróżnienia, w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego, towarów uprawnionego z rejestracji od towarów innych przedsiębiorców, czym spełnia wymagania z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych. Znak ten nie jest nazwą rodzajową towaru, gdyż pod tym znakiem nie wprowadza się do obrotu gospodarczego bursztynu. Znak ten także nie informuje wyłącznie o składzie towaru, jego właściwościach, przeznaczeniu lub przydatności, a więc jego rejestracją nie naruszono art. 7 ustawy o znakach towarowych.
W tym stanie faktycznym, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), orzeczono jak w sentencji.