II SA 1487/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-01-25
NSAAdministracyjneŚredniawsa
rejestracja pojazduPrawo o ruchu drogowympojazd złożonynieważność decyzjirażące naruszenie prawawniosek o rejestracjęorgany administracjisamochód

WSA w Warszawie stwierdził nieważność decyzji odmawiających rejestracji samochodu złożonego z dwóch pojazdów, wskazując na rażące naruszenie prawa procesowego przez organy administracji, które nie wszczęły postępowania na wniosek strony.

Sprawa dotyczyła odmowy rejestracji samochodu złożonego z dwóch pojazdów, co było niezgodne z przepisami Prawa o ruchu drogowym. Organy administracji odmówiły rejestracji, powołując się na zakaz składania pojazdów poza wytwórnią. WSA w Warszawie stwierdził jednak nieważność decyzji obu instancji, uznając, że postępowanie zostało wszczęte z rażącym naruszeniem art. 73 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym, ponieważ nie było formalnego wniosku o rejestrację, a organy nie podjęły kroków w celu wyjaśnienia intencji strony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprawę ze skargi J.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza odmawiającą rejestracji samochodu osobowego. Samochód ten został złożony z dwóch pojazdów, co było niezgodne z art. 75 ust. 3 Prawa o ruchu drogowym, zakazującym rejestracji pojazdów złożonych poza wytwórnią, z wyjątkiem pojazdów marki "SAM" i zabytkowych. Organy administracji obu instancji odmówiły rejestracji, powołując się na ten przepis oraz na zakaz wymiany zespołów posiadających cechy identyfikacyjne (art. 66 ust. 4 pkt 5). Skarżący argumentował, że samochód jest sprawny i potrzebny mu ze względów zdrowotnych. Naczelny Sąd Administracyjny pierwotnie odrzucił skargę jako wniesioną po terminie, jednak po przywróceniu terminu, sprawa trafiła do WSA. WSA stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Sąd uznał, że postępowanie było prowadzone z rażącym naruszeniem art. 73 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym, ponieważ nie istniał formalny wniosek o rejestrację pojazdu. Pismo skarżącego zostało potraktowane jako podanie do Ministra Infrastruktury o zezwolenie na odstępstwa od warunków technicznych, a nie jako wniosek o rejestrację. Sąd podkreślił, że organy powinny były w trybie art. 64 k.p.a. wyjaśnić intencje strony przed wydaniem decyzji. W związku z tym, decyzje organów zostały wyeliminowane z obrotu prawnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, odmowa rejestracji w sytuacji braku formalnego wniosku o rejestrację, a jedynie podania o zezwolenie na odstępstwa od warunków technicznych, stanowi rażące naruszenie art. 73 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy administracji nie wszczęły postępowania w przedmiocie rejestracji pojazdu, ponieważ nie było formalnego wniosku właściciela. Pismo skarżącego zostało błędnie zinterpretowane jako podanie o zezwolenie na odstępstwa od warunków technicznych, a nie jako wniosek o rejestrację. Brak formalnego wniosku stanowił rażące naruszenie prawa procesowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (9)

Główne

p.r.d. art. 73 § ust. 1

Prawo o ruchu drogowym

Rejestracji pojazdu dokonuje się na wniosek właściciela. Brak formalnego wniosku stanowi rażące naruszenie prawa.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględnia skargę w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa skutkującego koniecznością uchylenia decyzji.

Pomocnicze

p.r.d. art. 75 § ust. 3

Prawo o ruchu drogowym

Zabrania się rejestracji pojazdu złożonego poza wytwórnią, z wyjątkiem pojazdu marki "SAM" oraz pojazdu zabytkowego.

p.r.d. art. 66 § ust. 4 pkt 5

Prawo o ruchu drogowym

Zabrania się wymiany zespołów posiadających cechy identyfikacyjne: numer VIN albo numer nadwozia, podwozia lub ramy.

k.p.a. art. 64

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji powinny wyjaśniać wątpliwości strony.

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Rażące naruszenie prawa może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i § 2

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 97 § § 1

Sprawy wniesione do NSA przed 1 stycznia 2004 r. podlegają rozpoznaniu przez WSA.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie zostało wszczęte bez formalnego wniosku o rejestrację pojazdu, co stanowi rażące naruszenie art. 73 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym.

Odrzucone argumenty

Argumenty organów administracji oparte na zakazie rejestracji pojazdów złożonych poza wytwórnią (art. 75 ust. 3 p.r.d.) oraz zakazie wymiany zespołów z cechami identyfikacyjnymi (art. 66 ust. 4 pkt 5 p.r.d.).

Godne uwagi sformułowania

całe postępowanie w sprawie rejestracji pojazdu było prowadzone bez wniosku o dokonanie takiej rejestracji organy dopuściły się rażącego naruszenia powyższego przepisu, mogącego skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji

Skład orzekający

Stanisław Gronowski

przewodniczący

Maria Jagielska

członek

Izabela Głowacka-Klimas

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ważność formalnego wniosku o rejestrację pojazdu jako warunku wszczęcia postępowania administracyjnego oraz konsekwencje rażącego naruszenia prawa procesowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rejestracji pojazdu złożonego z części innych pojazdów i interpretacji przepisów Prawa o ruchu drogowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak istotne są formalne wymogi proceduralne w postępowaniu administracyjnym i jak błędy w tym zakresie mogą prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji, nawet jeśli merytorycznie sprawa wydaje się być jasna.

Brak wniosku, a jednak decyzja? Sąd stwierdza nieważność odmowy rejestracji samochodu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA 1487/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-01-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-04-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Izabela Głowacka-Klimas /sprawozdawca/
Maria Jagielska
Stanisław Gronowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski Sędziowie: WSA Maria Jagielska asesor WSA Izabela Głowacka -Klimas(spraw.) Protokolant Andrzej Siwek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi J.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2002 r. Nr [...] w przedmiocie rejestracji samochodu 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji z dnia [...] sierpnia 2002r Burmistrza [...] 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz Skarbu Państwa-Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie kwotę 250,-(dwieście pięćdziesiąt) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania w tym kwotę 240 ,-(dwieście czterdzieści) zł tytułem zastępstwa prawnego
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2002r. Burmistrz [...] po rozpatrzeniu podania Pana J.S., zam. w W. przy ul. G. z dnia [...] czerwca 2002r. w sprawie zarejestrowania samochodu osobowego marki [...] posiadającego numer identyfikacyjny nadwozia [...] oraz numer silnika [...] – odmówił zarejestrowania powyższego pojazdu.
Decyzja została wydana na podstawie art. 66 ust. 4 pkt 5 i art. 75 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 1997r. Nr 98, poz. 602 z późn. zm.)
W uzasadnieniu podano między innymi, że:
W dniu [...] lipca 2002r. do tutejszego Wydziału Komunikacji wpłynęło podanie Pana J.S., zam. w W., ul. G. w sprawie zarejestrowania samochodu osobowego marki [...] o numerze nadwozia [...] oraz numerze silnika [...]. Z treści podania, załączonych dokumentów oraz akt pojazdu wynika, że w dniu [...] grudnia 1995r. na wniosek Pana J.S. został zarejestrowany pod nr rej. [...] samochód osobowy marki [...] o wyżej wymienionych numerach identyfikacyjnych /poprzedni nr rej. [...] /. W dniu [...] stycznia 1996r. również na wniosek Pana J.S. dokonano zmiany w ewidencji i w dowodzie rejestracyjnym pojazdu numeru nadwozia na inne o numerze identyfikacyjnym [...], pochodzące z pojazdu nr rej. [...]. Następnie w dniu [...] stycznia 1998r. Komenda [...] Policji w Z. zatrzymała dowód rejestracyjny przedmiotowego pojazdu, z uwagi na brak aktualnych badań technicznych pojazdu.
Z treści podania Pana J.S. wynika, że nadwozie zamontowane w przedmiotowym pojeździe /nr rej. [...] / posiadające numer identyfikacyjny [...] nie nadaje się do eksploatacji. Strona wnosi zatem o zarejestrowanie pojazdu złożonego z drugiej kompletnej karoserii o numerze identyfikacyjnym [...] oraz silnika o numerze [...] wymontowanego z pojazdu o nr rej. [...].
Zgodnie z art. 75 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 1997r. Nr 98, poz. 602 z późn.zm.) zabrania się rejestracji pojazdu złożonego poza wytwórnią, z wyjątkiem pojazdu marki "SAM" oraz pojazdu zabytkowego. W myśl art. 66 ust. 4 pkt 5 - wyżej cytowanej ustawy - zabrania się również wymiany zespołów posiadających cechy identyfikacyjne: numer VIN albo numer nadwozia, podwozia lub ramy.
W tej sytuacji brak jest podstaw prawnych do zarejestrowania pojazdu, o który wnosi strona.
O powyższych okolicznościach faktycznych i prawnych mających wpływ na rozpatrzenie sprawy, strona - stosownie do art. 9 k.p.a. - została poinformowana przed wydaniem niniejszej decyzji.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Pan J.S.
Odwołujący się uważał decyzję organu I instancji za krzywdzącą. Samochód był przerejestrowywany z uwagi na zmiany w podziale administracyjnym kraju. Samochód wyprodukowano w [...] w [...] i jest jeszcze sprawny, co potwierdza zaświadczenie z marca 2002r., wydane przez stację obsługi w M., którego kopię odwołujący się załączył. Prosi o zarejestrowanie samochodu pod nr [...], gdyż jest mu on niezbędny do przemieszczania się. Pan S. jest inwalidą chorym na wiele przewlekłych chorób wymagających częstych wizyt u lekarzy, co właśnie umożliwia ten samochód.
Decyzją z dnia [...] października 2002r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podało między innymi, że:
Od dnia 1 stycznia 1998r., tj. od dnia wejścia w życie ustawy z 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. nr 98, poz. 602 ze zm.), zabroniona jest rejestracja pojazdu złożonego poza wytwórnią. Wyjątek od tej zasady dotyczy tylko pojazdu marki "SAM" oraz pojazdu zabytkowego (wyrok NSA o sygn. akt: II SA 1491/98 z dnia 10 grudnia 1998r., niepublikowany; wyrok NSA I SA 871/98 z dnia 18 września 1998r., niepublikowany).
Zakaz rejestracji pojazdów wykonanych poza wytwórnią (złożonych z kilku innych pojazdów) jest jednoznacznie sformułowany w art. 75 ust. 3 ustawy. Decyzja zatem w przypadku stwierdzenia takiego stanu faktycznego, jak w przedmiotowej sprawie nie jest uznaniowa. Wobec tego, że samochód o którego rejestrację zwrócił się do Burmistrza [...] pan J.S. został złożony z dwóch pojazdów, których zespoły posiadają cechy identyfikacyjne (numery) nie mogące powtarzać się w różnych pojazdach, odmowa uwzględnienia jego wniosku była w pełni uzasadniona.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożył J.S. zwany dalej skarżącym. W uzasadnieniu podał, że samochód [...] nr rej [...] jest sprawny, co wynika z pisma Stacji Obsługi z M. i jest oryginalnie wyprodukowany przez [...].
Postanowieniem z dnia 27 lutego 2003r. NSA odrzucił skargę, gdyż złożona została po upływie terminu do jej wniesienia.
Skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Postanowieniem z 14 kwietnia Sąd przywrócił termin do wniesienia skargi.
W piśmie skierowanym do Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] maja 2003r. skarżący wnosi o przyznanie rejestracji samochodu [...] [...] Nr silnika [...] Nr podwozia [...].
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. W uzasadnieniu podano między innymi, że:
Samorządowe Kolegium Odwoławcze odnosząc się do argumentów skargi nie może uznać ich za uzasadnione. Skarżący wnioskował o rejestrację samochodu złożonego z dwóch pojazdów. Ze względu na regulację w art. 75 ust. 3 ustawy z 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. Nr 98, poz. 602 ze zm.), uwzględnienie wniosku nie jest możliwe, gdyż rejestracji pojazdu złożonego poza wytwórnią można dokonać tylko wtedy, gdy jest to "SAM" lub pojazd zabytkowy. Pojazd pana S. nie był żadnym z tych dwóch typów pojazdów. Z powodu zniszczonego nadwozia samochodu o nr rej. [...] skarżący zamierzał zarejestrować samochód z silnikiem z tegoż pojazdu, którego nadwozie pochodziło jednak z innego. Art. 66 ust. 4 pkt 5 cyt. wyżej ustawy zabrania dokonywania wymiany zespołów posiadających cechy identyfikacyjne, do których bezspornie należą oryginalne numery tych zespołów, nr VIN albo nr nadwozia, podwozia lub ramy. Ze względu na brak elementu uznaniowości organu administracji w przypadku stwierdzenia opisanego stanu faktycznego nie było możliwe wydanie decyzji uwzględniającej wniosek skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W świetle art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30 sierpnia -
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie i dlatego postępowanie toczy się na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym, przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym).
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest rejestracja samochodu.
Zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. Nr 98, poz. 602 z późn. zm.) rejestracji pojazdu dokonuje się na wniosek właściciela. Tak więc w pierwszej kolejności należy, zdaniem składu orzekającego, ocenić charakter pisma złożonego przez skarżącego do Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2002r. (data z prezentaty).
Z powyższego pisma wynika w sposób jednoznaczny, że skarżącemu odmówiono w Urzędzie Komunikacji W. rejestracji pojazdu [...] Nr silnika [...] Nr nadwozia [...] Nr rej. [...], który to samochód został złożony w roku 2002r. z silnika [...] i karoserii o numerze [...], gdyż weszła w życie ustawa zabraniająca rejestracji składaków. Z pisma wynika również, że w Urzędzie Komunikacji można dokonać rejestracji powyższego pojazdu na podstawie pozwolenia wydanego przez Ministra Infrastruktury. Tak więc powyższe pismo, w ocenie składu orzekającego, nie stanowi wniosku o rejestrację pojazdu. Jest to podanie skierowane, zgodnie z instrukcją otrzymaną w Urzędzie Komunikacji W., w trybie art. 67 ust. 1 ustawy prawo o ruchu drogowym do Ministra właściwego do spraw transportu, o zezwolenie na odstępstwa od warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać pojazdy, które to zezwolenie może wydać Minister w indywidualnych uzasadnionych przypadkach.
Tak więc całe postępowanie w sprawie rejestracji pojazdu było prowadzone bez wniosku o dokonanie takiej rejestracji, gdyż to właśnie wniosek właściciela pojazdu jest warunkiem orzekania o rejestracji powyższego pojazdu.
Skoro zatem decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymała w mocy decyzję Burmistrza [...] z dnia [...] sierpnia 2002r. w przedmiocie odmowy zarejestrowania pojazdu marki [...] posiadającego numer identyfikacyjny nadwozia [...] oraz numer silnika [...], która to decyzja wydana została z rażącym naruszeniem art. 73 ust. 1 ustawy prawo o ruchu drogowym, to również decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego winna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego (podobnie wyrok NSA z 17 listopada 1995r. III SA 52/95). Reasumując należy stwierdzić, że działanie organu I i II instancji zostały podjęte bez stosownego, przewidzianego przez art. 73 ust. 1 ustawy prawo o ruchu drogowym, wniosku właściciele pojazdu, którym to działaniem organy dopuściły się rażącego naruszenia powyższego przepisu, mogącego skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
W celu uniknięcia powyższego naruszenia prawa, organy administracji mając do czynienia z niejasnym podaniem skarżącego winny w trybie art. 64 k.p.a. wyjaśnić o co chodzi stronie i dopiero następnie wszcząć stosowane kroki mające na celu załatwienie sprawy.
Odnosząc się do wniosku pełnomocnika skarżącego złożonego na rozprawie w dniu 11 stycznia 2005r. o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, a to z uwagi iż decyzja dotyczy przedmiotu stanowiącego przedmiot innej decyzji dotyczącej rejestracji przedmiotowego pojazdu – pojazd ten został zarejestrowany [...] grudnia 1995r. Sąd nie uwzględnił powyższego wniosku z uwagi na brak tożsamości przedmiotu postępowania. Z dowodu rejestracyjnego samochodu [...] załączonego do akt administracyjnych (załącznik organu przysłany przy piśmie z dnia [...] listopada 2004r.) wynika, że nr nadwozia tego samochodu to [...], a wiec nie jest to nr nadwozia tożsamy z numerem nadwozia pojazdu będącego przedmiotem postępowania. A o tożsamości sprawy w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. (zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego) możemy mówić, gdy występują te same podmioty, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego, w niezmienionym stanie faktycznym (np. wyrok NSA z dnia 28 listopada 2000r. I SA/Ka 1458/99).
Biorąc powyższe pod rozwagę, na zasadzie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), orzeczono jak w sentencji.
Orzekanie o 152 p.p.s.a. nie było w tym wypadku konieczne. O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 23 § 2 p.p.s.a.