II SA 1301/03

II SA 1301/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-08-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-04-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Robotowska
Grażyna Śliwińska /przewodniczący/
Piotr Borowiecki /sprawozdawca/
Sygn. powiązane
II GSK 27/05 - Wyrok NSA z 2005-04-04
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Grażyna Śliwińska, Sędziowie : Sędzia NSA Anna Robotowska, Asesor WSA Piotr Borowiecki (spr.), , Protokolant : Arkadiusz Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lipca 2004 r. sprawy ze skargi S. Sp. z o.o. z siedzibą w G., działająca obecnie pod firmą G. sp. z o.o. na decyzję Prezesa Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty z dnia [...] lutego 2003 r. Nr [...], w przedmiocie nakazu zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie usług pocztowych o charakterze powszechnym - oddala skargę -
Uzasadnienie
W dniu [...] listopada 2002 r. Prezes Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty, działając m.in. na podstawie art. 29 ustawy z dnia 23 listopada 1990 r. o łączności (Dz.U. z 1995 r. Nr 117, poz. 564 ze zm.), oraz na podstawie art. 104 § 1 w zw. z art. 268a k.p.a., wydał decyzję Nr [...], na mocy której stwierdził prowadzenie przez skarżącą spółkę S. Sp. z o.o. z siedzibą w G. - Filia w L., działalności w dziedzinie poczty polegającej na wykonywaniu usług pocztowych o charakterze powszechnym w zakresie przyjmowania przewozu i doręczania na terenie kraju przesyłek listowych o masie do 2000 g zastrzeżonych wyłącznie dla [...] zgodnie z art. 3 ust. 4 ustawy o łączności i nakazał w/w spółce zaniechania w terminie 14 dni od dnia otrzymania decyzji prowadzenia działalności zastrzeżonej wyłącznie dla [...]. W uzasadnieniu decyzji organ, powołując się na wyniki przeprowadzonej przez pracowników [...] Oddziału Okręgowego URTiP w dniu [...] września i [...] listopada 2002 r. kontroli w siedzibie spółki S. Sp. z o.o. - Filia w L., stwierdził, że w/w podmiot świadczy usługi polegające na przyjmowaniu, przewozie oraz doręczaniu na terenie kraju przesyłek listowych o masie do 2000 g. W protokole stwierdzono również, iż usługi wykonywane są na podstawie zleceń jednorazowych, zaś ze stałymi klientami zawierane są umowy dotyczące sposobu i warunków rozliczeń i upustów cenowych. W protokole przedstawiciel kontrolowanego podmiotu - kierownik filii, oświadczył jednocześnie, iż Zarząd spółki ustosunkuje się do protokołu. Na tej podstawie Prezes URTiP, mając na względzie to, iż wykonywanie usług o charakterze powszechnym w zakresie przyjmowania, przewozu i doręczania przesyłek listowych należy wyłącznie do [...], uznał, że doszło do naruszenia przez kontrolowaną spółkę przepisu art. 3 ust. 4 ustawy o łączności, jak również postanowień pkt. 3 zezwolenia na prowadzenie działalności w dziedzinie poczty w zakresie usług kurierskich.
W piśmie z dnia [...] grudnia 2002 r. skarżący złożył do Prezesa Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Strona skarżąca zarzuciła wydanej w dniu [...] listopada 2002 r. decyzji Prezesa URTiP rażące naruszenie prawa poprzez błędną wykładnię przepisu art. 3 ust. 4 ustawy o łączności. W uzasadnieniu swego wniosku skarżąca spółka podniosła m.in., iż większość klientów spółki jest nią związanych stałą umową o współpracy. Zdaniem strony skarżącej organ dokonał nieprecyzyjnej wykładni przepisu art. 3 ust. 4 cyt. ustawy, interpretując go autonomicznie i w oderwaniu od pozostałych przepisów ustawy o łączności. Powołując się na stanowisko zawarte w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2002 r., sygn. akt IV CKN 1035/00, strona podniosła, iż nie przedmiot usługi (doręczanie korespondencji), lecz sposób jej wykonywania (powszechność) decyduje o ewentualnym wkroczeniu innego operatora w zakres monopolu [...]. Skoro zatem spółka skarżąca świadczy swoje usługi wyłącznie na rzecz klientów w oparciu o zawarte z nimi umowy i udzielane zlecenia - to klienci ci stanowią zamknięty, ograniczony i zindywidualizowany krąg osób, którym spółka może (na zasadzie swobody umów) odmówić wykonania usługi bez podania przyczyn, co jest niedopuszczalne przy świadczeniu usług pocztowych o charakterze powszechnym, wskazanych w postanowieniach ustawy o łączności.
W wyniku rozpatrzenia wniosku spółki S. Sp. z .o.o. z siedzibą w G. o ponowne rozpatrzenie sprawy, Prezes Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty wydał w dniu [...] lutego 2003 r. decyzję Nr [...], na podstawie której utrzymał w mocy swą wcześniejszą decyzję z dnia [...] listopada 2002 r. W uzasadnieniu decyzji ostatecznej Prezes URTiP nie zgodził się z zarzutami zawartymi we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Powołując się na wyniki kontroli przeprowadzonej w dniach [...] września i [...] listopada 2002 r., oraz na uzupełniającą kontrolę z dnia [...] stycznia 2003 r., organ uznał, iż niewątpliwie przyjmowana przez skarżącą spółkę do przewozu i doręczenia korespondencja jest listem będącym przesyłką listową, której przyjęcie, przewóz i doręczenie zgodnie z art. 3 ust. 4 ustawy o łączności należy do obszaru zastrzeżonego dla [...], o ile jego waga nie przekracza 2000 g. Ponadto Prezes URTiP stwierdził, iż wymienione przesyłki doręczane są na podstawie stałej umowy zawartej w dniu [...] marca 2002 r. ze spółką C. Sp. z 0.0. z siedzibą w W.. Odnosząc się do kwestii powszechności usług pocztowych Prezes URTiP podniósł, iż skarżąca spółka przyjmowała, przewoziła i doręczała przesyłki listowe, które skierowane były do klientów firmy C. Sp. z o.o. Ponieważ umowa zawarta z tą spółką nie określa ilości przesyłek, jaka ma być doręczana na jej podstawie, usługa świadczona przez skarżącą spółkę skierowana jest do nieokreślonej ilości osób. Z tej przyczyny przyjąć należy - zdaniem organu, że usługa wykonywana przez spółkę S. Sp. z o.o. stanowiła pocztową usługę o charakterze powszechnym, albowiem skierowanie usługi do większej, bliżej nieokreślonej liczby odbiorców nadaje tej usłudze cechę powszechności.
S. Sp. z o.o. wniosła w dniu [...] kwietnia 2003 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ostateczną decyzję Prezesa URTiP z dnia [...] lutego 2003 r. Wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa poprzez jego błędną wykładnię (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.), skarżący zarzucił wydanej przez w/w organ decyzji administracyjnej rażące naruszenie prawa materialnego, tj. art. 3 ust. 4 ustawy o łączności. Strona podniosła, iż ustawodawca wskazał wyraźnie, iż usługi kurierskie, polegające na zarobkowym, przyspieszonym przewozie i doręczaniu w gwarantowanym terminie przesyłek - nie mają charakteru powszechnego, a zatem na mocy otrzymanego zezwolenia skarżąca spółka została upoważniona do świadczenia usług przewozu przesyłek kurierskich bez względu na ich zawartość, wagę, wielkość albo sposób opakowania, pod warunkiem, iż dokonuje tego w sposób zarobkowy i przyspieszony, a ponadto - co zdaniem strony skarżącej najistotniejsze - w sposób nie mający charakteru powszechnego. Pełnomocnik skarżącej spółki powołał się ponownie na ustalenia zawarte w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2002 r. i stwierdził, iż podmiot kontrolowany świadczy swoje usługi w oparciu o zawartą na piśmie umowę,
z reguły wyłącznie w stosunku do podmiotów gospodarczych, na wybranym terytorium, za opłatą uzależnioną od wagi, wielkości i ilości nadawanych przesyłek w danym okresie obliczeniowym, a ponadto ma prawo - czego nie można zrobić przy świadczeniu usług powszechnych - odmówić wykonania usługi beza podania
przyczyn. Pełnomocnik strony skarżącej dodał ponadto, iż błędna interpretacja pojęcia powszechności usług dokonana przez organ związana jest być może z niezrozumieniem istoty usługi przewozu, jako swoistego rodzaju świadczenia na rzecz osoby trzeciej. Strona skarżąca uznała, że oferuje swoje usługi do ograniczonego kręgu osób - podmiotów gospodarczych, które chcąc korzystać z usług skarżącej muszą spełnić rygorystyczne przesłanki formalne, w postaci zawarcia umowy, wyrażenia zgody na stosowanie się do Regulaminu świadczenia usług oraz wypełnić stosowne dokumenty przewozowe, a więc w żaden sposób nie można przydać tej usłudze cech powszechności.
W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonych decyzjach. W uzasadnieniu Prezes URTiP, ustosunkowując się do zarzutu rażącego naruszenia prawa materialnego, tj. art. 3 ust. 4 ustawy o łączności poprzez jego błędną interpretację, wskazał m.in., iż ze względu na zaistniały w sprawie stan faktyczny, nieprecyzyjne przepisy w/w ustawy, a także z uwagi na rozbieżności poglądów Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego, organ uznał za uzasadnione przychylić się do stanowiska NSA w Warszawie zawartego w wyroku z dnia 3 grudnia 1999 r., sygn. akt II SA 1155/99, wyroku z dnia 28 września 2001 r., sygn. akt II SA 1615/00, oraz w wyroku z dnia 5 lipca 2002 r., sygn. akt II SA 3376/00, z których to orzeczeń wynika, iż przez powszechność należy - zdaniem NSA - uznać skierowanie danej usługi do większej, bliżej nieokreślonej liczby odbiorców. Organ przyjął w związku z tym, że skoro strona skarżąca zawarła umowę z konkretnym podmiotem (C. Sp. z o.o.), który zleca skarżącemu doręczanie przesyłek, to sytuacja podobna jest do sytuacji, gdy przedsiębiorca doręcza faktury Vat np. na zlecenie zakładu energetycznego. W związku z tym Prezes URTiP uznał, że skierowanie usługi do większej, bliżej nieokreślonej liczby odbiorców, jakimi w tym przypadku są wspomniani odbiorcy przesyłek, nadaje usłudze świadczonej przez spółkę S. Sp. z o.o. przymiot powszechności. Organ powołując się ponadto na przepis art. 2 pkt 7 ustawy o łączności, dotyczący definicji usług kurierskich, uznał, iż uzyskanie zezwolenia na świadczenie usług kurierskich nie uprawnia danego podmiotu do świadczenia wszelkich usług z zakresu usług pocztowych, a jedynie tych, które są określone w zezwoleniu. W ocenie organu usługi kurierskie nie mogą wkraczać w monopol [...], to znaczy w wykonywanie usług o charakterze powszechnym polegających m.in. na doręczaniu przesyłek listowych o masie do 2000 g.
W piśmie procesowym z dnia [...] maja 2004 r. pełnomocnik skarżącej spółki, powołując się na zmianę definicji powszechnych usług pocztowych, jaka miała miejsce w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 12 czerwca 2001 r. - Prawo pocztowe, wskazał, iż również w świetle nowej ustawy czynności podejmowane przez skarżącą spółkę nie noszą znamion powszechności, a zarzuty, które strona skarżąca podniosła w skardze znalazły wyraz w poszczególnych elementach aktualnej definicji powszechnych usług pocztowych. Jednocześnie skarżąca spółka wskazała na możliwość potraktowania nowej definicji powszechnych usług pocztowych jako swego rodzaju wskazówki interpretacyjnej co do intencji ustawodawcy, które przyświecały mu już przy tworzeniu ustawy o łączności, ale w sposób pełny i nie budzący wątpliwości zostały wyrażone w ustawie - Prawo pocztowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W świetle przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne. Skarżący wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 1 kwietnia 2003 r., a więc zgodnie z cytowanym przepisem ustawy sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Ponadto, co wymaga podkreślenia. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270).
Przedmiotowa decyzja Prezesa URTiP nie narusza zarówno przepisów prawa materialnego wskazanych w ustawie z dnia 23 listopada 1990 r. o łączności, jak również przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, a w szczególności przepisów art. 7 kpa, art. 10 § 1 kpa, a ponadto art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 1 i 3 kpa w stopniu, jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynika sprawy.
Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji jest przepis art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 23 listopada 1990 r. o łączności, który stanowi, że wykonywanie pocztowych usług o charakterze powszechnym w zakresie przyjmowania, przewozu i doręczania w obrocie krajowym i zagranicznym przesyłek listowych - z wyjątkiem druków bezadresowych i ankiet - o masie do 2.000 g, listów wartościowych o masie do 2.000 g, paczek pocztowych oraz nadawanie i doręczanie przekazów pocztowych - należy wyłącznie do [...].
Zgodnie z przepisem art. 2 pkt 1 ustawy o łączności ilekroć w ustawie jest mowa o pocztowych usługach o charakterze powszechnym rozumie się przez to działalność gospodarczą polegającą na przyjmowaniu, przewozie i doręczaniu zwykłych przesyłek listowych, listów poleconych, listów wartościowych i paczek pocztowych oraz nadawaniu i doręczaniu przekazów pocztowych.
Definicje przesyłki i listu zawarte są w rozporządzeniu Ministra Łączności z dnia 15 marca 1996 r. w sprawie warunków korzystania z usług pocztowych o charakterze powszechnym (Dz.U. z 1996 r. Nr 40, poz. 173 ze zm.). Zgodnie z § 2 pkt 1
przedmiotowego rozporządzenia ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o przesyłce rozumie się przez to list zwykły, list polecony, list wartościowy, kartkę pocztową, druk, druk bezadresowy, ankietę oraz paczkę pocztową. Przez list rozumie się korespondencję pisemną lub rzeczy dopuszczone do przewozu pocztowego, nadane w zamkniętym opakowaniu (§ 2 pkt 2 rozporządzenia).
W ocenie Sądu istotę sporu stanowiło wyjaśnienie, czy świadczenie przez filię skarżącej spółki z o.o. - w ramach zawartych z poszczególnymi klientami umów cywilnoprawnych - usługi polegającej na przyjmowaniu, przewozie i doręczaniu przesyłek w postaci listów poniżej 2000 g. narusza postanowienia art. 3 ust. 4 ustawy o łączności.
W tym miejscu wypada jedynie zaznaczyć, iż żądanie strony skarżącej dotyczące stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., z uwagi na rażące naruszenie prawa materialnego poprzez jego błędną interpretację, jest całkowicie niezasadne, albowiem - w świetle ugruntowanego orzecznictwa NSA oraz poglądów doktryny prawa administracyjnego - w grupie sytuacji objętych dyspozycją w/w przepisu k.p.a. nie mieści się błędna interpretacja przepisów składających się na podstawę prawną zaskarżonej decyzji, a więc zastosowanie przy wydaniu decyzji administracyjnej jednej z możliwych interpretacji przepisów prawa o niejednoznacznej treści, nie może być uznane za rażące naruszenie prawa, o jakim mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Rażące naruszenie prawa, w rozumieniu tego przepisu, to oczywiste naruszenie jednoznacznego przepisu prawa (tak m.in. /w:/ wyrok NSA z dnia 6 lutego 1995 r., sygn. akt II SA 1642/94, "Prokuratura i Prawo" z 1995 r., nr 7-8, s. 70). W niniejszej sytuacji mamy właśnie do czynienia z niejednoznacznym przepisem ustawy
o łączności, o czym może świadczyć m.in. niejednolite orzecznictwo sądowe
powołane przez obie strony w toku postępowania.
Zdaniem Sądu podstawowe trudności w ocenie charakteru świadczonych przez skarżącą spółkę czynności wynikały z niewyczerpującej i niejednoznacznej definicji "pocztowych usług o charakterze powszechnym" zawartej w art. 2 pkt 1 w/w ustawy o łączności. Rozstrzygnięcie tego problemu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny było konieczne dla ustalenia zakresu przedmiotu monopolu [...] ustanowionego w art. 3 ust. 4 ustawy o łączności.
Niniejsza sprawa niewątpliwie dotyczy kwestii ograniczenia wolności prowadzenia działalności gospodarczej. W gospodarce rynkowej zasadą jest wolność gospodarcza i konkurencja w świadczeniu dóbr i usług. Gwarantują to przepisy art. 20 i 22 Konstytucji RP oraz art. 5 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. - Prawo działalności
gospodarczej (Dz.U. z 1999 r. Nr 101, poz. 1178 ze zm.).
Konstytucja RP dopuszcza ograniczenia w prowadzeniu działalności gospodarczej, ale wymaga to wyraźnej regulacji ustawowej (vide: art. 22 Konstytucji RP). Takim właśnie ograniczeniem jest ustanowienie monopolu [...] w doręczaniu przesyłek listowych w odniesieniu do pocztowych usług o charakterze powszechnych.
W niniejszej sprawie należało przede wszystkim dokonać oceny, czy świadczenie przez skarżącą spółkę - na podstawie indywidualnej umowy zawartej z nadawcą przesyłek objętych kontrolą URTiP - usług polegających na doręczaniu tych przesyłek odbiorcom (klientom w/w zleceniodawcy), wchodzi w zakres usług pocztowych o
charakterze powszechnym, wykonywanie których stanowi prawny monopol [...].
Według Sądu z zebranego w toku postępowania materiału dowodowego wynika jednoznacznie, że S. Sp. z o.o. świadczy usługi polegające na przewozie i doręczaniu korespondencji w postaci listów, będących przesyłką listową w rozumieniu przepisu art. 2 pkt 2 cyt. ustawy.
Sąd uznał w tym względzie za w pełni wiarygodne wyniki przeprowadzonej u skarżącego kontroli [...] Oddziału Okręgowego Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty. Z tej przyczyny Sąd uznał, że organ dostatecznie wyjaśnił stan faktyczny sprawy.
W ocenie Sądu należy zgodzić się ze stanowiskiem, iż określony w art. 3 ust. 4 ustawy o łączności monopol [...] ograniczony jest z jednej strony masą przesyłki (do 2000 g.) i jej rodzajem (przesyłki listowe, listy wartościowe, paczki pocztowe i przekazy pocztowe), zaś z drugiej strony cechą powszechności przy wykonywaniu usług pocztowych. Te elementy definiuje obszar zastrzeżony dla [...] i ich stwierdzenie w działalności danego przedsiębiorcy pozwala na sformułowanie wobec niego zarzutów wykonywania działalności preter legem.
Mając to na uwadze należy uznać, iż wszystkie te elementy zostały - w ocenie Sądu - stwierdzone przez URTiP wobec skarżącej spółki.
Zdaniem Sądu skontrolowana korespondencja dostarczana przez skarżącą spółkę stanowi przesyłkę listową w rozumieniu art. 3 ust. 4 ustawy o łączności, albowiem jest ona skierowana do większej, bliżej nieokreślonej liczby odbiorców, którzy są adresatami przesyłek przewożonych i doręczanych przez stronę skarżącą w ramach zlecanych jej usług na podstawie indywidualnie zawieranych umów.
Zdaniem Sądu właśnie skierowanie tej korespondencji do większej, bliżej nieokreślonej liczby odbiorców, jakimi w tym przypadku są wspomniani klienci podmiotów, z którymi kontrolowana spółka z o.o. zawarła indywidualne umowy dotyczące doręczania korespondencji, nadaje tej usłudze przymiot powszechności, albowiem jest ona wykonywana w dużym rozmiarze i na znacznym terytorium.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego świadczone przez stronę skarżącą usługi niewątpliwie nie mają charakteru jednostkowego, indywidualnego, czy też skierowanego do zamkniętego kręgu odbiorców, gdyż odbiorcą w/w korespondencji jest bliżej nie określony podmiot z terenu działania jednostki zlecającej doręczanie tej korespondencji stronie skarżącej. W ocenie Sądu jest natomiast kwestią przypadku liczba odbiorców przesyłek, którzy w danym momencie staną się odbiorcami korespondencji. Przesądza to o ogólnodostępności usług świadczonych przez spółkę S. Sp. z o.o., czyli o ich powszechności.
Skoro zatem w/w spółka wykonywała, poza zakresem przedmiotu swojej działalności (tj. usługi kurierskie), działalność gospodarczą polegającą na doręczaniu wspomnianej korespondencji (przesyłek listowych) adresatom tych przesyłek, czyli świadczyła pocztowe usługi o charakterze powszechnym zastrzeżone dla [...], wydanie skarżącym zakazu dalszego prowadzenia tej działalności przez Prezesa URTiP było zasadne i zgodne z dyspozycją przepisu art. 29 ust. 6 ustawy o łączności.
Zdaniem Sądu skarżąca spółka naruszyła powołany przepis art. 3 ust. 4 ustawy o łączności, co obligowało Prezesa URTiP do wydania stosownej decyzji
administracyjnej, a więc organ nie dopuścił się obrazy prawa materialnego, prawidłowo dokonując wykładni zastosowanych przepisów ustawy o łączności.
Poczynione przez organ ustalenia w zakresie stwierdzonych naruszeń wynikają z zebranego w sprawie materiału dowodowego, zaś dokonana przez ten organ ocena tego materiału w kontekście zastosowanych przepisów ustawy nie budzi zastrzeżeń Sądu.
Sąd nie uznał zasadności stanowiska strony skarżącej, iż powszechność usług polegających na przewozie przesyłek wyklucza wykonywanie tych usług na podstawie indywidualnie zawartych umów, albowiem - zdaniem Sądu, usługi pocztowe wykonywane w ramach tych kontraktów z klientami stałymi i masowymi (np. C. sp. z o.o.), zaś usługi pocztowe wykonywane w ramach tych kontraktów była kierowana do większej, bliżej nieokreślonej liczby odbiorców.
Stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie znajduje uzasadnienie w dotychczasowej linii orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie w podobnych sprawach, czego dowodem mogą być następujące orzeczenia: wyrok NSA z dnia 3 grudnia 1999 r., sygn. akt II SA 1155/99, wyrok NSA z dnia 28 września 2001 r., sygn. akt II SA 1615/00, czy też wyrok NSA z dnia 5 lipca 2002 r., sygn. akt II SA 3376/00.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie podzielił poglądu wyrażonego przez Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 10 maja 2002 r., sygn. akt IV CKN 1035/2000, OSNC z 2003 r., nr 3, poz. 44, w uzasadnieniu którego Sąd ten przedstawił swoją interpretację pojęcia pocztowej usługi o charakterze powszechnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż przede wszystkim fakt, że przesyłki listowe doręczane przez stronę skarżącą są kierowane do większej, nieokreślonej bliżej liczby odbiorców nadaje usłudze kurierskiej powszechny charakter, albowiem zindywidualizowany jest w takim przypadku wyłącznie krąg nadawców, tj. podmiotów, z którymi spółka S. Sp. z o.o. podpisała indywidualne umowy o świadczenie usług.
W ocenie Sądu przyjęcie tak szerokiej wykładni przepisów ustawy o łączności, jaką zastosował Sąd Najwyższy w powołanym orzeczeniu z maja 2002 r., mogłoby uczynić wątpliwą jakąkolwiek skuteczność i zasadność podjętej przez ustawodawcę ochrony monopolu operatora publicznego, jakim jest [...]. Przyjęcie za Sądem Najwyższym, iż w przypadku, gdy firmę kurierską łączy indywidualnie zawarta umowa o świadczenie usług w zakresie doręczania przesyłek - to brak jest możliwości postawienia skutecznego zarzutu naruszenia wspomnianego monopolu - w prostej linii mogłoby doprowadzić do sytuacji, w której sieć podobnych powiązań pomiędzy firmami kurierskimi, a usługodawcami o dużym zasięgu prowadzonej działalności, a tym samym szerokim kręgu odbiorców (np. zakłady telekomunikacyjne, zakłady energetyczne, urzędy skarbowe, duże sieci handlowe lub usługowe, duże towarzystwa ubezpieczeniowe, czy też instytucje finansowe o zasięgu ogólnopolskim, itp.), prowadziłaby w prostej linii do faktycznej eliminacji [...] na znacznych obszarach kraju z wykonywania usług pocztowych w segmencie działalności objętej jej prawnym monopolem.
Sąd miał na względzie fakt, iż nowe prawo regulujące kwestie przedmiotowych usług, tj. ustawa z dnia 12 czerwca 2003 r. -Prawo pocztowe (Dz.U. z 2003 r. Nr 130, poz. 1188 ze zm.) dokonało znacznej liberalizacji zasad prowadzenia działalności na
rynku usług pocztowych, a tym samym uszczuplenia granic monopolu [...]. Niemniej należy pamiętać, iż zmiany te były przede wszystkim wynikiem obowiązków nałożonych na Polskę przez ustawodawstwo wspólnotowe (obowiązek dostosowania prawa) i nie mogą świadczyć na niekorzyść operatora publicznego chronionego na podstawie dotychczasowego prawa, a więc ustawy z 1990 r. o łączności. Stąd jakiekolwiek próby definiowania zakresu monopolu [...] na podstawie obecnych przepisów Prawa pocztowego nie mogły - zdaniem Sądu, mieć zastosowania w niniejszej sprawie, zaś Sąd przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji Prezesa URTiP związany był uregulowaniami ustawowymi obowiązującymi w dacie jej wydania.
Z tej przyczyny Sąd uznał, iż argument użyty przez pełnomocników skarżącej spółki w piśmie procesowym z dnia [...] maja 2004 r. należy uznać za chybiony, albowiem nowa ustawa nie może być wskazówką interpretacyjną co do intencji ustawodawcy tworzącego ustawę z 1990 r. W ocenie Sądu, o ile można w ogóle skutecznie oceniać intencję ustawodawcy, to należy raczej przyjąć, iż zamierzeniem ustawodawcy była próba zapewnienia względnej, tymczasowej ochrony operatora publicznego w okresie dostosowawczym rynek usług pocztowych do nowych warunków wolnorynkowych, a nie pełna niemal i natychmiastowa liberalizacja w zakresie świadczenia tych usług, co próbuje sugerować pełnomocnik strony skarżącej.
Zdaniem Sądu nie powinno mieć również znaczenia decydującego o sposobie rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie kryterium cenowe (kwestia przystępności cen za usługi pocztowe) oraz jakość świadczonych przez skarżącego usług, albowiem ustawodawca nie posłużył się tymi kryteriami w ustawie z 1990 r. o łączności dla ustalenia zakresu monopolu [...], w przeciwieństwie do obecnie obowiązujących, zmienionych pod wpływem m.in. dyrektyw wspólnotowych przepisów Prawa pocztowego. Tak więc przy ocenie charakteru świadczonych przez skarżącego usług organ administracji nie był - wbrew twierdzeniom strony skarżącej -bezwzględnie zobowiązany uwzględniać w/w elementów na korzyść spółki.
Jedynie na marginesie wypada - zdaniem Sądu - podnieść, iż skarżąca spółka w toku postępowania nie wykazała jednoznacznie, że realizowane przez nią (na podstawie przedłożonej do akt sprawy umowy indywidualnej) usługi pocztowe odbiegają w sposób szczególnie istotny od standardu usług świadczonych przez pocztę, a więc. że nie są to typowe przesyłki zawierające listy o wadze poniżej 2000 g.
Dokonując analizy zaskarżonych decyzji pod kątem ich zgodności z przepisami postępowania administracyjnego, Sąd uznał, iż nie doszło do naruszenia przez organ przepisów formalnoprawnych. Zdaniem Sądu nie naruszono normy wskazanej w art. 10 § 1 k.p.a., albowiem Prezes URTiP zagwarantował stronie skarżącej czynny udział w każdym stadium postępowania oraz zagwarantował jej przed wydaniem decyzji możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Stwierdzić należy również, iż organ w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji wyjaśnił w sposób prawidłowy i wyczerpujący przyczyny, jakimi kierował się przy ich wydaniu, informując zarówno o poczynionych ustaleniach faktycznych, jak również o prawnych podstawach zaskarżonych decyzji, a więc nie doszło do obrazy przepisu art. 107 § 1 i 3 k.p.a.
Brak jest ponadto jakichkolwiek podstaw dla skutecznego postawienia organowi zarzutu obrazy pozostałych przepisów k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na
wynik niniejszej sprawy. W szczególności brak jest podstawy do uznania przez Sąd. iż Prezes URTiP dopuścił się naruszenia norm wskazanych w przepisach art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.. albowiem organ administracji wyczerpująco wyjaśnił stan faktyczny, poruszając się w ramach przyznanych mu na mocy cyt. ustawy kompetencji kontrolnych.
Zdaniem Sądu w świetle przedstawionych argumentów należy przyjąć, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie i z tej przyczyny podlega oddaleniu.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając w tym zakresie na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.