II SA 1161/84
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o odmowie uchylenia pozwolenia na budowę sieci ciepłowniczej, uznając, że skarżącym przysługuje przymiot strony w postępowaniu.
Skarżący, Z. i J. G., domagali się uchylenia decyzji odmawiającej uchylenia pozwolenia na budowę sieci ciepłowniczej, twierdząc, że narusza ona ich interesy jako właścicieli sąsiedniej nieruchomości. Organy administracji odmówiły im statusu strony, uznając, że ich nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu. Sąd administracyjny uchylił decyzje organów, stwierdzając, że nieprawidłowo ustalono krąg stron i nie zbadano należycie zarzutów dotyczących wpływu budowy na stabilność budynku skarżących.
Sprawa dotyczyła skargi Z. i J. G. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. odmawiającą uchylenia pozwolenia na budowę osiedlowej sieci ciepłowniczej. Skarżący, właściciele sąsiedniej nieruchomości, domagali się uznania ich za stronę w postępowaniu, twierdząc, że budowa sieci narusza ich interesy. Organy administracji odmówiły im tego statusu, opierając się na definicji obszaru oddziaływania obiektu z Prawa budowlanego i stwierdzeniu z projektu technicznego, że obszar ten ogranicza się do działek, na których zlokalizowana jest inwestycja. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję, uznając, że organy nieprawidłowo ustaliły krąg stron. Sąd wskazał, że organy nie powinny bezkrytycznie przyjmować definicji obszaru oddziaływania obiektu zawartej w projekcie technicznym, lecz same dokonać ustaleń w tym zakresie. Ponadto, sąd zwrócił uwagę na zaniechanie przez organy zbadania zarzutów skarżących dotyczących wpływu prac ziemnych na stabilność ich budynku, w szczególności w kontekście przepisów dotyczących geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych. Sąd uznał, że materiał dowodowy nie został należycie zebrany, a stan faktyczny sprawy nie został dostatecznie wyjaśniony, co stanowi naruszenie przepisów k.p.a.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli jego nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu, co należy ustalić w oparciu o przepisy odrębne wprowadzające ograniczenia w zagospodarowaniu terenu lub zasady wiedzy technicznej, a nie tylko na podstawie projektu technicznego inwestora.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy administracji nieprawidłowo zdefiniowały obszar oddziaływania obiektu, opierając się wyłącznie na projekcie technicznym i nie badając zarzutów skarżących dotyczących wpływu budowy na ich nieruchomość. Brak analizy wpływu prac ziemnych i potencjalnych zmian stosunków wodnych oraz wzrostu temperatury w piwnicy uzasadnia przyznanie statusu strony.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (14)
Główne
Pr. bud. art. 28 § ust. 2
Prawo budowlane
Pr. bud. art. 3 § pkt 20
Prawo budowlane
p.p.s.a. art. 145 § par. 1 pkt 1 "c"
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 145 § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 151 § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Pr. bud. art. 5 § ust. 1 pkt 9
Prawo budowlane
p.p.s.a. art. 3 § par. 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § par. 1
p.p.s.a. art. 152
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § par. 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji art. 24 września 1998 § par. 7 pkt 2 c
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji art. 24 września 1998 § par. 8
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez organy administracji przepisów postępowania (art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a.) poprzez nieprawidłowe ustalenie kręgu stron i niewłaściwe zebranie materiału dowodowego. Niewłaściwe zdefiniowanie obszaru oddziaływania obiektu, oparte na projekcie technicznym inwestora, zamiast na samodzielnych ustaleniach organu. Zaniechanie przez organy zbadania zarzutów skarżących dotyczących wpływu prac ziemnych i budowy sieci ciepłowniczej na stabilność ich budynku oraz zmiany stosunków wodnych.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organów administracji, że nieruchomość skarżących nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu, ponieważ nie ma przepisów odrębnych wprowadzających ograniczenia w zagospodarowaniu terenu dla sieci ciepłowniczych, a projekt techniczny ogranicza obszar oddziaływania do działek inwestycji.
Godne uwagi sformułowania
nie jest możliwe do zaakceptowania zapatrywanie, iż to dokumentacja techniczna przedłożona przez inwestora – określając obszar oddziaływania obiektu – arbitralnie określa krąg uczestników postępowania. określenie kręgu uczestników postępowania, będące konsekwencją zakreślenia obszaru oddziaływania obiektu, jest wyłączna kompetencją organu administracji publicznej, nie zaś innych uczestników postępowania administracyjnego. brak natomiast ze strony organów analizy tego aspektu sprawy, prowadzi do wniosku, iż materiał dowodowy nie został dotychczas należycie zebrany, a stan faktyczny sprawy nie został dostatecznie wyjaśniony.
Skład orzekający
Anna Łuczaj
przewodniczący
Arkadiusz Blewązka
sprawozdawca
Grzegorz Szkudlarek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie kręgu stron w postępowaniach o pozwolenie na budowę, zwłaszcza w kontekście obszaru oddziaływania obiektu, oraz obowiązek organów administracji do samodzielnego badania stanu faktycznego i prawnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji budowy sieci ciepłowniczej i interpretacji przepisów Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w 2005 roku. Może wymagać uwzględnienia późniejszych zmian legislacyjnych i orzeczniczych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie kręgu stron w postępowaniu administracyjnym i jak sądowa kontrola może skorygować błędy organów. Podkreśla znaczenie praw sąsiadów w procesie budowlanym.
“Czy sąsiad zawsze ma prawo głosu w sprawie pozwolenia na budowę? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Łd 692/05 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2005-10-07 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-07-19 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Anna Łuczaj /przewodniczący/ Arkadiusz Blewązka /sprawozdawca/ Grzegorz Szkudlarek Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Sentencja Dnia 7 października 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łuczaj, Sędziowie Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek, Asesor WSA Arkadiusz Blewązka (spr.), Protokolant asystent sędziego Katarzyna Orzechowska, po rozpoznaniu w dniu 7 października 2005 roku na rozprawie przy udziale - sprawy ze skargi Z. G. i J. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...], Nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], Nr [...] (znak: [...]); 2. zasądza na rzecz skarżących – Z. G. i J. G. od Wojewody [...] kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Sygn. akt. II SA / Łd 692 / 05 U Z A S A D N I E N I E Decyzją Nr [...] (znak: [...]) z dnia [...] Wojewoda [...], na podstawie przepisu art. 138 par. 1 pkt l ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania Z. G. i J. G. od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], Nr [...] odmawiającej uchylenia własnej decyzji ostatecznej Nr [...], z dnia [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę osiedlowej sieci ciepłowniczej oraz przyłączy do budynków w rejonie ulic: A, D, C, E w Ł., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż decyzją nr [...], z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. odmówił uchylenia własnej decyzji ostatecznej Nr [...], z dnia [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Zespołowi Elektrociepłowni w Ł. pozwolenia na budowę obejmującego roboty budowlane polegające na budowie osiedlowej sieci ciepłowniczej oraz przyłączy do budynków w rejonie ulic: A, D, C, E w Ł. na działkach o numerach: 32/4; 59/4; 59/2; 136; 11; 114/4; 135; 10/2; 30/3; 138/14; (obręb [...]). Od powyższej decyzji odwołanie złożyły Z. G. i J. G. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i wydanie postanowienia o uznaniu ich stroną w tymże postępowaniu. Organ odwoławczy po analizie dokumentów zgromadzonych w sprawie stwierdził, iż decyzją Nr [...], z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na przedmiotowe roboty budowlane. Dalej organ podniósł, iż Z. G. i J. G. – właścicielki nieruchomości sąsiadującej z jedną z działek, na której przewidziano prace budowlane objęte powyższą decyzją o pozwoleniu na budowę, złożyły wniosek o wznowienie postępowania na podstawie przepisu art. 145 par. l pkt 4 k.p.a., bowiem stwierdziły, iż przysługiwał im przymiot strony w tym postępowaniu, a nie zostały uznane za stronę przez organ wydający decyzję. W wyniku kolejnych postępowań w organach I i II instancji postanowieniem Nr [...], z dnia [...] organ I instancji wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Nr [...], z dnia [...] o pozwoleniu na budowę. Po przeprowadzeniu, wznowionego postępowania Prezydent Miasta Ł. wydał zaskarżoną decyzję odmawiającą uchylenia decyzji udzielającej pozwolenia na budowę – uznał bowiem, iż wnioskującym nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu poprzedzającym wydanie przedmiotowej decyzji o pozwoleniu na budowę. Dalej organ wskazał, iż w świetle przepisów regulujących tryb postępowania w sprawie o wznowienie – jeśli wniosek o wznowienie postępowania jest oparty o przesłankę przewidzianą w przepisie art. 145 par. l pkt 4 k.p.a., a więc gdy podmiot składający wniosek uważa że przysługiwał mu przymiot strony w postępowaniu, a został w tym postępowaniu pominięty – to weryfikacja twierdzeń wnoszącego podanie, iż przysługiwał mu przymiot strony następuje w następnej fazie postępowania prowadzonej po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Organ odwoławczy wskazał, iż prawidłowo organ I instancji postanowieniem z dnia [...], Nr [...] wznowił postępowanie i na tym etapie dopiero badał czy wnioskującym przysługiwał podmiot strony w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę. Dalej organ podniósł, iż zgodnie z uzasadnieniem zawartym w decyzji organu I instancji, o tym kto jest stroną postępowania w sprawie pozwolenia na przedmiotową budowę nie decyduje wola czy też subiektywne przekonanie wnioskujących, ale przepis art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, który stanowi, że stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przepis art. 3 pkt. 20 ustawy – Prawo budowlane stanowi natomiast, iż obszar oddziaływania obiektu jest to "teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu." Obowiązujące, wyżej wspomniane przepisy wprowadzające ograniczenia w zagospodarowaniu terenu związane z określonymi obiektami nie dotyczą przedmiotowej inwestycji, bowiem nie ma przepisu szczególnego, określającego ograniczenia w zagospodarowaniu terenu związanego z budową sieci ciepłowniczej. Opis techniczny, będący częścią projektu budowlanego zatwierdzonego zaskarżoną decyzją w pkt 4 zawiera stwierdzenie: "Obszar oddziaływania projektowanej sieci i przyłączy obejmuje wyłącznie działki, na których są zlokalizowane." Konkludując organ wskazał, iż wobec wyżej opisanego stanu faktyczno – prawnego należy uznać, iż nieruchomość skarżących, przez którą nie biegnie trasa projektowanej sieci ani przyłączy nie leży w obszarze oddziaływania obiektu, a tym samym skarżącym nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na przedmiotową budowę. Na marginesie organ wskazał, iż nieruchomość przy ulicy A 4 (działka o numerze ewidencyjnym 11) oraz C 37 (działka o numerze ewidencyjnym 59/2), to posesje, które będą podłączone do projektowanej sieci, a zatem to właściciele tych nieruchomości są stronami w postępowaniu o pozwolenie na budowę sieci. Ostatecznie organ wskazał, iż w świetle obowiązujących przepisów, gdy organ dojdzie do przekonania, iż nie występują przesłanki do wznowienia postępowania przewidziane w przepisie art. 145par. l pkt 4 k.p.a., a więc gdy podmiot zgłaszający wniosek o wznowienie postępowania nie ma przymiotu strony – organ winien zgodnie z przepisem art. 151 par. l pkt 1 k.p.a. odmówić uchylenia decyzji dotychczasowej. W dniu 22 czerwca 2005 roku Z. G. i J. G. wywiodły od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi domagając się jej uchylenia i "uznania za stronę w postępowaniu administracyjnym" W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż skarżące mieszkają w "domku rodzinnym" przy ulicy A 8 w Ł. (między ulicą B a C, naprzeciw hipermarketu Geant). W dniu 11 października 2004 roku rozpoczęto i szybko wykonywano roboty ziemne równolegle do ściany północnej ich budynku, na trawniku przed ich domem. Skarżące podniosły, iż nie pokazano im decyzji, a tylko plany geodezyjne. Zaniepokojone informowały się w Referacie Urbanistyki Delegatury Ł., ale wówczas skierowano je do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego lub do Wydziału Urbanistyki i Architektury Urzędu Miasta Ł.. Skarżące podniosły, iż rozmowy telefoniczne "utknęły na niczym" i poinformowano je, że z urzędem rozmawia się przez pisma. W związku z tym skarżące rozpoczęły urzędową korespondencję. W dniu 12 października 2004 roku skarżące zwróciły się pisemnie do Prezydenta Miasta Ł. z prośbą o szybką interwencję (roboty były w toku) i "załatwienie powiadomienia o zdarzeniu w trybie pilnym". W dniu 9 listopada 2004 roku skarżące otrzymały pismo Wiceprezydenta Miasta Ł. informujące, że roboty związane z budową sieci ciepłowniczej wykonywane były na podstawie prawomocnej decyzji Nr [...], z dnia [...] obejmującej zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę osiedlowej sieci ciepłowniczej oraz odpowiednich przyłączy. Według stanowiska Wiceprezydenta nieruchomość skarżących nie znajdowała się w strefie oddziaływania przedmiotowej inwestycji i w związku z tym nie zostały one uznane za stronę w postępowaniu w sprawie wydania pozwolenia na budowę. Dalej skarżące podniosły, iż w dniu 14 grudnia 2004 otrzymały do wiadomości pismo skierowane z Urzędu Miasta Ł., Wydziału Urbanistyki i Architektury do Urzędu Wojewódzkiego, Wydziału Rozwoju Regionalnego informujące tenże Wydział o przesłaniu do niego pisma skarżących w omawianej sprawie. Po "odwołaniu się" skarżących do Wojewody [...], Wojewoda postanowieniem Nr [...] stwierdził swą niewłaściwość w przedmiotowej sprawie i przekazał sprawę zgodnie z właściwością Prezydentowi Miasta Ł.. W dniu 24 stycznia 2005 roku skarżące otrzymały od Prezydenta Miasta Ł. decyzję Nr [...], odmawiającą wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną. W następstwie wniesionego odwołania Wojewoda [...] decyzją dnia [...], Nr [...] uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Prezydent Miasta Ł. postanowieniem Nr [...], z dnia [...] wznowił postępowanie zakończone decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], Nr [...]. Natomiast w dniu [...] Prezydent Miasta Ł. wydał decyzję, którą odmówił uznania racji skarżących i przyznania statusu strony w postępowaniu. W związku z odwołaniem skarżących od powyższej decyzji, Wojewoda [...] wydał decyzję Nr [...], z dnia [...] utrzymującą zaskarżoną decyzję w mocy w całości. Skarżące wskazują, iż po zapoznaniu się z decyzją Wojewody [...] nie mogą zgodzić się z przytoczoną w niej argumentacją, ponieważ oparto ją na przepisie art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego mówiącym o obszarze oddziaływania obiektu oraz stwierdzono, że opis techniczny projektu zawiera stwierdzenie, że "obszar oddziaływania projektowanej sieci i przyłączy obejmuje wyłącznie działki, na których są zlokalizowane". Skarżące wskazują, że przepis o obszarze oddziaływania obiektu wprowadzono w nowelizacji Prawa budowlanego z 2003 roku. Mówi on, że jest to: teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego, na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu". Niestety w ślad za nowelizacją nie wydano rozporządzenia o zakresie oddziaływania takiego obiektu, jakim jest sieć ciepłownicza. Nie wiadomo wobec tego, na czym opierali się autorzy projektu oraz właściwy organ administracji architektoniczno – budowlanej, wydając wspomnianą wyżej opinię, Zdaniem skarżących w ich wypadku oddziaływanie obiektu, jakim jest przedmiotowy rurociąg jest konkretne, gdyż: - wykop pod rurociąg wykonano równolegle do granicy ich działki (jednocześnie ściany budynku) w odległości około 2 metrów, - wykop miał głębokość około 2 metrów i był wykonywany przy użyciu koparki, a więc ciężkiego sprzętu, - budynek skarżących jest posadowiony na głębokości l metra (skarżące posiadają oryginalną dokumentację budynku). W takiej sytuacji – w ocenie skarżących – istniało realne niebezpieczeństwo obsunięcia (ścięcia) się gruntu do wykopu, a w konsekwencji katastrofy budowlanej. Niebezpieczeństwo to (chociaż w mniejszym stopniu) istnieje w dalszym ciągu, gdyż ziemia w zasypanym wykopie nie jest tak zagęszczona jak grunt rodzimy. Ponadto naruszenie struktury gruntu poprzez wykop powoduje zmiany stosunków wodnych, w sposób, który trudno w tej chwili przewidzieć. Ponadto skarżące wskazały, iż tak bliskie sąsiedztwo pracującego rurociągu ciepłowniczego spowoduje wzrost temperatury w piwnicy ich domu (zwłaszcza w części północnej) stawiając pod znakiem zapytania jej funkcjonalność. Z tego też powodu skarżące podniosły, iż wykonanie prac związanych z budową rurociągu ciepłowniczego spowodowało naruszenie interesów osób trzecich, czego zabrania przepis art. 5 pkt 9 Prawa budowlanego. Ponadto skarżące wskazały, iż w czasie gdy był projektowany hipermarket Geant, usytuowany po przeciwnej stronie ulicy, to były o tym poinformowane przez organ jako strona postępowania i mogły wnieść odpowiednie korekty do planu, co zresztą później uczyniono z korzyścią dla mieszkańców i dla miasta. Ponieważ odpowiednie służby miejskie wycofały się później z tej decyzji i odmówiły im uznania, Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi, po rozpatrzeniu skargi, w wyroku z dnia 14 czerwca 2000 roku w sprawie sygn. akt II SA/Łd 1598 – 1605/99 stwierdził między innymi, iż w orzecznictwie NSA utrwalone jest stanowisko, że "w określonych sytuacjach określone osoby (właściciele i użytkownicy działek sąsiednich) mają przymiot strony w postępowaniu dotyczącym ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania przestrzennego dla inwestycji, którą zamierza realizować inny podmiot". Dalej skarżące podały, iż gdy w ubiegłym roku starały się o postawienie na miejscu rozwalającej się szopy wiaty gospodarczej na ich przydomowej działce, budowanej z lekkiej konstrukcji, to sąsiedzi musieli być powiadomieni o tym fakcie i mięli możliwość wyrażenia swej opinii jako strony postępowania administracyjnego. Ponadto przed wydaniem decyzji inżynier projektujący musiał podpisać zobowiązanie, że nie zostanie użyty w wykonawstwie ciężki sprzęt. W tym wypadku Delegatura Ł. potrafiła być ostrożna i choć procedura decyzyjna wydłużyła się o wiele miesięcy, to jednak dopełniono wszystkich formalności. Skarżące pytają, jak to jest więc z zasadą równości obywateli wobec prawa, która jest jedną z fundamentalnych zasad w naszym systemie prawnym. Nie została ona wprawdzie wyrażona wprost w przepisach prawa materialnego i postępowania administracyjnego, niemniej jednak wynika ona z przepisu art. 32 ust. 1 Konstytucji RP i jak każda zasada konstytucyjna powinna być przestrzegana na gruncie wszystkich dziedzin prawa polskiego. Stosownie do powołanej zasady obywatele, których sytuacja faktyczna i prawna jest zbliżona, mają prawo oczekiwać, iż zostaną, wobec nich podjęte decyzje o podobnej, jeśli nie tożsamej treści (por. wyrok NSA z dnia 26 października 1984 roku w sprawie sygn. akt II SA 1161/84, ONSA 1984, Nr 2, poz. 97; OSPiKA 1986, Nr 3, poz. 48 lub wyrok SN z dnia 28 listopada 1990 roku w sprawie sygn. akt III ARN 28/90, OSP 1992, Nr 3, poz. 56), Na zakończenie skarżące wskazały, iż w niniejszej sprawie urząd, który stoi formalnie na straży prawa sam dokonuje działań w systemie faktów dokonanych, licząc, albo na bierne poddanie się jego decyzji, albo też na małe rozeznanie w prawie obywateli. Zapomina przy tym, że urząd to nie tylko władza, ale przede wszystkim służba wobec drugiego człowieka. Skarżące podnoszą, iż stanowczo się temu sprzeciwiają i nie mogą się zgodzić z decyzją uznającą, że nie przysługuje im przymiot strony w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na przedmiotową budowę. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie wywodząc jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 3 par. l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) (w skrócie: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Analogiczne unormowanie zawiera przepis art. 1 par. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ), który stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Stosownie do unormowania zawartego w art. 145 u.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1. uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, W następstwie rozpoznania skargi wniesionej w niniejszej sprawie, nie będąc ograniczonym zarzutami i wnioskami skargi oraz przywołaną podstawą prawną (art. 134 par. 1 p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny dopatrzył się w zaskarżonej decyzji oraz w decyzji ją poprzedzającej naruszenia prawa rodzącego konieczność ich uchylenia. Zasadnicza kwestia sporna w niniejszej sprawie sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie o to, czy skarżącym przysługuje przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Przepisy miarodajne do oceny prawidłowości działań administracji w niniejszej sprawie zawierają ustawy: z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 roku, poz. 98, poz. 1071 ze zm.), oraz z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 roku, Nr 207, poz. 2016 ze zm.). Przepis art. 147 k.p.a. stanowi, iż wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Przy czym wznowienie postępowania z przyczyny określonej w przepisie art. 145 par. 1 pkt 4 k.p.a. – a więc, gdy wznowienia domaga się strona, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu – następuje tylko na żądanie strony. Tak więc należy uznać, iż zasadnie organy administracji zajęły stanowisko, że istotne z punktu widzenia niniejszego postępowania jest nie tylko złożenie wniosku, ale również to aby wniosek ten pochodził od podmiotu będącego stroną postępowania. Analizując krąg podmiotów, którym przysługuje przymiot strony w postępowaniu o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę prawidłowo organy administracji przyjęły, iż przepis art. 28 ust 2 ustawy – Prawo budowlane wyznacza krąg uczestników tegoż postępowania. Omawiany przepis art. 28 ust. 2 stanowi bowiem, iż stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Aczkolwiek organy nie wyartykułowały tego wyraźnie, to nie może budzić wątpliwości, iż stanęły one w tym zakresie na stanowisku, iż przepis ten stanowi normę o charakterze lex specialis wobec przepisu art. 28 k.p.a. zawierającego ogólną definicję strony w postępowaniu administracyjnym. Nie może budzić wątpliwości, iż na gruncie przepisu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, stronami niniejszego postępowania są również właściciele nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Zasadnie zatem organy dla zdefiniowania pojęcia "obszar oddziaływania obiektu" posłużyły się ustawową definicją (art. 3 ust. 20 Prawa budowlanego) stanowiącą, iż jest to "teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu". Analiza powyższego unormowania winna być dokonana w łączności z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego stanowiącym, iż obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno – budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. Okoliczność bowiem, iż nie istnieją przepisy odrębne wprowadzające ograniczenia w zagospodarowaniu terenu w otoczeniu takiego obiektu budowlanego jakim jest rurociąg sieci ciepłowniczej nie oznacza jeszcze, iż ów obiekt budowlany możliwy jest do zlokalizowania w dowolnym miejscu, a właściciele nieruchomości sąsiadujących z działką, przez którą będzie przebiegał, pozbawieni będą możliwości obrony swych praw, bowiem nie będą stronami postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę. Organy administracji stanęły w niniejszej sprawie na stanowisku, iż wobec braku przepisów odrębnych wprowadzających ograniczenia w zagospodarowaniu terenu w otoczeniu rurociągu sieci ciepłowniczej, związane są stwierdzeniem zawartym w przedłożonym przez inwestora projekcie technicznym, iż obszar oddziaływania obiektu ogranicza się do nieruchomości, przez które przebiega ciepłociąg. Z tak biernym i bezkrytycznym podejściem organu do przedłożonej dokumentacji budowlanej nie sposób się pogodzić. Nie jest wszak możliwe do zaakceptowania zapatrywanie, które jest wnioskiem z analizowanego postępowania organu, iż to dokumentacja techniczna przedłożona przez inwestora – określając obszar oddziaływania obiektu – arbitralnie określa krąg uczestników postępowania. Nawet gdyby rzeczywiście obszar oddziaływania obiektu został prawidłowo zakreślony w przedłożonej dokumentacji technicznej, to i tak nie zwalnia to organu od własnych w tym zakresie ustaleń, bowiem określenie kręgu uczestników postępowania, będące konsekwencją zakreślenia obszaru oddziaływania obiektu, jest wyłączna kompetencją organu administracji publicznej , nie zaś innych uczestników postępowania administracyjnego. Z powyższym zarzutem koreluje okoliczność, iż organy administracji architektoniczno – budowlanej wypowiadając się w kwestii obszaru oddziaływania obiektu budowlanego zaniechały nawet ustalenia rzeczywistej odległości pomiędzy budynkiem skarżących, a ciepłociągiem. Tego rodzaju ustaleń pozbawione jest zarówno postępowanie zasadnicze, jak i wznowione. Już chociażby brak powyższego ustalenia, w powiązaniu z bezkrytycznym zaakceptowaniem wskazanego w projekcie technicznym obszaru oddziaływania ciepłociągu nakazuje negatywnie ocenić sposób zbierania i oceny materiału dowodowego. Ponadto organ odmawiając skarżącym przymiotu strony pominął milczeniem ich zarzuty tyczące wpływu prowadzonych prac ziemnych na stabilność budynku mieszkalnego. W tym zaś zakresie istnieją uregulowania prawne, w oparciu o które obszar oddziaływania ciepłociągu – przynajmniej na etapie jego budowy – możliwy był do wyznaczenia w oparciu o "odrębne przepisy", jak wymaga tego art. 3 ust. 20 Prawa budowlanego. Należy wskazać, iż rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 września 1998 roku w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych (Dz. U. Nr 126, poz. 839) określa dodatkowe warunki, jakie winien spełniać projekt budowlany. Mając na uwadze zarzuty skarżących – które nie były poddane przez organ jakiejkolwiek weryfikacji – przy realizacji inwestycji dokonano wykopów na głębokość 2 metrów. Takie zaś prace należą do "drugiej kategorii geotechnicznej" w rozumieniu przepisu par. 7 pkt 2 c powyższego rozporządzenie i wymagają opracowania dokumentacji geotechnicznej lub nawet geologiczno – A (przepis par. 8 rozporządzenia). Mając na uwadze zarzuty skarżących odnoszące się z jednej strony do zbliżenia do ich domu prowadzonych prac ziemnych, a z drugiej wskazujące na głębokość prowadzonych wykopów, to wskazania dokumentacji geotechnicznej mogłyby mieć istotne znaczenie dla określenia obszaru oddziaływania inwestycji. Brak natomiast ze strony organów analizy tego aspektu sprawy, prowadzi do wniosku, iż materiał dowodowy nie został dotychczas należycie zebrany, a stan faktyczny sprawy nie został dostatecznie wyjaśniony. Tym samym niemożliwa była jego wszechstronna ocena. Stanowi to naruszenie przepisu art. 7 k.p.a. i art. 77 par. 1 k.p.a. a także art. 80 k.p.a. Z przytoczonych powyżej względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisu art. 145 par. 1 pkt 1 "c" p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą. Wobec tego, iż zaskarżona decyzja miała negatywny charakter, bezprzedmiotowe jest rozstrzygnięcie w kwestii stwierdzenia wstrzymania jej wykonalności (art. 152 p.p.s.a.). O kosztach postępowania, na które składa się wpis od skargi orzeczono na podstawie przepisu art. 200 p.p.s.a.. Z tych wszystkich względów orzeczono jak powyżej.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI