II SA 1027/99
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich z powodu uznania przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności z Konstytucją przepisu, na podstawie którego decyzja została wydana.
Sprawa dotyczyła skargi W. D. na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich. Organ umorzył postępowanie, uznając, że wniosek został złożony po terminie ustawowym. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję, wskazując, że termin określony w art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją, co stanowi podstawę do wznowienia postępowania.
Przedmiotem skargi była decyzja Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymująca w mocy decyzję o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie przyznania W. D. uprawnień kombatanckich. Organ umorzył postępowanie, opierając się na art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach, który określał termin na składanie wniosków o przyznanie uprawnień. Wskazano, że uchybienie temu terminowi, który jest terminem prawa materialnego, powoduje bezskuteczność czynności procesowej i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego. Skarżący złożył wniosek po terminie ustawowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uznał skargę za zasadną. Sąd podkreślił, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 kwietnia 2003 r. (sygn. akt SK 4/02) uznał termin określony w art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach za niezgodny z Konstytucją. Zgodnie z art. 190 ust. 4 Konstytucji, takie orzeczenie stanowi podstawę do wznowienia postępowania lub uchylenia decyzji wydanej na podstawie niezgodnego z Konstytucją przepisu. Sąd, powołując się na art. 145 § 1 pkt b Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję, uznając, że naruszono prawo dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Zasądzono również zwrot kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, uchybienie terminowi, który został uznany za niezgodny z Konstytucją, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania, a wręcz stanowi podstawę do wznowienia postępowania lub uchylenia decyzji wydanej na jego podstawie.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego uznający przepis określający termin za niezgodny z Konstytucją, zgodnie z art. 190 ust. 4 Konstytucji, stanowi podstawę do wznowienia postępowania lub uchylenia decyzji wydanej na podstawie tego przepisu. W związku z tym, umorzenie postępowania z powodu uchybienia takiego terminu jest nieprawidłowe.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (12)
Główne
u.o.k. art. 22 § ust. 1 i 3
Ustawa o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego
Termin określony w art. 22 ust. 3 został uznany przez TK za niezgodny z Konstytucją, co stanowi podstawę do wznowienia postępowania lub uchylenia decyzji.
PPSA art. 145 § § 1 pkt b
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Decyzja podlega uchyleniu, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Pomocnicze
Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o kombatantach...
k.p.a. art. 145a § § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Można żądać wznowienia postępowania w przypadku orzeczenia TK o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, na podstawie którego wydano decyzję.
k.p.a. art. 105 § § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 127 § § 3
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
PPSA art. 134 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
PUSA art. 1 § § 2
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Kontrola sądu sprowadza się do badania zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem.
PPSA art. 97 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sprawy wniesione do NSA przed 1.01.2004 r. podlegają rozpoznaniu przez WSA.
PPSA art. 97 § § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.NSA art. 55 § ust.1
Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepis określający termin do złożenia wniosku o uprawnienia kombatanckie został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją, co stanowi podstawę do wznowienia postępowania lub uchylenia decyzji wydanej na jego podstawie.
Odrzucone argumenty
Umorzenie postępowania było uzasadnione, ponieważ skarżący złożył wniosek po terminie ustawowym.
Godne uwagi sformułowania
Termin określony w wyżej cytowanym przepisie ustawy jest terminem prawa materialnego w odniesieniu do którego nie stosuje się proceduralnej instytucji dotyczącej przywrócenia terminu. Termin określony w art. 22 ust.3 w ustawie z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach (...) wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 kwietnia 2003 r sygn. akt SK 4/02 został uznany jako niezgodny z Konstytucją. Po myśli art. 190 ust. 4 Konstytucji orzeczenie tego rodzaju stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia prawomocnego wydanego na podstawie niezgodnego z Konstytucją umową międzynarodową lub ustawą aktu normatywnego.
Skład orzekający
Krystyna Józefczyk
przewodniczący
Maria Zarębska-Kobak
sprawozdawca
Jolanta Ewa Wojtyna
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wskazanie na skutki orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego dla postępowań administracyjnych, możliwość wznowienia postępowania lub uchylenia decyzji na podstawie orzeczenia o niekonstytucyjności przepisu, nawet po upływie terminów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z uprawnieniami kombatanckimi i konkretnym przepisem ustawy, który został uznany za niekonstytucyjny.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego może wpłynąć na indywidualne sprawy administracyjne, nawet te, które wydawały się już zakończone z powodu upływu terminów.
“Nawet po latach można odzyskać uprawnienia kombatanckie dzięki orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySA/Rz 1020/02 - Wyrok WSA w Rzeszowie Data orzeczenia 2004-10-15 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2002-05-22 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Sędziowie Jolanta Ewa Wojtyna Krystyna Józefczyk /przewodniczący/ Maria Zarębska-Kobak /sprawozdawca/ Symbol z opisem 634 Sprawy kombatantów, świadczenia z tytułu pracy przymusowej Hasła tematyczne Kombatanci Skarżony organ Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 1997 nr 142 poz 950 art. 22 ust. 1 i 3 Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 14 listopada 1997 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art. 145a § 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 145 § 1 pkt b Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Józefczyk Sędziowie NSA Maria Zarębska-Kobak /spr./ AWSA Jolanta Ewa Wojtyna po rozpoznaniu w dniu 15 października 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi W. D. na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] kwietnia 2002 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego dotyczącego uprawnień kombatanckich I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] października 2001 r. Nr [...]; II. zasądza od Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego W. D. kwotę 10 zł /słownie: dziesięć złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie SA/Rz 1020/02 U z a s a d n i e n i e Przedmiotem skargi jest decyzja Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] kwietnia 2002 r. Nr. [...] utrzymująca w mocy decyzję tego organu z dnia [...] października 2001 r. Nr [...] o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie przyznania W. D. ur. [...].1927 r. s. S. uprawnień kombatanckich. Wskazana decyzja została wydana na podstawie art. 105 § 1, 138 § 1 pkt 1, art.127 § 3 k.p.a. oraz art.22 ust.3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz. U. Nr 142, poz.950 z 1997 r. ze zm./. W uzasadnienia tej decyzji wskazano, że organ uprawnienia kombatanckie przyznaje na podstawie przepisów ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz. U. Nr 142, poz.950 z 1997 r. ze zm./ zwana dalej ustawą, na podstawie złożonego wniosku przez zainteresowanego. Stosownie do art. 22 ust.3 powołanej ustawy wniosek o przyznanie uprawnień z tytułów określonych w art. 1-4 z zastrzeżeniem ust. 4 mogą być kierowane w trybie o którym mowa w ust. 1, do dnia 31 grudnia 1998 roku przez osoby zamieszkałe na stałe w Polsce, a do dnia 31 grudnia 1999 roku przez osoby zamieszkałe poza granicami Polski. Termin określony w wyżej cytowanym przepisie ustawy wyznaczony dla stron i uczestników postępowania administracyjnego jest terminem prawa materialnego w odniesieniu do którego nie stosuje się proceduralnej instytucji dotyczącej przywrócenia terminu. Zatem jego uchybienie powoduje bezskuteczność czynności procesowej podjętej przez stronę, natomiast wszczęte postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe podlega umorzeniu. Ponieważ W. D. wniosek o przyznanie uprawnień złożył po terminie ustawowym / 13.11.2001 roku/ - umorzenie postępowania w niniejszej sprawie jest uzasadnione. We wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy skarżący W. D. nie sprecyzowała kierunku weryfikacji zaskarżonej decyzji wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący nie sprecyzował kierunku weryfikacji zaskarżonej decyzji i jak we wniosku wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy . W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn, które legły u podstaw zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: skarga zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U z 2002 r. Nr 153 poz. 1271/ Kontrola natomiast tegoż Sądu sprowadza się do badania zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej / art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U z 2002 r. Nr 153 poz. 1269/, przy czym Sąd ten z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U Nr 153 poz. 1270/ nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd podziela stanowisko organu, że uprawnienia wynikające z ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego / Dz. U. Nr 142, poz. 950 ze zm./ zwana dalej ustawą, organ rozpoznaje na wniosek zainteresowanego / art. 22 ust. 1 ustawy/. Termin określony w art. 22 ust.3 w ustawie z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego / Dz.U.Nr 142, poz. 950 ze zm./ wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 kwietnia 2003 r sygn. akt SK 4/02 został uznany jako niezgodny z Konstytucją . Po myśli art. 190 ust. 4 Konstytucji orzeczenie tego rodzaju stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia prawomocnego wydanego na podstawie niezgodnego z Konstytucją umową międzynarodową lub ustawą aktu normatywnego. Zgodnie zaś z treścią art. 145 a § 1 kodeksu postępowania administracyjnego można żądać wznowienia postępowania w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. Stosownie do art.145 § 1 pkt b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. Nr 153 poz. 1270/ decyzja lub postanowienie podlega uchyleniu, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W świetle powyższego należy przyjąć, iż zasadą jest, że Sąd Administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdzi występowanie w sprawie przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego a taką przesłanką jest orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niekonstytucyjności tego przepisu, na podstawie którego wydano zaskarżoną decyzję /vide; wyrok NSA z dnia 11 sierpnia 2000 r. II SA 1027/99, Lex.Nr 46809/. Mając powyższe ustalenia na uwadze Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt b ustawy z dnia sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. Nr 153 poz. 1270/ orzekł jak w sentencji wyroku. Zwrot kosztów postępowania znajduje uzasadnienie w treści art. 55 ust.1 ustawy z dnia 11.05.1995 o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm/ w zw. z art. 97 § 2 Pwsa.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI