II S 26/13

Sygn. akt II S 26/13 POSTANOWIENIE Dnia 30 września 2013r. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu w II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSA Marcin Cieślikowski (spr.) Sędziowie: SSA Grzegorz Kapera SSA Tadeusz Kiełbowicz po rozpoznaniu w sprawie J. S. skargi wniesionej przez skazanego na naruszenie jego prawa do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki – postępowanie przed Sądem Okręgowym we Wrocławiu w przedmiocie udzielenia warunkowego przedterminowego zwolnienia z reszty kary pozbawienia wolności na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. Nr 179, poz. 1843 z późn. zm.) p o s t a n a w i a I. zwolnić skazanego od uiszczenia opłaty sądowej od skargi; II. skargę skazanego oddalić. UZASADNIENIE W dniu 26 sierpnia 2013r. do Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu wpłynęła wniesiona przez skazanego J. S. skarga oparta na przepisach ustawy z dnia 17 czerwca 2004r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. Nr 179, poz. 1843 z późn. zm.). W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że w dniu 27 maja 2013r. odbyło się w Sądzie Okręgowym we Wrocławiu posiedzenie w przedmiocie udzielenia mu warunkowego przedterminowego zwolnienia. Sąd odroczył jednak posiedzenie z uwagi na dopuszczenie dowodu z opinii psychologa. Biegły przez okres 3 miesięcy nie zdołał sporządzić opinii, co zdaniem skazanego świadczy o zaistnieniu przewlekłości postępowania w przedmiocie warunkowego przedterminowego zwolnienia. Skazany podniósł, że oczekiwanie na wydanie orzeczenia stanowi dla niego źródło istotnego stresu, uniemożliwia udzielenie pomocy osobom najbliższym, nadto opóźnia możliwość złożenia ponownego wniosku o warunkowe zwolnienie, który nie zostanie rozpoznany przed upływem 6 miesięcy od wydania poprzedniego postanowienia o odmowie warunkowego zwolnienia. W związku z powyższym wniósł o „ niezwłoczne rozpoznanie powyższego wniosku”. Sąd Apelacyjny ustalił co następuje: W dniu 26 marca 2013r. skazany złożył w administracji Zakładu Karnego w W. wniosek o udzielenie warunkowego przedterminowego zwolnienia z odbycia reszty kary pozbawienia wolności. Wniosek ten wpłynął do Sądu Okręgowego we Wrocławiu w dniu 28 marca 2013r. W dniu 2 kwietnia 2013r. Przewodniczący V Wydziału Penitencjarnego i Nadzoru nad Wykonywaniem Orzeczeń Karnych Sądu Okręgowego we Wrocławiu wydał zarządzenie o wyznaczeniu sędziego właściwego do rozpoznania sprawy oraz zwrócił się do Dyrektora Zakładu Karnego w W. z wnioskiem o sporządzenie opinii o skazanym i stanie jego konta (zarządzenie w tym zakresie zostało wykonane w dniu 3 kwietnia 2013r.). W dniu 30 kwietnia 2013r. Przewodniczący Wydziału wydał zarządzenie o wyznaczenie skazanemu obrońcy z urzędu. Posiedzenie w przedmiocie warunkowego przedterminowego zwolnienia odbyło się w dniu 20 maja 2013r. Na posiedzeniu obrońca skazanego złożył wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii psychologa na okoliczność readaptacji skazanego w warunkach wolnościowych. Sąd Okręgowy uwzględnił wniosek obrońcy i w tym celu odroczył posiedzenie na termin z urzędu. W dniu 29 maja 2013r. Sąd Okręgowy postanowił o dopuszczeniu dowodu z opinii psychologa w osobie M. S. i zawiadomił ją o zleceniu badania psychologicznego skazanego, wyznaczając na wykonanie tej czynności cztery tygodnie od dnia otrzymania zlecenia na jego przeprowadzenie. Pismo zawierające powyższe zawiadomienie biegła psycholog odebrała w dniu 7.06.2013r. Z uwagi na nie wywiązywanie się ze zobowiązania w dniu 19 lipca 2013r., a następnie 9 sierpnia 2013r. wysłano ponaglenie, prosząc o przyspieszenie przeprowadzenia badania skazanego. W dniu 12 sierpnia 2013r. do Prezesa Sądu Okręgowego we Wrocławiu wpłynęła skarga skazanego na przewlekłość postępowania w przedmiocie przerwy w karze. W dniu 19 sierpnia 2013r. została przekazana celem nadania dalszego biegu do V Wydziału Penitencjarnego i Nadzoru nad Wykonywaniem Orzeczeń Karnych w Sądzie Okręgowym we Wrocławiu. W dniu 23 sierpnia 2013r. do Sądu Okręgowego we Wrocławiu wpłynęła opinia sądowo – psychologiczna sporządzona przez biegłą psycholog M. S. . W dniu 26 sierpnia 2013r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu jako niewłaściwy do rozpoznania skargi i przekazał ją wraz z aktami sprawy Sądowi Apelacyjnemu we Wrocławiu. Na dzień 2 września 2013r. wyznaczono termin posiedzenia w przedmiocie warunkowego przedterminowego zwolnienia. Posiedzenie w sprawie nie odbyło się, ponieważ skazany w dniu 26 sierpnia 2013r. został przetransportowany z Zakładu Karnego w W. do Zakładu Karnego Nr (...) we W. , a następnie do Zakładu Karnego w K. , gdzie przebywał w okresie od dnia 27 sierpnia 2013r. do dnia 6 września 2013r. Obecnie skazany przebywa w Areszcie Śledczym we W. . (Dowód: akta sprawy o sygn. V2 Kow 1385/13/pr Sądu Okręgowego we Wrocławiu) Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Przedmiotowa skarga zarzucająca przewlekłość w postępowaniu przed Sądem Okręgowym we Wrocławiu w przedmiocie udzielenia przerwy w karze pozbawienia wolności jest niezasadna. Wskazać bowiem należy, że przy ocenie, czy doszło do naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki – zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. nr 179, poz. 1843 z późn. zm.) – należy mieć w szczególności na uwadze terminowość i prawidłowość czynności podjętych przez Sąd orzekający w celu wydania w sprawie rozstrzygnięcia co do istoty, uwzględniając charakter owej sprawy, stopień jej faktycznej i prawnej zawiłości, znaczenie dla strony (która wniosła skargę) rozstrzygniętych w niej zagadnień oraz zachowanie się stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Przyczyną stwierdzenia przewlekłości nie jest każda zwłoka, ale tylko zwłoka nieuzasadniona. Ocena czy postępowanie trwa dłużej niż to konieczne, dokonywana musi być na podstawie analizy charakteru przeprowadzanych czynności jak i stanu faktycznego sprawy. Aby rozstrzygnąć czy zwłoka w dokonaniu tej czynności jest nieuzasadniona rozważyć należy nie tylko czasokres zaniechania jej dokonania, ale także konkretne realia sprawy i jej kontekst sytuacyjny. Analizując postępowanie przez Sądem Okręgowym we Wrocławiu wskazać należy, iż Sąd ten procedował bez zbędnej zwłoki. Terminowość i sprawność postępowania na przedmiotowym etapie mieściła się w powszechnie przyjętych wymogach w tym zakresie. Zastrzeżenie budzić może jedynie upływ czasu od dnia zawiadomienia biegłej psycholog o zleceniu badania psychologicznego skazanego a dniem wpływu do sądu sporządzonej przez nią opinii. Nie można zgodzić się jednak ze skarżącym, że zwłoka w sporządzaniu opinii wyniosła 3 miesiące. Okres wyznaczony przez sąd na powyższą czynność wynosił 1 miesiąc. Biegła została zawiadomiona o tym, że sąd wyznaczył ją do sporządzenia opinii w dniu 7 czerwca 2013r. Spodziewanym dniem na oddanie opinii był zatem 7 lipca 2013r. Opinia wpłynęła zaś do Sądu w dniu 23 sierpnia 2013r. Okres opóźnienia wyniósł zatem około 1,5 miesiąca. Nie można tracić z pola widzenia, że Sąd Okręgowy we Wrocławiu dostrzegł opóźnienie spowodowane przez biegłą. Dwukrotnie bowiem ponaglał ją w wykonaniu czynności wysyłając pisma dyscyplinujące, które ostatecznie osiągnęły swój cel. Niewątpliwie gdyby powołał nowego biegłego do przeprowadzenia badania i sporządzenia opinii, upłynąłby dłuższy okres czasu, niż miało to miejsce w niniejszym przypadku. Nie bez znaczenia pozostaje również przedstawiona przez biegłą argumentacja dotycząca opóźnienia w przeprowadzeniu przez nią czynności. Sezon urlopowy i konieczność wykonywania obowiązków zawodowych w zastępstwie za inne osoby, a zatem wcześniej niezaplanowanych i nie dających się przewidzieć, usprawiedliwiają opóźnienie w wywiązaniu się z obowiązku nałożonego przez nią przez Sąd. Gdyby zatem skazany nie został przeniesiony do innego zakładu karnego, sprawa w przedmiocie jego warunkowego przedterminowego zwolnienia zostałaby rozstrzygnięta na posiedzeniu, które zostało wyznaczone na dzień 2 września 2013r. Jedynym istotnym powodem opóźniającym wydanie rozstrzygnięcia był fakt przeniesienia skazanego do innego zakładu karnego, co wpłynęło na właściwość sądu. Ten obiektywny kontekst sytuacyjny, w którym należy widzieć powody upływu czasu zanim przystąpiono do dalszego procedowania powoduje, że skarga strony na przewlekłość postępowania nie mogła znaleźć akceptacji Sądu Apelacyjnego. Upływu przedmiotowego okresu nie można uznać za zwłokę w rozumieniu cyt. ustawy Po dokonaniu powyższej analizy stwierdzić należy, iż podniesiony w skardze skazanego zarzut przewlekłości postępowania nie znajduje potwierdzenia. W konsekwencji, skargę J. S. o stwierdzenie przewlekłości postępowania należało zatem oddalić. Z uwagi na fakt, że autor skargi nie byłby w stanie ponieść kosztów opłaty od skargi, Sąd Apelacyjny zwolnił go od jej uiszczenia. Mając powyższe na uwadze Sąd Apelacyjny postanowił, jak na wstępie.