II PZP 2/09
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy podjął uchwałę w odpowiedzi na zagadnienie prawne przedstawione przez Sąd Okręgowy w Warszawie, dotyczące prawa sędziów sądów powszechnych do dodatkowego wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych. Sąd Najwyższy stwierdził, że sędziemu sądu powszechnego nie przysługuje dodatkowe wynagrodzenie na zasadach wynikających z art. 1511 k.p. w razie świadczenia pracy w rozmiarze wykraczającym poza normy czasu pracy ustanowione w art. 129 § 1 k.p. Uzasadnienie opiera się na analizie statusu prawnego sędziego, który jest regulowany odrębną pragmatyką służbową i Konstytucją RP. Czas pracy sędziego jest określony wymiarem jego zadań (art. 83 Prawa o ustroju sądów powszechnych), co stanowi odrębną regulację od zadaniowego czasu pracy w rozumieniu Kodeksu pracy. Sąd Najwyższy podkreślił, że przepisy Prawa o ustroju sądów powszechnych kompleksowo regulują wynagrodzenie sędziego, a katalog składników wynagrodzenia jest zamknięty. Analiza historyczna wykazała, że od okresu międzywojennego praca osób sprawujących władzę publiczną poza normalnymi godzinami pracy była odrębnie regulowana i zazwyczaj nie podlegała dodatkowemu wynagrodzeniu. Sąd Najwyższy odwołał się również do dyrektywy 2003/88/WE, wskazując, że nie reguluje ona kwestii wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, a jedynie prawo do wypoczynku i maksymalny tygodniowy czas pracy. W związku z tym, brak jest podstaw do stosowania przepisów Kodeksu pracy o dodatkowym wynagrodzeniu za godziny nadliczbowe.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że sędziom nie przysługuje dodatkowe wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych, ze względu na specyfikę ich statusu prawnego i kompleksową regulację wynagrodzenia w Prawie o ustroju sądów powszechnych.
Dotyczy wyłącznie sędziów sądów powszechnych i ich prawa do wynagrodzenia za godziny nadliczbowe. Nie rozstrzyga kwestii prawa do wypoczynku.
Zagadnienia prawne (1)
Czy sędziemu sądu powszechnego przysługuje dodatkowe wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych na zasadach wynikających z art. 1511 k.p. w razie świadczenia pracy w rozmiarze wykraczającym poza normy czasu pracy określone w art. 129 § 1 k.p.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sędziemu sądu powszechnego nie przysługuje dodatkowe wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych.
Uzasadnienie
Czas pracy sędziego jest określony wymiarem jego zadań, a przepisy Prawa o ustroju sądów powszechnych kompleksowo regulują jego status i wynagrodzenie, wyłączając stosowanie przepisów Kodeksu pracy o godzinach nadliczbowych. Analiza historyczna i porównanie z innymi grupami zawodowymi potwierdzają odrębność statusu sędziego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Tomasz C. | osoba_fizyczna | powód |
| Sąd Rejonowy w W. | instytucja | pozwany |
| Prokurator Okręgowy w W. | organ_państwowy | uczestnik |
| Prokuratura Krajowa | organ_państwowy | uczestnik |
Przepisy (8)
Główne
p.u.s.p. art. 83
Ustawa - Prawo o ustroju sądów powszechnych
Stanowi, że czas pracy sędziego jest określony wymiarem jego zadań.
p.u.s.p. art. 91
Ustawa - Prawo o ustroju sądów powszechnych
Określa składniki wynagrodzenia sędziego jako katalog zamknięty.
Pomocnicze
k.p. art. 151¹
Kodeks pracy
Nie ma zastosowania do sędziów w zakresie wynagrodzenia za godziny nadliczbowe.
k.p. art. 129 § § 1
Kodeks pracy
Określa normy czasu pracy, do których odnosi się pytanie o godziny nadliczbowe.
k.p. art. 140
Kodeks pracy
Reguluje zadaniowy czas pracy, ale nie jest tożsamy z czasem pracy sędziego.
k.p. art. 5
Kodeks pracy
Określa pierwszeństwo pragmatyki służbowej przed Kodeksem pracy.
Konstytucja RP art. 178 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zapewnia sędziom warunki pracy i wynagrodzenie odpowiadające godności urzędu, ale nie stanowi podstawy do roszczeń o wyższe wynagrodzenie niż określone w przepisach płacowych.
Konstytucja RP art. 66 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Odwołuje się do prawa do wypoczynku i bezpiecznych warunków pracy, a nie do prawa do wynagrodzenia za godziny nadliczbowe.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Czas pracy sędziego jest określony wymiarem jego zadań, a nie normami godzinowymi. • Prawo o ustroju sądów powszechnych kompleksowo reguluje status i wynagrodzenie sędziego, wyłączając stosowanie przepisów Kodeksu pracy. • Analiza historyczna potwierdza odrębność statusu sędziego i brak prawa do dodatkowego wynagrodzenia za pracę ponadnormatywną.
Odrzucone argumenty
Sędzia jest pracownikiem w rozumieniu Kodeksu pracy i powinny do niego mieć zastosowanie przepisy o godzinach nadliczbowych. • Niewystarczająca regulacja czasu pracy sędziego w Prawie o ustroju sądów powszechnych tworzy lukę prawną. • Dyrektywa 2003/88/WE wymaga stosowania przepisów Kodeksu pracy w zakresie godzin nadliczbowych.
Godne uwagi sformułowania
Sędziemu sądu powszechnego nie przysługuje dodatkowe wynagrodzenie na zasadach wynikających z art. 1511 k.p. w razie świadczenia pracy w rozmiarze wykraczającym poza normy czasu pracy ustanowione w art. 129 § 1 k.p. • Czas pracy sędziego jest określony wymiarem jego zadań. • Pragmatyka sędziowska w zakresie wynagrodzenia zawiera samodzielne rozwiązanie. • Ustawa p.u.s.p. w pełni normuje czas pracy sędziego i nie pozwala na posiłkowe stosowanie Kodeksu pracy w tym zakresie.
Skład orzekający
Jerzy Kuźniar
przewodniczący
Małgorzata Gersdorf
sprawozdawca
Herbert Szurgacz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że sędziom nie przysługuje dodatkowe wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych, ze względu na specyfikę ich statusu prawnego i kompleksową regulację wynagrodzenia w Prawie o ustroju sądów powszechnych."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sędziów sądów powszechnych i ich prawa do wynagrodzenia za godziny nadliczbowe. Nie rozstrzyga kwestii prawa do wypoczynku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego dotyczącego praw sędziów, ich czasu pracy i wynagrodzenia, co jest istotne dla środowiska prawniczego i może budzić zainteresowanie szerszej publiczności ze względu na rolę sędziów w państwie.
“Czy sędziowie pracują za darmo po godzinach? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 19 991,4 PLN
Zdanie odrębne
Jeden z sędziów Sądu Rejonowego zgłosił zdanie odrębne, argumentując, że przepisy Prawa o ustroju sądów powszechnych (art. 83 i 91) w całości regulują czas pracy i wynagrodzenie sędziego, nie przewidując stosowania przepisów Kodeksu pracy o godzinach nadliczbowych.
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.