II PZ 83/06

Sąd Najwyższy2007-03-06
SNPracyrozwiązanie umowy o pracęWysokanajwyższy
apelacjazażalenieinteres prawnypowaga rzeczy osądzonejterminy procesowepełnomocniksąd pracyodszkodowanierozwiązanie umowy o pracę

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanej, uznając, że strona wygrywająca sprawę nie ma interesu prawnego w zaskarżaniu korzystnego dla niej wyroku, nawet jeśli jego uzasadnienie jest niekorzystne.

Sąd Okręgowy odrzucił apelację pozwanej Fundacji od wyroku Sądu Rejonowego, który oddalił powództwo o odszkodowanie. Pozwana złożyła zażalenie, argumentując, że błędnie odmówiono jej przywrócenia terminu do wniesienia apelacji. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, stwierdzając, że strona wygrywająca sprawę nie ma interesu prawnego w zaskarżaniu korzystnego dla niej wyroku, nawet jeśli jego uzasadnienie jest niekorzystne, chyba że ma to istotne znaczenie dla powagi rzeczy osądzonej.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie pozwanej Fundacji Pomocy Wzajemnej B. na postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu, które odrzuciło apelację Fundacji od wyroku Sądu Rejonowego w Poznaniu. Sąd Rejonowy oddalił powództwo Alfreda O. o odszkodowanie z tytułu niezgodnego z prawem rozwiązania umowy o pracę. Sąd Okręgowy odrzucił apelację Fundacji, uznając, że nie wykazała ona należytej staranności w dochowaniu terminu do jej wniesienia, mimo przywrócenia terminu przez Sąd Rejonowy. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanej. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że strona wygrywająca sprawę (pozwana Fundacja) nie ma interesu prawnego w zaskarżaniu korzystnego dla niej wyroku, nawet jeśli jego uzasadnienie okazało się niekorzystne. Sąd podkreślił, że zaskarżenie wyroku korzystnego dla strony jest dopuszczalne tylko w wyjątkowych sytuacjach, gdy ma to istotne znaczenie dla określenia zakresu powagi rzeczy osądzonej, co nie miało miejsca w tej sprawie. W związku z tym, Sąd Najwyższy uznał, że postanowienie o odrzuceniu apelacji było prawidłowe.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, strona wygrywająca sprawę zazwyczaj nie ma interesu prawnego w zaskarżaniu korzystnego dla niej wyroku, chyba że ma to istotne znaczenie dla określenia zakresu powagi rzeczy osądzonej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że zaskarżenie wyroku korzystnego dla strony jest dopuszczalne tylko w wyjątkowych sytuacjach, gdy może to mieć istotne znaczenie dla określenia powagi rzeczy osądzonej, co nie miało miejsca w tej sprawie, gdzie wyrok oddalający powództwo był korzystny dla pozwanej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalił zażalenie

Strona wygrywająca

Powód (Alfred O.)

Strony

NazwaTypRola
Alfred O.osoba_fizycznapowód
Fundacja Pomocy Wzajemnej B. w P.instytucjapozwana

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 366

Kodeks postępowania cywilnego

Określa zakres powagi rzeczy osądzonej i stanowi podstawę do rozważenia dopuszczalności zaskarżenia wyroku korzystnego dla strony.

Pomocnicze

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia apelacji przez sąd drugiej instancji.

k.p.c. art. 168 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej.

k.p.c. art. 368 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wymaga wskazania przez stronę skarżącą, czy skarży wyrok w całości czy w części.

k.p.c. art. 370¹

Kodeks postępowania cywilnego

Określa rygor odrzucenia apelacji w przypadku niespełnienia wymagań formalnych.

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje kwestie zaskarżania postanowień sądu drugiej instancji.

k.p.c. art. 398¹⁴

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozpoznawania zażaleń w postępowaniu przed Sądem Najwyższym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Strona wygrywająca sprawę nie ma interesu prawnego w zaskarżaniu korzystnego dla niej wyroku. Zaskarżenie wyroku korzystnego dla strony jest dopuszczalne tylko w wyjątkowych sytuacjach, gdy ma to istotne znaczenie dla określenia powagi rzeczy osądzonej. Wyrok oddalający powództwo nie nadaje się do wykonania lub egzekucji na rzecz strony, która przegrała sprawę.

Odrzucone argumenty

Pozwana argumentowała, że błędnie odmówiono jej przywrócenia terminu do wniesienia apelacji, ponieważ profesjonalny pełnomocnik nie wykazał należytej staranności. Pozwana twierdziła, że nie miała podstaw do niepokoju, ponieważ sytuacja, w której Sąd nie obciąża strony kosztami, zdarza się często, a ogólnie przyjętą zasadą jest, że nie występuje się o uzasadnienie wyroku korzystnego dla strony.

Godne uwagi sformułowania

Dopuszczalność zaskarżenia wyroku korzystnego dla strony ze względu na treść sentencji dotyczy sytuacji, gdy może to mieć istotne znaczenie dla określenia zakresu powagi rzeczy osądzonej (art. 366 k.p.c.). Strona ta nie została tym orzeczeniem pokrzywdzona, a zatem nie miała interesu prawnego w zaskarżeniu tego wyroku, który w istocie rzeczy, niezależnie od jego kontrowersyjnego uzasadnienia, realizował w całości interes prawny pozwanej. Prawniczo absurdalne byłoby formułowanie apelacyjnych wniosków o zmianę lub uchylenie w całości lub w części w odniesieniu do wyroku korzystnego dla strony apelującej.

Skład orzekający

Krystyna Bednarczyk

przewodniczący

Beata Gudowska

sędzia

Zbigniew Myszka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że strona wygrywająca sprawę nie ma interesu prawnego w zaskarżaniu korzystnego dla niej wyroku, nawet jeśli jego uzasadnienie jest niekorzystne, z wyjątkiem sytuacji związanych z powagą rzeczy osądzonej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie wyrok jest korzystny dla strony, która wnosi apelację, ale uzasadnienie jest niekorzystne. Kluczowe jest ustalenie braku interesu prawnego w zaskarżeniu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii procesowej dotyczącej dopuszczalności zaskarżenia wyroku, co jest istotne dla praktyki prawniczej. Pokazuje, że nawet wygrana sprawa może rodzić pewne komplikacje proceduralne.

Czy można zaskarżyć wyrok, który wygrałeś? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Postanowienie z dnia 6 marca 2007 r. 
II PZ 83/06 
 
Dopuszczalność zaskarżenia wyroku korzystnego dla strony ze względu 
na treść sentencji dotyczy sytuacji, gdy może to mieć istotne znaczenie dla 
określenia zakresu powagi rzeczy osądzonej (art. 366 k.p.c.). 
 
Przewodniczący SSN Krystyna Bednarczyk, Sędziowie SN: Beata Gudowska, 
Zbigniew Myszka (sprawozdawca). 
 
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 marca 
2007 r. sprawy z powództwa Alfreda O. przeciwko Fundacji Pomocy Wzajemnej B. w 
P. o odszkodowanie, na skutek zażalenia strony pozwanej na postanowienie Sądu 
Okręgowego w Poznaniu z dnia 22 września 2006 r. [...] 
 
o d d a l i ł   zażalenie. 
 
U z a s a d n i e n i e 
 
Postanowieniem z dnia 22 września 2006 r. Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubez-
pieczeń Społecznych w Poznaniu odrzucił apelację pozwanej Fundacji Pomocy 
Wzajemnej „B." w P. od wyroku Sądu Rejonowego w Poznaniu z dnia 3 kwietnia 
2006 r., którym Sąd ten oddalił powództwo Alfreda O. w sprawie przeciwko pozwanej 
o odszkodowanie, a także nie obciążył powoda kosztami procesu. 
W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd Okręgowy stwierdził, że w granicach 
kontroli spełnienia warunków formalnych apelacji, którą sąd drugiej instancji prze-
prowadza na podstawie art. 373 k.p.c., mieści się również sprawdzanie zasadności 
przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia apelacji. W rozpoznawanej sprawie 
Sąd Rejonowy postanowieniem z dnia 22 czerwca 2006 r., wydanym na podstawie 
art. 168 § 1 k.p.c., przywrócił pozwanej termin do wniesienia apelacji, uwzględniając 
podniesioną przez nią okoliczność, że bez swojej winy nie miała ona możliwości za-
poznania się z treścią niekorzystnego dla siebie uzasadnienia wyroku przed datą 
upływu terminu do wniesienia apelacji i dlatego nie złożyła wniosku o uzasadnienie 

 
2
wyroku dla siebie korzystnego. Zdaniem Sądu Okręgowego nie zaistniały przesłanki 
określone w art. 168 § 1 k.p.c., ponieważ profesjonalny pełnomocnik działający w 
imieniu pozwanej nie wykazał należytej staranności w prowadzeniu jej spraw. Już 
sam tok postępowania, a w szczególności odrzucenie przez Sąd pierwszej instancji 
wniosków dowodowych, zaniechanie merytorycznego badania sprawy oraz sposób 
rozstrzygnięcia w wyroku o kosztach sądowych - powinien skłonić pozwaną do zapo-
znania się z uzasadnieniem wyroku tego Sądu. Powyższe okoliczności przemawiały 
za nieuwzględnieniem wniosku pozwanej o przywrócenie terminu do wniesienia 
apelacji i w konsekwencji Sąd Okręgowy odrzucił apelację na podstawie art. 373 
k.p.c. 
W zażaleniu na to postanowienie pozwana domagała się jego zmiany przez 
przyjęcie apelacji do rozpoznania, zarzucając naruszenie prawa procesowego, w 
szczególności art. 168 § 1 k.p.c., poprzez błędne przyjęcie, iż pozwana z własnej 
winny nie dokonała czynności polegającej na złożeniu apelacji w terminie. Zdaniem 
wnoszącej zażalenie, nie miała ona podstaw do niepokoju, ponieważ sytuacja, w któ-
rej Sąd nie obciąża strony będącej pracownikiem kosztami postępowania sądowego 
zdarza się często. Ponadto ogólnie przyjętą zasadą jest, że nie występuje się o spo-
rządzenie uzasadnienia wyroku korzystnego dla strony. Wnosząca zażalenie podkre-
śliła, że w przedmiotowej sprawie wielokrotnie przytaczano argumenty merytoryczne 
na uzasadnienie jej racji. Wydanie wyroku nastąpiło po otrzymaniu odpowiedzi z Mi-
nisterstwa Pracy i Polityki Społecznej, które odmówiło wszczęcia postępowania o 
unieważnienie uchwały Zarządu Fundacji w przedmiocie udzielenia pełnomocnictwa 
do reprezentowania przez przewodniczącego fundacji w zakresie stosunków pracy. 
Dlatego też wnosząca zażalenie była przekonana, że Sąd Rejonowy w wydanym 
wyroku przyznał jej rację. Ponadto uzasadnienie wyroku w części, w której Sąd usta-
lił, iż przewodniczący Zarządu nie był uprawniony do reprezentowania fundacji w 
sprawach z zakresu stosunku pracy, jest niezgodne z obowiązującymi przepisami. 
W odpowiedzi na zażalenie pozwanej powód wniósł o jego odrzucenie jako 
formalnie niedopuszczalnego i merytorycznie w sposób oczywisty bezzasadnego. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Zażalenie nie jest uzasadnione ponieważ w rozpoznawanej sprawie zapadł 
niekorzystny dla powoda wyrok Sądu Rejonowego w Poznaniu z dnia 3 kwietnia 

 
3
2006 r., oddalający jego powództwo o odszkodowanie z tytułu niezgodnego z pra-
wem rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika. W ocenie 
składu orzekającego Sądu Najwyższego, niezależnie od kontrowersyjnych motywów 
orzeczenia Sądu pierwszej instancji podanych ustnie po ogłoszeniu wyroku na roz-
prawie, w której nie wziął udziału pełnomocnik pozwanej, a następnie przedstawio-
nych w uzasadnieniu pisemnym sporządzonym na wniosek powoda, wyrok Sądu 
pierwszej instancji oddalający powództwo był oczywiście korzystny dla strony po-
zwanej. Strona ta nie została tym orzeczeniem pokrzywdzona, a zatem nie miała in-
teresu prawnego w zaskarżeniu tego wyroku, który w istocie rzeczy, niezależnie od 
jego kontrowersyjnego uzasadnienia, realizował w całości interes prawny pozwanej. 
W konsekwencji nie istniała zatem obiektywna potrzeba zmiany lub uchylenia wyroku 
korzystnego dla strony pozwanej, która z braku pokrzywdzenia nie wystąpiła o spo-
rządzenie uzasadnienia dla celów zaskarżenia tego korzystnego wyroku.  
Trzeba mieć na uwadze, że ewentualne zaskarżenie tego korzystnego dla po-
zwanej wyroku jedynie przez tę stronę, bo powód ostatecznie nie zaskarżył tego wy-
roku, i tak nie mogłoby prowadzić do wydania orzeczenia o innej sentencji niż odda-
lenie powództwa, przeto strona pozwana, która dysponowała już takim rozstrzygnię-
ciem, nie miała żadnego interesu w zaskarżeniu tego korzystnego dla niej orzecze-
nia, które uwzględniło jej stanowisko procesowe, skoro oddalało powództwo o od-
szkodowanie z tytułu rozpoznanego sporu o legalność rozwiązania umowy o pracę 
bez wypowiedzenia. Jeżeli nadto zważyć, że strona wnosząca apelację powinna 
wskazać, czy skarży wyrok w całości czy w części (art. 368 § 1 pkt 1 k.p.c.), to wy-
magania tego nie mógłby wypełnić jej profesjonalny pełnomocnik procesowy i to pod 
rygorem odrzucenia apelacji (art. 3701 k.p.c.), ponieważ prawniczo absurdalne by-
łoby formułowanie apelacyjnych wniosków o zmianę lub uchylenie w całości lub w 
części w odniesieniu do wyroku korzystnego dla strony apelującej. W rozpoznawanej 
sprawie prowadziło to do przyjęcia przez Sąd Najwyższy, że strona pozwana wygry-
wająca proces nie miała interesu prawnego w zaskarżeniu korzystnego dla siebie 
wyroku Sądu pierwszej instancji, nawet jeżeli uzasadnienie tego orzeczenia okazało 
się dla niej niekorzystne.  
Wprawdzie niekiedy przyjmuje się dopuszczalność zaskarżenia przez stronę 
wyroku dla niej korzystnego ze względu na treść jego sentencji, który w uzasadnieniu 
narusza interes prawny tej strony, ale dotyczy to sytuacji, gdy może mieć to istotne 
znaczenie dla określenia powagi rzeczy osądzonej zaskarżanego orzeczenia, co - w 

 
4
ocenie składu orzekającego - występuje wówczas, gdy możliwe byłoby wydanie in-
nego wyroku co do tego, co w związku z podstawą sporu stanowiło przedmiot roz-
strzygnięcia pomiędzy tymi samymi stronami (art. 366 k.p.c.). Taka możliwość nie 
odnosiła się do przegranego przez powoda sporu o odszkodowanie z tytułu niezgod-
nego z prawem rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia dlatego, że powód 
nie zaskarżył niekorzystnego dla siebie wyroku, ponieważ ten według konkluzji jego 
kontrowersyjnego uzasadnienia okazał się „w istocie rozstrzygnięciem przyznającym 
mu rację w sporze z pozwanym pracodawcą”. Ponadto wyrok oddalający powództwo 
nie nadaje się do wykonania lub egzekucji na rzecz strony, która przegrała sprawę 
(powoda). Wyrok ten w żadnym razie nie może stanowić uzasadnienia do formuło-
wania innych roszczeń przez powoda, które nie były objęte podstawami osądzonego 
sporu o odszkodowanie, jak i zakresem wydanego niekorzystnego dla powoda orze-
czenia.  
Ostatecznie Sąd Najwyższy uznał, że w rozpoznawanej sprawie niedopusz-
czalna była apelacja strony pozwanej od korzystnego dla niej wyroku Sądu pierwszej 
instancji osądzającego jedynie spór o legalność rozwiązania umowy o pracę bez wy-
powiedzenia, ponieważ warunkiem dopuszczalności takiego zaskarżenia byłby inte-
res prawny w zaskarżeniu (gravamen), polegający na niezgodności tego orzeczenia 
ze stanowiskiem procesowym strony pozwanej (por. postanowienie Sądu Najwyż-
szego z dnia 5 września 1997 r., III CKN 152/97, LEX nr 50615), co w rozpoznawa-
nej sprawie nie miało miejsca. Z uwagi na tak rozumianą generalną niedopuszczal-
ność wniesienia apelacji od wyroku korzystnego dla strony pozwanej, Sąd Najwyższy 
uznał, że zaskarżone postanowienie o odrzuceniu apelacji pozwanej ostatecznie od-
powiada prawu (art. 3941 § 3 k.p.c. w związku z art. 39814 k.p.c.). 
========================================