II PZ 7/10

Sąd Najwyższy2010-04-07
SNPracywynagrodzenie za pracęŚrednianajwyższy
apelacjaskarga kasacyjnasąd drugiej instancjisąd pierwszej instancjik.p.c.Konstytucja RPprawo pracypostępowanie cywilne

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu apelacji, uznając, że wyrok Sądu Apelacyjnego był orzeczeniem drugiej instancji, a nie pierwszej.

Strona powodowa wniosła zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu apelacji od wyroku Sądu Apelacyjnego. Powódka argumentowała, że wyrok Sądu Apelacyjnego był orzeczeniem pierwszej instancji i kwestionowała konstytucyjność przepisów k.p.c. ograniczających możliwość wniesienia apelacji. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, stwierdzając, że wyrok Sądu Apelacyjnego był orzeczeniem drugiej instancji, a apelacja była niedopuszczalna.

Sprawa dotyczyła zażalenia Ogólnopolskiego Akademickiego Związku Zawodowego w Warszawie na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 12 listopada 2009 r., którym odrzucono apelację od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 25 września 2008 r. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację, wskazując, że zgodnie z art. 367 k.p.c. apelacja przysługuje od orzeczeń sądu pierwszej instancji, a od wyroku sądu drugiej instancji przysługuje skarga kasacyjna. W zażaleniu strona powodowa podniosła zarzut niekonstytucyjności art. 367 § 1 i 2 k.p.c. w zakresie, w jakim nie przewidują apelacji od wyroku sądu apelacyjnego orzekającego jako pierwsza instancja, co miało naruszać art. 78 i 32 ust. 1 Konstytucji RP. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, uznając argumentację za chybioną. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że wyrok Sądu Apelacyjnego z dnia 25 września 2008 r. był orzeczeniem sądu drugiej instancji, wydanym po ponownym rozpoznaniu sprawy przekazanej przez Sąd Najwyższy. Wskazał, że sytuacja, w której sąd apelacyjny orzeka jako pierwsza instancja, mogłaby mieć miejsce jedynie w przypadku uchylenia przez Sąd Najwyższy również wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy temu sądowi, co nie miało miejsca w tej sprawie. W związku z tym apelacja była niedopuszczalna i podlegała odrzuceniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wyrok Sądu Apelacyjnego wydany po ponownym rozpoznaniu sprawy przekazanej przez Sąd Najwyższy jest orzeczeniem sądu drugiej instancji, od którego przysługuje skarga kasacyjna.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że ponowne rozpoznanie sprawy przez Sąd Apelacyjny po uchyleniu przez Sąd Najwyższy wcześniejszego wyroku Sądu Apelacyjnego odbywa się w ramach drugiej instancji. Sytuacja, w której Sąd Apelacyjny orzeka jako pierwsza instancja, jest wyjątkiem i wymagałaby uchylenia również wyroku sądu pierwszej instancji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddala zażalenie

Strona wygrywająca

Politechnika W.

Strony

NazwaTypRola
J. B.osoba_fizycznapowód
Ogólnopolski Akademicki Związek Zawodowy w Warszawieinstytucjapowód
Politechnika W.instytucjapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 367 § § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Apelacja przysługuje od orzeczeń wydanych przez sąd pierwszej instancji. Od wyroku sądu drugiej instancji przysługuje tylko środek zaskarżenia w postaci skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 3941 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 3981

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

Niedopuszczalna apelacja podlega odrzuceniu.

k.p.c. art. 370

Kodeks postępowania cywilnego

Konstytucja RP art. 78

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 32 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyrok Sądu Apelacyjnego był orzeczeniem sądu drugiej instancji. Apelacja od wyroku sądu drugiej instancji jest niedopuszczalna.

Odrzucone argumenty

Wyrok Sądu Apelacyjnego był orzeczeniem sądu pierwszej instancji. Przepisy k.p.c. ograniczające możliwość apelacji od wyroku sądu pierwszej instancji są niekonstytucyjne.

Godne uwagi sformułowania

apelacja przysługuje od orzeczeń wydanych przez sąd pierwszej instancji, natomiast od wyroku sądu drugiej instancji przysługuje tylko środek zaskarżenia w postaci skargi kasacyjnej orzeczenie wydane przez sąd apelacyjny na skutek wniosku restytucyjnego jest orzeczeniem wydanym jako pierwszej instancji Regulacja art. 367 § 1 i 2 k.p.c. jest niekonstytucyjna z tego względu, że cechuje ją pominięcie prawodawcze

Skład orzekający

Jerzy Kuźniar

przewodniczący

Zbigniew Hajn

sprawozdawca

Małgorzata Wrębiakowska-Marzec

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów k.p.c. dotyczących dopuszczalności apelacji od wyroków sądów drugiej instancji, w tym po ponownym rozpoznaniu sprawy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej, gdzie sąd apelacyjny orzeka po raz kolejny w wyniku uchylenia przez Sąd Najwyższy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z prawem do zaskarżenia orzeczeń sądowych i interpretacją przepisów k.p.c. oraz Konstytucji RP, co jest istotne dla praktyków prawa.

Czy apelacja od wyroku Sądu Apelacyjnego jest zawsze niedopuszczalna? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II PZ 7/10 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 7 kwietnia 2010 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący) 
SSN Zbigniew Hajn (sprawozdawca) 
SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec 
 
w sprawie z powództwa J. B. i Ogólnopolskiego Akademickiego Związku 
Zawodowego w Warszawie 
przeciwko Politechnice W. 
o wynagrodzenie za gotowość do pracy, 
po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw 
Publicznych w dniu 7 kwietnia 2010 r., 
zażalenia strony powodowej : Ogólnopolskiego Akademickiego Związku 
Zawodowego w Warszawie na postanowienie Sądu Apelacyjnego  
z dnia 12 listopada 2009 r.,  
 
oddala zażalenie. 
 
 
Uzasadnienie 
 
Sąd Apelacyjny po rozpoznaniu sprawy J. B. i Ogólnopolskiego 
Akademickiego Związku Zawodowego w Warszawie przeciwko Politechnice W.  o 
wynagrodzenie za gotowość do pracy na skutek apelacji Ogólnopolskiego 
Akademickiego Związku Zawodowego w Warszawie od wyroku Sądu Apelacyjnego 
z dnia 25 września 2008 r., postanowieniem z 12 listopada 2009 r. odrzucił 
apelację.  
 
W uzasadnieniu postanowienia podniesiono, że zgodnie z treścią art. 367 
k.p.c. apelacja przysługuje od orzeczeń wydanych przez sąd pierwszej instancji, 
natomiast od wyroku sądu drugiej instancji przysługuje tylko środek zaskarżenia w 

 
 
2 
postaci skargi kasacyjnej (art. 3981 k.p.c.). Wyrok wydany przez Sąd Apelacyjny w 
dniu 25 września 2008 r. był wyrokiem wydanym przez sąd drugiej instancji po 
rozpoznaniu apelacji strony pozwanej, a skarga kasacyjna strony powodowej 
została oddalona wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 2 września 2009 r. 
Wobec tego apelacja uczestnika postępowania wniesiona od wyroku sądu 
drugiej instancji jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu na podstawie art. 373 
k.p.c. w zw. 370 k.p.c..  
 
W zażaleniu na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 12 listopada 2009 
r. wniesiono o: (-) skierowanie pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego w 
sprawie (nie)zgodności z Konstytucją RP art. 367 § 1 i 2 k.p.c. w zakresie, w jakim 
od wyroku sądu apelacyjnego jako pierwszej instancji - nie przysługuje apelacja i 
nie istnieje sąd właściwy do jej rozpoznania - jako sprzeczny z art. 78, 32 ust. 1 
Konstytucji RP. (-) o uchylenie zaskarżonego postanowienia. 
Zdaniem wnoszącego zażalenie orzeczenie wydane przez sąd apelacyjny  
na skutek wniosku restytucyjnego jest orzeczeniem wydanym jako pierwszej 
instancji. W tym przedmiocie żadna, ani wyższa ani niższa instancja, wcześniej nie 
orzekała. Regulacja art. 367 § 1 i 2 k.p.c. jest niekonstytucyjna z tego względu, że 
cechuje ją pominięcie prawodawcze wiodące do naruszenia art. 78 i 32 ust. 1 
Konstytucji. 
Pominięta jest sytuacja kiedy wyrok sądu apelacyjnego jest orzeczeniem 
„pierwszej instancji" i wówczas wedle zaskarżonych przepisów zamknięta jest 
droga apelacji od takiego wyroku.  
 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Zażalenie jest bezpodstawne, a przedstawiona argumentacja całkowicie 
chybiona. 
Niesłusznie Autor zażalenia utrzymuje, że wyrok Sądu Apelacyjnego z 25 
września 2008 r. jest orzeczeniem sądu pierwszej instancji.  
 
W toku przedmiotowej sprawy orzeczeniem sądu pierwszej instancji był 
wyrok Sądu Okręgowego z 22 maja 2006 r., od którego złożyli apelacje zarówno 
powód, jak i strona pozwana. Obie apelacje zostały oddalone wyrokiem Sądu 
Apelacyjnego z 9 stycznia 2007 r. Wyrok ten został zaskarżony skargą kasacyjną 

 
 
3 
przez stronę pozwaną. Sąd Najwyższy wyrokiem z 6 marca 2008 r. uchylił 
zaskarżony wyrok w pkt 1 w zakresie apelacji pozwanego dotyczącej 
wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy i w tej części przekazał sprawę 
Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania, w pozostałej części oddalił 
skargę. Sąd Apelacyjny przy ponownym rozpoznaniu sprawy wyrokiem z 25 
września 2008 r. zmienił zaskarżony wyrok w pkt 1 i oddalił powództwo ponad 
kwotę 1.200 zł, nakazał powodowi J. B. zwrócić na rzecz strony pozwanej 
Politechniki W. spełnione świadczenie w kwocie 39.028,18 zł, dalej idące żądanie 
oddalił, uchylił zaskarżony wyrok w pkt IV. Powód wniósł skargę kasacyjną od 
całości wyroku Sądu Apelacyjnego z 25 września 2008 r., oddaloną wyrokiem Sądu 
Najwyższego z 2 września 2009 r.  Następnie od tego samego wyroku z 25 
września, który zaskarżył skargą kasacyjną w całości, powód wniósł apelację od pkt 
2, słusznie odrzuconą postanowieniem z 12 listopada 2009 r. przez Sąd 
Apelacyjny. 
 
W kontekście przedstawionego stanu faktycznego niezrozumiała jest 
argumentacja podniesiona w zażaleniu, że orzeczenie Sądu Apelacyjnego z 25 
września 2008 r. jest orzeczeniem sądu pierwszej instancji. Oczywiste jest, że w 
wyniku uchylenia orzeczenia sądu drugiej instancji przez Sądu Najwyższy i 
przekazania sprawy sądowi apelacyjnemu do ponownego rozpoznania, Sąd ten 
orzeka powtórnie jako sąd drugiej instancji. Sytuacja mogłaby wyglądać inaczej 
jedynie wówczas, gdyby Sąd Najwyższy uchylił również wyrok sądu pierwszej 
instancji i przekazał sprawę temu sądowi, co mogłoby mieć miejsce jedynie w 
przypadku wyjątkowo wadliwego działania nie tylko sądu apelacyjnego,  ale 
również sądu pierwszej instancji. Taka możliwość jest dopuszczalna jedynie na 
wniosek strony wnoszącej skargę kasacyjną. Sam powód złożył od niniejszego 
orzeczenia skargę kasacyjną, tak więc musiał mieć pełną świadomość, jakie środki 
zaskarżenia od niego przysługują.  
 
Tym samym Sąd Najwyższy na podstawie art. 3941 § 3 w zw. z art. 39814 
k.p.c., orzekł jak w sentencji.