II PZ 39/08
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia z powodu braku odpowiedniego pełnomocnictwa.
Powódka złożyła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, jednak Sąd Rejonowy ją odrzucił z powodu braku pełnomocnictwa do reprezentowania w tym odrębnym postępowaniu. Sąd Rejonowy uznał, że pełnomocnictwo udzielone do pierwotnej sprawy nie obejmuje skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem. Powódka wniosła zażalenie, argumentując, że pełnomocnictwa już istniały w aktach sprawy i były akceptowane przez sądy niższych instancji. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, potwierdzając, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest postępowaniem odrębnym i wymaga osobnego pełnomocnictwa.
Sprawa dotyczyła zażalenia powódki T. Z. na postanowienie Sądu Rejonowego w P. z dnia 4 lutego 2008 r., którym odrzucono jej skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 8 września 2006 r. (odrzucającego apelację powódki od wyroku z dnia 28 czerwca 2006 r. w sprawie o wynagrodzenie przeciwko Zespołowi Szkół Zawodowych nr 2 w P.). Sąd Rejonowy uzasadnił odrzucenie skargi tym, że pełnomocnik powódki, radca prawny A. C., nie przedłożył dokumentu pełnomocnictwa udzielonego specjalnie do postępowania ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, a pełnomocnictwo z pierwotnej sprawy było niewystarczające. Sąd Rejonowy wezwał również pełnomocnika do wykazania uprawnienia do działania w imieniu Związku Nauczycielstwa Polskiego. Powódka w zażaleniu podnosiła, że pełnomocnictwa znajdują się już w aktach sprawy, były akceptowane przez Sąd Okręgowy i Sąd Najwyższy w poprzednich postępowaniach, a żądanie uzupełnienia braków stanowiło "pułapkę proceduralną". Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, stwierdził, że jest ono dopuszczalne, ale nieuzasadnione. Sąd Najwyższy potwierdził stanowisko Sądu Rejonowego, że postępowanie ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem jest odrębnym postępowaniem, niebędącym kontynuacją pierwotnej sprawy. Powołując się na uchwałę składu siedmiu sędziów (III CZP 142/07), Sąd Najwyższy podkreślił, że pełnomocnictwo procesowe nie obejmuje z mocy prawa umocowania do wniesienia skargi kasacyjnej ani skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem. W związku z tym, brak pełnomocnictwa do tego odrębnego postępowania stanowił brak formalny pisma, który uzasadniał jego odrzucenie na podstawie art. 4246 § 3 k.p.c. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, pełnomocnictwo procesowe nie obejmuje z mocy prawa umocowania do wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, gdyż jest to postępowanie odrębne.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołując się na uchwałę składu siedmiu sędziów (III CZP 142/07) stwierdził, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest postępowaniem odrębnym, a pełnomocnictwo procesowe nie obejmuje jej z mocy prawa. W związku z tym, brak odpowiedniego pełnomocnictwa stanowił podstawę do odrzucenia skargi.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Sąd Rejonowy w P.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T. Z. | osoba_fizyczna | powódka |
| Związek Nauczycielstwa Polskiego | instytucja | pełnomocnik powódki |
| A. C. | osoba_fizyczna | pełnomocnik powódki |
| Zespół Szkół Zawodowych nr 2 w P. | instytucja | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 4246 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Nieusunięcie braków formalnych skargi, w tym braku pełnomocnictwa, uprawnia sąd do jej odrzucenia.
k.p.c. art. 39814
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia zażalenia.
k.p.c. art. 3941 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia zażalenia.
Pomocnicze
k.p.c. art. 42412
Kodeks postępowania cywilnego
Wykładnia uchwały III CZP 142/07 dotyczącej pełnomocnictwa do skargi kasacyjnej ma zastosowanie do skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem.
k.p.c. art. 126 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Pełnomocnictwo jest załącznikiem do każdego pisma procesowego wnoszonego przez pełnomocnika.
k.p.c. art. 130
Kodeks postępowania cywilnego
Procedura usuwania braków formalnych pisma procesowego.
k.p.c. art. 4245 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Zakres badania skargi przez sąd pierwszej instancji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest postępowaniem odrębnym. Pełnomocnictwo procesowe nie obejmuje z mocy prawa umocowania do wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem. Brak pełnomocnictwa jest brakiem formalnym pisma procesowego, który sąd pierwszej instancji jest uprawniony badać i wzywać do uzupełnienia.
Odrzucone argumenty
Pełnomocnictwo udzielone do pierwotnej sprawy jest wystarczające do wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem. Badanie pełnomocnictwa w kontekście skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem należy do wyłącznej kompetencji Sądu Najwyższego. Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych w zakresie pełnomocnictwa stanowi "pułapkę proceduralną".
Godne uwagi sformułowania
postępowanie wywołane wniesieniem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia należy traktować jako postępowanie odrębne od postępowania w sprawie, w której zostało wydane prawomocne orzeczenie i nie jest kontynuacją tego postępowania. pełnomocnictwo procesowe nie obejmuje z samego prawa umocowania do wniesienia skargi kasacyjnej i udziału w postępowaniu kasacyjnym. Wykładnia ta ma zastosowanie do skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia (art. 42412 k.p.c.). brak pełnomocnictwa jest brakiem formalnym pisma procesowego usuwalnym w trybie art. 130 k.p.c., a jego nieusunięcie uprawniało Sąd Rejonowy do odrzucenia skargi na podstawie art. 4246 § 3 k.p.c.
Skład orzekający
Józef Iwulski
przewodniczący, sprawozdawca
Roman Kuczyński
członek
Halina Kiryło
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie odrębności postępowania o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia od postępowania głównego oraz wymogu posiadania odrębnego pełnomocnictwa do jego wniesienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego środka prawnego (skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem) i jego wymogów formalnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje pułapki proceduralne związane z nadzwyczajnymi środkami zaskarżenia i wymogami formalnymi, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Uważaj na pełnomocnictwa! Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy zwykłe pełnomocnictwo nie wystarczy.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II PZ 39/08 POSTANOWIENIE Dnia 13 października 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Józef Iwulski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Roman Kuczyński SSA Halina Kiryło w sprawie z powództwa T. Z. przeciwko Zespołowi Szkół Zawodowych nr 2 w P. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 13 października 2008 r., zażalenia powódki na postanowienie Sądu Rejonowego w P. z dnia 4 lutego 2008 r., oddala zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 4 lutego 2008 r., Sąd Rejonowy Sąd Pracy w P. odrzucił skargę powódki T. Z. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia tego Sądu z dnia 8 września 2006 r., odrzucającego apelację powódki od wyroku tego Sądu z dnia 28 czerwca 2006 r., wydanego w sprawie przeciwko Zespołowi Szkół Zawodowych nr […] w P. o wynagrodzenie. W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd Rejonowy wywiódł, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia została w imieniu powódki złożona przez radcę prawnego A. C., który w postępowaniu (toczącym się pod sygnaturą akt X P …/05) występował w imieniu reprezentującego powódkę 2 Związku Nauczycielstwa Polskiego. Zarządzeniem z dnia 2 stycznia 2008 r. pełnomocnik powódki został zobowiązany do "złożenia dokumentu pełnomocnictwa udzielonego przez powódkę w sprawie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia" oraz wykazania, że jest uprawniony do działania w imieniu Związku Nauczycielstwa Polskiego, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na to zarządzenie pełnomocnik powódki stwierdził, że "stosowne pełnomocnictwa" znajdują się w "aktach niniejszej sprawy" (o sygnaturze X P …/05), a skarga została wniesiona "w tej samej sprawie", zatem należy ją traktować jako kolejne pismo procesowe powódki. W ocenie Sądu Rejonowego, postępowanie wywołane wniesieniem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia należy traktować jako postępowanie odrębne od postępowania w sprawie, w której zostało wydane kwestionowane orzeczenie. Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie jest ani kontynuacją postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem, ani też nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia. Stanowi nadzwyczajny środek o charakterze kontrolnym i tylko w takim znaczeniu pozostaje w związku ze sprawą zakończoną wydaniem prawomocnego, zakwestionowanego orzeczenia. Z tego powodu niezbędne jest złożenie pełnomocnictwa uprawniającego do występowania w imieniu skarżącego w tym odrębnym postępowaniu. Tym samym pełnomocnictwo udzielone przez stronę na potrzeby postępowania w sprawie zakończonej wydaniem prawomocnego orzeczenia zakwestionowanego w skardze jest niewystarczające. W ocenie Sądu pełnomocnik skarżącej nie wykazał także, że jest uprawniony do działania w imieniu Związku Nauczycielstwa Polskiego, a ponieważ nie wykonał zarządzenia wzywającego do usunięcia braków formalnych skargi, podlegała ona odrzuceniu zgodnie z art. 4246 § 3 k.p.c. W zażaleniu na to postanowienie powódka domagała się jego uchylenia. Zdaniem żalącej się, stanowisko zaprezentowane przez Sąd Rejonowy jest niesłuszne, gdyż "stosowne pełnomocnictwa znajdują się już w aktach przedmiotowej sprawy i zostały złożone we wrześniu 2006 r.". Dokumenty te nie zostały zakwestionowane w toku rozpoznania wniesionej wcześniej przez powódkę skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu 3 Okręgowego w P. z dnia 20 listopada 2006 r. Wówczas Sąd Okręgowy - przed przekazaniem sprawy do Sądu Najwyższego - nie dopatrzył się uchybień w zakresie umocowania pełnomocnika skarżącej, a Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 17 lipca 2007 r., II BP 9/07 (odrzucającym tamtą skargę) nie stwierdził jej braków formalnych ani wniesienia jej przez osobę nieuprawnioną. Zdaniem żalącej się, wezwanie przez Sąd Rejonowy do uzupełnienia braków formalnych skargi w istocie jest "swego rodzaju "pułapką proceduralną, gdyż przedłożenie pełnomocnictw z datą wcześniejszą niż skarga może wywołać zarzut antydatowania, a pełnomocnictwa z datą późniejszą spowodują zarzut braku umocowania w chwili wnoszenia skargi". Skarżąca wywiodła także, że sąd, który wydał zaskarżone orzeczenie jest upoważniony do badania skargi jedynie pod kątem zachowania jej warunków formalnych i dlatego wzywa stronę do poprawienia lub uzupełnienia skargi tylko w razie niezachowania wymogów pisma procesowego lub niedołączenia odpisów skargi. W rozpoznawanej sprawie "badanie" skargi przez Sąd Rejonowy w istocie miało na celu ustalenie, czy skarga została wniesiona przez osobę uprawnioną, a tego rodzaju ocena należy do wyłącznej kompetencji Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że zażalenie jest dopuszczalne i chociaż zaskarżone nim postanowienie zostało wydane przez sąd pierwszej instancji, to właściwy do jego rozpoznania jest Sąd Najwyższy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 czerwca 2005 r., III CZ 49/05, OSNC 2005 nr 10, poz. 180). Zażalenie jest nieuzasadnione i dlatego podlega oddaleniu. Sąd Rejonowy trafnie zwrócił uwagę, że postępowanie wywołane wniesieniem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia należy traktować jako postępowanie odrębne od postępowania w sprawie, w której zostało wydane prawomocne orzeczenie i nie jest kontynuacją tego postępowania. W uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 5 czerwca 2008 r., III CZP 142/07 (OSNC 2008 nr 11, poz. 122), mającej moc zasady prawnej, Sąd Najwyższy stwierdził, że pełnomocnictwo procesowe nie obejmuje z samego prawa umocowania do wniesienia skargi kasacyjnej i udziału w postępowaniu kasacyjnym. Wykładnia ta 4 ma zastosowanie do skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia (art. 42412 k.p.c.). Ponieważ do skargi wniesionej od prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 8 września 2006 r., odrzucającego apelację powódki od wyroku tego Sądu, nie dołączono pełnomocnictwa, to zasadne było - w ramach kontroli spełnienia wymagań formalnych skargi - wezwanie do przedłożenia pełnomocnictwa, z którego wynikałoby uprawnienie do działania w postępowaniu wywołanym wniesieniem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia (art. 4246 § 2 k.p.c.). Wbrew wywodom zażalenia, ta czynność nie jest zastrzeżona do wyłącznej właściwości Sądu Najwyższego i mieści się w art. 4245 § 2 k.p.c., skoro załącznikiem do każdego pisma procesowego wnoszonego przez pełnomocnika jest pełnomocnictwo (art. 126 § 3 k.p.c.). Brak pełnomocnictwa jest brakiem formalnym pisma procesowego usuwalnym w trybie art. 130 k.p.c., a jego nieusunięcie uprawniało Sąd Rejonowy do odrzucenia skargi na podstawie art. 4246 § 3 k.p.c. Z tych względów Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI