II PZ 33/11

Sąd Najwyższy2011-11-21
SAOSCywilnepostępowanie egzekucyjneŚrednianajwyższy
klauzula wykonalnościzażalenieuzasadnieniesąd najwyższypostępowanie cywilnekpc

Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie powódki na postanowienie sądu okręgowego odmawiające sporządzenia uzasadnienia postanowienia o odmowie nadania klauzuli wykonalności, uznając je za niedopuszczalne.

Powódka D. K. wniosła zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego odmawiające sporządzenia uzasadnienia postanowienia, które z kolei odmówiło nadania klauzuli wykonalności wyrokom sądów niższych instancji. Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie, stwierdzając, że postanowienie odmawiające sporządzenia uzasadnienia nie jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie i nie podlega zaskarżeniu w tym trybie, a także że zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji w przedmiocie klauzuli wykonalności jest niedopuszczalne.

Sprawa dotyczyła zażalenia powódki D. K. na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 12 lipca 2011 r., którym odmówiono sporządzenia uzasadnienia do postanowienia z dnia 5 maja 2011 r. Postanowieniem z 5 maja 2011 r. Sąd Okręgowy, jako sąd drugiej instancji, nie uwzględnił części wniosku powódki o nadanie klauzuli wykonalności wyrokom Sądu Rejonowego w P. z 2007 r. i Sądu Okręgowego z 2008 r. Powódka domagała się sporządzenia uzasadnienia postanowienia odmawiającego nadania klauzuli wykonalności, argumentując, że odmowa sporządzenia uzasadnienia uniemożliwia jej złożenie zażalenia i zamyka drogę do dalszej ochrony prawnej. Sąd Najwyższy uznał jednak, że zażalenie powódki jest niedopuszczalne i dlatego je odrzucił. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że postanowienie odmawiające sporządzenia uzasadnienia postanowienia sądu drugiej instancji w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności nie jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie, a tym samym nie podlega zaskarżeniu na podstawie art. 394 pkt 7 k.p.c. Ponadto, podkreślono, że zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji co do nadania klauzuli wykonalności jest dopuszczalne tylko w ściśle określonych przypadkach, a przepis art. 3941 § 2 k.p.c. nie stanowił podstawy prawnej dla wniesionego zażalenia. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie jako niedopuszczalne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie odmawiające sporządzenia uzasadnienia postanowienia sądu drugiej instancji w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności nie jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie.

Uzasadnienie

Postanowienie kończące postępowanie w sprawie to takie, które zamyka drogę do wydania wyroku. Postanowienie co do nadania lub odmowy nadania klauzuli wykonalności nie jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie, a tym bardziej postanowienie odmawiające sporządzenia jego uzasadnienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie zażalenia

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
D. K.osoba_fizycznapowódka
Urząd Gminy N.instytucjapozwany

Przepisy (8)

Pomocnicze

k.p.c. art. 357 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Nie stanowi podstawy do sporządzenia uzasadnienia postanowienia wydanego na posiedzeniu niejawnym, które nie podlega zaskarżeniu.

k.p.c. art. 7674 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa, że zażalenie na postanowienie w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności przysługuje tylko na postanowienie sądu pierwszej instancji.

k.p.c. art. 795 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa, że zażalenie na postanowienie w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności przysługuje tylko na postanowienie sądu pierwszej instancji.

k.p.c. art. 394 § pkt 7

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zażalenia na postanowienia sądu pierwszej instancji kończące postępowanie w sprawie.

k.p.c. art. 3941 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Nie stanowi podstawy prawnej dla zażalenia na postanowienie sądu drugiej instancji odmawiające sporządzenia uzasadnienia.

k.p.c. art. 3941 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy postanowień sądu drugiej instancji kończących postępowanie w sprawie.

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia zażalenia.

k.p.c. art. 39821

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy postępowania przed Sądem Najwyższym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie odmawiające sporządzenia uzasadnienia postanowienia sądu drugiej instancji w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności nie jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie. Zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji co do nadania klauzuli wykonalności jest niedopuszczalne na podstawie przepisów k.p.c. dotyczących klauzuli wykonalności. Nie zachodzi sytuacja z art. 394 pkt 7 k.p.c., gdyż zażalenie skierowane jest do postanowienia sądu drugiej instancji.

Odrzucone argumenty

Postanowienie odmawiające sporządzenia uzasadnienia postanowienia oddalającego wniosek o nadanie klauzuli wykonalności jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie. Przepis art. 3941 § 2 k.p.c. stanowi podstawę prawną zażalenia.

Godne uwagi sformułowania

nie zachodzi sytuacja z art. 394 pkt 7 k.p.c., gdyż zażalenie skierowane jest do postanowienia Sądu drugiej a nie pierwszej instancji. Postanowienie kończące postępowanie w sprawie to postanowienie zamykające drogę do wydania wyroku, czyli rozstrzygnięcia sprawy. nie można uznać również za postanowienie kończące postępowanie w sprawie postanowienie odmawiające sporządzenia uzasadnienia postanowienia sądu co do nadania albo odmowy nadania klauzuli wykonalności

Skład orzekający

Romualda Spyt

przewodniczący

Zbigniew Korzeniowski

sprawozdawca

Jolanta Frańczak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność zażalenia na postanowienia sądu drugiej instancji w przedmiocie klauzuli wykonalności oraz postanowienia odmawiające sporządzenia uzasadnienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z klauzulą wykonalności i odmową sporządzenia uzasadnienia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy interpretacji przepisów Kodeksu postępowania cywilnego dotyczących zaskarżalności postanowień. Jest to istotne dla praktyków prawa, ale niekoniecznie dla szerszej publiczności.

Kiedy można zaskarżyć postanowienie sądu drugiej instancji? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II PZ 33/11 POSTANOWIENIE Dnia 21 listopada 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Romualda Spyt (przewodniczący) SSN Zbigniew Korzeniowski (sprawozdawca) SSA Jolanta Frańczak w sprawie z powództwa D. K. przeciwko Urzędowi Gminy N. o wydanie tytułu wykonawczego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 21 listopada 2011 r., zażalenia powódki na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 12 lipca 2011 r., odrzuca zażalenie. Uzasadnienie Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z 12 lipca 2011 r. odmówił sporządzenia uzasadnienia do swojego postanowienia z 5 maja 2011 r., w którym jako sąd drugiej instancji nie uwzględnił w części wniosku powódki D. K. o nadanie klauzuli wykonalności wyrokowi Sądu Rejonowego w P. z 24 maja 2007 r. oraz wyrokowi Sądu Okręgowego z 8 maja 2008 r. Powódka wniosła o sporządzenie uzasadnienia tego postanowienia. Podstawę odmowy sporządzenia uzasadnienia stanowiły przepisy art. 357 § 2, art. 7674 § 1, art. 795 § 1 k.p.c. Postanowienie z 5 maja 2011 r. zostało wydane na posiedzeniu niejawnym i dlatego Sąd odmówił sporządzenia jego uzasadnienia, gdyż postanowienie to nie podlega zaskarżeniu. 2 W zażaleniu, powołując w podstawie przepisy art. 3941 § 2 k.p.c. w związku z art. 394 pkt 7 k.p.c., powódka wniosła o uchylenie postanowienia z 12 lipca 2011 r. W uzasadnieniu zarzuciła, że postanowienie odmawiające sporządzenia uzasadnienia postanowienia oddalającego wniosek o nadanie klauzuli wykonalności jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie, gdyż odmowa sporządzenia uzasadnienia uniemożliwia jej złożenie zażalenia na oddalenie wniosku o nadanie klauzuli wykonalności i powódce nie przysługują już żadne inne środki ochrony prawnej w jakimkolwiek postępowaniu, w szczególności w postępowaniu egzekucyjnym, którego nie może wszcząć z braku klauzuli wykonalności. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek zażalenia o uchylenie postanowienia z 12 lipca 2011 r., odmawiającego sporządzenia uzasadnienia postanowienia z 5 maja 2011 r. w sprawie nadania klauzuli wykonalności nie podlega rozpoznaniu, gdyż samo zażalenie jest niedopuszczalne i dlatego zostało odrzucone. Przede wszystkim nie zachodzi sytuacja z art. 394 pkt 7 k.p.c., gdyż zażalenie skierowane jest do postanowienia Sądu drugiej a nie pierwszej instancji. Postanowienia sądu drugiej instancji podlegają zaskarżeniu zażaleniem tylko w przypadkach ściśle określonych w art. 3941 § 1 i § 2 k.p.c. Przepis art. 3941 § 2 k.p.c. nie stanowi podstawy prawnej zażalenia. Nieuprawnione jest założenie, iż „postanowienie odmawiające sporządzenia uzasadnienia postanowienia oddalającego wniosek o nadanie klauzuli wykonalności jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie”. Nie jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie postanowienie sądu co do nadania albo odmowy nadania klauzuli wykonalności. Postanowienie kończące postępowanie w sprawie to postanowienie zamykające drogę do wydania wyroku, czyli rozstrzygnięcia sprawy. W postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności sprawa jest już rozstrzygnięta, wszak klauzulę nadaje się tytułowi egzekucyjnemu kończącemu sprawę. W orzecznictwie nie budzi wątpliwości stanowisko, że postanowienie sądu co do nadania klauzuli wykonalności nie jest 3 postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z 14 listopada 1996 r., I CKN 7/96, OSNC 1997 nr 3, poz. 31; z 28 listopada 2001 r., V CZ 253/01, LEX nr 688865; z 27 stycznia 2006 r., III CZ 107/05, LEX nr 191261; a także uchwały składu siedmiu sędziów z 6 października 2000 r., III CZP 31/00, OSNC 2001 nr 2, poz. 22 oraz z 5 czerwca 2008 r., III CZP 142/07, OSNC 2008 nr 11, poz. 122). Konsekwentnie, przyjmując tą samą argumentację, nie można uznać również za postanowienie kończące postępowanie w sprawie postanowienie odmawiające sporządzenia uzasadnienia postanowienia sądu co do nadania albo odmowy nadania klauzuli wykonalności (art. 357 § 2 k.p.c.). Niezależnie, postępowanie dotyczące nadania klauzuli wykonalności oparte jest na szczególnej regulacji, która jednoznacznie określa, że choć wniosek o nadanie klauzuli wykonalności może zostać rozpoznany przez sąd pierwszej albo drugiej instancji, to zażalenie przysługuje tylko na postanowienie sądu pierwszej instancji (art. 7674 § 1 k.p.c. i art. 795 § 1 k.p.c.). Innymi słowy bez szczególnej regulacji nie jest dopuszczalne zażalenie na postanowienie co do nadania klauzuli wykonalności wydane przez sąd drugiej instancji (postanowienie Sądu Najwyższego z 2 października 2007 r., II CZ 73/07, OSNC 2008 nr 3, poz. 76). Kwestia powyższa stanowi tylko dodatkową argumentacji, gdyż w tej sprawie zażalenie zostało wniesiono na postanowienie z 12 lipca 2011 r. odmawiające sporządzenia uzasadnienia postanowienia odmawiającego nadania klauzuli wykonalności (art. 357 § 2 k.p.c.). Postanowienie to nie może być uznane za postanowienie sądu drugiej instancji kończące postępowanie w sprawie w rozumieniu art. 3941 § 3 k.p.c. i dlatego było niedopuszczalne. Z tych względów orzeczono jak w sentencji, stosownie do art. 373 k.p.c. w związku z art. 3941 § 3 i art. 39821 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI