II PZ 25/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka dochodziła od R. Bank Polska S.A. odszkodowania w wysokości 391 280 zł i zadośćuczynienia w wysokości 20 000 zł z tytułu dyskryminacji ze względu na płeć i rodzicielstwo, po wypowiedzeniu jej umowy o pracę. Sąd Okręgowy oddalił powództwo, opierając się na zarzucie przedawnienia oraz stwierdzeniu braku związku przyczynowo-skutkowego między szkodą a działaniem pozwanej. Sąd Okręgowy uznał, że pracownik może dochodzić odszkodowania za dyskryminację związaną z wypowiedzeniem umowy o pracę jedynie w ramach odwołania od tego wypowiedzenia, zgodnie z art. 45 k.p. Sąd Apelacyjny uchylił wyrok Sądu Okręgowego, uznając, że nie rozpoznał on istoty sprawy, ponieważ wadliwie przyjął, że dochodzenie roszczeń z tytułu dyskryminacji jest możliwe tylko w drodze odwołania od wypowiedzenia. Sąd Apelacyjny nie podzielił poglądu Sądu Najwyższego z wyroku II PK 265/11, akceptując stanowisko z wyroku III PK 31/12, zgodnie z którym dochodzenie roszczeń z tytułu wadliwego wypowiedzenia nie jest warunkiem zasądzenia odszkodowania za dyskryminującą przyczynę wypowiedzenia. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie pozwanej na wyrok Sądu Apelacyjnego, oddalił je. Sąd Najwyższy potwierdził, że Sąd Apelacyjny miał podstawę do uchylenia wyroku Sądu Okręgowego z powodu nierozpoznania istoty sprawy. Podkreślono, że Sąd Okręgowy błędnie przyjął, iż roszczenie o odszkodowanie za dyskryminację można dochodzić tylko w postępowaniu z odwołania od wypowiedzenia. Sąd Najwyższy powołał się na uchwałę III PZP 3/16, która stwierdza, że wniesienie odwołania od wypowiedzenia nie jest warunkiem zasądzenia odszkodowania z art. 18(3d) k.p. z tytułu dyskryminującej przyczyny wypowiedzenia. Wskazano również na potrzebę ustalenia terminu wymagalności roszczenia odszkodowawczego z tytułu dyskryminacji, odwołując się do przepisów Kodeksu cywilnego (art. 120 § 1 k.c. w zw. z art. 455 k.c. lub art. 442(1) k.c. w zw. z art. 300 k.p.). Sąd Najwyższy uznał również, że ocena Sądu Okręgowego o braku związku przyczynowo-skutkowego była przedwczesna, gdyż opierała się na błędnym założeniu o niemożliwości badania bezprawności zachowania pracodawcy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie możliwości dochodzenia odszkodowania za dyskryminację w osobnym postępowaniu, niezależnie od odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę, oraz wskazanie sposobu ustalania terminu przedawnienia takich roszczeń.
Dotyczy specyficznej sytuacji dyskryminacji związanej z wypowiedzeniem umowy o pracę. Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia roszczeń.
Zagadnienia prawne (3)
Czy pracownik może dochodzić odszkodowania za dyskryminację związaną z wypowiedzeniem umowy o pracę w osobnym postępowaniu, czy też jest to możliwe tylko w ramach odwołania od wypowiedzenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Pracownik może dochodzić odszkodowania za dyskryminację związaną z wypowiedzeniem umowy o pracę w osobnym postępowaniu, a wniesienie odwołania od wypowiedzenia nie jest warunkiem zasądzenia takiego odszkodowania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na uchwałę składu siedmiu sędziów III PZP 3/16, która rozstrzygnęła wątpliwości w tej kwestii, stwierdzając, że dochodzenie roszczeń z tytułu wadliwego wypowiedzenia nie jest koniecznym warunkiem zasądzenia odszkodowania z art. 18(3d) k.p. za dyskryminującą przyczynę wypowiedzenia.
Jaki jest termin przedawnienia roszczenia o odszkodowanie z tytułu dyskryminacji w zatrudnieniu i od kiedy biegnie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Termin wymagalności roszczenia odszkodowawczego z tytułu dyskryminacji wymaga odwołania się do przepisów Kodeksu cywilnego (art. 120 § 1 k.c. w zw. z art. 455 k.c. lub art. 442(1) k.c. w zw. z art. 300 k.p.), a naruszenie zasady równego traktowania może być traktowane jako delikt.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że odpowiedzialność pracodawcy za naruszenie zasady równego traktowania nie jest jednoznaczna z odpowiedzialnością kontraktową ani deliktową, co uzasadnia zastosowanie przepisów k.c. do ustalenia terminu wymagalności roszczenia.
Czy pracodawca ponosi odpowiedzialność za szkodę pracownika, jeśli pracownik wyraził zgodę na rozwiązanie umowy o pracę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Ocena braku związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy szkodą a działaniem pracodawcy jest przedwczesna bez zbadania bezprawności zachowania pracodawcy, z którym pracownik wiąże zarzut dyskryminacji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że Sąd pierwszej instancji błędnie ocenił brak związku przyczynowo-skutkowego, opierając się na założeniu o braku możliwości badania bezprawności rozwiązania stosunku pracy w tej sprawie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. G. | osoba_fizyczna | powódka |
| R. Bank Polska S.A. | spółka | pozwana |
Przepisy (19)
Główne
k.p. art. 183d
Kodeks pracy
Pomocnicze
k.p. art. 186 § § 1
Kodeks pracy
k.p. art. 45
Kodeks pracy
k.p. art. 264
Kodeks pracy
k.p. art. 55 § § 1
Kodeks pracy
Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników
k.p.c. art. 378 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
k.c. art. 120 § § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 455
Kodeks cywilny
k.c. art. 442 § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 442 § § 1
Kodeks cywilny
k.p. art. 300
Kodeks pracy
k.p. art. 183a
Kodeks pracy
k.p. art. 183b
Kodeks pracy
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Apelacyjny prawidłowo uznał, że Sąd Okręgowy nie rozpoznał istoty sprawy, ponieważ wadliwie przyjął, że dochodzenie odszkodowania za dyskryminację jest możliwe tylko w ramach odwołania od wypowiedzenia. • Uchwała SN III PZP 3/16 potwierdza, że dochodzenie roszczeń z tytułu wadliwego wypowiedzenia nie jest warunkiem zasądzenia odszkodowania za dyskryminującą przyczynę wypowiedzenia. • Ocena braku związku przyczynowo-skutkowego przez Sąd Okręgowy była przedwczesna, gdyż opierała się na błędnym założeniu o niemożliwości badania bezprawności zachowania pracodawcy.
Odrzucone argumenty
Zarzuty pozwanej dotyczące naruszenia przepisów postępowania przez Sąd Apelacyjny, w tym nierozpoznanie istoty sprawy poprzez nieuwzględnienie zarzutu przedawnienia i braku związku przyczynowo-skutkowego.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy bada wyłącznie prawidłowość zastosowania art. 386 § 2 i 4 k.p.c. i nie rozpoznaje żadnych innych zarzutów. • Sytuacja „nierozpoznania istoty sprawy” w rozumieniu tego przepisu występuje wówczas, gdy sąd pierwszej instancji poprzestał na błędnym przyjęciu istnienia przesłanki niweczącej lub hamującej roszczenie [...] albo na zaniechaniu zbadania w ogóle materialnej podstawy żądania... • niesienie przez pracownika odwołania od wypowiedzenia [...] nie jest warunkiem zasądzenia na jego rzecz odszkodowania z art. 18(3d) k.p. z tytułu dyskryminującej przyczyny wypowiedzenia lub dyskryminującej przyczyny wyboru pracownika do zwolnienia z pracy.
Skład orzekający
Jolanta Frańczak
przewodniczący
Bogusław Cudowski
sprawozdawca
Krzysztof Staryk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie możliwości dochodzenia odszkodowania za dyskryminację w osobnym postępowaniu, niezależnie od odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę, oraz wskazanie sposobu ustalania terminu przedawnienia takich roszczeń."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji dyskryminacji związanej z wypowiedzeniem umowy o pracę. Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia roszczeń.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dyskryminacji w miejscu pracy i sposobu dochodzenia roszczeń, co jest istotne dla wielu pracowników i pracodawców. Wyrok Sądu Najwyższego wyjaśnia kluczowe kwestie proceduralne i merytoryczne.
“Dyskryminacja w pracy: Czy można dochodzić odszkodowania niezależnie od odwołania od wypowiedzenia?”
Dane finansowe
WPS: 411 280 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.