II PZ 12/11

Sąd Najwyższy2011-06-22
SAOSPracystosunki pracyWysokanajwyższy
koszty zastępstwa procesowegoodszkodowaniewypowiedzenie umowy o pracęstawka minimalnarozporządzenieSąd Najwyższyzasada prawnakoszty apelacyjne

Sąd Najwyższy zmienił postanowienie sądu okręgowego w przedmiocie kosztów zastępstwa procesowego, obniżając je do kwoty 60 zł, uznając, że w sprawach o odszkodowanie za nieuzasadnione wypowiedzenie umowy o pracę należy stosować stawkę minimalną.

Powódka zaskarżyła postanowienie sądu okręgowego dotyczące kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym, domagając się ich obniżenia z 900 zł do 60 zł. Argumentowała, że w sprawach o odszkodowanie za nieuzasadnione wypowiedzenie umowy o pracę, zgodnie z przepisami, powinna być stosowana stawka minimalna, a nie stawka zależna od wartości przedmiotu sporu. Sąd Najwyższy przychylił się do tego stanowiska, powołując się na uchwałę składu siedmiu sędziów SN o mocy zasady prawnej, i zmienił zaskarżone postanowienie.

Sprawa dotyczyła zażalenia powódki M. W. na postanowienie Sądu Okręgowego w przedmiocie kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym. Sąd Okręgowy oddalił apelację powódki od wyroku Sądu Rejonowego oddalającego powództwo o odszkodowanie przeciwko BSJP Sp. z o.o. oraz zasądził od powódki na rzecz pozwanej kwotę 900 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w instancji odwoławczej. Pełnomocnik powódki wniósł zażalenie na postanowienie o przyznaniu tych kosztów, domagając się ich obniżenia do 60 zł. Argumentował, że w sprawach o odszkodowanie za nieuzasadnione wypowiedzenie umowy o pracę, zgodnie z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r., powinna być stosowana stawka minimalna, a nie stawka zależna od wartości przedmiotu sporu, zwłaszcza gdy nakład pracy pełnomocnika pozwanego ograniczył się do udziału w jednej rozprawie apelacyjnej. Sąd Najwyższy, powołując się na uchwałę składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 22 lutego 2011 r. (I PZP 6/10) o mocy zasady prawnej, uznał zażalenie za uzasadnione. Stwierdził, że podstawę zasądzenia opłaty za czynności radcy prawnego (lub adwokata) z tytułu zastępstwa prawnego w sprawie ze stosunku pracy o odszkodowanie, o którym mowa w art. 56 § 1 w związku z art. 58 k.p., stanowi stawka minimalna określona w § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. Ze względu na analogię przepisów, pogląd ten należy stosować również do rozporządzenia w sprawie opłat za czynności radców prawnych. W związku z tym, należna kwota zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym wyniosła 60 zł.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Podstawę zasądzenia opłaty za czynności radcy prawnego (lub adwokata) z tytułu zastępstwa prawnego w sprawie ze stosunku pracy o odszkodowanie, o którym mowa w art. 56 § 1 w związku z art. 58 k.p., stanowi stawka minimalna określona w § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (oraz analogicznie w sprawie opłat za czynności radców prawnych).

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł swoje rozstrzygnięcie na uchwale składu siedmiu sędziów SN z dnia 22 lutego 2011 r. (I PZP 6/10) o mocy zasady prawnej. Uchwała ta jednoznacznie wskazuje, że w sprawach o odszkodowanie z art. 56 § 1 k.p. stosuje się stawkę minimalną. Ze względu na analogię przepisów rozporządzeń dotyczących opłat za czynności adwokackie i radców prawnych, przyjęto, że ta sama zasada dotyczy spraw prowadzonych przez radców prawnych. W związku z tym, koszt zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym powinien być ustalony według stawki minimalnej, a nie stawki zależnej od wartości przedmiotu sporu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia

Strona wygrywająca

powódka (w zakresie kosztów)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości kosztów zastępstwa procesowego w sprawach o odszkodowanie za niezgodne z prawem lub nieuzasadnione wypowiedzenie umowy o pracę, w szczególności gdy pełnomocnik brał udział tylko w jednej instancji lub rozprawie."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym i opiera się na przepisach rozporządzeń z 2002 r. oraz uchwale SN o mocy zasady prawnej. Może nie mieć bezpośredniego zastosowania do spraw, w których obowiązują inne przepisy lub gdy charakter roszczenia jest inny niż odszkodowanie za wypowiedzenie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II PZ 12/11 POSTANOWIENIE Dnia 22 czerwca 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Zbigniew Hajn (przewodniczący) SSN Romualda Spyt (sprawozdawca) SSN Jolanta Strusińska-Żukowska w sprawie z powództwa M. W. przeciwko BSJP o odszkodowanie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 22 czerwca 2011 r., zażalenia powódki na wyrok Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 10 lutego 2011 r., zmienia zaskarżone postanowienie i zasądza od powódki M. W. na rzecz BSJP Sp. z o.o. kwotę 60 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym. U z a s a d n i e n i e Wyrokiem z dnia 10 lutego 2011 r. Sąd Okręgowy Wydział Pracy, oddalił apelację powódki - M. W.– od wyroku Sądu Rejonowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 6 lipca 2010 r., oddalającego powództwo o odszkodowanie przeciwko BSJP Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością oraz zasądził od powódki na rzecz pozwanej kwotę 900 zł tytułem zwrotu stronie pozwanej kosztów zastępstwa procesowego w instancji odwoławczej. 2 Pełnomocnik powódki wniósł zażalenie na postanowienie o przyznaniu zwrotu kosztów zastępstwa procesowego stronie pozwanej w instancji odwoławczej w kwocie 900 zł, wnosząc o jego zmianę i przyznanie tych kosztów w kwocie 60 zł. W uzasadnieniu zażalenia stwierdzono, że „Sąd przyznał pełnomocnikowi pozwanego kwotę 900 zł, bowiem jak można się domyśleć, Sąd II Instancji kierował się wartością przedmiotu sporu. Z takim rozstrzygnięciem nie sposób się jednak zgodzić, szczególnie biorąc pod uwagę nakład pracy pełnomocnika pozwanego, który wziął udział jedynie w rozprawie apelacyjnej.” Skarżący podniósł, że nie można jednocześnie tracić z widoku, że w § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielanej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) - ustawodawca przewidział wynagrodzenie pełnomocnika za udział w tego rodzaju sprawach, z jaką mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Zdaniem skarżącego, brak jest więc podstaw, by stosować stawki zależne od wartości przedmiotu sporu wymienione w § 6 tego rozporządzenia, skoro przepis szczególny stanowi w sposób jednoznaczny o wysokości wynagrodzenia za prowadzenie określonej sprawy. W tej sytuacji przyznawanie pełnomocnikowi pozwanego, którego nakład pracy ograniczył się do jednorazowego stawiennictwa w Sądzie na rozprawie apelacyjnej, kwoty tak wygórowanej, nie może nawet znaleźć uzasadnienia nakładem pracy włożonym przez tego pełnomocnika w prowadzenie sprawy. Podkreślono też, że powódka od samego początku dochodziła w niniejszej sprawie odszkodowania za nieuzasadnione wypowiedzenie umowy o pracę. W odpowiedzi na zażalenie strona pozwana wniosła o jego oddalenie i zasądzenie od powódki na swoją rzecz kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie jest uzasadnione. Kwestia rodzaju opłaty za czynności radcy prawnego (także adwokata) z tytułu zastępstwa prawnego w sprawie ze stosunku 3 pracy o odszkodowanie, o którym mowa w art. 45 § 1 k.p. i art. 56 § 1 nie była rozstrzygana jednolicie. Przyjmowano więc z jednej strony, że rozwiązanie wynikające z rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielanej z urzędu oraz z rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.), polegające na przyznaniu stawek minimalnych za prowadzenie spraw, w których pracownik dochodzi uznania wypowiedzenia za bezskuteczne, czy przywrócenia do pracy (odpowiednio § 11 ust. 1 pkt 1 i § 12 ust. 1 pkt 1 przywołanych rozporządzeń) i zarazem potraktowanie takiego samego rodzaju spraw odmiennie, ze względu na możliwość zasądzenia alternatywnego roszczenia w postaci odszkodowania (§ 11 ust. 1 pkt 2 i § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzeń), a co za tym idzie innego sposobu ustalania wysokości opłaty za czynności pełnomocnika, jest wadliwe. Wedle innego poglądu gramatyczna (językowa) wykładnia przepisów § 11 ust. 1 pkt 1 i 2 i § 12 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzeń w sprawie opłat prowadzi do wniosku, że traktują one zdecydowanie odrębnie i odmiennie sytuację, w której pracownik dochodzi uznania wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne lub przywrócenia do pracy (pkt 1) i sytuację, w której domaga się zasądzenia na jego rzecz odszkodowania za niezgodne z prawem lub nieuzasadnione wypowiedzenie mu umowy o pracę lub rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia (pkt 2). Dosłowne brzmienie § 11 ust. 1 pkt 2 i § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzeń w sprawie opłat nie daje podstaw do wyłączenia z kategorii spraw "o odszkodowanie" tych spraw, w których pracownik występuje z roszczeniem o odszkodowanie z art. 45 § 1 k.p. albo z art. 56 § 1 k.p., zamiast z roszczeniem o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne lub o przywrócenie do pracy. 4 Powyższy problem stał się przedmiotem rozstrzygnięcia w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 22 lutego 2011 r., I PZP 6/10 (niepublikowanej), której nadano moc zasady prawnej. Zgodnie z jej treścią, podstawę zasądzenia przez sąd opłaty za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego w sprawie ze stosunku pracy o odszkodowanie, o którym mowa w art. 56 § 1 w związku z art. 58 k.p., stanowi stawka minimalna określona w § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Moc wiążąca tej zasady prawnej dotyczy wprawdzie powołanych w niej przepisów, a nie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielanej z urzędu oraz art. 45 § 1 k.p., lecz z uwagi na to, że są to unormowania analogiczne, przyjęcie poglądu odmiennego nie może znaleźć akceptacji. Stąd też należna od powódki kwota zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym przed Sądem Okręgowym wynosi 60 zł (§ 12 ust. 1 pkt 1 w związku z § 11 ust. 1 pkt 1 ostatnio przywołanego rozporządzenia). Mając na uwadze powyższe Sąd Najwyższy na mocy art. 39816 k.p.c. związku z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI