II PSKP 64/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła pracownika, który dochodził odszkodowania za nieuzasadnione wypowiedzenie umowy o pracę. Sąd Rejonowy zasądził na jego rzecz 21.000 zł, uznając, że przyczyny wypowiedzenia podane przez pracodawcę (utrata zaufania, brak kreatywności, nieuzasadniony wzrost zatrudnienia) nie były prawdziwe i stanowiły jedynie pretekst do zwolnienia pracownika w związku z konfliktem w zarządzie spółki. Sąd Okręgowy utrzymał wyrok w mocy, oddalając apelację pozwanej. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 14 lutego 2024 r. oddalił skargę kasacyjną pozwanej spółki, uznając zarzuty naruszenia prawa materialnego (m.in. art. 65 § 1 k.c., art. 30 § 4 k.p., art. 47¹ k.p.) oraz przepisów postępowania za niezasadne. Sąd Najwyższy potwierdził, że ustalenia faktyczne sądów niższych instancji są wiążące, a interpretacja przepisów dotyczących przyczyn wypowiedzenia oraz wysokości odszkodowania była prawidłowa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących uzasadnienia wypowiedzenia umowy o pracę, w szczególności w kontekście utraty zaufania i konfliktów wewnętrznych w spółce. Ustalanie wysokości odszkodowania za nieuzasadnione wypowiedzenie, w tym w przypadku umownego wydłużenia okresu wypowiedzenia.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji konfliktu w zarządzie spółki, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie w innych kontekstach. Interpretacja art. 47¹ k.p. w kontekście umownego wydłużenia okresu wypowiedzenia jest ugruntowana w orzecznictwie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy podanie utraty zaufania jako przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę, w sytuacji gdy pracownik dopiero zapoznawał się ze specyfiką działalności spółki i nie miał sprecyzowanych celów strategicznych, stanowi uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, utrata zaufania musi wynikać z obiektywnych i racjonalnych przyczyn, które same w sobie usprawiedliwiają wypowiedzenie. W tej sprawie przyczyny te nie zostały potwierdzone i były pozorne, związane z konfliktem w zarządzie.
Uzasadnienie
Sądy uznały, że podane przez pracodawcę przyczyny wypowiedzenia, w tym utrata zaufania, nie były prawdziwe ani uzasadnione. Pracownik był nowym pracownikiem, który dopiero wdrażał się w obowiązki, a jego działania były zgodne z poleceniami przełożonych. Wypowiedzenie było motywowane konfliktem w zarządzie, a nie rzeczywistą oceną pracy pracownika.
Czy prawo pracodawcy do doboru kadry kierowniczej może stanowić samodzielną i wystarczającą przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę, jeśli nie jest poparte konkretnymi wadami w pracy pracownika?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Prawo doboru kadry jest jednym z elementów uzasadniających wypowiedzenie, ale musi być powiązane z obiektywną oceną potrzeb pracodawcy i nie może być wykorzystywane do zwalniania pracowników z innych, nieujawnionych powodów.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że choć prawo doboru kadry jest uprawnieniem pracodawcy, to nie może być stosowane w oderwaniu od rzeczywistej oceny pracy pracownika. W tej sprawie, zamiar innego doboru kadry był jedynie elementem szerszego kontekstu konfliktu w zarządzie i nie stanowił samodzielnej, uzasadnionej przyczyny wypowiedzenia.
Jaka jest wysokość odszkodowania przysługującego pracownikowi w przypadku nieuzasadnionego wypowiedzenia umowy o pracę, gdy strony umownie wydłużyły okres wypowiedzenia ponad ustawowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Odszkodowanie przysługuje w wysokości od 2 tygodni do 3 miesięcy wynagrodzenia, nie niższej jednak niż wynagrodzenie za ustawowy okres wypowiedzenia. Sąd ma swobodę w ustaleniu wysokości odszkodowania w tych granicach, biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że odszkodowanie z art. 47¹ k.p. ma charakter ryczałtowy i nie jest bezpośrednio związane z rzeczywistą szkodą pracownika. Sąd ma swobodę w ustaleniu jego wysokości w granicach ustawowych, uwzględniając m.in. wadliwość wypowiedzenia, okres pozostawania bez pracy, sytuację materialną pracownika oraz wolę stron umowy o pracę. W tym przypadku, zasądzone 21.000 zł (jednomiesięczne wynagrodzenie) mieściło się w granicach ustawowych i było uzasadnione.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. D. | osoba_fizyczna | powód |
| P. S.A. w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
k.p. art. 30 § § 4
Kodeks pracy
Przyczyna wypowiedzenia musi być wskazana w oświadczeniu pracodawcy, być konkretna, prawdziwa i zasadna, aby umożliwić pracownikowi obronę.
k.p. art. 45 § § 1
Kodeks pracy
Określa skutki wypowiedzenia umowy o pracę niezgodnego z prawem lub nieuzasadnionego (np. zasądzenie odszkodowania).
k.p. art. 47 § 1
Kodeks pracy
Określa wysokość odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę, mieszczącą się w granicach od 2 tygodni do 3 miesięcy wynagrodzenia, nie niższej niż za ustawowy okres wypowiedzenia.
Pomocnicze
k.c. art. 65 § § 1
Kodeks cywilny
Sąd Najwyższy stwierdził, że wykładnia oświadczeń woli według art. 65 § 1 k.c. nie ma zastosowania do przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę, która jest oświadczeniem wiedzy, a nie woli.
k.p. art. 36 § § 1 pkt 1
Kodeks pracy
Określa ustawowy okres wypowiedzenia dla pracownika zatrudnionego krócej niż trzy miesiące (2 tygodnie).
k.p.c. art. 378 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę w granicach apelacji.
k.p.c. art. 382
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji orzeka na podstawie materiału zebranego w postępowaniu w pierwszej instancji oraz w postępowaniu apelacyjnym.
k.p.c. art. 398 § 13
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy rozpoznaje skargę kasacyjną w granicach zaskarżenia i podstaw kasacyjnych.
k.p.c. art. 398 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę podane przez pracodawcę były pozorne i nieprawdziwe. • Wypowiedzenie było motywowane konfliktem w zarządzie spółki, a nie oceną pracy pracownika. • Pracownik był nowym pracownikiem, który dopiero wdrażał się w obowiązki i nie miał sprecyzowanych celów strategicznych. • Sądy niższych instancji prawidłowo oceniły materiał dowodowy i zastosowały prawo.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia prawa materialnego przez sądy niższych instancji. • Zarzuty naruszenia przepisów postępowania przez sądy niższych instancji. • Niewłaściwa wykładnia i zastosowanie przepisów dotyczących przyczyn wypowiedzenia i wysokości odszkodowania.
Godne uwagi sformułowania
Utrata zaufania musi bowiem z czegoś wynikać - np. z określonego zachowania pracownika, obiektywnie wadliwego. • Przyczyny utraty zaufania do pracownika muszą być zatem prawdzie, obiektywne i racjonalne, wystarczająco jasne i konkretnie uwidocznione tylko wówczas uzasadniają wypowiedzenie umowy o pracę. • Działania pozwanej (a ściślej pozostałych członków zarządu spółki) motywowane były jedynie chęcią „pozbycia się” powoda, jako osoby współpracującej z odwołanymi członkami zarządu spółki. • Odszkodowanie za bezprawne rozwiązanie stosunku pracy jest szczególnym rodzajem odszkodowania ustawowego, należnego bez względu na to, czy pracownik – na skutek niezgodnego z prawem wypowiedzenia umowy o pracę – poniósł szkodę w ogóle lub poniósł ją w większym lub mniejszym rozmiarze, niż odszkodowanie przysługujące w kwocie z góry określonej w przepisach Kodeksu pracy.
Skład orzekający
Agnieszka Żywicka
przewodniczący, sprawozdawca
Robert Stefanicki
członek
Renata Żywicka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uzasadnienia wypowiedzenia umowy o pracę, w szczególności w kontekście utraty zaufania i konfliktów wewnętrznych w spółce. Ustalanie wysokości odszkodowania za nieuzasadnione wypowiedzenie, w tym w przypadku umownego wydłużenia okresu wypowiedzenia."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji konfliktu w zarządzie spółki, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie w innych kontekstach. Interpretacja art. 47¹ k.p. w kontekście umownego wydłużenia okresu wypowiedzenia jest ugruntowana w orzecznictwie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak konflikty wewnętrzne w zarządzie spółki mogą wpływać na decyzje personalne i prowadzić do nieuzasadnionych zwolnień. Pokazuje również, jak sądy analizują przyczyny wypowiedzenia i ustalają odszkodowania.
“Konflikt w zarządzie spółki jako pretekst do zwolnienia pracownika – Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy wypowiedzenie jest nieuzasadnione.”
Dane finansowe
WPS: 42 000 PLN
odszkodowanie: 21 000 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.