II PSKP 58/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej powodów, zatrudnionych jako śpiewacy-soliści, od wyroku Sądu Okręgowego, który oddalił ich powództwo o przywrócenie do pracy. Powodowie zostali zwolnieni w ramach restrukturyzacji W., motywowanej trudną sytuacją finansową i potrzebą zmiany profilu artystycznego na barokowo-klasyczny. Pracodawca wskazał jako przyczynę wypowiedzenia zmianę struktury zatrudnienia i likwidację grupy zawodowej śpiewaków-solistów. Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko sądów niższych instancji. Stwierdzono, że likwidacja grupy zawodowej śpiewaków-solistów była faktyczna i uzasadniała wypowiedzenia bez konieczności stosowania kryteriów doboru, ponieważ nie istniały analogiczne stanowiska pracy. Pracodawca nie miał obowiązku proponowania powodom pracy w chórze (Zespole Wokalnym), nawet jeśli posiadali odpowiednie kwalifikacje, zwłaszcza że wiązałoby się to ze zwolnieniem innych pracowników. Sąd podkreślił, że ocena zasadności i celowości restrukturyzacji należy do autonomii zarządczej pracodawcy, a sąd pracy bada jedynie, czy przyczyna wypowiedzenia nie była pozorna.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie wypowiedzeń umów o pracę w związku z restrukturyzacją i likwidacją grupy zawodowej, prawidłowość konsultacji związkowych, stosowanie teorii doręczenia w prawie pracy.
Dotyczy specyficznej sytuacji likwidacji całej grupy zawodowej w instytucji kultury.
Zagadnienia prawne (4)
Czy pracodawca, dokonując restrukturyzacji i likwidując grupę zawodową śpiewaków-solistów, jest zobowiązany do stosowania kryteriów doboru pracowników do zwolnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli likwidacja dotyczy całej grupy zawodowej, a nie tylko części analogicznych stanowisk.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że likwidacja całej grupy zawodowej śpiewaków-solistów była faktyczna i uzasadniała wypowiedzenia bez konieczności stosowania kryteriów doboru. Pracodawca nie miał obowiązku porównywania powodów z innymi pracownikami ani proponowania im innych stanowisk.
Czy pracodawca ma obowiązek zaproponowania pracownikowi innego stanowiska pracy, jeśli jego dotychczasowe stanowisko zostało zlikwidowane w ramach restrukturyzacji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Kodeks pracy nie zawiera takiego generalnego obowiązku, zwłaszcza jeśli wiązałoby się to ze zwolnieniem innych pracowników.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że pracodawca nie miał obowiązku proponowania powodom zatrudnienia w Zespole Wokalnym, nawet jeśli posiadali odpowiednie kwalifikacje, ponieważ wiązałoby się to ze zwolnieniem zatrudnionych tam pracowników.
Czy sąd pracy może oceniać zasadność i celowość decyzji pracodawcy o restrukturyzacji i zmniejszeniu zatrudnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ocena ta należy do autonomii zarządczej pracodawcy, chyba że przyczyna wypowiedzenia jest pozorna.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy potwierdził utrwalony pogląd, że sądy pracy nie badają racjonalności decyzji pracodawcy o restrukturyzacji, a jedynie prawdziwość wskazanej przyczyny i czy nie była ona pozorna.
Czy pracodawca prawidłowo przeprowadził konsultacje ze związkami zawodowymi przed wypowiedzeniem umów o pracę w ramach zwolnień grupowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pracodawca skutecznie doręczył zawiadomienia o zamiarze wypowiedzenia umów przedstawicielom związków zawodowych, mimo ich odmowy przyjęcia dokumentów.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy zastosował teorię doręczenia (art. 61 § 1 k.c. w zw. z art. 300 k.p.), uznając, że pisma zostały skutecznie doręczone, gdy przedstawiciele związków miały możliwość zapoznania się z ich treścią, nawet jeśli z niej nie skorzystali.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. R. | osoba_fizyczna | powód |
| K. K. | osoba_fizyczna | powód |
| J. G. | osoba_fizyczna | powód |
| W. w W. | instytucja | pozwany |
Przepisy (12)
Główne
k.p. art. 38 § § 1
Kodeks pracy
Dotyczy obowiązku konsultacji z organizacjami związkowymi zamiaru wypowiedzenia umowy o pracę. Skuteczność doręczenia oświadczenia woli pracodawcy związkowi zawodowemu następuje z chwilą, gdy związek miał możliwość zapoznania się z treścią oświadczenia.
k.p. art. 45 § § 1
Kodeks pracy
Dotyczy zasadności wypowiedzenia umowy o pracę. Sąd pracy nie ocenia zasadności i celowości restrukturyzacji, ale bada, czy przyczyna wypowiedzenia jest rzeczywista, a nie pozorna.
Pomocnicze
k.p. art. 30 § § 4
Kodeks pracy
Wypowiedzenie umowy o pracę z powodu likwidacji stanowiska pracy. W przypadku likwidacji całej grupy zawodowej nie ma obowiązku stosowania kryteriów doboru.
k.p. art. 300
Kodeks pracy
Stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego do stosunków pracy. Dotyczy teorii doręczenia przy składaniu oświadczeń woli.
k.c. art. 61 § § 1
Kodeks cywilny
Teoria doręczenia przy składaniu oświadczeń woli. Oświadczenie woli jest złożone z chwilą, gdy doszło do adresata w sposób umożliwiający zapoznanie się z jego treścią.
u.s.z.r.p.z.n. art. 5 § ust. 2
Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników
Dotyczy konsultacji ze związkami zawodowymi w procesie zwolnień grupowych.
k.p.c. art. 365 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Moc wiążąca prawomocnego orzeczenia. Sąd nie jest związany ustaleniami faktycznymi innego sądu, lecz samym orzeczeniem.
k.p.c. art. 398 § 13
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy jest związany stanem faktycznym ustalonym przez sąd drugiej instancji.
k.p.c. art. 398 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w przedmiocie skargi kasacyjnej.
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
k.p.c. art. 398 § 21
Kodeks postępowania cywilnego
Odpowiednie stosowanie przepisów o apelacji do postępowania kasacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Likwidacja grupy zawodowej śpiewaków-solistów jako uzasadniona przyczyna wypowiedzenia. • Brak obowiązku stosowania kryteriów doboru przy likwidacji całej grupy zawodowej. • Skuteczne doręczenie zawiadomień o zamiarze wypowiedzenia związkom zawodowym zgodnie z teorią doręczenia. • Autonomia zarządcza pracodawcy w zakresie restrukturyzacji i zmniejszenia zatrudnienia.
Odrzucone argumenty
Niewłaściwe przeprowadzenie konsultacji związkowych. • Naruszenie przepisów o wypowiadaniu umów przez niewskazanie kryteriów doboru. • Naruszenie art. 365 § 1 k.p.c. przez nieuwzględnienie mocy wiążącej innego orzeczenia. • Naruszenie przepisów postępowania przez pominięcie wniosków dowodowych.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: • Dokonując abstrakcyjnej wykładni art. 365 k.p.c., należy zauważyć, że podsumowanie dotychczasowego orzecznictwa na tle tego przepisu nastąpiło w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 8 listopada 2019 r., III CZP 27/19 • O złożeniu oświadczenia woli decyduje zatem chwila jego dojścia do wiadomości adresata, a nie chwila wyrażenia na zewnątrz przejawu woli (teoria oświadczenia), wysłania oświadczenia woli (teoria wysłania) lub zapoznania się z nim (teoria zapoznania się). • W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, zgodnie z którym kwestia, czy występuje potrzeba dokonania przez pracodawcę zmian organizacyjnych, w tym likwidacji stanowiska pracy, należy do autonomii zarządczej pracodawcy i nie podlega ocenie sądu pracy.
Skład orzekający
Piotr Prusinowski
przewodniczący
Maciej Pacuda
członek
Romualda Spyt
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wypowiedzeń umów o pracę w związku z restrukturyzacją i likwidacją grupy zawodowej, prawidłowość konsultacji związkowych, stosowanie teorii doręczenia w prawie pracy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji likwidacji całej grupy zawodowej w instytucji kultury.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii prawa pracy związanych z restrukturyzacją i prawami pracowników, a także interpretacją przepisów dotyczących konsultacji związkowych.
“Restrukturyzacja w teatrze: czy likwidacja stanowiska śpiewaka-solisty jest zawsze uzasadniona?”
Sektor
kultura
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.