II PSKP 24/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił wniosek o wyłączenie sędziów od rozpoznania sprawy, uznając, że zarzuty dotyczące ich powołania nie stanowią podstawy do wyłączenia.
Pełnomocniczka powódki wniosła o wyłączenie trzech sędziów Sądu Najwyższego od rozpoznania sprawy II PSKP 24/23, powołując się na przepisy k.p.c. oraz Konstytucję RP i Kartę Praw Podstawowych UE. Argumentowała, że sędziowie zostali nienależycie powołani na urząd w trybie określonym ustawą z 2017 r. Sąd Najwyższy oddalił ten wniosek, podkreślając niezawisłość sędziowską i wskazując, że zarzuty dotyczące powołania nie stanowią ustawowej podstawy do wyłączenia sędziego w danej sprawie.
W sprawie o sygnaturze II PSKP 24/23, pełnomocniczka powódki złożyła wniosek o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego Renaty Żywickiej, Leszka Bieleckiego i Jarosława Sobutki od rozpoznania sprawy. Podstawą wniosku miały być przepisy Kodeksu postępowania cywilnego (art. 48 § 1 pkt 1, art. 49 § 1, art. 50 § 1 k.p.c.) w związku z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 47 Karty Praw Podstawowych UE oraz art. 6 i 13 EKPC. Głównym argumentem było rzekomo nienależyte powołanie wskazanych sędziów na urząd sędziego Sądu Najwyższego, wynikające z trybu określonego ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa. Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek na posiedzeniu niejawnym, oddalił go, uznając za niezasadny. W uzasadnieniu podkreślono, że sędzia w sprawowaniu urzędu jest niezawisły i podlega tylko Konstytucji oraz ustawom. Wskazano, że wniosek o wyłączenie sędziego nie może być dowolny, a podstawy wyłączenia muszą być indywidualne i konkretne. Sąd odwołał się do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, które rozstrzygnęło kwestie sporne dotyczące powoływania sędziów. Podkreślono, że zarzucane powołanie nie stanowi ustawowej podstawy wyłączenia sędziego, zwłaszcza w świetle przepisów ustawy o Sądzie Najwyższym, które wyłączają możliwość oceny zgodności z prawem powołania sędziego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty dotyczące nienależytego powołania sędziego na urząd nie stanowią ustawowej podstawy do jego wyłączenia od rozpoznania sprawy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił niezawisłość sędziowską i fakt, że sędzia podlega tylko Konstytucji i ustawom. Wskazał, że przyczyny wyłączenia sędziego muszą być indywidualne i konkretne, a nie generalne. Odwołał się do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, które rozstrzygnęło kwestie sporne dotyczące powoływania sędziów, oraz do przepisów ustawy o Sądzie Najwyższym, które wyłączają możliwość oceny zgodności z prawem powołania sędziego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie wniosku
Strona wygrywająca
Sąd Najwyższy
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. F. | osoba_fizyczna | powódka |
| Ministerstwo Spraw Zagranicznych w Warszawie | instytucja | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
Konstytucja RP art. 178 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 176 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ustawa o Sądzie Najwyższym art. 29 § § 3
Pomocnicze
k.p.c. art. 48 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 49 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 50 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niezawisłość sędziowska i podleganie tylko Konstytucji oraz ustawom. Brak ustawowej podstawy do wyłączenia sędziego ze względu na sposób powołania. Indywidualny i konkretny charakter przyczyn wyłączenia sędziego. Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego w sprawie powoływania sędziów. Przepisy ustawy o Sądzie Najwyższym wyłączające ocenę zgodności z prawem powołania sędziego.
Odrzucone argumenty
Nienależyte powołanie sędziów na urząd jako podstawa do wyłączenia.
Godne uwagi sformułowania
Sędzia w sprawowaniu urzędu jest niezawisły i podlega tylko Konstytucji oraz ustawom. Wniosek o wyłączenie sędziego nie może być dowolny. Przyczyny wyłączenia sędziego są zawsze indywidualne i konkretne, a nie generalne.
Skład orzekający
Zbigniew Korzeniowski
przewodniczący
Renata Żywicka
członek
Leszek Bielecki
członek
Jarosław Sobutka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie podstaw wyłączenia sędziego, w szczególności w kontekście kontrowersji dotyczących powoływania sędziów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej wniosku o wyłączenie sędziego w Sądzie Najwyższym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności i niezawisłości sędziowskiej, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie w środowisku prawniczym i społecznym.
“Sąd Najwyższy rozstrzyga: Czy kontrowersyjne powołanie sędziego może być podstawą do jego wyłączenia?”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN II PSKP 24/23 POSTANOWIENIE Dnia 14 sierpnia 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Korzeniowski w sprawie z powództwa E. F. przeciwko Ministerstwu Spraw Zagranicznych w Warszawie o odszkodowanie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 14 sierpnia 2024 r., wniosku powódki o wyłączenie SSN Renaty Żywickiej, SSN Leszka Bieleckiego i SSN Jarosława Sobutki od rozpoznania sprawy, oddala wniosek o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego Renaty Żywickiej, Leszka Bieleckiego i Jarosława Sobutki od rozpoznania sprawy II PSKP 24/23. UZASADNIENIE Pełnomocniczka powódki wnioskiem z 13 maja 2024 r. wniosła o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego Renaty Żywickiej, Leszka Bieleckiego i Jarosława Sobutki od rozpoznania sprawy II PSKP 24/23 na podstawie art. 48 § 1 pkt 1 k.p.c., art. 49 § 1 k.p.c., art. 50 § 1 k.p.c. w związku z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej, art. 6 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności w zw. z art. 13 EKPC. W uzasadnieniu wskazano na nienależyte powołania sędziów na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3). Wniosek nie jest zasadny. Sędzia w sprawowaniu urzędu jest niezawisły i podlega tylko Konstytucji oraz ustawom (art. 178 ust. 1 ustawy zasadniczej). Oznacza to, że wniosek o wyłączenie sędziego nie może być dowolny. Uchwała Sądu Najwyższego nie ma rangi ustawy jako źródło prawa, dlatego nie zastępuje i nie uzupełnia przepisów procedury cywilnej dotyczących wyłączenia sędziego z art. 48 k.p.c. i art. 49 § 1 k.p.c. Takiej podstawy nie stanowi też art. 45 ust. 1 Konstytucji a także powołane we wniosku przepisy prawa międzynarodowego. Kwestie sporne jakie wystąpiły w tym zakresie rozstrzygnęły orzeczenia polskiego Trybunału Konstytucyjnego, w tym wyroki: z dnia 20 kwietnia 2020 r., U 2/20, z dnia 2 czerwca 2020 r., P 13/19; z dnia 7 października 2021 r., K 3/21; z dnia 24 listopada 2021 r., K 6/21; z dnia 23 stycznia 2022 r., P 10/19; z dnia 10 marca 2022 r., K 7/21. Ustrój i właściwość sądów oraz postępowanie przed sądami określają ustawy (art. 176 ust. 2 Konstytucji). Uchwała Sądu Najwyższego nie mogła wyłączyć od orzekania określonej grupy sędziów, a tym bardziej indywidualnego sędziego. Przyczyny wyłączenia sędziego są zawsze indywidualne i konkretne, a nie generalne. Chodzi wszak o wyłączenie sędziego w danej sprawie. W trybie regulacji z art. 49 § 1 k.p.c. nie jest możliwe wyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy ze względu na jego powołanie na urząd przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej (zob. choćby wyroki Trybunału Konstytucyjnego z 2 czerwca 2020 r., P 13/19, z 23 stycznia 2022 r., P 10/19). Zarzucane powołanie nie składa się również na ustawową podstawę wyłączenia z art. 48 § 1 pkt 1 k.p.c., zwłaszcza, że ust awa z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym wprost stanowi, iż niedopuszczalne jest ustalanie lub ocena przez Sąd Najwyższy lub inny organ władzy zgodności z prawem powołania sędziego lub wynikającego z tego powołania uprawnienia do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości (art. 29 § 3). Z tych względów orzeczono jak w sentencji. [SOP] [ał]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI