II PK 172/13

Sąd Najwyższy2013-11-20
SNPracystosunki pracyŚrednianajwyższy
przywrócenie do pracyrozwiązanie umowy o pracęwina pracownikaciężkie naruszenie obowiązkówskarga kasacyjnaSąd Najwyższyterminart. 52 k.p.

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie występuje w sprawie istotne zagadnienie prawne, a argumentacja skarżącego jest sprzeczna z ustaleniami faktycznymi.

Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego oddalającego jego apelację w sprawie o przywrócenie do pracy. Skarżący podniósł zarzut istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego możliwości rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w oparciu o przyczyny istniejące przed datą wypowiedzenia. Sąd Najwyższy nie stwierdził występowania istotnego zagadnienia prawnego, wskazując, że argumentacja powoda opiera się na założeniach sprzecznych z ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną powoda J. N. od wyroku Sądu Okręgowego w O., który oddalił apelację powoda od wyroku Sądu Rejonowego w O. w sprawie o przywrócenie do pracy przeciwko Starostwu Powiatowemu w K. Powód w skardze kasacyjnej domagał się przyjęcia jej do rozpoznania ze względu na występowanie istotnego zagadnienia prawnego, czy pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w oparciu o przyczyny istniejące przed datą wypowiedzenia, jeśli mógł je łatwo sprawdzić. Sąd Najwyższy uznał, że w sprawie nie występuje istotne zagadnienie prawne, a argumentacja skarżącego jest sprzeczna z ustaleniami faktycznymi poczynionymi przez sądy niższych instancji. Ustalono, że okoliczności uzasadniające rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia zostały stwierdzone kontrolą przeprowadzoną po złożeniu oświadczenia o wypowiedzeniu umowy za wypowiedzeniem, a pracodawca dysponował wiarygodnymi informacjami dopiero w dacie ujawnienia wyników kontroli. Sąd Najwyższy powołał się na utrwalone orzecznictwo dotyczące wykładni art. 52 § 2 k.p. i odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, zasądzając od powoda na rzecz strony pozwanej zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, pracodawca nie może powoływać się na okoliczności, które uzasadniają rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia, ale wystąpiły przed datą wypowiedzenia, jeśli mógł je łatwo sprawdzić w momencie składania oświadczenia o wypowiedzeniu. Jednakże, w niniejszej sprawie ustalono, że okoliczności te zostały stwierdzone dopiero po złożeniu oświadczenia o wypowiedzeniu, a pracodawca dysponował wiarygodnymi informacjami pozwalającymi na rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia dopiero w dacie ujawnienia wyników kontroli.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że w sprawie nie występuje istotne zagadnienie prawne, ponieważ argumentacja powoda jest sprzeczna z ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji. Ustalono, że pracodawca złożył oświadczenie o wypowiedzeniu umowy w dniu 7 grudnia 2010 r., natomiast okoliczności uzasadniające rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia (art. 52 § 1 pkt 1 k.p.) zostały stwierdzone kontrolą przeprowadzoną w dniach 28 grudnia 2010 r. - 4 stycznia 2011 r. Wyniki kontroli ujawniono najwcześniej 4 stycznia 2011 r., co oznacza, że pracodawca, rozwiązując umowę bez wypowiedzenia 18 stycznia 2011 r., nie naruszył terminu z art. 52 § 2 k.p. Sąd drugiej instancji trafnie przyjął, że pracodawca dopiero w dacie ujawnienia wyników kontroli dysponował sprawdzonymi informacjami o nagannym postępowaniu powoda.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strona wygrywająca

Starostwo Powiatowe w K.

Strony

NazwaTypRola
J. N.osoba_fizycznapowód
Starostwo Powiatowe w K.instytucjapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, gdy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

k.p. art. 52 § 1

Kodeks pracy

Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika z powodu ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków.

k.p. art. 52 § 2

Kodeks pracy

Termin do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika wynosi jeden miesiąc od daty uzyskania wiadomości o okoliczności uzasadniającej rozwiązanie umowy.

k.p.c. art. 398^9 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada obciążenia strony przegrywającej kosztami postępowania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^13 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy rozpoznaje skargę kasacyjną w granicach zaskarżenia i podstaw.

k.p.c. art. 398^13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy jest związany ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego możliwości rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia w oparciu o przyczyny istniejące przed datą wypowiedzenia, o których pracodawca mógł łatwo wiedzieć.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy nie stwierdza występowania w sprawie istotnego zagadnienia prawnego. Argumentacja skarżącego jest oparta na założeniu pozostającym w sprzeczności z ustaleniami faktycznymi poczynionymi przez Sąd Okręgowy. Pracodawca dopiero w dacie ujawnienia wyników kontroli dysponował na tyle sprawdzonymi (wiarygodnymi) informacjami, że pozwalały mu nabrać uzasadnionego przekonania o nagannym postępowaniu powoda uprawniającym do natychmiastowego rozwiązania stosunku pracy.

Skład orzekający

Józef Iwulski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja terminu do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika (art. 52 § 2 k.p.) w kontekście momentu uzyskania przez pracodawcę wiarygodnych informacji o nagannym postępowaniu pracownika."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych ustaleń faktycznych dotyczących momentu uzyskania przez pracodawcę wiedzy o nagannym postępowaniu pracownika.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia z zakresu prawa pracy, jakim jest termin do rozwiązania umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika. Choć Sąd Najwyższy nie przyjął skargi do rozpoznania, uzasadnienie zawiera odniesienie do utrwalonego orzecznictwa.

Kiedy pracodawca może zwolnić dyscyplinarnie? Kluczowy jest moment uzyskania wiedzy o przewinieniu.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II PK 172/13
POSTANOWIENIE
Dnia 20 listopada 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Józef Iwulski
w sprawie z powództwa J. N.
‎
przeciwko Starostwu Powiatowemu w K.
‎
o przywrócenie do pracy,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 20 listopada 2013 r.,
‎
skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Okręgowego w O.
‎
z dnia 31 stycznia 2013 r., sygn. akt V Pa
[…]
,
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 120 (sto dwadzieścia) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 31 stycznia 2013 r., V Pa
[…]
, S
ą
d Okr
ę
gowy - S
ą
d Pracy i Ubezpiecze
ń
Spo
ł
ecznych w O. oddali
ł
apelacj
ę
powoda J. N. od wyroku S
ą
du Rejonowego - S
ą
du Pracy i Ubezpiecze
ń
Spo
ł
ecznych w O. z dnia 10 pa
ź
dziernika 2012 r., IV P
[…]
, w sprawie przeciwko Starostwu Powiatowemu w K. o przywrócenie do pracy i orzek
ł
o kosztach post
ę
powania odwo
ł
awczego.
Od wyroku S
ą
du Okr
ę
gowego powód wniós
ł
skarg
ę
kasacyjn
ą
, w której wniosek o przyj
ę
cie jej do rozpoznania uzasadni
ł
powo
ł
aniem si
ę
na wyst
ę
puj
ą
ce w sprawie istotne zagadnienie prawne "czy rozwi
ą
zanie umowy o prac
ę
bez wypowiedzenia z winy pracownika, przed up
ł
ywem okresu wypowiedzenia, mo
ż
e nast
ą
pi
ć
w oparciu o przyczyny istniej
ą
ce przed dat
ą
dokonanego wypowiedzenia, skoro pracodawca z
ł
atwo
ś
ci
ą
móg
ł
sprawdzi
ć
informacje o niew
ł
a
ś
ciwym post
ę
powaniu pracownika kwalifikowanym jako ci
ęż
kie naruszenie jego podstawowych obowi
ą
zków w rozumieniu art. 52
§
1 pkt 1 k.p. w momencie sk
ł
adania o
ś
wiadczenia o wypowiedzeniu pracownikowi umowy o prac
ę
". Wed
ł
ug skar
żą
cego pozwany pracodawca nie móg
ł
powo
ł
ywa
ć
si
ę
na okoliczno
ś
ci, które uzasadnia
ł
y rozwi
ą
zanie z powodem umowy o prac
ę
bez wypowiedzenia z winy pracownika, ale wyst
ą
pi
ł
y przed dat
ą
wypowiedzenia umowy o prac
ę
powodowi, skoro pracodawca z
ł
atwo
ś
ci
ą
móg
ł
sprawdzi
ć
informacje o niew
ł
a
ś
ciwym post
ę
powaniu pracownika kwalifikowanym jako ci
ęż
kie naruszenie jego podstawowych obowi
ą
zków. Powód wniós
ł
o uchylenie w ca
ł
o
ś
ci wyroku S
ą
du Okr
ę
gowego i przekazanie temu S
ą
dowi sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskar
ż
onego wyroku w ca
ł
o
ś
ci i przywrócenie powoda do pracy u pozwanego pracodawcy na dotychczasowych warunkach pracy i p
ł
acy zgodnie z
żą
daniem pozwu oraz o zas
ą
dzenie kosztów procesu.
W odpowiedzi na skarg
ę
kasacyjn
ą
strona pozwana wnios
ł
a o odmow
ę
przyj
ę
cia skargi do rozpoznania, wzgl
ę
dnie o jej oddalenie i zas
ą
dzenie od powoda kosztów post
ę
powania kasacyjnego.
S
ą
d Najwy
ż
szy zwa
ż
y
ł
, co nast
ę
puje:
Zgodnie z art. 398
9
§
1 k.p.c., S
ą
d Najwy
ż
szy przyjmuje skarg
ę
kasacyjn
ą
do rozpoznania, gdy w sprawie wyst
ę
puje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wyk
ł
adni przepisów prawnych budz
ą
cych powa
ż
ne w
ą
tpliwo
ś
ci lub wywo
ł
uj
ą
cych rozbie
ż
no
ś
ci w orzecznictwie s
ą
dów, zachodzi niewa
ż
no
ść
post
ę
powania lub skarga kasacyjna jest oczywi
ś
cie uzasadniona. Powód uwa
ż
a,
ż
e wniesiona przez niego skarga powinna zosta
ć
rozpoznana ze wzgl
ę
du na konieczno
ść
rozstrzygni
ę
cia istotnego zagadnienia prawnego, czy pracodawca mo
ż
e w okresie wypowiedzenia rozwi
ą
za
ć
z pracownikiem umow
ę
o prac
ę
bez wypowiedzenia z winy pracownika w oparciu o przyczyny istniej
ą
ce przed z
ł
o
ż
eniem o
ś
wiadczenia o wypowiedzeniu umowy o prac
ę
, o których z
ł
atwo
ś
ci
ą
móg
ł
wiedzie
ć
w chwili sk
ł
adania o
ś
wiadczenia o rozwi
ą
zaniu umowy o prac
ę
za wypowiedzeniem. Wyst
ę
powania w sprawie takiego zagadnienia prawnego S
ą
d Najwy
ż
szy nie stwierdza, wobec czego wskazana okoliczno
ść
nie jest skutecznym argumentem za przyj
ę
ciem niniejszej skargi do rozpoznania.
Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym
ś
rodkiem zaskar
ż
enia wnoszonym w konkretnej, indywidualnej sprawie zako
ń
czonej wydaniem prawomocnego wyroku, wobec czego argumenty za potrzeb
ą
rozpoznania tak rozumianego
ś
rodka zaskar
ż
enia przedstawione we wniosku o przyj
ę
cie skargi do rozpoznania nie mog
ą
by
ć
oderwane od podstawy faktycznej i prawnej orzeczenia obj
ę
tego skarg
ą
, jak równie
ż
musz
ą
by
ć
adekwatne do podstaw kasacyjnych, na których skarga zosta
ł
a skonstruowana. Takie stwierdzenie wynika z faktu,
ż
e S
ą
d Najwy
ż
szy (poza uwzgl
ę
dnieniem z urz
ę
du niewa
ż
no
ś
ci post
ę
powania apelacyjnego) rozpoznaje skarg
ę
kasacyjn
ą
wy
łą
cznie w granicach zaskar
ż
enia oraz w granicach jej podstaw, b
ę
d
ą
c przy tym zwi
ą
zanym ustaleniami faktycznymi stanowi
ą
cymi podstaw
ę
zaskar
ż
onego orzeczenia (art. 398
13
§
1 i 2 k.p.c.).
Przedstawiony w skardze powoda problem prawny odnosi si
ę
- przynajmniej cz
ęś
ciowo - do innego stanu faktycznego ni
ż
stanowi
ą
cy podstaw
ę
wyrokowania S
ą
du drugiej instancji. Z podstawy faktycznej zaskar
ż
onego wyroku wcale nie wynika, by pozwany pracodawca "móg
ł
z
ł
atwo
ś
ci
ą
sprawdzi
ć
informacje o niew
ł
a
ś
ciwym post
ę
powaniu pracownika kwalifikowanym jako ci
ęż
kie naruszenie jego podstawowych obowi
ą
zków w rozumieniu art. 52
§
1 pkt 1 k.p. w momencie sk
ł
adania o
ś
wiadczenia o wypowiedzeniu pracownikowi umowy o prac
ę
". Ju
ż
z tej przyczyny nie mo
ż
na uzna
ć
przedmiotowej skargi za
ś
rodek prawny kwalifikuj
ą
cy si
ę
do merytorycznego rozpoznania. W sprawie ustalono,
ż
e pracodawca z
ł
o
ż
y
ł
powodowi o
ś
wiadczenie o wypowiedzeniu umowy o prac
ę
w dniu 7 grudnia 2010 r., natomiast okoliczno
ś
ci, które stanowi
ł
y podstaw
ę
rozwi
ą
zania z powodem umowy o prac
ę
bez wypowiedzenia w trybie art. 52
§
1 pkt 1 k.p. (co nast
ą
pi
ł
o 18 stycznia 2011 r.) zosta
ł
y stwierdzone kontrol
ą
przeprowadzon
ą
w zak
ł
adzie pracy pozwanego w dniach 28 grudnia 2010 r. - 4 stycznia 2011 r. Skoro - jak ustali
ł
y S
ą
dy orzekaj
ą
ce - wyniki tej kontroli zosta
ł
y ujawnione najwcze
ś
niej w dniu 4 stycznia 2011 r., to pracodawca - rozwi
ą
zuj
ą
c z powodem stosunek pracy ze skutkiem natychmiastowym w dniu 18 stycznia 2011 r. - nie naruszy
ł
terminu wskazanego w art. 52
§
2 k.p. W zaskar
ż
onym wyroku trafnie przyj
ę
to przy tym,
ż
e pozwany pracodawca dopiero w dacie ujawnienia wyników przedmiotowej kontroli dysponowa
ł
na tyle sprawdzonymi (wiarygodnymi) informacjami,
ż
e pozwala
ł
y mu nabra
ć
uzasadnionego przekonania o nagannym post
ę
powaniu powoda uprawniaj
ą
cym pracodawc
ę
do natychmiastowego rozwi
ą
zania stosunku pracy. Taka konkluzja odpowiada utrwalonemu w tym przedmiocie orzecznictwu S
ą
du Najwy
ż
szego (wyroki z dnia 28 pa
ź
dziernika 1976 r., I PRN 74/76, OSNCP 1977 nr 5-6, poz. 100; OSPiKA 1977 nr 7-8, poz. 127, z glos
ą
J. Krzy
ż
anowskiego; PiZS 1978 nr 2, s. 76; z dnia 28 kwietnia 1997 r., I PKN 111/97, OSNAPiUS 1998 r. nr 4, poz. 122; z dnia 26 marca 1998 r., I PKN 5/98, OSNAPiUS 1999 r. nr 6, poz. 201 oraz z dnia 21 pa
ź
dziernika 1999 r., I PKN 318/99, OSNAPiUS 2001 r. nr 5, poz. 155).
Skoro wyk
ł
adnia art. 52
§
2 k.p. jest powszechnie przyj
ę
ta w orzecznictwie i zosta
ł
a uwzgl
ę
dniona przez S
ą
d drugiej instancji w zaskar
ż
onym wyroku, to nale
ż
y przyj
ąć
,
ż
e - wbrew odmiennym twierdzeniom powoda - nie zachodzi potrzeba rozstrzygni
ę
cia istotnego zagadnienia prawnego "maj
ą
cego znaczenie precedensowe dla rozstrzygni
ę
cia innych podobnych spraw", na które powo
ł
ano si
ę
we wniosku o przyj
ę
cie skargi do rozpoznania (postanowienia S
ą
du Najwy
ż
szego z dnia 2 pa
ź
dziernika 2001 r., I PKN 129/01, OSNP 2003 nr 18, poz. 436 oraz z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07, LEX nr 448205), tym bardziej
ż
e jest ono oparte na za
ł
o
ż
eniu pozostaj
ą
cym w sprzeczno
ś
ci z ustaleniami faktycznymi poczynionymi przez S
ą
d Okr
ę
gowy (a wcze
ś
niej S
ą
d pierwszej instancji) i jego wyja
ś
nienie nie mia
ł
oby znaczenia dla rozstrzygni
ę
cia sporu (postanowienie z dnia 26 wrze
ś
nia 2005 r., II PK 98/05, OSNP 2006 nr 15-16, poz. 243).
Dla porz
ą
dku warto doda
ć
,
ż
e skoro w okoliczno
ś
ciach faktycznych rozpoznawanej sprawy uznano za prawid
ł
ow
ą
czynno
ść
pracodawcy powoduj
ą
c
ą
rozwi
ą
zanie stosunku pracy bez wypowiedzenia z winy powoda, to w ogóle nie by
ł
o potrzeby dokonywania oceny w zakresie zgodno
ś
ci z prawem i zasadno
ś
ci uprzedniego wypowiedzenia stosunku pracy, bowiem wypowiedzenie to (o
ś
wiadczenie woli) nie mog
ł
o wywo
ł
a
ć
skutku, gdy
ż
niemo
ż
liwe jest rozwi
ą
zanie stosunku pracy, który ju
ż
nie istnieje. W tym zakresie judykatura prezentuje jednolite stanowisko (wyroki S
ą
du Najwy
ż
szego z dnia 28 czerwca 2005 r., III PK 44/05, OSNP 2006 nr 9-10, poz. 147; z dnia 8 maja 2007 r., II PK 277/06, OSNP 2008 nr 7-8, poz. 103; OSP 2009 nr 3, poz. 29, z glos
ą
K. Terpi
ł
owskiej; z dnia 10 lipca 2007 r., I PK 241/06, OSNP 2008 nr 17-18, poz. 254; Monitor Prawa Pracy 2008 nr 1, s. 33; z dnia 16 grudnia 2008 r., I PK 88/08, OSNP 2010 nr 11-12, poz. 137; Monitor Prawa Pracy 2009 nr 4, s. 196; z dnia 4 marca 2009 r., II PK 202/08, OSNP 2010 nr 19-20, poz. 231; PiZS 2010 nr 8, s. 37, z glos
ą
W. Pude
ł
ko; Monitor Prawniczy 2010 nr 17, s. 975, z glos
ą
K. Andrejuk).
W tym stanie rzeczy S
ą
d Najwy
ż
szy odmówi
ł
przyj
ę
cia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 398
9
§
2 k.p.c. i orzek
ł
o kosztach post
ę
powania kasacyjnego na mocy art. 98
§
1 k.p.c. i
§
12 ust. 4 pkt 2 rozporz
ą
dzenia Ministra Sprawiedliwo
ś
ci z dnia 28 wrze
ś
nia 2002 r. w sprawie op
ł
at za czynno
ś
ci radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Pa
ń
stwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radc
ę
prawnego ustanowionego z urz
ę
du (jednolity tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 490).
aw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI