Orzeczenie · 2008-01-29

II PK 143/07

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2008-01-29
SAOSPracyochrona pracyWysokanajwyższy
urlop wychowawczywynagrodzenieochrona pracownikapowrót do pracyprawo pracySąd Najwyższyinterpretacja przepisów

Wyrok Sądu Najwyższego w sprawie II PK 143/07 dotyczył interpretacji przepisów dotyczących wynagrodzenia pracownika powracającego do pracy po urlopie wychowawczym. Powódka, Anna J., domagała się wyrównania wynagrodzenia za okres od września 2001 r. do czerwca 2003 r., twierdząc, że jej wynagrodzenie po powrocie z urlopu wychowawczego było niższe niż powinno. Sąd Rejonowy w Kamiennej Górze zasądził na jej rzecz kwotę 11.132,34 zł, uznając, że pracodawca (pozwanego Wojciech J.) naruszył przepisy § 14 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie urlopów i zasiłków wychowawczych. Sąd ten ustalił, że powódka powinna otrzymać wynagrodzenie nie niższe od tego, które przysługiwało w dniu podjęcia pracy na stanowisku zajmowanym przed urlopem, a jako punkt odniesienia przyjął wynagrodzenie innej pracownicy, Małgorzaty Ł., która wykonywała podobne obowiązki. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze oddalił apelację pozwanego, akceptując ustalenia i ocenę prawną Sądu Rejonowego. Pozwany wniósł skargę kasacyjną, zarzucając błędną wykładnię § 14 rozporządzenia, twierdząc, że wynagrodzenie powinno być ustalane na podstawie indywidualnego wynagrodzenia pracownika sprzed urlopu, a nie porównywać je z wynagrodzeniem innego pracownika. Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną. W uzasadnieniu podkreślono, że przepisy dotyczące urlopów wychowawczych ewoluowały od uchwał Rady Ministrów po przepisy Kodeksu pracy, zawsze mając na celu ochronę sytuacji zawodowej pracownika. Sąd wskazał, że § 14 rozporządzenia z 1996 r. (obowiązującego w dacie urlopu powódki) nakładał obowiązek dopuszczenia do pracy na stanowisku równorzędnym lub odpowiadającym kwalifikacjom, za wynagrodzeniem nie niższym od wynagrodzenia przysługującego w dniu podjęcia pracy na stanowisku zajmowanym przed urlopem. Sąd Najwyższy zinterpretował ten przepis jako odniesienie do aktualnych stawek na danym stanowisku, a nie do indywidualnego wynagrodzenia sprzed urlopu. Podkreślono również zgodność tej interpretacji z prawem wspólnotowym, w szczególności z dyrektywą 96/34/WE. Sąd Najwyższy zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 900 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie wynagrodzenia pracownika powracającego z urlopu wychowawczego, interpretacja przepisów dotyczących urlopów wychowawczych i ochrony praw pracowniczych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w okresie urlopu wychowawczego powódki (do 31 grudnia 2003 r.), choć Sąd Najwyższy odniósł się również do aktualnego brzmienia art. 1864 k.p.

Zagadnienia prawne (1)

Jak należy ustalić wysokość wynagrodzenia pracownika powracającego do pracy po urlopie wychowawczym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Podstawą określenia wysokości wynagrodzenia pracownika powracającego do pracy po urlopie wychowawczym nie jest wynagrodzenie pobierane przez niego przed urlopem, lecz wynagrodzenie przysługujące w dniu podjęcia pracy na stanowisku, które zajmował przed urlopem.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy zinterpretował § 14 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. (oraz późniejszy art. 1864 k.p.) jako nakładający na pracodawcę obowiązek zapewnienia wynagrodzenia nie niższego od tego, jakie przysługuje w dniu podjęcia pracy na stanowisku zajmowanym przed urlopem. Podkreślono, że celem przepisu jest ochrona pracownika przed pogorszeniem sytuacji zawodowej i że interpretacja ta jest zgodna z prawem wspólnotowym.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie skargi kasacyjnej
Strona wygrywająca
Anna J.

Strony

NazwaTypRola
Anna J.osoba_fizycznapowódka
Wojciech J.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (10)

Główne

Dz.U. Nr 60, poz. 277 art. § 14

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie urlopów i zasiłków wychowawczych

Wynagrodzenie pracownika powracającego z urlopu wychowawczego powinno być ustalane na podstawie stawek obowiązujących w dniu podjęcia pracy na stanowisku zajmowanym przed urlopem, a nie na podstawie wynagrodzenia sprzed urlopu.

k.p. art. 1864

Kodeks pracy

Potwierdza zasadę ustalania wynagrodzenia pracownika powracającego z urlopu wychowawczego na podstawie stawek obowiązujących w dniu podjęcia pracy na stanowisku zajmowanym przed urlopem.

Pomocnicze

Dz.U. Nr 43, poz. 219 art. § 2 ust. 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 listopada 1975 r. w sprawie bezpłatnych urlopów dla matek pracujących, opiekujących się małymi dziećmi

Dz.U. z 1990 r., Nr 76, poz. 454 art. § 17

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 17 lipca 1981 r. w sprawie urlopów wychowawczych

k.p.c. art. 39813 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 39821

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wynagrodzenie pracownika powracającego z urlopu wychowawczego powinno być ustalane na podstawie stawek obowiązujących w dniu podjęcia pracy na stanowisku zajmowanym przed urlopem. • Interpretacja § 14 rozporządzenia z 1996 r. jako odniesienia do aktualnych stawek na danym stanowisku jest zgodna z celem ochrony pracownika i prawem wspólnotowym.

Odrzucone argumenty

Wynagrodzenie pracownika powracającego z urlopu wychowawczego powinno być ustalane na podstawie indywidualnego wynagrodzenia pobieranego przed urlopem. • Porównywanie wynagrodzenia powódki z wynagrodzeniem innej pracownicy jest nieprawidłowe.

Godne uwagi sformułowania

Podstawą określenia wysokości wynagrodzenia pracownika powracającego do pracy po urlopie wychowawczym nie jest wynagrodzenie pobierane przez niego przed urlopem, lecz wynagrodzenie przysługujące w dniu podjęcia pracy na stanowisku, które zajmował przed urlopem. • Ustawodawca bez wątpienia zatem wzmocnił ochronę pracowników korzystających z urlopów wychowawczych przed pogorszeniem ich sytuacji zawodowej w związku z przerwą w zatrudnieniu wynikającą z opieki nad małym dzieckiem przez zagwarantowanie wynagrodzenia na takim poziomie, jakie by uzyskiwał, gdyby taka przerwa nie nastąpiła.

Skład orzekający

Roman Kuczyński

przewodniczący

Józef Iwulski

członek

Jolanta Strusińska-Żukowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie wynagrodzenia pracownika powracającego z urlopu wychowawczego, interpretacja przepisów dotyczących urlopów wychowawczych i ochrony praw pracowniczych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w okresie urlopu wychowawczego powódki (do 31 grudnia 2003 r.), choć Sąd Najwyższy odniósł się również do aktualnego brzmienia art. 1864 k.p.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu praw pracowniczych, jakim jest ochrona pracownika powracającego z urlopu wychowawczego, co jest tematem istotnym dla wielu osób i pracodawców.

Czy po urlopie wychowawczym należy się pensja sprzed urlopu? Sąd Najwyższy wyjaśnia!

Dane finansowe

WPS: 11 132,34 PLN

wyrównanie wynagrodzenia: 11 132,34 PLN

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 900 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst