II OZ 972/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił postanowienie WSA przyznające wynagrodzenie adwokatowi z urzędu, wskazując na brak dowodu udzielenia pełnomocnictwa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny przyznał adwokatowi P. K. wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną J. K. z urzędu. Skarżący J. K. złożył zażalenie, argumentując, że adwokat odmówił sporządzenia skargi kasacyjnej, pozbawiając go prawa do jej wniesienia. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za zasadne, uchylając postanowienie WSA. Sąd wskazał, że brak było dowodu na udzielenie adwokatowi pełnomocnictwa przez J. K., co jest warunkiem koniecznym do przyznania wynagrodzenia z budżetu państwa.
Sprawa dotyczyła zażalenia J. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, które przyznało adwokatowi P. K. wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu. Wcześniej WSA oddalił skargę J. K. na decyzję Wojewody Opolskiego w sprawie zmiany nazwiska. J. K. przyznano prawo pomocy, w tym ustanowiono adwokata z urzędu. Adwokat P. K. złożył opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej i wniósł o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. WSA przyznał mu kwotę 146,40 zł. J. K. złożył zażalenie, podnosząc, że adwokat odmówił sporządzenia skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że WSA nie miał podstaw do przyznania wynagrodzenia adwokatowi, który nie przedstawił dowodu udzielenia mu pełnomocnictwa przez stronę. NSA podkreślił, że ustanowienie adwokata z urzędu nie jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa, a zgodnie z przepisami P.p.s.a., pełnomocnik obowiązany jest dołączyć pełnomocnictwo do akt sprawy. Ponadto, sąd zauważył brak wymaganego przez przepisy oświadczenia adwokata o nieotrzymaniu wynagrodzenia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, adwokatowi wyznaczonemu z urzędu nie przysługuje wynagrodzenie, jeśli nie przedstawił dowodu udzielenia mu pełnomocnictwa przez stronę, co jest warunkiem koniecznym do działania w jej imieniu i ubiegania się o zwrot kosztów.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że ustanowienie adwokata z urzędu nie jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa. Zgodnie z przepisami P.p.s.a., pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub jego wierzytelny odpis. Brak takiego dokumentu uniemożliwia jednoznaczne ustalenie uprawnienia do działania w imieniu strony i przyznania wynagrodzenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (8)
Główne
p.p.s.a. art. 185 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 197 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 243 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 244 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 37 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 250
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokatów oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 19
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokatów oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 20
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak dowodu na udzielenie adwokatowi pełnomocnictwa przez stronę. Adwokat nie przedstawił pełnomocnictwa przy pierwszej czynności procesowej. Brak wymaganego przez przepisy oświadczenia o nieotrzymaniu wynagrodzenia.
Godne uwagi sformułowania
ustanowienie adwokata (...) nie jest równoznaczne z prawem do występowania przez tę osobę w charakterze pełnomocnika. pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. nie jest możliwe jednoznaczne ustalenie, iż adwokat P. K. był uprawniony do działania w imieniu J. K. czy faktycznie zostało mu udzielone pełnomocnictwo i w jakim zakresie. nieuprawnione było zatem postępowanie Sądu I instancji, polegające na przyznaniu wynagrodzenia (...) adwokatowi, który nie przedstawił odpowiedniego pełnomocnictwa. oświadczenie to jest nieodzownym elementem uzasadnienia wniosku o przyznanie kosztów, stanowiącym przesłankę do przyjęcia, że praca adwokata nie została wynagrodzona
Skład orzekający
Zygmunt Zgierski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie warunków przyznawania wynagrodzenia adwokatom z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności wymogu posiadania i przedstawienia pełnomocnictwa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przyznawania wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje istotne niuanse proceduralne dotyczące prawa pomocy i wynagrodzenia adwokatów, co jest kluczowe dla praktyków prawa. Podkreśla znaczenie formalnych wymogów procesowych.
“Adwokat z urzędu bez pełnomocnictwa? NSA wyjaśnia, kiedy należy się wynagrodzenie.”
Dane finansowe
WPS: 146,4 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OZ 972/06 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2006-10-04 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-08-16 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Zygmunt Zgierski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6051 Dokumenty stwierdzające tożsamość Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Prawo pomocy Sygn. powiązane II SA/Op 301/05 - Wyrok WSA w Opolu z 2006-01-19 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w... Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 185 par. 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Dnia 4 października 2006 roku Naczelny Sąd Administracyjny w osobie: Sędziego NSA Zygmunta Zgierskiego po rozpoznaniu w dniu 4 października 2006 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 5 czerwca 2006 roku, sygn. akt II SA/Op 301/05 o przyznaniu adwokatowi P. K. wynagrodzenia tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej J. K. z urzędu w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia 22 lipca 2005 roku Nr [...] w przedmiocie zmiany nazwiska p o s t a n a w i a: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać wniosek o przyznanie wynagrodzenia tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej J. K. z urzędu Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Opolu do ponownego rozpoznania Uzasadnienie II OZ 972/06 U Z A S A D N I E N I E Wyrokiem z dnia 19 stycznia 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę J. K. na decyzję Wojewody Opolskiego w przedmiocie zmiany nazwiska. Postanowieniem z dnia 30 stycznia 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny przyznał J. K. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Pismem z dnia 8 marca 2006 roku Okręgowa Rada Adwokacka poinformowała Sąd, iż pełnomocnikiem z urzędu w sprawie ze skargi J. K.wyznaczony został adwokat P. K. W dniu 20 marca 2006 roku adwokat P. K. złożył w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 19 stycznia 2006 roku, wnosząc jednocześnie o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 4 maja 2006 roku przyznana została adwokatowi P. K. kwota 146,40 złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej J. K.. Od powyższego postanowienia J.K. złożył sprzeciw. Postanowieniem z dnia 5 czerwca 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny przyznał i nakazał wypłacić adwokatowi P. K. kwotę 146,40 złotych tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W uzasadnieniu wskazano, iż stosownie do art. 250 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio do zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Sąd zauważył, iż ustanowiony dla skarżącego adwokat z urzędu złożył w toku postępowania sądowoadministracyjnego wniosek zawierający oświadczenie wymagane przepisem § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Z tych przyczyn należało, zdaniem Sądu, przyznać pełnomocnikowi z urzędu, stosownie do powołanych przepisów i jego nakładu pracy, kwotę 146,40 złotych. W dniu 22 czerwca 2006 roku J. K. złożył zażalenie na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, podnosząc, iż adwokat odmawiając sporządzenia skargi kasacyjnej, pozbawił skarżącego przysługującego mu prawa wystąpienia o kasację wyroku i możliwości posługiwania się nazwiskiem de [...]. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Naczelny Sąd Administracyjny ocenia orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pod kątem zaistnienia bądź niezaistnienia okoliczności, o których mowa w art. 184 i 185 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Stosownie do przepisu art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Podkreślenia natomiast wymaga, iż jak wynika z przepisu art. 244 § 2 p.p.s.a. ustanowienie adwokata, rady prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego stanowi uprawnienie strony do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu bez ponoszenia przez nią wynagrodzenia i wydatków adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W przeciwieństwie zatem do postępowania cywilnego samo ustanowienie przez Sąd pełnomocnika z urzędu i wyznaczenie osoby pełnomocnika przez okręgową radę adwokacką, okręgową izbę radców prawnych, regionalny oddział Krajowej Rady Doradców Podatkowych lub Krajową Radę Rzeczników Patentowych nie jest równoznaczne z prawem do występowania przez tę osobę w charakterze pełnomocnika. Z akt sprawy nie wynika, aby adwokat P. K. przedstawił udzielone przez skarżącego pełnomocnictwo, nie został nadto do dokonania tej czynności wezwany. Tymczasem, wskazać należy, iż zgodnie z art. 37 § 1 p.p.s.a. pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Adwokat, radca prawny, doradca podatkowy i rzecznik patentowy mogą samodzielnie uwierzytelnić odpis udzielonego im pełnomocnictwa. Nie ma podstaw do twierdzenia, iż obowiązek ten nie dotyczy pełnomocników działających w ramach prawa pomocy. W związku z powyższym, nie jest możliwe jednoznaczne ustalenie, iż adwokat P. K. był uprawniony do działania w imieniu J. K. czy faktycznie zostało mu udzielone pełnomocnictwo i w jakim zakresie. Wątpliwości w zakresie udzielonego pełnomocnictwa potęguje również wskazana przez skarżącego okoliczność, iż strona nie rozmawiała z wyznaczonym przez Okręgową Radę Adwokacką w Opolu adwokatem (k. 118). Stosownie do treści art. 250 p.p.s.a. wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Przepisu tego nie można jednak interpretować w taki sposób, który uprawniałby do wypłaty wynagrodzenia adwokatowi czy radcy prawnemu wyznaczonemu, lecz nie dysponującego pełnomocnictwem. W opinii Naczelnego Sądu Administracyjnego, nieuprawnione było zatem postępowanie Sądu I instancji, polegające na przyznaniu wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej adwokatowi, który nie przedstawił odpowiedniego pełnomocnictwa. Ponadto warto zauważyć, iż w treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia Sąd I instancji wskazał, iż wyznaczony adwokat złożył w toku postępowania wniosek zawierający oświadczenie, iż "opłata nie została zapłacona w całości". Jednakże z akt sprawy nie wynika, aby takie oświadczenie zostało złożone przez adwokata - wnosił on jedynie o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. Tymczasem - zgodnie z § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U.Nr 163 poz. 1348 z późn. zm.) - oświadczenie to jest nieodzownym elementem uzasadnienia wniosku o przyznanie kosztów, stanowiącym przesłankę do przyjęcia, że praca adwokata nie została wynagrodzona, a zatem, iż zachodzi podstawa poniesienia kosztów z tego tytułu przez Skarb Państwa (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 października 1998 roku o sygn. akt II CKN 687/98, także J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 521). Z powyższych względów, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI