II OZ 931/15

Naczelny Sąd Administracyjny2015-10-06
NSAbudowlaneŚredniansa
pozwolenie na budowęelektrownia wiatrowawstrzymanie wykonaniaochrona środowiskaprawo budowlaneimmisjeinteres społecznyNaczelny Sąd AdministracyjnyWojewódzki Sąd Administracyjny

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowej, uznając, że argumenty dotyczące szkodliwości dla środowiska nie uzasadniają wstrzymania na tym etapie postępowania.

Skarżąca A. P. wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę elektrowni wiatrowej, obawiając się znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków dla środowiska, krajobrazu i jej nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił wstrzymania, uznając, że kwestie środowiskowe i zgodność z planem zagospodarowania przestrzennego powinny być badane na etapie merytorycznego rozpoznania skargi. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podkreślając, że wniosek o wstrzymanie wykonania nie służy ocenie zarzutów skargi, a jedynie badaniu, czy wykonanie decyzji może doprowadzić do sytuacji wyjątkowych.

Sprawa dotyczy zażalenia A. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Wojewody Łódzkiego z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowej. Skarżąca domagała się wstrzymania wykonania decyzji, argumentując, że jej realizacja spowoduje znaczną szkodę i trudne do odwrócenia skutki, takie jak uciążliwości związane z hałasem i polami elektromagnetycznymi, negatywny wpływ na florę, estetykę terenu, migrację ptaków, obszar Natura 2000 oraz zbiornik J., a także kumulację oddziaływania z istniejącymi elektrowniami. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że brak jest podstaw do wstrzymania wykonania, wskazując, że kwestie zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego oraz wpływu na środowisko powinny być badane na etapie merytorycznego rozpoznania skargi. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, podzielił stanowisko WSA. Podkreślił, że zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a., wstrzymanie wykonania aktu następuje, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd nie dokonuje jednak oceny zarzutów skargi na etapie wniosku o wstrzymanie wykonania. Argumenty dotyczące szkodliwości inwestycji dla środowiska i nieruchomości skarżącej odnosiły się do merytorycznej oceny legalności decyzji, a nie do przesłanek ochrony tymczasowej. NSA stwierdził, że nawet potencjalne uciążliwości związane z immisjami nie stanowią wystarczającego uzasadnienia do udzielenia ochrony tymczasowej, a ocena legalności decyzji o pozwoleniu na budowę nie może być dokonana na obecnym etapie postępowania. W związku z tym, NSA oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, argumenty dotyczące szkodliwości dla środowiska i trudnych do odwrócenia skutków nie stanowią podstawy do wstrzymania wykonania decyzji na etapie postępowania zażaleniowego, jeśli odnoszą się do merytorycznej oceny legalności decyzji, a nie do przesłanek ochrony tymczasowej.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że wniosek o wstrzymanie wykonania służy jedynie ocenie, czy wykonanie decyzji może doprowadzić do sytuacji wyjątkowych, zagrażających chronionym dobrom strony skarżącej, a nie ocenie zarzutów skargi dotyczących legalności decyzji. Kwestie wpływu na środowisko i zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego powinny być badane na etapie merytorycznego rozpoznawania skargi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (3)

Główne

P.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Argumentacja sądu pierwszej instancji, że kwestie środowiskowe i zgodność z planem zagospodarowania przestrzennego powinny być badane na etapie merytorycznego rozpoznania skargi, a nie wniosku o wstrzymanie wykonania. Podkreślenie, że wniosek o wstrzymanie wykonania nie służy ocenie zarzutów skargi dotyczących legalności decyzji.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącej dotyczące szkodliwego oddziaływania inwestycji na środowisko, krajobraz, florę, faunę oraz nieruchomości skarżącej, które miały uzasadniać wstrzymanie wykonania decyzji.

Godne uwagi sformułowania

Sąd nie dokonuje oceny zarzutów skargi (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lipca 2004 r., sygn. akt FZ 163/04, niepubl.). Niezgodność zaskarżonej decyzji z prawem, która jest przedmiotem oceny Sądu w toku rozprawy i ochrona tymczasowa wynikająca z art. 61 § 3 P.p.s.a., to dwie różne kwestie. Przedmiot oceny stanowi bowiem jedynie to, czy jej wykonanie, jeszcze przed prawomocnym jej skontrolowaniem, może doprowadzić do sytuacji wyjątkowych, zagrażających chronionym dobrom strony skarżącej.

Skład orzekający

Małgorzata Masternak - Kubiak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wstrzymania wykonania decyzji administracyjnej (art. 61 § 3 P.p.s.a.) i rozgraniczenia między oceną wniosku o wstrzymanie a merytoryczną oceną skargi."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań w sprawie pozwoleń na budowę i elektrowni wiatrowych, ale ogólne zasady stosowania art. 61 § 3 P.p.s.a. są szersze.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy konflikt między inwestorem a mieszkańcem w kontekście inwestycji infrastrukturalnych, a także wyjaśnia procedury sądowe dotyczące wstrzymania wykonania decyzji.

Kiedy można wstrzymać budowę elektrowni? Sąd wyjaśnia granice wniosku o ochronę tymczasową.

Sektor

energetyka

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 931/15 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2015-10-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2015-09-16
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Masternak - Kubiak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
II SA/Łd 530/15 - Wyrok WSA w Łodzi z 2016-04-19
II OSK 1690/16 - Wyrok NSA z 2017-09-21
II OZ 75/16 - Postanowienie NSA z 2016-01-29
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 61 par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Masternak – Kubiak po rozpoznaniu w dniu 6 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 sierpnia 2015 r. sygn. akt II SA/Łd 530/15 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. P. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2015 r., sygn. akt II SA/Łd 530/15 odmówił A. P. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie z jej skargi na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Wojewody Łódzkiego, którą uchylono decyzję Starosty S. z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] - zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą "W." Sp. z o.o. pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowej typu V. o mocy do 2000 kW wraz drogą dojazdową, placem manewrowym oraz zjazdem z drogi gminnej na działkach o nr ewid. [...],[...],[...],[...] i [...] położonych w miejscowości R. gm. W. - w części dotyczącej działki o nr ewid. [...] i w tym zakresie umorzono postępowanie organu pierwszej instancji, w pozostałej zaś części utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję.
W skardze na powyższą decyzję skarżąca wniosła o wstrzymanie jej wykonania, wyjaśniając, że w razie realizacji inwestycji zachodzić będzie zarówno niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącej znacznej szkody, jak i nastąpią trudne do odwrócenia skutki, ponieważ zacznie ona oddziaływać na nieruchomości skarżącej w sposób dla niej uciążliwy, szczególnie poprzez emisję hałasu, pól elektromagnetycznych, błysków. Skutków tego oddziaływania nie będzie można odwrócić w razie późniejszego uchylenia zaskarżonych decyzji i doprowadzenia do rozbiórki szkodliwej dla środowiska naturalnego oraz ludzi elektrowni wiatrowej. Strona wskazała ponadto, że na skutek realizacji inwestycji ucierpi flora terenu oraz zostanie zaburzona estetyka terenu i krajobrazu. Wybudowanie elektrowni zagrozi także migrującym ptakom, a jej oddziaływanie skumuluje się z oddziaływaniem już istniejących elektrowni wiatrowych, jak również będzie miało negatywny wpływ na obszar natura 2000 oraz zbiornik J.. Zdaniem A. P. wskazana wyżej szkoda nie grozi zatem wyłącznie skarżącej, lecz szeroko pojętemu interesowi społecznemu, interesowi mieszkańców Gminy W. oraz środowisku naturalnemu.
W ocenie Sądu pierwszej instancji brak jest podstaw do stwierdzenia, by na skutek wykonania zaskarżonej decyzji doszło do zaistnienia niebezpieczeństw, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - zwanej dalej "P.p.s.a."). Zaburzenie estetyki terenu i krajobrazu nie może być oceniane na etapie wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę, bowiem o możliwości zlokalizowania określonej inwestycji na danym terenie rozstrzyga miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego albo decyzja o warunkach zabudowy. Jak wynika z akt sprawy na terenie objętym inwestycją obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony uchwałą Rady Gminy i Miasta W. z dnia [...] lipca 2012 r. Zatem o tym, czy inwestycja zgodna jest z postanowieniami tego planu będzie rozstrzygał Sąd na etapie oceny zasadności skargi. W ten sam sposób należy ocenić przesłanki szkodliwego oddziaływania inwestycji na środowisko, gdyż to w postępowaniu dotyczącym środowiskowych uwarunkowań winny być badane okoliczność wpływu spornej inwestycji na florę terenu, migrację ptaków, kumulację oddziaływania elektrowni z oddziaływaniem już istniejących elektrowni wiatrowych, a ponadto wpływ na obszar Natura 2000 oraz zbiornik J.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła A. P., zarzucając mu naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a. polegające na wydaniu postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania decyzji w sytuacji, gdy skarżąca uprawdopodobniła, iż w razie wykonania zaskarżonej decyzji, w przedmiotowej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków polegających na tym, że: 1) ucierpi flora terenu, na który będzie oddziaływała elektrownia, przede wszystkim rośliny okopowe, ziemniaki pod osłonami, które uprawiane są zarówno przez skarżącą jak i jej sąsiadów; 2) zostanie zaburzona estetyka terenu, krajobrazu, na którym powstanie elektrownia; 3) elektrownia zagrozi ptakom migrującym, których drogi przelotowe przechodzą w miejscu, w którym na powstać elektrownia wiatrowa; 4) oddziaływanie elektrowni wiatrowej skumuluje się z oddziaływaniem już istniejących elektrowni wiatrowych, które są usytuowane ok. 600 m od elektrowni, a nie jak to wynika z akt niniejszej sprawy 15 kilometrów i 3 kilometry; 5) oddziaływanie elektrowni będzie miało negatywny wpływ na obszary natura 2000 i przylatujące ptaki mewy, kormorany, łabędzie, gęsi, żurawie, bociany oraz zbiornik J. W konsekwencji, w ocenie strony, zostały spełnione wszystkie przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, co obligowało Sąd do wydania decyzji o wstrzymaniu jej wykonania.
W oparciu o powyższe skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania decyzji Wojewody Łódzkiego z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...], ewentualnie uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu, a także zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z przepisu tego wynika więc, iż warunkiem wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest wykazanie we wniosku, że w wyniku jego wykonania zajdzie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd orzeka bowiem w kwestii zastosowania ochrony tymczasowej na podstawie przytoczonych we wniosku okoliczności, uwzględniając indywidualny charakter każdej sprawy i możliwość wystąpienia dla skarżącego niebezpieczeństw, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a.
W niniejszej sprawie skarżąca domaga się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji zezwalającej na budowę oznaczonej w decyzji elektrowni wiatrowej wraz z drogą dojazdową, placem manewrowym oraz zjazdem z drogi gminnej na terenie gminy W., na wskazanych w treści rozstrzygnięcia działkach.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego argumenty przedstawione w zażaleniu, sprowadzające się w istocie do szkodliwego oddziałania przedmiotowej inwestycji na środowisko, w tym na nieruchomość skarżącej, nie podważają oceny Sądu pierwszej instancji dokonanej w zakwestionowanym postanowieniu. Trafnie bowiem wskazano, że dopiero na etapie merytorycznego rozpoznawania sprawy Sąd będzie badał, czy ustalenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zostały uwzględnione przy opracowywaniu projektu budowlanego. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. wniosku o wstrzymanie wykonania przedmiotu zaskarżenia, Sąd nie dokonuje oceny zarzutów skargi (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lipca 2004 r., sygn. akt FZ 163/04, niepubl.). Niezgodność zaskarżonej decyzji z prawem, która jest przedmiotem oceny Sądu w toku rozprawy i ochrona tymczasowa wynikająca z art. 61 § 3 P.p.s.a., to dwie różne kwestie. Oparcie wniosku o ochronę tymczasową na niezgodności rozstrzygnięcia z prawem, a zwłaszcza orzeczenie Sądu w tym zakresie, niweczyłoby sądową kontrolę legalności aktu administracyjnego, jakim jest zaskarżona w sprawie decyzja (por. postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 28 kwietnia 2005 r. sygn. akt II OZ 184/05, niepubl.). Z tych też względów przedwczesnym było domaganie się od Sądu pierwszej instancji, aby odniósł się w zaskarżonym postanowieniu do podnoszonych przez skarżącą kwestii merytorycznych związanych z kontrolą legalności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. Przedmiot oceny stanowi bowiem jedynie to, czy jej wykonanie, jeszcze przed prawomocnym jej skontrolowaniem, może doprowadzić do sytuacji wyjątkowych, zagrażających chronionym dobrom strony skarżącej. Nie chodzi tutaj przy tym o niebezpieczeństwo wyrządzenia jakiejkolwiek szkody, ale takiej, która może przybrać znaczne rozmiary, a także o sytuację taką, w której powrót do stanu poprzedniego zmienionej w sposób istotny i trwały rzeczywistości będzie w zasadzie niemożliwy lub będzie wymagał znacznych nakładów sił i środków. O ile, zatem można przyjąć uwagi skarżącej, że realizacja inwestycji może wiązać się z pewnymi uciążliwościami dla strony, wywołanymi m.in. wskazanej we wniosku immisji hałasu, o tyle nie można uznać, że stanowi ona wystarczające uzasadnienie do udzielenia ochrony tymczasowej. Argumentacja powyższa, łącznie z podniesionym w zażaleniu zagrożeniem dla środowiska naturalnego odnosi się zaś do oceny legalności samej decyzji o pozwoleniu na budowę, która nie może zostać dokonana przez Sąd na obecnym etapie postępowania.
W tym stanie sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. oddalił zażalenie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI