II OZ 884/15

Naczelny Sąd Administracyjny2015-09-30
NSAbudowlaneŚredniansa
wstrzymanie wykonaniarozbiórkaprawo budowlanepostępowanie sądowoadministracyjnezażaleniedecyzja administracyjnaskargaNSAWSA

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę budynku, uznając, że decyzja o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności nie mieści się w granicach sprawy dotyczącej samej decyzji o rozbiórce.

Skarżący domagali się wstrzymania wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę budynku, argumentując poniesieniem kosztów rozbiórki i późniejszej odbudowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił wstrzymania, wskazując, że wniosek nie dotyczył zaskarżonego postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podkreślając, że postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ma charakter formalnoprawny i nie rozstrzyga merytorycznie sprawy o rozbiórkę, a zatem nie mieści się w granicach sprawy w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a.

Sprawa dotyczyła zażalenia M. K. i W. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczo-składowego. Skarżący argumentowali, że wykonanie rozbiórki narazi ich na znaczne szkody finansowe, zwłaszcza że budynek został zniszczony przez siły natury i następnie odbudowany ich nakładem. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił wstrzymania, ponieważ wniosek dotyczył wyłącznie decyzji o rozbiórce, a nie zaskarżonego postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiającego wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji. Sąd pierwszej instancji uznał, że akty wydane w postępowaniu nadzwyczajnym (jak odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności) co do zasady nie rodzą bezpośrednich skutków podlegających wstrzymaniu w rozumieniu art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, podzielił stanowisko WSA. Podkreślił, że przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. pozwala na wstrzymanie wykonania aktów wydanych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Jednakże w tym przypadku postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji miało charakter formalnoprawny i nie rozstrzygało merytorycznie o obowiązku rozbiórki. NSA uznał, że nie ma tożsamości przedmiotu sprawy, która pozwalałaby na objęcie wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji o rozbiórce, gdyż przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej było wyłącznie postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności. W związku z tym zażalenie zostało oddalone.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ma charakter formalnoprawny i nie rozstrzyga merytorycznie sprawy, której dotyczyła pierwotna decyzja. Nie mieści się ono w granicach sprawy w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. w taki sposób, aby można było wstrzymać wykonanie pierwotnej decyzji.

Uzasadnienie

Postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest aktem formalnoprawnym, który nie rozstrzyga merytorycznie sprawy. Nie ma tożsamości przedmiotu sprawy między tym postanowieniem a decyzją nakazującą rozbiórkę, co uniemożliwia objęcie jej wnioskiem o wstrzymanie wykonania na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.

p.p.s.a. art. 61 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego prawidłowo Sąd I instancji uznał, iż w przedmiotowej sprawie należy odmówić wstrzymania wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] czerwca 2011 r.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ma charakter formalnoprawny i nie rozstrzyga merytorycznie sprawy o rozbiórkę. Nie ma tożsamości przedmiotu sprawy między postanowieniem o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności a decyzją nakazującą rozbiórkę, co uniemożliwia objęcie jej wnioskiem o wstrzymanie wykonania na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Zażalenie zarzucało naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym przyjęciu, iż brak było możliwości wstrzymania wykonania decyzji głównej (o rozbiórce) oraz, że nie zachodzą przesłanki uzasadniające jej wstrzymanie.

Godne uwagi sformułowania

Postanowienie to dotyczy jedynie oceny dopuszczalności prowadzenia przez organy administracji publicznej postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności [...], a więc nie rozstrzyga merytorycznie sprawy w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku gospodarczego. Oznacza to, że nie ma tożsamości przedmiotu sprawy, który pozwalałby uznać, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] czerwca 2011 r. znajduje się w granicach sprawy o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Mazowieckiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2011 r.

Skład orzekający

Małgorzata Dałkowska-Szary

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 61 § 3 p.p.s.a. w kontekście wstrzymania wykonania decyzji, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności innej decyzji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej, gdzie wniosek o wstrzymanie dotyczy decyzji o rozbiórce, a przedmiotem skargi jest postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z wstrzymaniem wykonania decyzji administracyjnych, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i budowlanego.

Kiedy wstrzymanie wykonania decyzji o rozbiórce jest niemożliwe? NSA wyjaśnia kluczowe rozróżnienie proceduralne.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 884/15 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2015-09-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2015-09-02
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Dałkowska - Szary /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 582/15 - Wyrok WSA w Warszawie z 2016-01-14
II OSK 1027/16 - Wyrok NSA z 2018-02-15
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 61 par. 3 art. 184 art. 197
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Dałkowska-Szary po rozpoznaniu w dniu 30 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. K. i W. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 lipca 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 582/15 odmawiające wstrzymania wykonania decyzji w sprawie ze skargi M. K.i W. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2015 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
M. K. i W. K. w skardze na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2015 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] czerwca 2011 r. znak: [...]. Decyzję tą organ nakazał rozbiórkę budynku gospodarczo - składowego.
We wniosku skarżący wskazali, że wykonanie rozbiórki narazi ich na niebezpieczeństwo powstania szkody polegającej na poniesieniu kosztów rozbiórki a następnie kosztów ponownego wzniesienia przedmiotowego budynku w sytuacji, gdy został on już zniszczony przez siły natury, a następnie odbudowany kosztem skarżących.
Postanowieniem z dnia 29 lipca 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 582/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] czerwca 2011 r.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd podkreślił, że skarżący wnioskiem o wstrzymanie objęli wyłącznie decyzję wydaną w trybie zwykłym. Przedmiotowy wniosek nie dotyczył wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienie odmawiającego wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Mazowieckiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2011 r., mocą której organ utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] czerwca 2011 r. Zdaniem Sądu wniosek o wstrzymanie wykonania ww. decyzji nie mógł zostać uwzględniony z uwagi na równoczesne niezłożenie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Ponadto decyzja czy postanowienie wydane w postępowaniu nadzwyczajnym w sprawie stwierdzenia nieważności czy odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności innej decyzji wydanej w trybie zwykłym, co do zasady bezpośrednich skutków o których mowa w art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie rodzi. Akty tego typu nie wymagają żadnej czynności strony, ani nie nakładają na strony żadnego podlegającego wykonaniu obowiązku, którego wykonanie miałoby wpływ na powstanie przesłanek określonych w ww. przepisie.
Zażaleniem M. K. i W. K. zaskarżyli powyższe postanowienie zarzucając mu naruszenie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym przyjęciu, iż w niniejszej sprawie brak było możliwości wstrzymania wykonania decyzji głównej (o rozbiórce) jak również, iż nie zachodzą przesłanki uzasadniające jej wstrzymanie.
Z uwagi na powyższe wniesiono o zmianę zaskarżonego postanowienia przez wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] czerwca 2011 r., ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia iw całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
W cytowanym przepisie mowa jest nie tylko o możliwości wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, ale także aktów wydanych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy. Oznacza to, że przedmiotem ochrony tymczasowej może być nie tylko zaskarżony akt, lecz także inne akty wydane wcześniej z tym jednak warunkiem, że mieszczą się one "w granicach tej samej sprawy". Powyższe oznacza, że każdorazowo Sąd rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania rozstrzygnięcia innego niż zaskarżone, obowiązany jest rozważyć, czy mieści się ono "w granicach" sprawy w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego prawidłowo Sąd I instancji uznał, iż w przedmiotowej sprawie należy odmówić wstrzymania wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] czerwca 2011 r.
Należy podkreślić, że będące przedmiotem skargi postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego ma charakter stricte formalnoprawny, dotyczy bowiem odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Mazowieckiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2011 r., którą utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] czerwca 2011 r. Postanowienie to dotyczy jedynie oceny dopuszczalności prowadzenia przez organy administracji publicznej postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Mazowieckiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, a więc nie rozstrzyga merytorycznie sprawy w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku gospodarczego. Oznacza to, że nie ma tożsamości przedmiotu sprawy, który pozwalałby uznać, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] czerwca 2011 r. znajduje się w granicach sprawy o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Mazowieckiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2011 r. Przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego będzie zatem wyłącznie kontrola prawidłowości postanowienia odmawiającego wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Mazowieckiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, nie zaś legalność decyzji, której wstrzymania domaga się strona skarżąca. Stąd też nie można utożsamiać skutków wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę budynku ze skutkami odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji w tym przedmiocie.
Z tych też względów uznać należało, że zaskarżone postanowienie Sądu I instancji odpowiada prawu.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI