II OZ 875/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-06-17
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo pomocypostępowanie sądowoadministracyjnezażalenienadzór budowlanyinteres prawnybezzasadność skargiodrzucenie skargiumorzenie postępowania

NSA oddalił zażalenie K. P. i odrzucił zażalenie D. K. na postanowienie WSA odmawiające przyznania prawa pomocy, uznając skargę za oczywiście bezzasadną.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenia na postanowienie WSA w Warszawie, które odmówiło przyznania prawa pomocy K. P. w sprawie ze skargi na decyzję Mazowieckiego WINB o umorzeniu postępowania odwoławczego. NSA uznał skargę za oczywiście bezzasadną, wskazując, że decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego nie oddziałuje na sferę prawną osób trzecich, a sama skarga została już wcześniej odrzucona przez WSA. Zażalenie D. K. zostało odrzucone jako niedopuszczalne, gdyż D. K. nie była stroną postępowania o przyznanie prawa pomocy.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał zażalenia D. K. i K. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Warszawie z dnia 21 stycznia 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 588/24, którym odmówiono przyznania prawa pomocy K. P. w sprawie ze skargi na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 lipca 2024 r. Decyzją tą umorzono postępowanie odwoławcze od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sąd pierwszej instancji uzasadnił odmowę przyznania prawa pomocy tym, że skarga K. P. była oczywiście bezzasadna, ponieważ decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego nie wpływa na sferę prawną osób trzecich, a sama skarga została już wcześniej odrzucona przez WSA postanowieniem z dnia 18 grudnia 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 2268/24. NSA podzielił stanowisko WSA, uznając skargę za oczywiście bezzasadną. Podkreślono, że decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego wobec R. P. nie oddziałuje na sferę prawną osób trzecich, a skarżący nie wykazali swojego interesu prawnego. Ponadto, żadna z osób wnoszących skargę nie wniosła środka zaskarżenia na postanowienie o odrzuceniu skargi. NSA oddalił zażalenie K. P. jako niezasadne. Zażalenie D. K. zostało odrzucone jako niedopuszczalne, ponieważ zgodnie z art. 252 § 3 p.p.s.a., stroną postępowania o przyznanie prawa pomocy jest wyłącznie wnioskodawca.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego co do zasady nie oddziałuje na sferę prawną osób trzecich, co powoduje, że te osoby nie są legitymowane do wniesienia na taką decyzję skargi.

Uzasadnienie

NSA uznał, że decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego wobec R. P. nie wpływa na sytuację prawną skarżących, którzy nie wykazali swojego interesu prawnego do zaskarżenia tej decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 247

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w przypadku oczywistej bezzasadności skargi.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia zażalenia.

p.p.s.a. art. 197 § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia zażalenia.

p.p.s.a. art. 180

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia zażalenia.

p.p.s.a. art. 178

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia zażalenia.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 252 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Definicja strony postępowania o przyznanie prawa pomocy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga była oczywiście bezzasadna z uwagi na brak interesu prawnego skarżących. Decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego nie oddziałuje na sferę prawną osób trzecich. Zażalenie D. K. było niedopuszczalne, gdyż nie była ona stroną postępowania o przyznanie prawa pomocy.

Godne uwagi sformułowania

oczywista bezzasadność skargi nie oddziałuje na sferę prawną osób trzecich podmiot nie będący stroną postępowania sądowoadministracyjnego w przedmiocie prawa pomocy

Skład orzekający

Zdzisław Kostka

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyznania prawa pomocy w przypadku oczywistej bezzasadności skargi oraz kwestia legitymacji procesowej osób trzecich w postępowaniu administracyjnosądowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z prawem pomocy i interesem prawnym w kontekście decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z prawem pomocy i legitymacją procesową, co jest istotne dla prawników procesowych, ale mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 875/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-06-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-05-14
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Zdzisław Kostka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Odrzucono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 247, art. 184, art. 178, art. 180, art. 197
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Dnia 17 czerwca 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Kostka po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. K. i K. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 stycznia 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 588/24 w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi K. P., D. K. i D. K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 lipca 2024 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: 1. oddalić zażalenie K. P., 2. odrzucić zażalenie D. K.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 21 stycznia 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 588/24, odmówił przyznania K. P. prawa pomocy w sprawie ze skargi K. P., D. K. i D. K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 23 lipca 2024 r., nr [...], którą umorzono postępowanie odwoławcze – z odwołania R. P. – od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z 18 stycznia 2024 r.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, powołując się na art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), że K. P. nie posiada interesu prawnego pozwalającego złożyć skargę w sprawie, w której wniosła o przyznanie prawa pomocy, bowiem zaskarżona decyzja dotyczy wyłącznie dokonanej przez organ odwoławczy oceny w zakresie dopuszczalności wniesionego przez R. P. odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. Skoro zatem wniosek K. P. o przyznanie prawa pomocy dotyczył skargi, która podlegała odrzuceniu wobec jej niedopuszczalności, co stanowiło podstawę odrzucenia tejże skargi postanowieniem z 18 grudnia 2025 r., sygn. akt VII SA/Wa 2268/24, to ta oczywista bezzasadność skargi, w ocenie Sądu, obliguje do oddalenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w oparciu o art. 247 p.p.s.a., bez konieczności prowadzenia postępowania w kierunku oceny sytuacji osobistej i majątkowej strony.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosły D. K. i K. P.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Stanowisko Sądu pierwszej instancji, że skarga K. P., D. K. i D. K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 23 lipca 2024 r., nr [...], jest oczywiście bezzasadna jest trafne. Na trafność tego stanowiska wskazują następujące okoliczności.
Po pierwsze, jak wynika z akt sprawy VII SA/Wa 2268/24, Sąd pierwszej instancji już odrzucił tę skargę postanowieniem z 18 grudnia 2024 r., a uzasadnienie tego postanowienia jest przekonujące. Rzeczywiście, decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego wobec określonej osoby, co do zasady nie oddziałuje na sferę prawną osób trzecich, co powoduje, że te osoby trzecie nie są legitymowane do wniesienia na taką decyzję skargi.
Po drugie, żadna z osób, które wniosły odrzuconą postanowieniem z 18 grudnia 2024 r. skargę, nie wniosły od tego postanowienia środka zaskarżenia zgodnie z otrzymanym w tym zakresie pouczeniem. Zamiast tego wniesiono skargę kasacyjną podpisaną przez skarżących, a nie przez ich pełnomocnika, będącego adwokatem lub radcę prawnym, w której w ogóle nie odniesiono się do przyczyn odrzucenia skargi. W szczególności nie wyjaśniono z czego wynika interes prawny tych osób, uzasadniający wniesienie przez nich skargi na decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego wobec R. P.
Po trzecie, K. P. w zażaleniu na postanowienie z 21 stycznia 2025 r., które opiera się na stwierdzeniu, że skarga jest oczywiście bezzasadna, tego stwierdzenia w ogóle nie zakwestionowała.
W tym stanie sprawy NSA uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a wniesione przez K. P. zażalenie, jako niezasadne, należy oddalić na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.
Odnosząc się do zażalenia D. K. to w ocenie NSA podlegało ono odrzuceniu jako niedopuszczalne z uwagi na fakt, że zostało wniesione przez podmiot nie będący stroną postępowania sądowoadministracyjnego w przedmiocie prawa pomocy. Z art. 252 § 3 p.p.s.a. jednoznacznie wynika, że stroną takiego postępowania jest jedynie wnioskodawca, czyli podmiot domagający się przyznania prawa pomocy.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w pkt 2 sentencji w oparciu o art. 180 w zw. z art. 178 oraz w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI