II OZ 866/07

Naczelny Sąd Administracyjny2007-10-02
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo budowlanerozbiórkaprzywrócenie terminupostępowanie administracyjnedoręczenie zastępczeNSAWSAzażaleniebrak winy

NSA uchylił postanowienie WSA odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia skargi, wskazując na błędy proceduralne sądu pierwszej instancji.

NSA rozpoznał zażalenie J.W. na postanowienie WSA w Warszawie, które odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję o nakazie rozbiórki. Sąd pierwszej instancji uznał, że J.W. nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, mimo że decyzja została doręczona w trybie zastępczym. NSA uchylił postanowienie WSA, wskazując, że sąd pierwszej instancji powinien był wezwać stronę do uzupełnienia braków wniosku o przywrócenie terminu, zamiast rozpoznawać go merytorycznie.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie J.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę budynku. Sąd pierwszej instancji uznał, że J.W. nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu, mimo że decyzja została doręczona w trybie zastępczym (art. 44 k.p.a.), a wnioskodawczyni przebywała w tym czasie w sanatorium. Sąd I instancji wskazał, że strona powinna dochować szczególnej staranności, sprawdzić czy decyzja została wydana po powrocie z sanatorium i poinformować organ o wyjeździe. Naczelny Sąd Administracyjny uznał jednak, że zażalenie zasługuje na uwzględnienie, ale z innych względów. NSA stwierdził, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi jest pismem wszczynającym postępowanie i powinien czynić zadość warunkom formalnym, w tym zawierać uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy. Brak takich okoliczności powinien skutkować wezwaniem strony do uzupełnienia braków wniosku, pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania. Sąd pierwszej instancji rozpoznał wniosek merytorycznie, nie dostrzegając jego braków formalnych, co stanowiło błąd proceduralny. W związku z tym NSA uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu, który powinien wezwać skarżącą do uzupełnienia braków wniosku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Sąd pierwszej instancji nieprawidłowo rozpoznał wniosek merytorycznie, zamiast wezwać stronę do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przywrócenie terminu.

Uzasadnienie

Wniosek o przywrócenie terminu jest pismem wszczynającym postępowanie i musi spełniać wymogi formalne, w tym uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu. Brak tych okoliczności powinien skutkować wezwaniem do uzupełnienia, a nie merytorycznym rozpoznaniem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 87 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 44 § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Skuteczne doręczenie w trybie zastępczym.

k.p.a. art. 44 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Skuteczne doręczenie w trybie zastępczym.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 46

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd pierwszej instancji powinien był wezwać stronę do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przywrócenie terminu, zamiast rozpoznawać go merytorycznie.

Odrzucone argumenty

Argumentacja J.W. dotycząca braku winy w uchybieniu terminu, oparta na pobycie w sanatorium i braku wiedzy o decyzji.

Godne uwagi sformułowania

Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi jest pismem wszczynającym postępowanie w sprawie. Brak przytoczenia okoliczności uzasadniających przyjęcie braku winy strony w uchybieniu terminowi stanowi brak wniosku, który winien zostać usunięty w drodze wezwania strony do uzupełnienia braków pisma, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania.

Skład orzekający

Arkadiusz Despot-Mładanowicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty rozpoznawania wniosków o przywrócenie terminu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności obowiązek wezwania do uzupełnienia braków formalnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej, gdzie sąd pierwszej instancji błędnie rozpoznał wniosek merytorycznie zamiast wezwać do uzupełnienia braków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym – prawidłowego rozpoznawania wniosków o przywrócenie terminu. Jest to istotne dla praktyków prawa, choć nie zawiera przełomowych kwestii merytorycznych.

Błąd proceduralny WSA: Jak sąd powinien rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 866/07 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2007-10-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-08-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Arkadiusz Despot-Mładanowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 734/07 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2007-05-11
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w...
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 87par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 44 par. 4 w zw. z art. 44 par 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępownaia administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia del. WSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 2 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 czerwca 2007 r. sygn. akt VII SA/Wa 734/07 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi J. W. na decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku mieszkalnego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 13 czerwca 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 734/07 odmówił J. W. przywrócenia terminu do wniesienia skargi.
Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie Sąd I instancji podał, że postanowieniem z dnia 11 maja 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę J. W. jako wniesioną po terminie.
Pismem z dnia 31 maja 2007 r. J. W. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, załączając do wniosku jeden egzemplarz skargi. W uzasadnieniu wnioskodawczyni wskazała, że zaskarżona decyzja została nadana w Urzędzie Pocztowym przez organ w czasie kiedy przebywała w sanatorium. Ponadto wniosła o uwzględnienie dokumentów, które zostały nadesłane do Sądu przy jej piśmie z dnia 8 maja 2007 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że z pisma datowanego na dzień 15 stycznia 2007 r., kierowanego przez wnioskodawczynię do (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wynika, iż w dniu [...] na rozprawie przed sądem powszechnym J. W. powzięła wiadomość, że organ II instancji wydał decyzję, którą utrzymał w mocy decyzję rozbiórkową organu I instancji. Następnie w dniu 10 stycznia 2007 r. wnioskodawczyni w Urzędzie Pocztowym ustaliła, że przesyłka zawierająca decyzję organu II instancji nadeszła dnia 30 października 2006 r., ze względu na nieobecność adresata została awizowana, a następnie w dniu 14 listopada 2006 r. zwrócona do organu jako niepodjęta w terminie. Wnioskodawczyni ponadto przedstawiła kartę informacyjną, z której wynika, że od 24 października 2006 r. do 13 listopada 2006 r. przebywała w sanatorium. Z przedstawionych dokumentów wynika, że na wniosek zawarty w piśmie z dnia 15 stycznia 2007 r., organ przesłał
J. W. zaskarżoną decyzję, która została podjęta dnia 26 lutego 2007 r.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego mimo tego, iż wnioskodawczyni złożyła do Sądu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi dokonując jednocześnie czynności ponownego wniesienia skargi oraz pomimo powstania ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowoadministracyjnego, to we wniosku nie uprawdopodobniła okoliczności, które mogłyby wskazywać na brak winy w uchybieniu terminu.
Sąd I instancji wskazał, że kryterium winy, jako przesłanka przywrócenia terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy prowadzeniu własnych spraw. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku zachowania terminu do dokonania czynności procesowej można zatem mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie czynności stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie dającej się przezwyciężyć.
W rozpatrywanej sprawie zaskarżona decyzja została skutecznie doręczona J.W. w trybie art. 44 k.p.a. Na podstawie art. 44 § 4 k.p.a. w zw. z art. 44 § 1 pkt 1 k.p.a. należało uznać, iż zaskarżona decyzja została doręczona wnioskodawczyni w dniu 13 listopada 2006 r. Zatem termin do wniesienia skargi do Sądu upłynął w dniu 13 grudnia 2006 r.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że wnioskodawczyni winna wskazać na zaistniałą przyczynę, która w dniach od 14 listopada 2006 r. do 13 grudnia 2006 r. uniemożliwiła jej wniesienie w terminie skargi do Sądu. Skarżąca w swoim wniosku nie wykazała, jaka okoliczność stanowiła przeszkodę do wniesienia skargi do Sądu w terminie. To, iż nie wiedziała, że organ wydał decyzję i doręczył ją skutecznie w sposób określony w art. 44 § 4 k.p.a. w zw. z art. 44 § 1 pkt 1 k.p.a., nie może stanowić okoliczności, która przemawiałaby za przywróceniem terminu do wniesienia skargi.
Nadto Sąd I instancji podał, że wnioskodawczyni dochowując szczególnej staranności winna po powrocie z sanatorium dowiedzieć się, czy w jej sprawie została wydana decyzja. Tak więc nie można stwierdzić, iż dopełnienie czynności przez J. W. w postaci wniesienia skargi w terminie, stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie dającej się przezwyciężyć. Ponadto wnioskodawczyni przed wyjazdem do sanatorium mogła powiadomić organ o swoim wyjedzie. Świadczyłoby to o dochowaniu przez nią należytej staranności.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła J. W., domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
W uzasadnieniu zażalenia wnioskodawczyni podała, iż argumentacja Sądu I instancji, obligująca ją do sprawdzenia po powrocie z sanatorium czy nie została wydana decyzja, jak również do poinformowania organu o wyjeździe do sanatorium nie jest słuszna. J. W. wskazała, że po powrocie z sanatorium nie zastała w domu zawiadomienia o pozostawieniu przesyłki w Urzędzie Pocztowym. W tym czasie miała wiele spraw urzędowych, w tym toczącą się sprawę o zniesienie współwłasności nieruchomości, na której usytuowany jest przedmiotowy budynek. Nigdy nie było żadnych problemów ze skutecznym zawiadomieniem jej o terminach rozpraw lub czynności z udziałem biegłych i oględzin. Nie miała więc świadomości o możliwości wystąpienia takich okoliczności jak w niniejszej sprawie. Natomiast natychmiast po powzięciu wiadomości o wydaniu decyzji podjęła czynności zmierzające bezpośrednio do wniesienia skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie należało uwzględnić, choć z innych względów niż w nim podniesione.
Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi jest pismem wszczynającym postępowanie w sprawie. Wobec tego, jak każde pismo w postępowaniu sądowym, powinien czynić zadość warunkom formalnym określonym w art. 46 p.p.s.a. oraz zawierać uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Brak przytoczenia okoliczności uzasadniających przyjęcie braku winy strony w uchybieniu terminowi stanowi brak wniosku, który winien zostać usunięty w drodze wezwania strony do uzupełnienia braków pisma, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania.
W rozpatrywanej sprawie skarżąca we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w istocie rzeczy nie wskazała jakie okoliczności wskazują na brak winy w uchybieniu terminowi, co winno skutkować wezwaniem jej do uzupełnienia braków wniosku. Tymczasem Sąd I instancji rozpoznał wniosek merytorycznie nie dostrzegając jego braków formalnych. W konsekwencji Sąd ustalił pewną sekwencję zdarzeń, opierając się na dokumentach złożonych przez skarżącą przy piśmie z dnia 8 maja 2007 r., które wpłynęło do Sądu dnia 14 maja 2007 r., a więc przed złożeniem wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego uprzednio złożone dokumenty, w tym pismo kierowane do organu odwoławczego nie mogą zastępować uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, jako wszczynający postępowanie w tej sprawie, winien bezwzględnie odpowiadać wymogom formalnym, w tym szczególnym wymaganiom przewidzianym dla tego typu wniosków w art. 87 § 2 p.p.s.a. Sąd I instancji wprawdzie zauważył, że skarżąca nie wskazała, jaka okoliczność stanowiła przeszkodę w terminowym wniesieniu skargi, lecz nie uznał tego za brak formalny. Tymczasem skoro skarżąca w ogóle nie wskazała okoliczności mających uprawdopodabniać brak winy w uchybieniu terminu, to taki stan rzeczy uzasadniał wezwanie jej do uzupełnienia braków wniosku, a nie jego merytoryczne rozpoznanie.
Ponownie rozpoznając sprawę Sąd I instancji winien wezwać skarżącą do uzupełnienia braków wniosku przez podanie jakie okoliczności uprawdopodabniają brak winy w uchybieniu terminu. Dopiero usunięcie tego braku umożliwi prawidłowe rozpoznanie wniosku.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI