Orzeczenie · 2025-01-16

II OZ 860/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-01-16
NSAbudowlaneWysokansa
pozwolenie na budowędroga gminnawstrzymanie wykonaniaskarga administracyjnapostępowanie sądowoadministracyjnerygor natychmiastowej wykonalnościznaczna szkodatrudne do odwrócenia skutkiwznowienie postępowaniadecyzja ostateczna

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie W. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Wojewody Lubelskiego z dnia 15 maja 2024 r. Decyzja ta utrzymywała w mocy decyzję Starosty o odmowie uchylenia pozwolenia na budowę drogi gminnej, nadanego z rygorem natychmiastowej wykonalności. Skarżący domagał się wstrzymania wykonania decyzji, argumentując, że dalsze prowadzenie budowy w okolicznościach nieważności decyzji doprowadzi do trudnych do odwrócenia skutków i znacznej szkody, zarówno dla niego, jak i dla majątku gminnego i państwowego. Sąd I instancji odmówił wstrzymania, wskazując, że decyzje o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej nie podlegają wstrzymaniu, a skarżący nie wykazał przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. dla pozwolenia na budowę. NSA uznał, że Sąd I instancji prawidłowo ocenił sprawę. Podkreślono, że wstrzymaniu podlegają zasadniczo akty administracyjne, które tworzą prawa i obowiązki, a decyzje o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej nie mają takiego charakteru. Ponadto, NSA stwierdził, że skarżący nie wykazał, aby realizacja pozwolenia na budowę drogi gminnej spowodowała szkody lub skutki trudne do odwrócenia, przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu. Sąd zaznaczył, że argumentacja dotycząca meritum sprawy nie może być podstawą skutecznego wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących wstrzymania wykonania aktów administracyjnych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności w kontekście decyzji o pozwoleniu na budowę oraz decyzji wydanych w postępowaniach nadzwyczajnych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnych okoliczności sprawy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy decyzja o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej podlega wstrzymaniu wykonania na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, decyzje o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej nie podlegają wstrzymaniu wykonania, ponieważ nie tworzą one praw ani obowiązków i nie nadają się do egzekucji administracyjnej.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że decyzje o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej mają charakter formalnoprawny i nie wywołują skutków prawnych podlegających ochronie tymczasowej w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a.

Czy skarżący wykazał przesłanki znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę drogi gminnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie wykazał tych przesłanek w sposób szczegółowy i przekonujący.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że realizacja pozwolenia na budowę drogi gminnej, choć zmienia stan faktyczny, nie musi automatycznie prowadzić do trudnych do odwrócenia skutków lub znacznej szkody, a skarżący nie przedstawił dowodów na ich wystąpienie, przekraczających normalne następstwa.

Czy rygor natychmiastowej wykonalności nadany decyzji wpływa na możliwość jego wstrzymania przez sąd?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności traci na znaczeniu po uzyskaniu przez decyzję przymiotu ostateczności i nie wpływa na możliwość wstrzymania jej wykonania przez sąd, o ile wstrzymanie jest dopuszczalne z innych przyczyn.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że ostateczna decyzja jest wykonalna z mocy prawa, a rygor natychmiastowej wykonalności dotyczy decyzji nieostatecznych. Wstrzymanie wykonania decyzji zależy od przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., a nie od samego faktu nadania rygoru.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji zostało oddalone.

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie aktu lub czynności, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 108 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

k.p.a. art. 145 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy wznowienia postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzje o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej nie podlegają wstrzymaniu wykonania na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. • Skarżący nie wykazał przesłanek znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę. • Rygor natychmiastowej wykonalności nie wpływa na możliwość wstrzymania wykonania decyzji przez sąd, jeśli wstrzymanie jest dopuszczalne z innych przyczyn.

Odrzucone argumenty

Budowa drogi gminnej spowoduje trudne do odwrócenia skutki i znaczne szkody, zwłaszcza w kontekście nieważności decyzji. • Pozwolenie na budowę drogi gminnej, w przeciwieństwie do budowy o charakterze prywatnym, generuje inne skutki i szkody, w tym majątkowe dla gminy i państwa.

Godne uwagi sformułowania

niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków • nie należą wydane w postępowaniach nadzwyczajnych (...) decyzje o odmowie uchylenia innych ostatecznych decyzji • nie powstają dla żadnej ze stron nowe obowiązki (ani prawa); nie wywołuje ona też bezpośrednio dla nich żadnych skutków prawnych, które podlegałyby ochronie tymczasowej • Postanowienie o nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, wydawane na podstawie art. 108 k.p.a., nie może wywołać skutków, o jakich mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. • znaczna szkoda" to taka szkoda (majątkowa, a także niemajątkowa), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego • trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które - raz zaistniałe - powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości • Realizacja pozwolenia na budowę (...) zasadniczo powoduje ona skutki faktyczne, które zazwyczaj mogą być usunięte poprzez wykonanie naprawczych czynności • nie da się przyjąć, że konsekwencje wydania pozwolenia na budowę, będą takie jak "zazwyczaj", jak przyjmuje to Skład rozpoznający sprawę. Nie mamy bowiem do czynienia z budową o charakterze ściśle prywatnym. • Trudna do wyobrażenia jest bowiem rozbiórka drogi, która zostanie już wybudowana i nadto sfinansowana ze środków zewnętrznych.

Skład orzekający

Tomasz Zbrojewski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wstrzymania wykonania aktów administracyjnych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności w kontekście decyzji o pozwoleniu na budowę oraz decyzji wydanych w postępowaniach nadzwyczajnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnych okoliczności sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie budowlanym – możliwości wstrzymania wykonania pozwolenia na budowę, co ma istotne znaczenie praktyczne dla inwestorów i stron postępowania.

Czy można wstrzymać budowę drogi gminnej? NSA wyjaśnia kluczowe przesłanki.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst