II OZ 854/06

Naczelny Sąd Administracyjny2006-09-13
NSAAdministracyjneŚredniansa
wyłączenie sędziegobezstronnośćpostępowanie administracyjnesąd administracyjnyzażalenieprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymipozwolenie na budowęorgan administracji publicznej

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie odmawiające wyłączenia sędziego, uznając brak podstaw do wątpliwości co do jego bezstronności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił wyłączenia sędziego R. S. od rozpoznawania sprawy dotyczącej pozwolenia na budowę stacji paliw, wskazując na brak przesłanek ustawowych i wątpliwości co do bezstronności. Skarżący R. K. wniósł zażalenie, argumentując, że sędzia R. S. brał udział w innym postępowaniu dotyczącym jego inwestycji. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, stwierdzając, że udział sędziego w poprzedniej, niekorzystnej dla strony sprawie, nie stanowi podstawy do jego wyłączenia, jeśli nie zachodzi stosunek osobisty mogący budzić wątpliwości co do bezstronności.

Sprawa dotyczyła zażalenia R. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, które odmówiło wyłączenia sędziego R. S. od rozpoznawania sprawy ze skargi na decyzję Wojewody Podkarpackiego w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę stacji paliw. R. K. domagał się wyłączenia sędziego R. S. z uwagi na jego wcześniejszy udział w postępowaniu przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym, które dotyczyło innej inwestycji tego samego rodzaju i zakończyło się decyzją uchyloną przez WSA. Skarżący podnosił, że fakt ten może budzić wątpliwości co do bezstronności sędziego. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zażalenie nie ma uzasadnionych podstaw. Sąd podkreślił, że podstawy wyłączenia sędziego regulują przepisy art. 18 i 19 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stwierdzono, że nie zachodzą przesłanki do wyłączenia sędziego z mocy ustawy (art. 18). Odnosząc się do przesłanki wyłączenia na wniosek strony (art. 19), NSA wskazał, że musi istnieć stosunek osobisty między sędzią a stroną, który mógłby budzić wątpliwości co do bezstronności, a wątpliwości te muszą być uzasadnione. W ocenie NSA, sam fakt udziału sędziego w innym, niekorzystnym dla strony postępowaniu, nie stanowi podstawy do wyłączenia, jeśli nie wykazano istnienia stosunku osobistego. Sąd odwołał się do orzecznictwa Sądu Najwyższego, podkreślając, że strona żądająca wyłączenia musi wykazać okoliczności podważające wiarygodność oświadczenia sędziego o braku podstaw do wyłączenia. W związku z tym, zażalenie zostało oddalone.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, sam fakt udziału sędziego w poprzednim postępowaniu, nawet jeśli zakończyło się ono niekorzystnie dla strony, nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego, jeśli nie zachodzi stosunek osobisty między sędzią a stroną, który mógłby budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 18 i 19) precyzyjnie określają podstawy wyłączenia sędziego. Niekorzystny wynik poprzedniej sprawy nie jest wymieniony jako przesłanka ustawowa. Wyłączenie na wniosek strony wymaga wykazania istnienia stosunku osobistego, który mógłby wpłynąć na bezstronność, a wątpliwości muszą być uzasadnione. Strona domagająca się wyłączenia musi przedstawić dowody podważające wiarygodność oświadczenia sędziego o braku podstaw do wyłączenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 18

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 19

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak podstaw do wyłączenia sędziego z mocy ustawy. Nie zachodzi stosunek osobisty między sędzią a stroną, który mógłby budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności. Udział sędziego w poprzedniej, niekorzystnej dla strony sprawie, nie jest samoistną podstawą do wyłączenia.

Odrzucone argumenty

Sędzia R. S. powinien być wyłączony z uwagi na jego wcześniejszy udział w postępowaniu dotyczącym tej samej inwestycji strony.

Godne uwagi sformułowania

nie zachodzą podstawy do wyłączenia sędziego ani z mocy ustawy brak okoliczności mogących budzić wątpliwości, co do bezstronności sędziego nie zachodzą podstawy do wyłączenia sędziego z mocy ustawy nie stanowi podstawy wyłączenia w oparciu o art. 18 § 1 pkt 7 sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli między nim a jedną ze stron lub jej przedstawicielem zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwości, co do bezstronności sędziego, niemniej jednak wątpliwości takie muszą być uzasadnione nie wykazano bowiem istnienia jakiegokolwiek stosunku osobistego pomiędzy stroną postępowania a Sędzią Takie zarzuty nie mogą natomiast stanowić podstawy wyłączenia sędziego z uwagi na brak bezstronności sędziego. Nie można żądać wyłączenia sędziego wyłącznie w oparciu o przeświadczenie, że sędzia jest nieobiektywny. autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona, która żąda wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego

Skład orzekający

Małgorzata Stahl

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosku o wyłączenie sędziego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności w kontekście braku stosunku osobistego i interpretacji art. 18 i 19 p.p.s.a."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wyłączenie sędziego w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Interpretacja przepisów o wyłączeniu sędziego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnej wyłączenia sędziego, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kiedy sędzia powinien zostać wyłączony? Kluczowe zasady bezstronności w sądzie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 854/06 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2006-09-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-07-19
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Stahl /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Wyłączenie sędziego
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Stahl po rozpoznaniu w dniu 13 września 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 19 kwietnia 2006 r., sygn. akt II SA/Rz 422/05 w zakresie odmowy wyłączenia sędziego w sprawie ze skargi [...] na decyzję Wojewody Podkarpackiego w Rzeszowie z dnia 5 kwietnia 2005 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę stacji paliw postanawia: oddalić zażalenie
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odmówił wyłączenia sędziego R. S. od rozpoznawania sprawy ze skargi [...] na decyzję Wojewody Podkarpackiego w Rzeszowie z dnia 5 kwietnia 2005 r. Odmawiając wnioskowi R. K. Sąd podkreślił, że nie zachodzą podstawy do wyłączenia sędziego ani z mocy ustawy, a z uwagi na brak okoliczności mogących budzić wątpliwości, co do bezstronności sędziego nie ma przesłanek do wyłączenia sędziego na wniosek.
Na to postanowienie uczestnik postępowania R. K. wniósł zażalenie, w którym podniósł, iż sędzia R. S. był Przewodniczącym składu orzekającego Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie w sprawie zakończonej decyzją z dnia 27 listopada 2002 r. stwierdzającą nieważność decyzji Burmistrza Miasta Dębicy z dnia 1 sierpnia 2002 r. o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu pod planowaną przez R. K. inwestycję. Z tej przyczyny, zdaniem żalącego się, sędzia R. S. powinien być wyłączony od orzekania w sprawie niniejszej dotyczącej drugiej inwestycji tego samego rodzaju. R. K. w zażaleniu stwierdził, że zachodzą wątpliwości, co do bezstronności sędziego, który orzekał już w jego sprawie, jako członek Samorządowego Kolegium Odwoławczego, którego decyzja została uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w dniu 20 stycznia 2005 r.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Podstawę wyłączenia sędziego od orzekania w sprawie określają przepisy art. 18 i 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Słusznie stwierdził Sąd I instancji, że nie zachodzą podstawy do wyłączenia sędziego z mocy ustawy, z przyczyn określonych w art. 18 powołanej ustawy. Wskazywana przez R. K. okoliczność, że sędzia brał udział w innym administracyjnym, dotyczącym jego osoby, w innej sprawie nie stanowi podstawy wyłączenia w oparciu o art. 18 § 1 pkt 7. Odnośnie natomiast przesłanki wyłączenia sędziego na podstawie art. 19 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wskazać należy, że sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli między nim a jedną ze stron lub jej przedstawicielem zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwości, co do bezstronności sędziego, niemniej jednak wątpliwości takie muszą być uzasadnione. Przepis ten umożliwia wyłączenie od orzekania sędziego, który posiada pozazawodowe kontakty z jedną ze stron lub jej pełnomocnikiem.
Z podniesionych zarzutów nie wynika, aby w sprawie niniejszej zachodziła taka sytuacja uzasadniająca wyłączenie sędziego, nie wykazano bowiem istnienia jakiegokolwiek stosunku osobistego pomiędzy stroną postępowania a Sędzią. Jak wynika z wniosku o wyłączenie sędziego, a także z zażalenia R. K., głównym zarzutem skierowanym przeciwko Sędziemu, jest niekorzystny wynik innego postępowania administracyjnego, w którym brał udział Sędzia - orzekający w sprawie niniejszej przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Takie zarzuty nie mogą natomiast stanowić podstawy wyłączenia sędziego z uwagi na brak bezstronności sędziego. Nie można żądać wyłączenia sędziego wyłącznie w oparciu o przeświadczenie, że sędzia jest nieobiektywny. Podkreślenia wymaga także fakt, że w aktach sprawy, na karcie 120, znajduje się oświadczenie Sędziego z dnia 5 kwietnia 2006 r., z którego wynika, iż nie ma podstaw do jego wyłączenia. Przypomnieć trzeba, że "autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona, która żąda wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego" (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 sierpnia 1971 r. (I CZ 212/71, OSNNCP z 1972 r., nr 3, poz. 75).
Z powyższych przyczyn, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny postanowił, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI