II OZ 84/25

II OZ 84/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-02-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-01-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Paweł Miładowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne
Koszty sądowe
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 527/24 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2025-05-12
II OZ 85/25 - Postanowienie NSA z 2025-02-12
II OZ 1758/25 - Postanowienie NSA z 2025-11-13
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Odrzucono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 535
par. 2 ust. 1 pkt 1
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu  przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Dnia 12 lutego 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. P. oraz D. K., D. K. i R. P. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 listopada 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 527/24 wzywające D. K. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi K. P. i D. K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 3 stycznia 2024 r., nr 7/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: 1) oddalić zażalenie D. K., 2) odrzucić zażalenie K. P., R. P. i D. K..
Uzasadnienie
K. P. i D. K. (skarżące) wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "WINB", z dnia 3 stycznia 2024 r., nr 7/2024, w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia.
W następstwie negatywnego rozpoznania wniosków o przyznanie prawa pomocy, zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału VII z dnia 4 listopada 2024 r. wezwano skarżące (każdą osobno) do uiszczenia wpisów sądowych od skargi na ww. postanowienie – po 100 zł, stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 535). Przedmiot niniejszej sprawy dotyczy zarządzenia z dnia 4 listopada 2024 r., którym do uiszczenia wpisu od skargi wezwano D. K..
K. P., R. P., D. K., D. K. pismami z dnia 12 grudnia 2024 r. wnieśli zażalenia na ww. zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VII. W uzasadnieniu zażalenia zawarto argumentację odnoszącą się do problemów finansowych skarżących oraz do zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia WINB.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie D. K. nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu. Z kolei zażalenie złożone przez K. P., D. K., R. P. podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne.
Zgodnie z art. 230 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismami, o których mowa w § 1, są: skarga, sprzeciw od decyzji, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania. Stosownie do art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata. W takim przypadku, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do uiszczenia opłaty, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia pisma (skargi, sprzeciwu, skargi kasacyjnej, zażalenia, skargi o wznowienie postępowania). Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia, wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności wynosi w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym – 100 zł.
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie WINB z dnia 3 stycznia 2024 r., którym stwierdzono uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Sprawa, w której wniesiono skargę, jest niewątpliwie sprawą dotyczącą postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym. Wpis sądowy od takiej skargi należny jest w wysokości 100 zł, stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia. Zaskarżone zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII z dnia 4 listopada 2024 r. o wezwaniu D. K. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi jest zatem prawidłowe. Z akt sprawy (sądowych, jak i administracyjnych) nie wynika przy tym, by w niniejszej sprawie wpis sądowy od skargi powinien być pobierany solidarnie od skarżących.
Na ocenę prawidłowości zaskarżonego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi nie mogły mieć wpływu argumenty zażalenia. Oceniając, na skutek wniesionego zażalenia legalność zaskarżonego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VII, NSA sprawdza jedynie czy istniał obowiązek uiszczenia przez skarżącą wpisu i w jakiej wysokości. Kwestia dotycząca prawa pomocy została natomiast prawomocnie rozstrzygnięta postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 października 2024 r., sygn. akt VII SPP/Wa 218/24, utrzymującym w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 4 września 2024 r., o odmowie przyznania D. K. prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
W związku z powyższym zażalenie D. K. należało oddalić.
Odnosząc się do zażalenia wniesionego przez K. P., D. K. i R. P. wskazać należy, że zgodnie z art. 194 § 1 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia enumeratywnie wymienione w tym przepisie. Na podstawie art. 198 p.p.s.a. przepis ten ma zastosowanie także do zarządzeń przewodniczącego, jeżeli ustawa przewiduje wniesienie zażalenia. Zgodnie natomiast z art. 227 § 1 p.p.s.a. zażalenie przysługuje na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy.
Dodać również należy, że zgodnie z art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 p.p.s.a. przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie.
Zażalenie złożone w niniejszej sprawie przez K. P., D. K. i R. P. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII z dnia 4 listopada 2024 r. wzywające D. K. do uiszczenia wpisu od skargi jest niedopuszczalne, ponieważ nie byli oni adresatami tego zarządzenia.
Podkreślić należy, że niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem zarządzenia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego zarządzenia – w tym przypadku wyłącznie D. K..
W tej sytuacji zażalenie wniesione przez K. P., D. K. i R. P. podlegało odrzuceniu.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. jak w pkt 1 postanowienia. W pkt 2 postanowienia orzeczono na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.