II OZ 174/24

II OZ 174/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-04-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-03-20
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Arkadiusz Despot - Mładanowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 61 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 13 grudnia 2023 r., sygn. akt II SA/Wr 541/23 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi W. R. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia 31 lipca 2023 r. Nr IF-O.7840.442.2021.JP w przedmiocie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę zespołu ośmiu budynków jednorodzinnych, dwulokalowych w zabudowie bliźniaczej postanawia: oddalić zażalenie. 2
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 13 grudnia 2023 r., sygn. akt II SA/Wr 541/23 odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi W. R. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia 31 lipca 2023 r. Nr IF-O.7840.442.2021.JP w przedmiocie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę zespołu ośmiu budynków jednorodzinnych, dwulokalowych w zabudowie bliźniaczej.
Sąd powołał art. 61 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634), dalej "p.p.s.a." i stwierdził, że wniosek skarżącego nie może zostać uwzględniony. W ocenie Sądu, skarżący nie wykazał bowiem możliwości wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania, a dokładniej nie uzasadnił, że wykonanie zaskarżonej decyzji grozi niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie przedstawiono jakichkolwiek skonkretyzowanych argumentów czy okoliczności w tym zakresie. Tymczasem, aby Sąd mógł stwierdzić, czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, wnioskodawca musi powołać się na konkretne okoliczności pozwalające wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Muszą to być przy tym okoliczności zobiektywizowane i potwierdzone sytuacją rzeczywistą. Ponadto, zawarte we wniosku wywody powinny zostać połączone z niezbędnym odwołaniem się do materiałów źródłowych oraz skonkretyzowanych wystarczająco okoliczności obrazujących sytuację faktyczną wnioskodawcy.
W realiach niniejszej sprawy skarżący w wywiedzionej skardze w sposób szeroki odniósł się do treści zaskarżonej decyzji, formułując względem niej zarzuty. Zaniechał jednak wskazania podstaw do udzielenia ochrony tymczasowej w odniesieniu do okoliczności niniejszej sprawy. Aby można było stwierdzić, czy w sprawie wystąpiły ustawowe przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a., strona skarżąca musi powołać się na konkretne okoliczności pozwalające wywieść, że wstrzymanie wykonania aktu lub czynności jest na tyle zasadne i tak wysoce prawdopodobne, iż przemawia za wstrzymaniem inwestora w przysługujących mu prawach związanych z zabudową terenu, do którego posiada tytuł prawny. Ze swej natury decyzje dotyczące pozwolenia na budowę zmieniają stan rzeczy i mogą spowodować powstanie trudnych do odwrócenia skutków, jednakże skutki te należy szczegółowo uzasadnić oraz wykazać wystąpienie ich w stosunku do składającego dany wniosek. O zasadności udzielenia ochrony tymczasowej nie mogą świadczyć merytoryczne zarzuty podniesione w skardze względem zaskarżonego orzeczenia. Ocena wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie może bowiem być zastąpiona merytoryczną oceną zaskarżonego aktu z punktu widzenia jego legalności lub nawet przypuszczeniami co do tej oceny. Na tym etapie postępowania Sąd nie dokonuje bowiem oceny zasadności zarzutów, jak również legalności aktu będącego przedmiotem wniesionej skargi.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Na powyższe postanowienie skarżący złożył zażalenie, wnosząc o jego uchylenie i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu wskazano, że konieczność wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji podyktowana jest nieodwracalnymi zmianami, które wyrządził i w dalszym ciągu wyrządzać będzie inwestor w środowisku oraz w otoczeniu miejsca zamieszkania skarżącego. Podniesiono, że bezprawne i samowolne rozpoczęcie robót budowlanych spowodowało naruszenie systemu drenażowego terenu i w konsekwencji podniesienie poziomu wód gruntowych na okolicznych nieruchomościach; realizacja infrastruktury podziemnej sieci uzbrojenia terenu wraz z przyłączami niszczy dotychczasowy naturalny stan gruntów oraz powoduje deklasację wysokiej klasy gruntów ornych. Wskazano na brak odpowiednich i bezpiecznych rozwiązań komunikacyjnych, co doprowadzi do notorycznego niebezpieczeństwa i kolizji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Wskazać należy, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wskazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, albowiem ciężar uprawdopodobnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności spoczywa na stronie, która wywodzi skutki prawne ze swych twierdzeń. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności. Sąd ma obowiązek zbadać, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają za wydaniem postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. Okoliczności wskazane we wniosku muszą mieć charakter konkretny i zindywidualizowany, pozwalający ustalić, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do danego wnioskodawcy. Brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Podkreślenia wymaga, że wniosek powinien zawierać spójną argumentację, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Sąd rozpoznając wniosek nie dokonuje oceny zawartości skargi, dlatego też wniosek powinien zawierać odrębne uzasadnienie.
Mając powyższe na uwadze, należy podzielić stanowisko Sądu I instancji, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wniosek skarżącego zawiera jedynie żądanie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, nie zawiera natomiast uzasadnienia. Stwierdzić zatem należy, że skarżący nie uprawdopodobnił wystąpienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., nie wskazał bowiem, ani nie udokumentował konkretnych okoliczności, które mogłyby spowodować możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
Należy wyjaśnić, że na etapie rozpoznawania wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Sąd nie dokonuje oceny jej legalności i nie odnosi się do meritum sprawy zakończonej zaskarżoną decyzją. Poza oceną w niniejszym postępowaniu wpadkowym pozostaje więc podnoszona przez skarżącego argumentacja skargi, zmierzająca do wykazania, że zamierzenie inwestycyjne jest niezgodne z prawem, a tym samym, że zaskarżona decyzja jest wadliwa. Sąd dokonuje jedynie oceny zasadności wstrzymania wykonania decyzji w kontekście możliwości zaistnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a.
Wskazać ponadto należy, że przytoczenie okoliczności uzasadniających w ocenie skarżącego wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu dopiero w zażaleniu na postanowienie Sądu I instancji nie stanowi wystarczającej podstawy do uchylenia tego orzeczenia. Naczelny Sąd Administracyjny bada zgodność z prawem postanowienia Sądu I instancji, a więc rozstrzyga na podstawie stanu, jaki istniał w dacie orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, a jak to już wyżej wskazano, skarżący nie poparł wniosku żadną argumentacją. Zażalenie nie jest środkiem służącym do uzupełniania złożonego w sprawie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu.
W tej sytuacji należało uznać, że Sąd I instancji zasadnie zaskarżonym postanowieniem odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.