Orzeczenie · 2025-01-24

II OZ 821/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-01-24
NSAbudowlaneŚredniansa
rozbiórkawstrzymanie wykonaniaprawo budowlanesąd administracyjnyzażaleniewspółwłasnośćlegalizacja budowyznaczna szkodatrudne do odwrócenia skutki

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał zażalenie J. S. i W. T. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Gdańsku, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę budynku magazynowo-letniskowego. Skarżący domagali się wstrzymania wykonania decyzji, powołując się na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, zgodnie z art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). WSA odmówił wstrzymania, stwierdzając, że skarżący nie uprawdopodobnili wystąpienia tych przesłanek. Podkreślono, że ciężar wykazania tych okoliczności spoczywa na wnioskujących, a skarżący ograniczyli się jedynie do ogólnych stwierdzeń o negatywnych skutkach wykonania decyzji. Skarżący w zażaleniu zarzucili naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a., twierdząc, że nakaz rozbiórki obiektu budowlanego, który jest w dobrym stanie technicznym i służy celom rekreacyjnym, spowoduje oczywistą szkodę i nieodwracalne skutki w postaci utraty obiektu i możliwości korzystania z działki. Wskazali również na problemy z legalizacją obiektu z powodu braku zgody jednego ze współwłaścicieli oraz toczące się postępowania cywilne. NSA oddalił zażalenie. Sąd podkreślił, że ochrona tymczasowa z art. 61 § 3 p.p.s.a. nie służy zabezpieczeniu przed wszelkimi skutkami wykonania decyzji, lecz jedynie przed tymi, które są bezpośrednio związane z jej wykonaniem i nie mogą być naprawione. Sąd zaznaczył, że choć decyzja nakazująca rozbiórkę może potencjalnie prowadzić do takich skutków, nie oznacza to automatycznego wstrzymania wykonania. Ciężar uprawdopodobnienia przesłanek spoczywa na skarżącym, a wymaga to odwołania się do konkretnych uwarunkowań sprawy, sytuacji osobistej wnioskodawcy oraz następstw odstąpienia od wykonania robót. W ocenie NSA, skarżący nie wykazali, aby utrata sezonowo użytkowanego budynku magazynowo-letniskowego, koszty rozbiórki czy brak możliwości legalizacji stanowiły "znaczną szkodę" lub "trudne do odwrócenia skutki" w rozumieniu przepisów. Podkreślono, że drewniana konstrukcja obiektu i brak powiązania z gruntem sugerują, że rozbiórka i ewentualna odbudowa nie będą tak skomplikowane jak w przypadku domu jednorodzinnego. Kwestie sporów współwłaścicielskich i możliwości legalizacji obiektu będą przedmiotem merytorycznej oceny przez WSA.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przesłanek wstrzymania wykonania decyzji o nakazie rozbiórki na gruncie art. 61 § 3 p.p.s.a., w szczególności w kontekście "znacznej szkody" i "trudnych do odwrócenia skutków" w sprawach dotyczących obiektów budowlanych o charakterze sezonowym lub rekreacyjnym.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji skarżących i nie stanowi uniwersalnej wykładni dla wszystkich decyzji rozbiórkowych. Nacisk na indywidualne uprawdopodobnienie przesłanek przez stronę.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego może stanowić niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w przypadku skarżących nie uprawdopodobniono wystąpienia tych przesłanek.

Uzasadnienie

Ciężar dowodu spoczywa na skarżących. Skutki takie jak utrata sezonowo użytkowanego budynku magazynowo-letniskowego, koszty rozbiórki czy brak możliwości legalizacji nie spełniają ustawowych kryteriów "znacznej szkody" ani "trudnych do odwrócenia skutków", zwłaszcza gdy obiekt ma drewnianą konstrukcję i nie jest trwale związany z gruntem. Nie wykazano konkretnych, ponadprzeciętnych następstw wykonania decyzji.

Czy sąd administracyjny powinien automatycznie wstrzymać wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wstrzymanie wykonania jest wyjątkiem od zasady i wymaga indywidualnej oceny przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a.

Uzasadnienie

Ustawodawca nie przewidział automatycznego wstrzymania wykonania decyzji rozbiórkowych. Sąd ma prawo ocenić każdą sprawę indywidualnie, a strona musi wykazać konkretne okoliczności uzasadniające wstrzymanie, wykraczające poza typowe skutki wykonania takiej decyzji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego.

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ciężar uprawdopodobnienia tych przesłanek spoczywa na skarżącym. Ochrona tymczasowa nie służy zabezpieczeniu przed wszelkimi skutkami wykonania decyzji, lecz jedynie przed skutkami bezpośrednio związanymi z jej wykonaniem, których nie można naprawić.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 61 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje rozpoznawanie zażaleń.

p.p.s.a. art. 197 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje rozpoznawanie zażaleń.

p.p.s.a. art. 197 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje rozpoznawanie zażaleń.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skutki wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego (utrata sezonowo użytkowanego budynku, koszty rozbiórki, brak możliwości legalizacji z powodu sporów współwłaścicielskich) nie spełniają ustawowych przesłanek "znacznej szkody" ani "trudnych do odwrócenia skutków" w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. • Ciężar uprawdopodobnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. spoczywa na skarżącym. • Ochrona tymczasowa nie ma charakteru automatycznego i wymaga indywidualnej oceny konkretnych okoliczności sprawy.

Odrzucone argumenty

Wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego spowoduje oczywistą szkodę dla skarżących oraz trudne do odwrócenia skutki w postaci utraty obiektu i możliwości korzystania z działki. • Brak zgody współwłaścicielki na dysponowanie nieruchomością na cele budowlane i toczące się postępowania cywilne uzasadniają wstrzymanie wykonania decyzji rozbiórkowej.

Godne uwagi sformułowania

ochrona tymczasowa przewidziana w art. 61 § 3 p.p.s.a. nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami wykonania zaskarżonej decyzji, lecz jedynie przed skutkami bezpośrednio związanymi z jej wykonaniem, których ponadto nie można byłoby naprawić w razie ewentualnego uwzględnienia skargi. • to na wnioskujących ciąży obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione zostały przesłanki określone w art. art. 61 § 3 p.p.s.a. • tożsamość obiektu budowlanego, jego konstrukcja (drewniana) oraz sposób posadowienia (na bloczkach betonowych) wskazują, że rozbiórka, jak też ewentualne odbudowanie tego typu obiektu, co do zasady nie będzie wymagać takich nakładów i wysiłków, jak rozbiórka i odbudowa np. domu jednorodzinnego o przeciętnych parametrach.

Skład orzekający

Anna Żak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wstrzymania wykonania decyzji o nakazie rozbiórki na gruncie art. 61 § 3 p.p.s.a., w szczególności w kontekście \"znacznej szkody\" i \"trudnych do odwrócenia skutków\" w sprawach dotyczących obiektów budowlanych o charakterze sezonowym lub rekreacyjnym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji skarżących i nie stanowi uniwersalnej wykładni dla wszystkich decyzji rozbiórkowych. Nacisk na indywidualne uprawdopodobnienie przesłanek przez stronę.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie przepisów o wstrzymaniu wykonania decyzji administracyjnej, co jest istotne dla prawników procesowych. Pokazuje, jak sąd ocenia argumenty dotyczące szkody i trudnych do odwrócenia skutków w kontekście rozbiórki.

Rozbiórka budynku rekreacyjnego: kiedy sąd wstrzyma wykonanie decyzji?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst