II OZ 801/05

Naczelny Sąd Administracyjny2005-10-11
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocypostępowanie administracyjnesądownictwo administracyjneprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymirozbiórkanadzór budowlanyskarżącypełnomocnik

NSA uchylił postanowienie WSA odmawiające przyznania prawa pomocy, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania ze względu na potrzebę dokładniejszej oceny sytuacji finansowej skarżącego.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrzył zażalenie R. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, które odmówiło przyznania prawa pomocy w postaci ustanowienia pełnomocnika. Sąd I instancji uznał, że skarżący, prowadzący działalność gospodarczą i mający na utrzymaniu syna, jest w stanie ponieść koszty ustanowienia pełnomocnika. NSA uznał jednak, że ocena sytuacji finansowej skarżącego oparta na dokumentach z 2004 roku jest niewystarczająca, zwłaszcza w kontekście wskazywanego zadłużenia.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał zażalenie R. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Rzeszowie z dnia 28 kwietnia 2005 r., które odmówiło przyznania skarżącemu prawa pomocy w postaci ustanowienia radcy prawnego lub adwokata. Sprawa dotyczyła skargi R. J. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie nakazującą rozbiórkę obiektu. WSA w Rzeszowie odmówił przyznania prawa pomocy, oceniając, że skarżący, prowadzący działalność gospodarczą (bar gastronomiczny) i mający na utrzymaniu siedmioletniego syna, jest w stanie ponieść koszty związane z ustanowieniem pełnomocnika do wniesienia skargi kasacyjnej. R. J. złożył zażalenie, argumentując, że jego działalność nie przynosi wystarczających zysków, a bank wypowiedział mu konto. NSA uznał zażalenie za usprawiedliwione. Sąd podkreślił, że przyznanie prawa pomocy wymaga wykazania, iż strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. NSA stwierdził, że ocena sytuacji finansowej skarżącego dokonana przez WSA w oparciu o dokumenty z pierwszej połowy 2004 roku jest niewystarczająca, zwłaszcza w kontekście wskazywanego przez skarżącego zadłużenia i potencjalnie pogarszającej się sytuacji finansowej. W związku z tym NSA uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał wniosek o przyznanie prawa pomocy do ponownego rozpoznania WSA w Rzeszowie, aby ten dokonał dokładniejszej analizy obecnej sytuacji finansowej R. J.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, ocena taka jest niewystarczająca, jeśli sytuacja finansowa mogła ulec zmianie, a skarżący wskazuje na zadłużenie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że do prawidłowej oceny możliwości finansowych skarżącego konieczne jest uwzględnienie jego aktualnej sytuacji, a dokumenty sprzed roku mogą nie odzwierciedlać obecnego stanu majątkowego, zwłaszcza w kontekście wskazywanego zadłużenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (3)

Główne

p.p.s.a. art. 246 § 1 pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 185 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ocena sytuacji finansowej skarżącego oparta na nieaktualnych dokumentach jest niewystarczająca do odmowy przyznania prawa pomocy.

Godne uwagi sformułowania

Nie można zatem przyjąć, aby możliwe było dokonanie trafnej oceny możliwości finansowych i sytuacji rodzinnej skarżącego [...] w oparciu o dokumenty opatrzone datą z pierwszej połowy 2004 r. Zwłaszcza, że jeśli sytuacja finansowa R. J. nie uległa poprawie, biorąc pod uwagę wskazywane przez niego zadłużenie, wątpliwym wydaje się aby był on w stanie ponieść jakiekolwiek koszty postępowania.

Skład orzekający

Barbara Adamiak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przyznawania prawa pomocy, konieczność aktualnej oceny sytuacji finansowej strony."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przypadku oceny prawa pomocy w sądzie administracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania sądowego – prawa pomocy, które może umożliwić dostęp do wymiaru sprawiedliwości osobom w trudnej sytuacji finansowej. Pokazuje, jak istotna jest aktualna ocena sytuacji materialnej.

Czy stare dokumenty mogą pozbawić Cię prawa do obrony? NSA wyjaśnia, jak oceniać sytuację finansową.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 801/05 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2005-10-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-08-01
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Barbara Adamiak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
II OSK 70/07 - Wyrok NSA z 2007-05-24
SA/Rz 528/02 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2004-07-14
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w...
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 185 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Barbara Adamiak po rozpoznaniu w dniu 11 października 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 28 kwietnia 2005 r. sygn. akt SA/Rz 528/02 odmawiające skarżącemu przyznania prawa pomocy w postaci ustanowienia radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi R. J. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia 28 stycznia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu p o s t a n a w i a: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać wniosek do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2005 r., sygn. akt SA/Rz 528/02 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, odmówił R. J. przyznania prawa pomocy w postaci ustanowienia radcy prawnego lub adwokata, w sprawie z jego skargi na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie.
W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, iż dokonana przez Sąd ocena sytuacji rodzinnej i majątkowej skarżącego, na podstawie przedstawionych przez niego dokumentów prowadzi do wniosku, że jest on w stanie ponieść koszty związane z ustanowieniem pełnomocnika z wyboru do wniesienia skargi kasacyjnej. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą polegającą na prowadzeniu baru gastronomicznego. Na utrzymaniu, oprócz siebie ma jedynie siedmioletniego syna, na rzecz którego łoży alimenty.
R. J. złożył zażalenie na to postanowienie sugerując, iż prowadzona przez niego działalność nie przynosi wystarczających zysków, a ponadto bank wypowiedział mu konto.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie ma usprawiedliwioną podstawę.
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zatem przepisy powołanej ustawy przewidują przyznanie prawa pomocy, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. Analiza podanych przez wnioskodawcę okoliczności, dokonywana w związku z przepisami ustawy daje odpowiedź, czy w odniesieniu do konkretnej osoby zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem jej wniosku.
Nie można zatem przyjąć, aby możliwe było dokonanie trafnej oceny możliwości finansowych i sytuacji rodzinnej skarżącego – jak to uczynił sąd I instancji w zaskarżonym postanowieniu z dnia 28 kwietnia 2005 r. – w oparciu o dokumenty opatrzone datą z pierwszej połowy 2004 r. Zwłaszcza, że jeśli sytuacja finansowa R. J. nie uległa poprawie, biorąc pod uwagę wskazywane przez niego zadłużenie, wątpliwym wydaje się aby był on w stanie ponieść jakiekolwiek koszty postępowania. Nie mniej jednak wyjaśnienia wymaga obecna sytuacja finansowa skarżącego.
W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI