II OZ 8/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-01-30
NSAbudowlaneŚredniansa
wstrzymanie wykonaniarozbiórkaobiekt budowlanyprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiznacząca szkodatrudne do odwrócenia skutkizażalenienadzór budowlany

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie WSA i wstrzymał wykonanie decyzji o rozbiórce obiektu budowlanego, uznając, że jej wykonanie przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy grozi znaczną szkodą lub trudnymi do odwrócenia skutkami.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił wstrzymania wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego, uznając, że skarżąca nie wykazała ryzyka znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, uchylił postanowienie WSA. Sąd uznał, że wykonanie rozbiórki przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy wiąże się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, zwłaszcza w kontekście możliwości wadliwości decyzji i konieczności powrotu do stanu poprzedniego.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie K. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 8 sierpnia 2023 r. w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego. WSA uzasadnił swoją decyzję brakiem wykazania przez skarżącą okoliczności przemawiających za tym, że wykonanie decyzji grozi wyrządzeniem znacznej szkody lub wywoła trudne do odwrócenia skutki. Skarżąca w zażaleniu podniosła zarzuty dotyczące błędnego ustalenia stanu faktycznego, naruszenia art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) poprzez brak zastosowania wynikającego z niego uprawnienia, a także naruszenia przepisów k.p.a. dotyczących słusznego interesu obywatela. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za zasadne. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., wstrzymanie wykonania aktu może nastąpić, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. NSA zgodził się ze skarżącą, że wykonanie rozbiórki przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy wiąże się z takim ryzykiem, ponieważ w przypadku uwzględnienia skargi może okazać się, że decyzja była wadliwa, a przywrócenie stanu poprzedniego po wykonaniu rozbiórki jest trudne. Sąd wskazał, że celem instytucji wstrzymania wykonania jest zapobieżenie szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom do czasu prawomocnego rozpoznania skargi, a wykonanie rozbiórki stanowi trwałą zmianę stanu obiektu. W związku z tym NSA uchylił zaskarżone postanowienie i wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, wykonanie rozbiórki przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy wiąże się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, ponieważ w razie uwzględnienia skargi może okazać się, że decyzja była wadliwa, a przywrócenie stanu poprzedniego po wykonaniu rozbiórki jest trudne.

Uzasadnienie

Wykonanie rozbiórki przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd administracyjny co do zasady wiąże się z trwałą zmianą rzeczywistego stanu obiektu. Strona uprawdopodobniła, że istnieje ryzyko znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, co uzasadnia wstrzymanie wykonania decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 188

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 1 i 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 12

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wykonanie rozbiórki przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Strona uprawdopodobniła ryzyko znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a.

Godne uwagi sformułowania

wykonanie rozbiórki przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd administracyjny łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w razie uwzględnienia skargi może okazać się, że decyzja ta była wadliwa, a wobec tego może powstać kwestia powrotu do stanu, który istniał przed jej wykonaniem wykonanie rozbiórki przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy co do zasady wiąże się natomiast z trwałą zmianą rzeczywistego stanu obiektu

Skład orzekający

Andrzej Wawrzyniak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 61 § 3 p.p.s.a. w kontekście wstrzymania wykonania decyzji o rozbiórce obiektu budowlanego, gdy istnieje ryzyko znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wstrzymania wykonania decyzji administracyjnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdzie wykonanie wiąże się z trwałą zmianą stanu faktycznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania sądowoadministracyjnego, jakim jest wstrzymanie wykonania decyzji, co ma bezpośrednie przełożenie na praktykę prawniczą w sprawach budowlanych.

Kiedy rozbiórka musi poczekać? NSA wstrzymuje wykonanie decyzji, chroniąc przed nieodwracalnymi skutkami.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 8/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-01-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-01-08
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Wawrzyniak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
II SA/Gd 812/23 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2024-04-17
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i wstrzymano wykonanie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 61 par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 października 2023 r. sygn. akt II SA/Gd 812/23 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi K. J. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 8 sierpnia 2023 r. nr WOP.7721.213.2021.MJ w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 24 października 2023 r. sygn. akt II SA/Gd 812/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w sprawie ze skargi K. J. (dalej "skarżąca") na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 8 sierpnia 2023 r. w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że wniosek złożony przez skarżącą nie zasługiwał na uwzględnienie. Skarżąca nie przedstawiła bowiem okoliczności przemawiających za tym, że wykonanie zaskarżonego aktu grozi wyrządzeniem znacznej szkody lub wywoła trudne do odwrócenia skutki. Skarżąca nie podała żadnych konkretnych informacji, które pozwoliłyby Sądowi ocenić zasadność wniosku.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca, domagając się jego uchylenia. Skarżąca podniosła następujące zarzuty:
• błędne ustalenie stanu faktycznego polegające na przyjęciu i wskazaniu w uzasadnieniu skarżonego orzeczenia jako podstawa jego wydania okoliczności w rzeczywistości niemającej miejsca, tj. przywołanie braku jakiegokolwiek uzasadnienia wniosku złożonego w trybie art. 61 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej p.p.s.a.);
• naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. przez brak zastosowania wynikającego z niego uprawnienia, a tym samym zwiększenie ryzyka doznania przez skarżącą znacznej szkody w rozumieniu wyżej przywołanej regulacji;
• naruszenie art. 7 p.p.s.a. w zw. art. 12 k.p.a. przez niepotrzebne doprowadzenie do konieczności złożenia niniejszego środka odwoławczego, a w konsekwencji opóźnienie wydania końcowego orzeczenia w sprawie;
• naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. przez wydanie rozstrzygnięcia nieuwzględniającego słusznego interesu obywatela.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Naczelny Sąd Administracyjny zgadza się w tym przypadku z twierdzeniem skarżącej, że wykonanie wskazanej w zaskarżonej decyzji rozbiórki przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd administracyjny łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, z tego powodu, że w razie uwzględnienia skargi może okazać się, że decyzja ta była wadliwa, a wobec tego może powstać kwestia powrotu do stanu, który istniał przed jej wykonaniem. Należy przypomnieć, że celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest ukształtowanie stosunków do czasu prawomocnego rozpoznania skargi, w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom (zob. postanowienie NSA z dnia 23 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 476/11 oraz postanowienie o sygn. akt II OSK 1446/14). Chodzi tutaj głównie o skutki faktyczne, które nie mogą zostać odwrócone w sposób niewymagający znacznego nakładu sił i środków. Wykonanie rozbiórki przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd co do zasady wiąże się natomiast z trwałą zmianą rzeczywistego stanu obiektu. Biorąc pod uwagę argumentację przedstawioną w zażaleniu należało uznać, że strona uprawdopodobniła, że w niniejszej sprawie istnieje ryzyko o jakim mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.
W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. oraz art. 61 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI