II OZ 799/06

Naczelny Sąd Administracyjny2006-08-30
NSAAdministracyjneŚredniansa
wyłączenie sędziegosąd administracyjnypostępowanie administracyjnewarunki zabudowyzażaleniebezstronność sędziegoPPSA

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA o odmowie wyłączenia sędziego, uznając, że orzekanie w podobnych sprawach i prezentowanie tych samych poglądów prawnych nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego.

Skarżący Z. P. złożył zażalenie na postanowienie WSA w Gdańsku o odmowie wyłączenia sędziego, argumentując, że sędzia ten orzekał już w podobnych sprawach i prezentował te same poglądy prawne. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, stwierdzając, że takie zarzuty nie stanowią podstawy do wyłączenia sędziego zgodnie z art. 19 PPSA, a jedynie środki odwoławcze mogą służyć zwalczaniu wadliwych orzeczeń.

Sprawa dotyczyła zażalenia wniesionego przez Z. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, które oddaliło wniosek o wyłączenie sędziego. Skarżący domagał się wyłączenia sędziego A. P. z powodu jego wcześniejszego orzekania w tej samej sprawie i prezentowania tych samych poglądów prawnych. Sąd I instancji oddalił wniosek, powołując się na art. 19 PPSA i stwierdzając, że skarżący nie uprawdopodobnił przyczyn wyłączenia, a sędzia złożył oświadczenie o braku stosunku osobistego mogącego budzić wątpliwości co do jego bezstronności. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu podkreślił, że art. 19 PPSA dotyczy wyłączenia sędziego z powodu pozazawodowych kontaktów ze stroną. Sąd uznał, że zarzuty skarżącego, iż sędzia orzekał w sprawach zakończonych prawomocnym wyrokiem lub prezentował te same poglądy prawne, nie są uzasadnioną podstawą do wyłączenia sędziego. NSA wskazał, że przeświadczenie strony o wadliwym prowadzeniu procesu nie jest przesłanką do żądania wyłączenia sędziego, a jedynie środki odwoławcze mogą służyć zwalczaniu wadliwych orzeczeń. Sąd odwołał się również do utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego, zgodnie z którym strona żądająca wyłączenia sędziego musi udowodnić okoliczności podważające wiarygodność jego oświadczenia o braku podstaw do wyłączenia. Ponieważ skarżący nie sprostał temu wymogowi, NSA oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, takie okoliczności nie stanowią podstawy do wyłączenia sędziego.

Uzasadnienie

Przepis art. 19 PPSA dotyczy wyłączenia sędziego z powodu stosunku osobistego, który mógłby wywołać wątpliwości co do jego bezstronności. Zarzuty dotyczące wcześniejszego orzekania w podobnych sprawach lub prezentowania tych samych poglądów prawnych nie mieszczą się w tej kategorii i nie mogą stanowić podstawy do żądania wyłączenia sędziego. Strona może zwalczać wadliwe orzeczenia za pomocą środków odwoławczych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

ppsa art. 19

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wyłączenie sędziego na wniosek strony jest możliwe tylko w przypadku istnienia stosunku osobistego między sędzią a stroną, który mógłby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego. Orzekanie w podobnych sprawach lub prezentowanie tych samych poglądów prawnych nie jest podstawą do wyłączenia.

ppsa art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do oddalenia zażalenia.

ppsa art. 197

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do oddalenia zażalenia.

Pomocnicze

ppsa art. 18

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ogólne zasady wyłączenia sędziego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Orzekanie w podobnych sprawach i prezentowanie tych samych poglądów prawnych nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego. Brak uprawdopodobnienia przez stronę istnienia stosunku osobistego między sędzią a stroną, który mógłby budzić wątpliwości co do bezstronności. Strona nie udowodniła okoliczności podważających wiarygodność oświadczenia sędziego o braku podstaw do wyłączenia.

Odrzucone argumenty

Sędzia powinien zostać wyłączony z powodu orzekania w tej samej sprawie wcześniej i prezentowania tych samych poglądów prawnych.

Godne uwagi sformułowania

Przeświadczenie strony co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie zwłaszcza nieobiektywnie, nie jest przesłanką do żądania wyłączenia sędziego. Strona może zwalczać wadliwe orzeczenia wydane przez sąd za pomocą środków odwoławczych. Nie może natomiast wpływać na skład sądu rozpoznającego sprawę.

Skład orzekający

Barbara Gorczycka - Muszyńska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie podstaw wyłączenia sędziego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności rozróżnienie między obiektywnymi przesłankami wyłączenia a subiektywnym przekonaniem strony o wadliwości postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wyłączenie sędziego w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania sądowego - wyłączenia sędziego, co jest istotne dla prawników dbających o rzetelność procesu. Choć nie zawiera nietypowych faktów, stanowi przykład interpretacji przepisów proceduralnych.

Kiedy sędzia musi zostać wyłączony? NSA wyjaśnia granice wniosku o wyłączenie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 799/06 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2006-08-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-07-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Barbara Gorczycka -Muszyńska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Wyłączenie sędziego
Sygn. powiązane
II OSK 1677/07 - Postanowienie NSA z 2009-01-19
II SA/Gd 586/04 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2007-06-13
II OSK 118/09 - Wyrok NSA z 2009-04-17
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Gorczycka - Muszyńska po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. P. na Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 kwietnia 2006 r., sygn. akt II SA/Gd 586/04 w zakresie oddalenia wniosku Z. P. o wyłączenie Sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku w sprawie ze skargi Z. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 23 lipca 2004 r., Nr [...] w przedmiocie nieważności decyzji w sprawie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu postanawia : oddalić zażalenie
Uzasadnienie
Na rozprawie w dniu 15 marca 2006 r. skarżący Z. P. złożył wniosek o wyłączenie Sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku A. P.ze składu orzekającego z tej przyczyny, iż Sędzia ten orzekał już poprzednio w tej sprawie, wyrażając te same poglądy prawne.
Postanowieniem dnia 20 kwietnia 2006 r., sygn. akt. II SA/Gd 586/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił wniosek skarżącego o wyłączenie Sędziego. W uzasadnieniu postanowienia powołał art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "ppsa", który ustala zasadę, że niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 ppsa sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje taki stosunek osobisty między sędzią a stroną lub jej przedstawicielem, który mógłby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego.
Sąd I instancji wskazał, że Sędzia, którego wyłączenia domagał się skarżący złożył wymagane oświadczenie, z którego wynika, iż z żadną ze stron niniejszego postępowania nie pozostaje w takim stosunku, który uzasadniałby jego wyłączenie na podstawie art. 18 i 19 ppsa. Uznał ponadto, że skarżący nie uprawdopodobnił przyczyn wyłączenia przewidzianych w art. 19 ppsa.
Na powyższe postanowienie Z. P. wniósł zażalenie podtrzymując złożony do protokołu z rozprawy, wniosek o wyłączenie sędziego z tej przyczyny, iż sędzia ten orzekał we wcześniejszych sprawach zakończonych prawomocnym wyrokiem.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie jest zasadne. Stosownie do art. 19 ppsa sąd wyłącza sędziego na jego żądane lub na wniosek strony, jeżeli między nim a jedną ze stron lub jej przedstawicielem zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwości, co do bezstronności sędziego.
Przepis ten stanowi o wyłączenie od orzekania sędziego, który posiada pozazawodowe kontakty z jedną ze stron lub jej pełnomocnikiem. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie sytuacja taka nie została przez skarżącego uprawdopodobniona. Skarżący ani we wniosku ani w zażaleniu nie powołał okoliczności, które mogłyby uzasadniać przyczyny mające stanowić podstawę wyłączenia sędziego. Nie wykazał istnienia jakiegokolwiek stosunku osobistego między stroną postępowania lub pełnomocnikiem a sędzią, natomiast zarzuty podnoszone w zażaleniu nie znajdują racjonalnego uzasadnienia. Jak wynika z oświadczenia skarżącego głównym zarzutem skierowanym przeciwko Sędziemu jest jego orzekanie w sprawach zakończonych prawomocnym wyrokiem a także prezentowanie tych samych poglądów prawnych. Takie zarzuty nie mogą stanowić podstawy wyłączenia sędziego. Przeświadczenie strony co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie zwłaszcza nieobiektywnie, nie jest przesłanką do żądania wyłączenia sędziego. Strona może zwalczać wadliwe orzeczenia wydane przez sąd za pomocą środków odwoławczych. Nie może natomiast wpływać na skład sądu rozpoznającego sprawę.
W aktach sprawy znajduje się oświadczenie Sędziego, z którego wynika, iż nie ma podstaw do jego wyłączenia, bowiem nie pozostaje z żadną ze stron postępowania w takim stosunku osobistym, który mógłby wywołać wątpliwości co do bezstronności w prowadzeniu postępowania.
W utrwalonym orzecznictwie Sądu Najwyższego, przyjęto pogląd, iż autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które podważałyby wiarygodność oświadczenia sędziego. W rozpoznawanej sprawie skarżący nie wskazał, ani też nie udowodnił podnoszonych okoliczności, co czyni jego zarzuty nietrafnymi.
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 ppsa.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI