II OSK 1196/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-06-11
NSAbudowlaneŚredniansa
wstrzymanie wykonaniaprawo budowlanekontrola technicznaekspertyza technicznanadzór budowlanypostępowanie sądowoadministracyjneskarżącywniosekszkodaskutki odwracalne

NSA odmówił wstrzymania wykonania decyzji nakazującej kontrolę techniczną budynku i sporządzenie ekspertyzy, uznając brak uzasadnienia wniosku i niekwalifikowalny charakter szkody.

NSA rozpatrywał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej kontrolę instalacji gazowej, przewodów kominowych i stanu technicznego budynku. Strona skarżąca nie przedstawiła argumentacji uzasadniającej wstrzymanie, co jest wymogiem prawnym. Sąd podkreślił, że instytucja wstrzymania ma charakter wyjątkowy i wymaga wykazania niebezpieczeństwa znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Dodatkowo, sąd wskazał, że decyzja nakazująca kontrolę nie nakłada nowych obowiązków ani nie prowadzi do przymusowego wykonania, co również przemawia przeciwko uwzględnieniu wniosku.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek D.C. o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia z dnia 1 lipca 2022 r., która nakazywała przeprowadzenie kontroli instalacji gazowej, przewodów kominowych oraz sporządzenie ekspertyzy technicznej stanu technicznego budynku. Wniosek został złożony w ramach skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wstrzymanie wykonania aktu jest dopuszczalne jedynie w przypadku zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Strona skarżąca nie przedstawiła żadnej argumentacji na poparcie swojego wniosku, co uniemożliwiło sądowi ocenę, czy przesłanki te zostały spełnione. Sąd zaznaczył, że ochrona tymczasowa ma charakter wyjątkowy i wymaga wykazania kwalifikowanych skutków, przekraczających normalne następstwa wykonania aktu. Ponadto, NSA zwrócił uwagę, że decyzja nakazująca przeprowadzenie kontroli i sporządzenie ekspertyzy nie nakłada na stronę nowych obowiązków materialnoprawnych ani nie prowadzi do działań zmierzających do przymusowego wykonania, co również stanowiło podstawę do odmowy wstrzymania jej wykonania. W konsekwencji, sąd postanowił odmówić wstrzymania wykonania decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek taki nie może zostać uwzględniony, gdyż strona ma obowiązek wykazać zaistnienie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i wymaga wykazania kwalifikowanych przesłanek (znaczna szkoda, trudne do odwrócenia skutki). Brak argumentacji strony uniemożliwia pozytywne rozpatrzenie wniosku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 1 i 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, jednak sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżanego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo budowlane art. 62 § ust. 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane

Przepis dotyczący obowiązku przeprowadzenia kontroli instalacji gazowej i przewodów kominowych.

Prawo budowlane art. 62 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane

Przepis dotyczący obowiązku przeprowadzenia kontroli budynku w cyklu 5-letnim.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak przedstawienia przez stronę argumentacji uzasadniającej wstrzymanie wykonania decyzji. Decyzja nakazująca kontrolę techniczną i sporządzenie ekspertyzy nie nakłada nowych obowiązków materialnoprawnych ani nie prowadzi do przymusowego wykonania.

Godne uwagi sformułowania

Ochrona tymczasowa ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadku zaistnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Nie chodzi przy tym o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu.

Skład orzekający

Tomasz Bąkowski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym, charakter decyzji proceduralnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku argumentacji strony i charakteru decyzji nakazującej kontrolę.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowego wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, który został oddalony z powodu braku uzasadnienia. Nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych interpretacji prawnych.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 1196/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-06-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-05-15
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Tomasz Bąkowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 1804/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-11-07
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Odmówiono wstrzymania wykonania decyzji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 61 § 1 i 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Bąkowski po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku D.C. o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia z dnia 1 lipca 2022 r., nr 1344/2022 w sprawie ze skargi kasacyjnej D.C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 listopada 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 1804/24 w sprawie ze skargi D.C. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 kwietnia 2024 r., znak DOR.7100.103.2024.URA w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 7 listopada 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 1804/24, oddalił skargę D.C. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 30 kwietnia 2024 r., znak DOR.7100.103.2024.URA, utrzymującą w mocy decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 23 stycznia 2024 r., nr 116/2024, odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia z 1 lipca 2022 r., nr 1344/2022, którą nakazano:
– przeprowadzenie kontroli instalacji gazowej i przewodów kominowych (dymowych, spalinowych i wentylacyjnych) w budynku, w trybie art. 62 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2021 r. poz. 2351 z późn. zm., dalej: "Prawo budowlane");
– przeprowadzenie kontroli budynku, w trybie art. 62 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego (kontrola w cyklu 5-letnim), polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego i przydatności do użytkowania obiektu budowlanego, estetyki obiektu budowlanego oraz jego otoczenia, kontrolą należy objąć instalację elektryczną w budynku;
– sporządzenie ekspertyzy technicznej obejmującej stan techniczny budynku przy ul. B. [...] we W., w szczególności: fundamentów, izolacji ścian piwnic (zawilgocenie ścian, posadzki, korozja biologiczna murów, podciąganie wilgoci z poziomu posadowienia), przegród zewnętrznych elewacyjnych (stanu murów, tynków, obróbek blacharskich), stropów w obiekcie (nad piwnicą, międzypiętrowego/poddasza), dachu (stanu konstrukcji i pokrycia) oraz elementów odwodnienia obiektu, kominów, ich stanu technicznego, szczelności, drożności, prawidłowości podłączeń do przewodów kominowych w budynku, wentylacji nawiewno-wywiewnej w lokalach, z inwentaryzacją przewodów kominowych i podłączeń do nich (z załączeniem niezbędnych szkiców przewodów z przyporządkowanymi podłączeniami oraz opisem), sprawności technicznej i użytkowej instalacji gazowej i elektrycznej w budynku.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła D.C., w imieniu własnym korzystając z uprawnień profesjonalnego pełnomocnika. Wyrok zaskarżono w całości.
Jednocześnie w skardze kasacyjnej zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, która może być dotknięta wadą nieważności, tj. decyzji z 1 lipca 2022 r., nr 1344/2022, Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia.
Strona nie przedstawiła żadnej argumentacji na poparcie powyższego wniosku.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, przy czym na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżanego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z przyjętej przez Naczelny Sąd Administracyjny wykładni art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest dopuszczalne również na etapie postępowania kasacyjnego (por. uchwała NSA z 16.04.2007 r., I GPS 1/07, ONSAiWSA 2007, z. 4, poz. 77).
Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu została powołana w celu ochrony tymczasowej przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłoby dla strony wywołać wykonanie takiego aktu, zanim zostanie on zbadany przez sąd administracyjny pod kątem jego legalności. Ochrona tymczasowa ma służyć temu, aby strona w okresie do rozpatrzenia skargi, z uwagi na skutki, jakie może wywołać wykonanie zaskarżonego aktu, nie poniosła znacznej szkody lub by nie doszło do wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie NSA z 14.11.2018 r., II OZ 1129/18).
Ochrona tymczasowa w toku postępowania sądowoadministracyjnego ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadku zaistnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. (zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków). Nie chodzi przy tym o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu. W każdej tego typu sprawie musi być zatem zbadana kwestia zaistnienia przesłanek do zastosowania ochrony tymczasowej w kontekście konkretnych okoliczności sprawy i argumentacji skarżącego.
Niezależnie od rysującej się na tle wniosku skarżącej kasacyjnie kwestii pozostawania "w granicach tej samej sprawy" w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. in fine (wniosek dotyczy wstrzymania wykonania decyzji o nakazie przeprowadzenia kontroli instalacji gazowej i przewodów kominowych, przeprowadzenia kontroli budynku oraz sporządzenie ekspertyzy technicznej, zaś przedmiotem zaskarżenia jest wyrok oddalający skargę na decyzję o utrzymaniu w mocy odmowy stwierdzenia nieważności decyzji), trzeba stwierdzić, że skarżąca, ograniczając się do samego żądania wstrzymania wykonania, nie wykazała przesłanek do zastosowania ochrony tymczasowej. Przedmiotowy wniosek nie zawiera więc argumentacji, która mogłaby wskazywać na możliwość wystąpienia niebezpieczeństw, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Nadto należy zaznaczyć, że w skardze kasacyjnej kwestionuje się wyrok oddalający skargę na decyzję o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji o nakazie przeprowadzenia kontroli instalacji gazowej i przewodów kominowych, przeprowadzenia kontroli budynku oraz sporządzenie ekspertyzy technicznej. Tego rodzaju decyzja nie wywołuje żadnych skutków materialnoprawych, gdyż nie nakłada na skarżącą żadnych nowych obowiązków, nie prowadzi też do podjęcia przez organ działań zmierzających do przymuszenia wykonania obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji (por. postanowienie NSA z 19.11.2024 r., II OSK 2488/24). Także z tego względu wniosek zawarty w skardze kasacyjnej nie mógł zostać uwzględniony.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI