II OZ 416/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-03-27
NSAAdministracyjneŚredniansa
wpis sądowykoszty sądowezażaleniepostanowienieprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiskarżącyorgan nadzoru budowlanegozarządzenie przewodniczącegoniedopuszczalność zażalenia

NSA oddalił zażalenie D.K. na zarządzenie WSA wzywające do uiszczenia wpisu sądowego, a zażalenie pozostałych skarżących odrzucił jako niedopuszczalne.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenia na zarządzenie Przewodniczącego WSA w Warszawie, które wzywało do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Sąd uznał, że zażalenie D.K. nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ wpis został prawidłowo określony, a odmowa przyznania prawa pomocy oznacza obowiązek uiszczenia opłaty. Zażalenie pozostałych skarżących (D.K., K.P., R.P.) zostało odrzucone jako niedopuszczalne, gdyż nie byli oni adresatami zarządzenia WSA.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrzył zażalenia na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII WSA w Warszawie z dnia 19 listopada 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 391/24. Zarządzenie to wzywało D. K. do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł od skargi na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sąd uznał, że zażalenie D. K. nie zasługuje na uwzględnienie. Stwierdzono, że skarżąca została prawidłowo wezwana do uiszczenia wpisu, a jego wysokość była właściwa. Podkreślono, że odmowa przyznania prawa pomocy skutkuje obowiązkiem uiszczenia opłaty. W konsekwencji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., zażalenie D. K. zostało oddalone. Natomiast zażalenie złożone przez D. K., K. P. i R. P. zostało odrzucone jako niedopuszczalne. Sąd wyjaśnił, że zażalenie na zarządzenie przewodniczącego WSA przysługuje tylko stronie, która jest jego adresatem. Ponieważ zarządzenie dotyczyło wyłącznie D. K., zażalenie pozostałych osób zostało uznane za niedopuszczalne ze względów podmiotowych i odrzucone na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zażalenie takie jest niedopuszczalne.

Uzasadnienie

Zażalenie na zarządzenie przewodniczącego WSA przysługuje tylko stronie, która jest jego adresatem. Osoby, które nie są adresatami zarządzenia, nie mogą skutecznie wnieść zażalenia, ponieważ nie dotyczą ich skutki prawne tego zarządzenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (11)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 198

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 199

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 214 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 220 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 173 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 178

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 194 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 227 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. § 2 § ust. 1 pkt 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie wniesione przez osoby niebędące adresatami zarządzenia jest niedopuszczalne. Po odmowie prawa pomocy strona jest zobowiązana do uiszczenia wpisu sądowego.

Godne uwagi sformułowania

Zażalenie niedopuszczalne podlega odrzuceniu na posiedzeniu niejawnym przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą również wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę niebędącą adresatem zarządzenia

Skład orzekający

Andrzej Wawrzyniak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność zażalenia na zarządzenia przewodniczącego WSA wnoszonego przez osoby niebędące adresatami oraz obowiązek uiszczenia wpisu po odmowie prawa pomocy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z opłatami sądowymi i dopuszczalnością zażalenia, co jest istotne dla praktyków, ale niekoniecznie dla szerokiej publiczności.

Kto może zaskarżyć zarządzenie sądu? NSA wyjaśnia zasady dopuszczalności zażalenia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 416/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-03-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-02-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Wawrzyniak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne
Koszty sądowe
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 391/24 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2025-08-06
II OZ 417/25 - Postanowienie NSA z 2025-03-27
II OZ 1648/25 - Postanowienie NSA z 2025-11-27
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Odrzucono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. P., R. P., D. K., D. K. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 listopada 2024 r. sygn. akt VII SA/Wa 391/24 wzywające D. K. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi K. P. i D. K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 19 grudnia 2023 r., nr 2193/2023 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: 1. oddalić zażalenie D. K.; 2. odrzucić zażalenie K. P., R. P., D. K.
Uzasadnienie
Zarządzeniem z dnia 19 listopada 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 391/24, Przewodniczący Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wezwał D. K. (dalej "skarżąca") do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 19 grudnia 2024 r., w kwocie 100 zł stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2021 r., poz. 535 ze zm.; dalej "rozporządzenie").
Pismem z dnia 12 grudnia 2024 r. zażalenie na powyższe zarządzenie złożyli D. K., D. K., K. P. i R. P.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie D. K. nie zasługuje na uwzględnienie, natomiast zażalenie D. K., K. P. i R. P. podlega odrzuceniu.
Po wpłynięciu środka odwoławczego do zadań sądu I instancji należy zbadanie, czy środek odwoławczy odpowiada wymogom formalnym, a także czy został uiszczony wpis. W razie potrzeby sąd wzywa do usunięcia braków formalnych i uiszczenia wpisu.
Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm. dalej: "p.p.s.a."), strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Według zaś art. 220 § 1 p.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata.
W myśl § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności wynosi w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym – 100 złotych. Natomiast zgodnie z art. 214 § 1 p.p.s.a., do uiszczenia kosztów sądowych zobowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, o ile ustawa nie stanowi inaczej.
Uwzględniając przytoczone przepisy należy stwierdzić, że skarżąca D. K. została prawidłowo wezwana do uiszczenia wpisu zaskarżonym zarządzeniem oraz pouczona o rygorze niezastosowania się do wezwania. Również wysokość należnego wpisu została określona prawidłowo.
Należy przy tym wyjaśnić, że zdarzeniem, które zwalnia stronę od obowiązku uiszczenia wpisu jest złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ewentualne zakończenie postępowania w przedmiocie prawa pomocy w sposób korzystny dla skarżącej. W niniejszej sprawie wniosek taki został złożony, a postępowanie w przedmiocie prawa pomocy w sprawie sygn. VII SPP/Wa 196/24 zostało prawomocnie zakończone odmową. Z tego względu skarżąca zasadnie została wezwana do uiszczenia wpisu.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. w zw. z art. 198 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji.
Zgodnie z art. 173 § 2 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. zażalenie na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego może wnieść wyłącznie strona lub uczestnik na prawach strony (oraz podmioty wymienione w art. 173 § 2 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 194 § 1 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia enumeratywnie wymienione w tym przepisie. Na podstawie art. 198 p.p.s.a. przepis ten ma zastosowanie także do zarządzeń przewodniczącego, jeżeli ustawa przewiduje wniesienie zażalenia. Natomiast na zasadzie art. 227 § 1 p.p.s.a. zażalenie przysługuje na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy.
Zażalenie niedopuszczalne podlega odrzuceniu na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 178 p.p.s.a. Z kolei art. 197 § 2 p.p.s.a. stanowi, że do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2.
Za koniecznością odrzucenia zażalenia K. P., R. P. i D. K. przemawia fakt, że wyżej powołana niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Natomiast przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą również wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę niebędącą adresatem zarządzenia, ponieważ jego skutki prawne (odrzucenie skargi na wypadek nieuiszczenia w terminie opłaty sądowej) dotyczą wyłącznie adresata takiego zarządzenia – w tym przypadku wyłącznie D. K.
Z tych przyczyn zażalenie złożone przez pozostałe osoby na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII wzywające D. K. do uiszczenia wpisu od skargi jest niedopuszczalne, ponieważ osoby te nie były adresatami tego zarządzenia.
Ze względu na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. w zw. z art. 198 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 2 sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI