II OZ 74/16

Naczelny Sąd Administracyjny2016-01-29
NSAbudowlaneŚredniansa
wstrzymanie wykonaniaprawo budowlanepostępowanie administracyjnesądy administracyjneakt odmownyszkodaskargazażalenie

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie budowy, uznając, że akty odmowne nie podlegają wstrzymaniu.

Skarżący złożył zażalenie na postanowienie WSA, które odmówiło wstrzymania wykonania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie budowy. Skarżący argumentował, że budowa garażu, remont czy dobudowa pomieszczeń wymaga pozwoleń i ustaleń, a odmowa wszczęcia postępowania może prowadzić do znacznej szkody. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, wskazując, że postanowienia odmawiające wszczęcia postępowania nie podlegają wstrzymaniu wykonania na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a., ponieważ nie nakładają obowiązków ani nie przyznają uprawnień, a ciężar dowodu co do szkody spoczywa na wnioskodawcy.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie Z. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odmówiło wstrzymania wykonania postanowienia Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2015 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie budowy. Sąd pierwszej instancji uzasadnił odmowę wstrzymania tym, że zaskarżone postanowienie jest aktem odmownym, nie kwalifikuje się do wstrzymania wykonania, nie nakłada obowiązków ani nie przyznaje uprawnień, a tym samym nie stwarza niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody ani trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący w zażaleniu zarzucił naruszenie art. 61 P.p.s.a., argumentując, że budowa garażu, remont czy dobudowa pomieszczeń wymaga pozwoleń i ustaleń, a odmowa wszczęcia postępowania, zwłaszcza w sytuacji braku wpuszczenia kontrolujących, może prowadzić do znacznej szkody. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd podkreślił, że instytucja wstrzymania wykonania aktu (art. 61 § 3 P.p.s.a.) dotyczy aktów, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania, czyli aktów zobowiązujących, ustalających lub przyznających uprawnienia. Akty odmowne, takie jak postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, nie kwalifikują się do wstrzymania wykonania. Sąd zaznaczył również, że ciężar dowodu co do istnienia niebezpieczeństwa znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków spoczywa na wnioskodawcy, a podnoszone w zażaleniu zarzuty dotyczące legalności postanowienia nie były przedmiotem oceny w postępowaniu o wstrzymanie wykonania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego nie podlega wstrzymaniu wykonania, ponieważ jest aktem odmownym, nie nakłada obowiązków ani nie przyznaje uprawnień, a tym samym nie kwalifikuje się do wykonania w rozumieniu przepisów P.p.s.a.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że instytucja wstrzymania wykonania dotyczy aktów, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania, czyli aktów zobowiązujących, ustalających lub przyznających uprawnienia. Akty odmowne nie spełniają tych kryteriów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

P.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to aktów nadających się do wykonania i wymagających wykonania, a nie aktów odmownych.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.

P.p.s.a. art. 197

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 61 § § 5

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego nie podlega wstrzymaniu wykonania, ponieważ jest aktem odmownym. Ciężar dowodu co do szkody spoczywa na wnioskodawcy. Kwestie legalności aktu nie są przedmiotem oceny w postępowaniu o wstrzymanie wykonania.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego, że budowa garażu, remont czy dobudowa pomieszczeń wymaga pozwoleń i ustaleń, a odmowa wszczęcia postępowania może prowadzić do znacznej szkody.

Godne uwagi sformułowania

Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania i w związku z tym nie każdy wymaga wykonania. Nie kwalifikują się do wykonania wszelkie akty administracyjne odmowne. Celem instytucji wstrzymania wykonania aktu jest bowiem ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania skargi w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom, a nie ocena legalności aktu.

Skład orzekający

Aleksandra Łaskarzewska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów P.p.s.a. dotyczących wstrzymania wykonania aktów administracyjnych, w szczególności aktów odmownych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy wszczęcia postępowania w sprawie budowy, ale zasada dotycząca aktów odmownych ma szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w postępowaniu administracyjnym, ale jej stan faktyczny jest dość typowy i nie zawiera elementów zaskoczenia.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 74/16 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2016-01-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2016-01-19
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Aleksandra Łaskarzewska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
VIII SA/Wa 952/15 - Wyrok WSA w Warszawie z 2016-06-22
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 61, art. 184 w zw. z art. 197
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 grudnia 2015 r., sygn. akt VIII SA/Wa 952/15 odmawiające wstrzymania wykonania postanowienia w sprawie ze skargi Z. C. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2015 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie budowy postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 11 grudnia 2015 r., sygn. akt VIII SA/Wa 952/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania postanowienia w sprawie ze skargi Z. C. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2015 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie budowy.
Wskazując na przepis art. 61 § 3 i 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", Sąd podał, że przedmiotem złożonego w niniejszej sprawie wniosku o wstrzymanie wykonania jest postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie budowy. Zaskarżone w niniejszym postępowaniu sądowym rozstrzygnięcie jest aktem odmownym, nie kwalifikuje się więc do wstrzymania jego wykonania. Nie nakłada ono na strony żadnych obowiązków, ani nie przyznaje im uprawnień. Ochrona tymczasowa wobec zaskarżonego postanowienia, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., nie może mieć zastosowania w takiej sytuacji, zaskarżone postanowienie nie stwarza niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody bądź trudnych do odwrócenia skutków.
Zażalenie na zaskarżone postanowienie złożył skarżący i zaskarżając je w całości zarzucił naruszenie art. 61 P.p.s.a. wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wskazano, że z argumentacją Sądu trudno się zgodzić, ponieważ postawienie garażu wolnostojącego, przeprowadzenie remontu i dobudowa pomieszczeń do budynku mieszkalnego, wymagają szczegółowych zaleceń i ustaleń jak również pozwolenia na budowę. W związku z tym, że nie przeprowadzono postępowania, gdyż właściciel posesji nie wpuścił kontrolujących, wystąpiły przesłanki dotyczące przede wszystkim niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody, co powoduje, że zażalenie jest uzasadnione.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżanego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ciężar dowodu w zakresie wykazania powyższych okoliczności, stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżanego aktu spoczywa na wnioskodawcy i sprowadza się do przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonego aktu faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków.
Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności może dotyczyć tylko takich aktów lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Problem wykonania aktów administracyjnych dotyczy zatem aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone określone obowiązki oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot staje się do czegoś zobowiązany, a drugi uprawniony. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania i w związku z tym nie każdy wymaga wykonania. Nie kwalifikują się do wykonania wszelkie akty administracyjne odmowne. Oznacza to, że postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie budowy nie kwalifikuje się do dobrowolnego lub przymusowego wykonania. Ponadto skarżący ani w skardze, ani w zażaleniu nie przytoczył takich okoliczności, które mają uzasadniać wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie budowy. Podnoszone w zażaleniu zarzuty nie stanowią przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. Stanowią natomiast kwestie, które nie mogą wpłynąć na zmianę wyżej wyrażonej oceny o braku podstaw do wstrzymania zaskarżonego postanowienia, gdyż dotyczą zagadnienia nie będącego przedmiotem oceny Sądu w tym postępowaniu. Celem instytucji wstrzymania wykonania aktu jest bowiem ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania skargi w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom, a nie ocena legalności aktu (zob. postanowienie NSA z 18.2.2009 r., II OZ 146/09, CBOSA).
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI