II OZ 738/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-12-12
NSAAdministracyjneŚredniansa
egzekucja administracyjnagrzywnawpis sądowykoszty sądoweprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymizażalenieNSA

NSA oddalił zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, uznając je za zasadne mimo trudnej sytuacji finansowej skarżącej.

Skarżąca złożyła zażalenie na zarządzenie WSA w Rzeszowie wzywające ją do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na postanowienie o nałożeniu grzywny. Skarżąca powołała się na trudną sytuację finansową. NSA oddalił zażalenie, wskazując, że wpis został naliczony prawidłowo zgodnie z przepisami, a trudna sytuacja finansowa mogłaby być podstawą do wniosku o zwolnienie od kosztów, który został już odrzucony.

Skarżąca H.P. wniosła skargę na postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie o nałożeniu na nią grzywny w celu przymuszenia w wysokości 5 000 zł. Zastępca Przewodniczącego Wydziału II WSA w Rzeszowie wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł, pod rygorem odrzucenia skargi. Skarżąca złożyła zażalenie na to zarządzenie, argumentując swoją trudną sytuacją finansową. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 220 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), sąd nie podejmie czynności bez uiszczenia należnej opłaty. Sprawa nie była objęta zwolnieniem z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. NSA wskazał, że wpis stosunkowy został naliczony prawidłowo na podstawie § 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie wysokości wpisu, a jego wysokość zależy od kwoty zaskarżonego aktu. W przypadku grzywny w celu przymuszenia, wpis stosunkowy wynosi 4% wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej niż 100 zł. Ponieważ przedmiotem sprawy była należność 5 000 zł, wpis w wysokości 200 zł był zasadny. Sąd zaznaczył, że trudna sytuacja finansowa mogłaby być podstawą do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, jednak taki wniosek został już odrzucony przez referendarza sądowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Uzasadnienie

Wpis sądowy został naliczony prawidłowo zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i rozporządzenia w sprawie wysokości wpisu. Trudna sytuacja finansowa nie podważa zasadności wezwania, a mogłaby być podstawą do wniosku o zwolnienie od kosztów, który został już odrzucony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

p.p.s.a. art. 220 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd nie podejmie żadnych czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata.

p.p.s.a. art. 231

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do pobierania wpisu stosunkowego.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 1 § 1

Określa wysokość wpisu stosunkowego.

Dz.U. 2024 poz 935 art. 220 § 1

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 220 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przewodniczący wzywa wnoszącego skargę do uiszczenia opłaty pod rygorem odrzucenia skargi.

p.p.s.a. art. 239 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Katalog spraw objętych zwolnieniem z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.

p.p.s.a. art. 239 § 2-4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podmioty zwolnione z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.

p.p.s.a. art. 243-246

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy dotyczące przyznania prawa pomocy.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym

Podstawa do oddalenia zażalenia.

p.p.s.a. art. 197 § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym

Podstawa do oddalenia zażalenia.

p.p.s.a. art. 198

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym

Podstawa do oddalenia zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zasadność wezwania do uiszczenia wpisu sądowego zgodnie z przepisami p.p.s.a. Prawidłowe ustalenie wysokości wpisu stosunkowego od skargi na postanowienie o nałożeniu grzywny. Trudna sytuacja finansowa nie stanowi podstawy do uchylenia wezwania, a jedynie do wniosku o zwolnienie od kosztów.

Odrzucone argumenty

Zażalenie skarżącej oparte na trudnej sytuacji finansowej.

Godne uwagi sformułowania

Sąd nie podejmie żadnych czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego dominuje stanowisko, zgodnie z którym od skargi na postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia wydanym w postępowaniu egzekucyjnym pobiera się wpis stosunkowy.

Skład orzekający

Wojciech Mazur

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości wpisu sądowego od skargi na postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia oraz kwestie związane z prawem pomocy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i rodzaju zaskarżonego aktu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z opłatami sądowymi i prawem pomocy, co jest ważne dla praktyków, ale niekoniecznie dla szerszej publiczności.

Dane finansowe

WPS: 5000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 738/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-12-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-11-12
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Wojciech Mazur /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II SA/Rz 1315/24 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2025-02-05
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 220 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Mazur po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia H.P. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego z dnia 4 października 2024 r., sygn. akt II SA/Rz 1315/24 w sprawie ze skargi H.P. na postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia 10 września 2024 r. nr OA.7723.19.4.2024 w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
H.P. (dalej" "skarżąca") złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z 10 września 2024 r., nr OA.7723.19.4.2024, którym nałożono na nią grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 5 000 zł.
Zastępca Przewodniczącego Wydziału II tego Sądu zarządzeniem z 4 października 2024 r. wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Jako podstawę prawną podano § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r., poz. 535, dalej: "rozporządzenie").
Skarżąca złożyła zażalenie na powyższe zarządzenie. W uzasadnieniu powołała się na trudną sytuację finansową.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej "p.p.s.a.") Sąd nie podejmie żadnych czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W takim przypadku w związku z art. 220 § 3 p.p.s.a. Przewodniczący wzywa wnoszącego skargę, aby pod rygorem jej odrzucenia uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania.
Sprawa niniejsza nie znajduje się w katalogu spraw objętych art. 239 pkt 1 p.p.s.a., w których to sprawach, strona skarżąca działanie lub bezczynność organu korzysta ze zwolnienia z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Jednocześnie skarżąca nie należy do kręgu podmiotów zwolnionych z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 2-4 p.p.s.a. Zasadnym było zatem wezwanie skarżącej do uiszczenia wpisu sądowego.
Wskazać przy tym należy, że wysokość wpisu została ustalona na podstawie § 1 pkt 1 rozporządzenia, który odnosi się do wpisu stosunkowego, a którego ustalenie uzależnione jest od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego dominuje stanowisko, zgodnie z którym od skargi na postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia wydanym w postępowaniu egzekucyjnym pobiera się wpis stosunkowy na podstawie art. 231 p.p.s.a. oraz § 1 rozporządzenia (por. postanowienia NSA: z 20 września 2018 r. II OZ 761/18; z 21 marca 2019 r., II OZ 216/19; z 19 stycznia 2018 r., II OZ 32/18). Zgodnie z tym przepisem wpis stosunkowy zależy od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi - w przypadku należności do 10.000 zł - 4 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 100 zł. Tym samym skoro w niniejszej sprawie przedmiot sprawy stanowi należność pieniężna w wysokości 5 000 zł, to za prawidłowe uznać należy wezwanie skarżącej o wpis sądowy w wysokości 200 zł.
Odnosząc się do podnoszonej w zażaleniu trudnej sytuacji finansowej, wskazać należy, że okoliczność ta w żaden sposób nie może podważyć zasadności powyższego wezwania. Mogła jednakże stanowić podstawę do zwolnienia skarżącej z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych (w zakresie całkowitym bądź jedynie z ww. wpisu sądowego). Zwolnienie to może natomiast nastąpić jedynie w przypadku przyznania prawa pomocy w tym zakresie (art. 243-246 p.p.s.a.). Jak wynika z akt sprawy taki wniosek został przez skarżącą złożony. Postanowieniem z 22 października 2024 r. referendarz sądowy odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądów.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. art. 197 § 1 i 2 oraz art. 198 p.p.s.a., oddalił zażalenie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI