II OZ 738/18

II OZ 738/18 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2018-07-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-06-27
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Miron /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6092 Melioracje wodne, opłaty melioracyjne
Hasła tematyczne
Zawieszenie/podjęcie postępowania
Sygn. powiązane
II SA/Po 575/17 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2021-07-27
III OSK 934/22 - Wyrok NSA z 2023-11-14
II OZ 737/18 - Postanowienie NSA z 2018-07-26
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 1369
art. 124 §1 pkt 1, art. 12
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Miron po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażaleń T. P. i A. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 30 stycznia 2018 r., sygn. akt II SA/Po 575/17 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skarg T. P. i A. P. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie konserwacji urządzeń melioracji wodnych postanawia: oddalić zażalenia.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 30 stycznia 2018 r., sygn. akt II SA/Po 575/17, po rozpoznaniu wniosków A. P. i T. P., odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...], w przedmiocie konserwacji urządzeń melioracji wodnych.
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wskazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, albowiem ciężar uprawdopodobnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności spoczywa na stronie, która wywodzi skutki prawne ze swych twierdzeń. Okoliczności wskazane we wniosku muszą mieć charakter konkretny i zindywidualizowany, pozwalający ustalić, iż wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do danego wnioskodawcy. Brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Wniosek powinien zawierać spójną argumentację, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Sąd rozpoznając wniosek nie dokonuje oceny zawartości skargi, dlatego też wniosek powinien zawierać odrębne uzasadnienie, nie wystarczy bowiem samo zgłoszenie takiego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Sąd I instancji podniósł, że w przedmiotowej sprawie skarżąca A. P. w ogóle nie uzasadniła wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Z kolei skarżący T. P. wskazał, że wykonanie decyzji związane będzie z koniecznością poczynienia znacznych nakładów pracy i środków finansowych. Sąd uznał, że wskazane szkody nie są tymi, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Pod pojęciem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, należy bowiem rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Tymczasem skarżący nie określił nawet szacunkowo jakiego rzędu byłyby to straty. Zatem brak danych na temat sytuacji ekonomicznej skarżących i kosztorysu robót związanych z konserwacją urządzeń melioracyjnych, a także brak danych na temat rodzaju i rozmiaru szkód, jakie mogą powstać w wyniku wykonania decyzji, nie pozwoliły, w ocenie Sądu, na uwzględnienie żądania o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Sąd stwierdził także, że prace, których obowiązek wykonania wynika z treści zaskarżonej decyzji, a polegające na udrożnieniu rowu poprzez jego odchwaszczenie i odmulenie oraz rozplantowanie namułu i plantowaniu skarp po odmuleniu wraz z hakowaniem dna rowu, nie noszą znamion nieodwracalnych. Dodatkowo wskazał, że udzielenie skarżącemu ochrony tymczasowej pozostaje w sprzeczności z interesem społecznym, rozumianym jako wymóg zapewnienia bezpieczeństwa osób i mienia. Z akt niniejszej sprawy wynika bowiem, że konieczne jest udrożnienie rowu objętego rozstrzygnięciem organów administracji, z uwagi na jego zły stan i duże prawdopodobieństwo podtopień na skutek nie odprowadzania wody spływającej z pól, w wyniku czego może powstać znaczna szkoda i nieodwracalne skutki.
Zażaleniami A. P. i T. P. zaskarżyli powyższe postanowienie.
A. P. nie zgodziła się ze stanowiskiem Sądu I instancji, że jej wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie został w jakikolwiek sposób uzasadniony. Podniosła, że uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji znajdowało się powyżej wniosku, a wniosek był niejako zwięczeniem przytoczonej argumentacji. Na poparcie tego twierdzenia przytoczyła fragmenty uzasadnienia skargi, m.in. sformułowanie "Tak więc pomimo "wykonserwowania" rowu przez mieszkańców wsi S. woda nadal będzie się wylewać i podtapiać wieś". Dodała także, że przez "podtapianie pól" rozumie niszczenie plonów.
T. P. wskazał natomiast, że wykonanie obecnie konserwacji tych rowów i urządzeń melioracji nie jest możliwe do wykonania, a w dodatku taka konserwacja spowodowałaby cofnięcie wody do tak już podtopionej wsi. Stwierdził, że jedynym rozwiązaniem jest spowodowanie odtworzenia rowu głównego z terenu leśnego.
W odpowiedzi na zażalenie A. P., Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo Z. z siedzibą w P. wniosło o oddalenie zażalenia oraz o obciążenie kosztami postępowania wnoszącego zażalenie. Uczestnik postępowania wskazał, że nie widzi potrzeby, by prowadzone postępowanie w sprawie drożności rowu dotyczyło Nadleśnictwa.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych w granicach tej samej sprawy.
Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, że to na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Przy czym wskazać należy, że szkoda, o jakiej mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., nie musi mieć charakteru materialnego, zaś trudne do odwrócenia skutki oznaczają takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe, powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.
Jak wynika z akt sprawy Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r., z pewną modyfikacją, utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] listopada 2016 r., w której to decyzji Starosta ustalił m.in. zakres prac związanych z konserwacją urządzeń melioracji wodnych. W odniesieniu do skarżących prace te miały polegać na udrożnieniu rowu, poprzez jego odchwaszczenie i odmulenie oraz rozplantowanie namułu i plantowaniu skarp po odmuleniu wraz z hakowaniem dna rowu.
Mając zatem na uwadze powyższe oraz argumentację skarżących na uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji rację ma Sąd pierwszej instancji, że brak jest podstaw do zastosowania ochrony tymczasowej z art. 61 § 3 p.p.s.a. Powyższego stanowiska Sądu nie podważyły wniesione zażalenia. Skarżący nie wykazali bowiem, że wykonanie zaskarżonej decyzji może skutkować powstaniem niebezpieczeństw, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Stwierdzić należy, że na tym etapie postępowania Sąd nie ocenia decyzji objętej skargami merytorycznie, a do tego sprowadza się większość zarzutów, które zmierzają do podważenia zasadności wykonywania przedmiotowych prac. Skarżący nie wykazali także, by wykonanie zakwestionowanej decyzji miało wpływ na jakość czy wielkość pozyskiwanych przez nich plonów, nie przedstawili kosztorysu robót związanych z konserwacją spornego rowu melioracyjnego na tle swojej sytuacji ekonomicznej. Argumentacja podniesiona przez stronę ma czysto hipotetyczny wydźwięk i przy ocenie spełnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. nie może zostać wzięta pod uwagę.
Z powyższych względów, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł na rzecz Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwo Z. z siedzibą w P. kosztów postępowania, z uwagi na brak podstawy prawnej do ich zasądzenia.