II OZ 701/22

II OZ 701/22 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2022-12-01
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-11-16
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Czerwiński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Przywrócenie terminu
Sygn. powiązane
II SA/Kr 96/22 - Postanowienie WSA w Krakowie z 2023-01-03
II OZ 410/24 - Postanowienie NSA z 2024-08-13
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 86 § 1, art. 87 § 2, art. 184, art. 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. M. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 maja 2022 r., sygn. akt II SA/Kr 96/22 odmawiającego przywrócenia terminu do złożenia skargi w sprawie ze skargi D. M. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 30 sierpnia 2021 r. nr 405/2021, znak: WOB.7721.111.2021.ACIE w przedmiocie nakazu przeprowadzenia kontroli i przedłożenia ekspertyzy stanu technicznego obiektu postanawia: oddalić zażalenie
Uzasadnienie
Postanowieniem z 20 maja 2022 r. sygn. II SA/Kr 96/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu wniosku D. M. (dalej jako skarżąca lub wnioskodawczyni) o przywrócenie terminu do złożenia skargi na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 30 sierpnia 2021 r. nr 405/2021, znak: WOB.7721.111.2021.ACIE w przedmiocie nakazu przeprowadzenia kontroli i przedłożenia ekspertyzy stanu technicznego obiektu, na podstawie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 2 P.p.s.a., odmówił skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia skargi.
Zdaniem Sądu, niewątpliwie skarżąca uchybiła terminowi wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Decyzja organu drugiej instancji została doręczona w dniu 7 września 2021 r. do rąk ustanowionego pełnomocnika w osobie radcy prawnego M. C. (k. 124 akt MWINB), a skarga wniesiona została dopiero 30 grudnia 2021 r. (data stempla pocztowego – k. 5 akt sądowych). Dla ustalenia daty wniesienia skargi nie miało znaczenia doręczenie skarżącej w dniu 29 listopada 2021 r. przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wieliczce kopii decyzji organu odwoławczego (k. 463-464 akt PINB).
Sąd zauważył, że pełnomocnik z urzędu upatruje uzasadnienia dla przywrócenia terminu w tym, że organy administracji nie odnotowały wypowiedzenia pełnomocnictwa radcy prawnemu M. C. Twierdzenie to nie miało jednak potwierdzenia w przedłożonych Sądowi aktach sprawy.
Z akt administracyjnych sprawy jednoznacznie wynikało, że pełnomocnictwo dla radcy prawnego M. C. zostało udzielone przez skarżącą w dniu 21 stycznia 2021 r. W aktach brak jest dokumentu, z którego wynikałoby, że skarżąca lub pełnomocnik informowali organ o odwołaniu pełnomocnictwa przed wydaniem decyzji. Zauważyć należy, że w dniu 23 listopada 2021 r. skarżąca D. M. zwróciła się mailowo do organu I instancji z prośbą o przesłanie skanu decyzji wydanej przez Wojewódzki Inspektorat Nadzoru Budowlanego w Krakowie, której – jak wskazała – nie otrzymała pocztą. W odpowiedzi na powyższe pismem z dnia 25 listopada 2021 r. Powiatowy Inspektor przesłał kopię ww. decyzji i poinformował, że decyzja WINB w Krakowie została skierowana do ustanowionego w sprawie pełnomocnika. Dopiero reakcją na powyższe było pismo z dnia 20 grudnia 2021 r., do którego dołączono zawiadomienie datowane na dzień 1 grudnia 2021 r. zawierające informację, że z dniem 1 lipca 2021 r. pełnomocnictwo dla radcy prawnego M. C. zostało wypowiedziane.
Według Sądu, z przedstawionej sekwencji zdarzeń jasno wynikało, że organ postąpił prawidłowo doręczając decyzję z dnia 30 sierpnia 2021 r. radcy prawnemu M. C., skoro w aktach administracyjnych znajdował się dokument pełnomocnictwa. Doręczenie to było skuteczne. Jednocześnie z akt administracyjnych nie wynika, by skarżąca informowała organy o odwołaniu pełnomocnictwa. W szczególności brak jest w aktach dowodu na to, by skarżąca przed wydaniem decyzji informowała o odwołaniu pełnomocnictwa L. K. pracownika Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w Wieliczce.
Przedstawione okoliczności, według Sądu, wskazywały, że skarżąca nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi, w konsekwencji jej wniosek o przywrócenie tego terminu należało uznać za bezzasadny.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącej, zaskarżając je w całości. Pełnomocnik domaga się jego uchylenia i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącej stwierdził, że Sąd błędnie przyjął, że skarżąca nie wypowiedziała pełnomocnictwa radcy prawnemu M. C. w sprawie w dniu 1 lipca 2021 r., a zatem, że doręczenie decyzji na jego ręce 7 września 2021 r. było skuteczne. Pełnomocnik wskazuje, że brak odnotowania zawiadomienia organu administracyjnego o fakcie odwołania pełnomocnictwa jeszcze w lipcu 2021 r. nie obciąża skarżącej lecz ten organ, który w tym zakresie nie dochował obowiązku sporządzenia stosownego protokołu z przyjęcia strony i odnotowania w nim jej oświadczenia. Organ nie pouczył również skarżącej, że informację taką winna złożyć oddzielnym pismem.
Konstatacja Sądu, iż w aktach sprawy brak informacji o odwołaniu pełnomocnictwa sprzed 20 grudnia 2021 r. jest oczywista z uwagi na nieodnotowanie odwołania pełnomocnictwa przez urzędnika PINB. Co więcej organy administracyjne wprowadziły skarżącą w błąd przesyłając jej decyzję w listopadzie 2021 r. bez wskazania, iż jest to jej kopia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej P.p.s.a.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 P.p.s.a.). We wniosku o przywrócenie terminu należy przy tym uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a.).
Podkreślić należy, że przesłankę braku winy w uchybieniu terminu należy oceniać z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło na skutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Chodzi więc o okoliczności od strony całkowicie niezależne i nieprzewidywalne.
W ocenie NSA, Sąd I instancji słusznie przyjął, że skarżąca nie wykazała takich okoliczności, które uzasadniałyby uznanie, że uchybiła terminowi do złożenia skargi bez swojej winy. Nie można zarzucić organowi, że przesłał zaskarżoną decyzję jedynemu pełnomocnikowi ustanowionemu przez skarżącą w niniejszej sprawie skoro z akt sprawy administracyjnej nie wynika, że pełnomocnictwo, którego skarżąca udzieliła radcy prawnemu M. C. w dniu 21 stycznia 2021 r. (k.11 akt adm.) wygasło lub zostało wypowiedziane. Nie wynika też z akt, że w sprawie został ustanowiony inny pełnomocnik lub, że skarżąca występuje w sprawie bez pełnomocnika. Artykuł 40 § 2 K.p.a. stanowi, że jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Jeżeli ustanowiono kilku pełnomocników, doręcza się pisma tylko jednemu pełnomocnikowi. Strona może wskazać takiego pełnomocnika. Wynika z tego, że jeśli skarżąca ustanowiła pełnomocnika, to jemu będą przesyłane wszelkie pisma organu w sprawie. Mając to na uwadze stwierdzić należy, że obowiązkiem strony należycie dbającej o własne sprawy, która dokłada wszelkich starań by nie uchybić terminowi do złożenia skargi w terminie było zawiadomienie organu o wypowiedzeniu pełnomocnictwa i konieczności kierowania pism organu na jej adres lub adres jej nowego pełnomocnika. Twierdzenie skarżącej, że takiej czynności dokonała przy czym organ nie sporządził z tego protokołu i celowo zaniechał zawiadamiania jej o czynnościach podejmowanych w sprawie, informując nadal jej dotychczasowego pełnomocnika, jest niewiarygodne.
Słusznie zauważył Sąd I instancji, że skarżąca dopiero w odpowiedzi na pismo PINB w Wieliczce z 25 listopada 2021 r., w którym poinformowano ją o przesłaniu zaskarżonej decyzji jej pełnomocnikowi wystosowała pismo 20 grudnia 2021 r. do którego dołączono zawiadomienie datowane na 1 grudnia 2021 r. zawierające informację, że z dniem 1 lipca 2021 r. pełnomocnictwo dla radcy prawnego M. C. zostało wypowiedziane.
W związku z powyższym uznać należało, że winę za uchybienie terminowi do złożenia skargi ponosi wyłącznie skarżąca bowiem nie zawiadomiła organu odwoławczego o odwołaniu pełnomocnictwa dla radcy prawnego M. C., choć będąc żywo zainteresowana wynikiem sprawy i domagając się jej szybkiego załatwienia nie interweniowała w organie odwoławczym kiedy, żadne pisma w tegoż organu do niej nie docierały.
Zdaniem NSA, Sąd I instancji słusznie uznał, że argumentacja skarżącej zawarta we wniosku o przywrócenie terminu nie była wystarczająca by przyjąć, że uchybienie terminowi do wniesienia skargi nastąpiło bez jej winy. W istocie skarżąca opiera swoje stanowisko na tym, że nie doręczono jej decyzji, przy czym nie sposób uznać, że skutecznie zawiadomiła organ odwoławczy o odwołaniu pełnomocnictwa dla jej dotychczasowego pełnomocnika.
Ponownie podkreślić należy, że skarżąca zaprezentowaną we wniosku o przywrócenie terminu oraz w zażaleniu argumentacją nie wykazała, że skierowana do niej przesyłka nie została doręczona zgodnie z art. 40 § 2 K.p.a. Wobec tego przyjąć należało, że skarżąca nie uprawdopodobniła, iż zaistniały okoliczności za które nie ponosi winy w uchybieniu terminowi do wniesienia skargi. W ocenie NSA, zasadnicze znaczenie w okolicznościach sprawy miał brak powiadomienia organu odwoławczego o odwołaniu pełnomocnika. W żaden sposób na podstawie akt sprawy nie można takiej okoliczności podważyć.
Na odpowiedzialnosć organu odwoławczego nie wskazuje okoliczność braku powiadomienia skarżącej o przesłaniu jej w dniu 30 listopada 2021 r. kopii zaskarżonej decyzji skoro z treści rozdzielnika zaskarżonej decyzji można było odczytać, że adresatem tejże decyzji był jej pełnomocnik. Ponadto pismo przewodnie, przy którym PINB przesłał kopię decyzji skarżącej wskazuje wprost, że przesyłana decyzja stanowi kopię (pismo z 25 listopada 2022 r. k.464 akt adm.).
W powyższych okolicznościach prawidłowo Sąd I instancji odmówił na podstawie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 2 P.p.s.a. przywrócenia terminu bowiem argumentacja zawarta we wniosku o przywrócenie terminu nie potwierdziła braku winy skarżącej w uchybieniu terminowi. Samo oświadczenie skarżącej, że zawiadomiła organ I instancji o odwołaniu pełnomocnictwa nie potwierdza, że również o tym fakcie został powiadomiony organ odwoławczy prowadzący ówcześnie sprawę. Wobec tego organ odwoławczy nie wiedząc o odwołaniu pełnomocnictwa z winy skarżącej prawidłowo przesłał decyzję na adres pełnomocnika.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.