II OZ 686/05

Naczelny Sąd Administracyjny2005-09-08
NSAAdministracyjneWysokansa
prawo pomocypostępowanie administracyjneNSAWSAbraki formalneuzupełnienie wnioskuformularz urzędowykoszty sądowe

NSA uchylił postanowienie WSA o pozostawieniu wniosku o prawo pomocy bez rozpoznania, wskazując na obowiązek sądu wezwania do uzupełnienia braków formalnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny pozostawił wniosek o prawo pomocy bez rozpoznania z powodu braku urzędowego formularza, mimo że skarżący był świadomy tego wymogu. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie, podkreślając, że sąd zawsze musi wezwać do uzupełnienia braków formalnych zgodnie z art. 49 § 1 PPSA, niezależnie od wiedzy strony.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie Z. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, które pozostawiło bez rozpoznania wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy i zwolnienie z obowiązku składania wniosku na urzędowym formularzu. WSA uznał, że wniosek nie spełnia wymogów formalnych, ponieważ nie został złożony na urzędowym formularzu, a skarżący znał ten wymóg z wcześniejszego postępowania. NSA uchylił postanowienie WSA, stwierdzając, że zgodnie z art. 49 § 1 PPSA, pozostawienie pisma bez rozpoznania z powodu braków formalnych może nastąpić jedynie po uprzednim wezwaniu do ich uzupełnienia. Sąd podkreślił, że przepisy ustawy nie uzależniają tego obowiązku od wiedzy strony ani nie nakazują jej weryfikować. Każdy nowy wniosek wszczyna odrębne postępowanie, w którym należy przestrzegać procedury wezwania do uzupełnienia braków formalnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, pozostawienie pisma bez rozpoznania z powodu braków formalnych może nastąpić jedynie po uprzednim wezwaniu do ich uzupełnienia.

Uzasadnienie

Sąd I instancji pozostawił wniosek bez rozpoznania, nie wzywając skarżącego do złożenia wniosku na urzędowym formularzu, co stanowi naruszenie art. 49 § 1 PPSA. Obowiązek wezwania do uzupełnienia braków formalnych jest niezależny od wiedzy strony o wymogach formalnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (4)

Główne

PPSA art. 49 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pozostawienie pisma bez rozpoznania z powodu braków formalnych może nastąpić jedynie po uprzednim wezwaniu do ich uzupełnienia.

Pomocnicze

PPSA art. 252 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być złożony na urzędowym formularzu.

PPSA art. 185 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 197

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez WSA art. 49 § 1 PPSA poprzez pozostawienie wniosku bez rozpoznania bez wcześniejszego wezwania do uzupełnienia braków formalnych.

Godne uwagi sformułowania

pozostawienie pisma bez rozpoznania z powodu braków formalnych może nastąpić jedynie po uprzednim wezwaniu do ich uzupełnienia Przepisy ustawy nie uzależniają bowiem realizacji tego obowiązku sądu od wiedzy składającego pismo i nie nakazują jej weryfikować.

Skład orzekający

Henryk Dolecki

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Należy zawsze wzywać do uzupełnienia braków formalnych wniosków, w tym wniosków o prawo pomocy, niezależnie od wiedzy strony o wymogach formalnych."

Ograniczenia: Dotyczy postępowań przed sądami administracyjnymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy fundamentalnej zasady proceduralnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, która ma znaczenie dla każdego uczestnika postępowań, zwłaszcza dla osób ubiegających się o prawo pomocy.

Sąd musi wzywać do uzupełnienia braków formalnych – nawet jeśli strona wie, jak to zrobić!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 686/05 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2005-09-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-07-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Henryk Dolecki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
II OZ 1300/07 - Postanowienie NSA z 2007-12-18
II SA/Ka 2337/03 - Postanowienie WSA w Gliwicach z 2004-01-26
II OZ 19/06 - Postanowienie NSA z 2006-01-26
II OZ 627/08 - Postanowienie NSA z 2008-06-20
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 185 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Tezy
Zgodnie z brzmieniem art. 49 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ pozostawienie pisma bez rozpoznania z powodu braków formalnych może nastąpić jedynie po uprzednim wezwaniu do ich uzupełnienia. Przepisy tej ustawy nie uzależniają bowiem realizacji tego obowiązku sądu od wiedzy składającego pismo i nie nakazują jej weryfikować.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki po rozpoznaniu w dniu 8 września 2005r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 13 czerwca 2005r., sygn. akt II SA/Ka 2337/03 w sprawie ze skargi Z. W. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 14 października 2002r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę p o s t a n a w i a uchylić zaskarżone postanowienie
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 13 czerwca 2005r. pozostawił bez rozpoznania wniosek Z. W. o przyznanie prawa pomocy i zwolnienie z obowiązku składania takiego wniosku na urzędowym formularzu, złożony w sprawie ze skargi Z. W. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 14 października 2002r. rozpoznanej postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach z dnia 28 lipca 2003r. W uzasadnieniu postanowienia z dnia 13 czerwca 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdził, że wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy, który został wniesiony w niniejszej sprawie po raz drugi, nie spełnia wymogów formalnych, ponieważ nie został złożony na urzędowym formularzu, pomimo tego, że konieczność sprostania temu wymogowi była skarżącemu znana, albowiem pierwszy wniosek o przyznania prawa pomocy został przez niego złożony w wymaganej formie, a więc na urzędowym druku, który z powodu braków formalnych pozostawiono bez rozpoznania. Sąd wskazał również na brak możliwości zwolnienia skarżącego od konieczności złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu.
W zażaleniu z dnia 24 czerwca 2005r. skarżący domaga się uchylenia powyższego postanowienia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie jest uzasadnione i zasługuje na uwzględnienie.
Jak wynika z akt sprawy w piśmie, które wpłynęło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach w dniu 9 maja 2005r. Z. W. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od ponoszenia kosztów sądowych w całości oraz o zwolnienie go z obowiązku złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu. Zarządzeniem Referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 13 maja 2005r. pozostawiono powyższy wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Wobec sprzeciwu wniesionego przez skarżącego zarządzenie to straciło moc, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wydał zaskarżone postanowienie z dnia 13 czerwca 2005r.
Stosownie do treści art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą, wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być złożony na urzędowym formularzu. Ustawa nie przewiduje wyjątków od tej reguły, dlatego też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach słusznie stwierdził w zaskarżanym orzeczeniu, że wyjątek taki nie może zostać uczyniony na rzecz skarżącego.
Złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy z pominięciem tego wymogu stanowi brak formalny pisma procesowego, do którego uzupełnienia sąd winien wezwać w trybie art. 49 § 1 ustawy, zgodnie z którym jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania.
Jak wynika z akt sprawy Sąd I instancji pozostawił wniosek skarżącego bez rozpoznania nie dopełniając uprzednio wymogu wynikającego z art. 49 § 1 ustawy, tj. nie wezwał skarżącego do złożenia wniosku na formularzu. W ten sposób Sąd I instancji postąpił wbrew regulacjom tego przepisu, skoro zgodnie z jego brzmieniem pozostawienie pisma bez rozpoznania z powodu braków formalnych może nastąpić jedynie po uprzednim wezwaniu do ich uzupełnienia. Oceny tej nie może zmienić powoływana w wyroku okoliczność, że wymóg złożenia wniosku na urzędowym formularzu był skarżącemu znany, ponieważ już raz w tym postępowaniu składał taki wniosek z zachowaniem tego wymogu formalnego. Drugi wniosek skarżącego wszczął bowiem nowe postępowanie sądowe (incydentalne), w którym winien zostać zachowany tryb, o którym mowa w art. 49 § 1 ustawy i to bez względu na świadomość wnioskodawcy o konieczności złożenia wniosku na urzędowym formularzu. Przepisy ustawy nie uzależniają bowiem realizacji tego obowiązku sądu od wiedzy składającego pismo i nie nakazują jej weryfikować.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 ustawy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji niniejszego postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI