II OZ 676/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na odmowę przyznania prawa pomocy, uznając, że dochody skarżącej nie były na tyle niskie, by uzasadniać zwolnienie z kosztów sądowych.
Skarżąca L. G. złożyła zażalenie na postanowienie WSA w Poznaniu odmawiające przyznania prawa pomocy. Argumentowała, że jej dochody z mężem (1810 zł brutto miesięcznie) nie pozwalają na pokrycie kosztów sądowych, zwłaszcza przy uwzględnieniu kosztów leczenia i opieki nad mężem. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podkreślając, że prawo pomocy jest instytucją szczególną i wymaga udowodnienia niemożności poniesienia kosztów, a skarżąca nie wykazała, aby jej sytuacja materialna uniemożliwiała pokrycie stosunkowo niskiej opłaty sądowej.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie L. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 29 kwietnia 2005 r., które odmówiło przyznania prawa pomocy. Sąd Wojewódzki uzasadnił odmowę sytuacją materialną skarżącej, wskazując, że jej miesięczny dochód brutto wraz z mężem wynosi 1810 zł, co w polskich realiach uznano za wystarczające do zaspokojenia potrzeb rodziny, w tym kosztów leczenia, i umożliwiające poniesienie wpisu stałego w kwocie 100 zł. Skarżąca wniosła zażalenie, podnosząc swój wiek (72 lata), konieczność opieki nad mężem i łączną kwotę rent jako dochód brutto, co uniemożliwia jej pokrycie kosztów sądowych. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za nieuzasadnione. Podkreślono, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i może być przyznana tylko osobom, które udowodnią niemożność poniesienia jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania, zgodnie z art. 246 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd stwierdził, że skarżąca nie wykazała zaistnienia takich przesłanek, a jej argumentacja nie podważyła ustaleń Sądu Wojewódzkiego dotyczących stosunkowo niskiej kwoty opłaty sądowej i konieczności liczenia się z obowiązkiem jej uiszczenia. W związku z brakiem uzasadnionych podstaw, zażalenie zostało oddalone na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 PPSA.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, skarżąca nie wykazała, że jej sytuacja materialna uniemożliwia poniesienie kosztów sądowych, w szczególności stosunkowo niskiej opłaty sądowej.
Uzasadnienie
Prawo pomocy jest instytucją szczególną, wymagającą udowodnienia niemożności poniesienia kosztów. Dochody skarżącej, mimo uwzględnienia wydatków, nie były na tyle niskie, aby uzasadnić przyznanie prawa pomocy w sytuacji, gdy opłata sądowa była niewielka.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (3)
Główne
PPSA art. 246 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnoszącym spoczywa obowiązek udowodnienia tej szczególnej sytuacji.
Pomocnicze
PPSA art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
PPSA art. 197 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sytuacja materialna skarżącej nie uzasadnia przyznania prawa pomocy, gdyż nie wykazała ona niemożności poniesienia kosztów sądowych. Opłata sądowa była stosunkowo niska, a skarżąca powinna liczyć się z obowiązkiem jej uiszczenia.
Odrzucone argumenty
Dochody skarżącej i jej męża są niewystarczające do pokrycia kosztów sądowych, uwzględniając wydatki na utrzymanie i leczenie.
Godne uwagi sformułowania
instytucja przyznania prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym może dotyczyć tylko tych osób, które znalazły się w sytuacji uniemożliwiającej im poniesienie jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji
Skład orzekający
Eugeniusz Mzyk
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności obowiązek udowodnienia przez stronę niemożności poniesienia kosztów."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji materialnej skarżącej i oceny jej dochodów w kontekście opłat sądowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z prawem pomocy, która jest ważna dla prawników procesowych, ale nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych rozstrzygnięć.
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OZ 676/05 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2005-09-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-07-04 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Eugeniusz Mzyk /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6342 Przyznanie uprawnień kombatanckich oraz przyznanie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Prawo pomocy Sygn. powiązane IV SA/Po 170/05 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2006-01-27 Skarżony organ Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych Treść wyniku Oddalono zażalenie Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja II OZ 676/05 P O S T A N O W I E N I E Dnia 9 września 2005 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Mzyk po rozpoznaniu w dniu 9 września 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia L. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 29 kwietnia 2005 r., sygn. akt IV SA/Po 170/05 o odmowie przyznania prawa pomocy, w sprawie ze skargi L. G. na postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 20 grudnia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia środka odwoławczego p o s t a n a w i a: oddalić zażalenie Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2005 r., sygn. akt IV SA/Po 170/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił wniosek L. G. o przyznanie prawa pomocy. W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd powołał się na sytuację materialną skarżącej, która wraz z mężem uzyskuje miesięczny dochód brutto 1.810,00 zł. Dochód ten, jak na polskie realia, zaspokaja potrzeby rodziny również po uwzględnieniu wydatków na utrzymanie i koszty leczenia. Uzasadnia to, w ocenie Sądu Wojewódzkiego, możliwość poniesienia kosztów sądowych (jednorazowego wpisu stałego), od wniesionej skargi w kwocie 100 zł.. Poza tym skarżąca powinna się liczyć (przynajmniej od dnia otrzymania postanowienia organu odwoławczego tj. od dnia 3 stycznia 2005 r.) z obowiązkiem poniesienia opłat sądowych w związku z wniesioną skarga do sądu. Dlatego też, zdaniem Sądu Wojewódzkiego, nie zachodzą przesłanki z art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), które uzasadniałyby przyznanie prawa pomocy. Zażalenie na powyższe postanowienie z dnia 29 kwietnia 2005 r wniosła L. G.. Podniosła, że liczy lat 72, mąż wymaga stałej opieki zaś renty obojga, w łącznej kwocie 1.810 zł, stanowią dochód brutto. Uwzględniając wydatki i koszty leczenia nie jest w stanie ponieść kosztów, co uzasadnia wniosek o przyznanie prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest uzasadnione. Wywody skarżącej, aczkolwiek istotne, nie podważają ustaleń i oceny przedstawionej w zaskarżonym postanowieniu. Co więcej argumentacja skarżącej pomija te ustalenia, które stanowiły podstawę rozstrzygnięcia Sądu Wojewódzkiego a więc stosunkowo nie wysoka kwota opłaty sądowej, liczenie się z obowiązkiem uiszczenia wpisu w związku z wniesieniem skargi a także konieczność zaistnienia wyjątkowych przesłanek, które uzasadniałyby przyznanie prawa pomocy. Skarżąca nie dostrzega, że instytucja przyznania prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym i może dotyczyć tylko tych osób, które znalazły się w sytuacji uniemożliwiającej im poniesienie jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania. Stosownie bowiem do przepisu art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, jeżeli osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zawarte w powołanym przepisie sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Dlatego też podzielić należy stanowisko Sądu Wojewódzkiego o braku zaistnienia przesłanek z art. 246 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi a w konsekwencji braku podstaw do przyznania prawa pomocy. W tym stanie rzeczy skoro zarzuty podniesione w zażaleniu nie podważyły oceny dokonanej przez Sąd Wojewódzki, zażalenie z braku uzasadnionych podstaw podlega oddaleniu wobec czego na podstawie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 powołanej już ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji. .