II OZ 67/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-02-13
NSAAdministracyjneŚredniansa
warunki zabudowypostępowanie administracyjnecofnięcie skargiumorzenie postępowaniazażalenieprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiNSAWSA

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA o umorzeniu postępowania po cofnięciu skargi, uznając cofnięcie za skuteczne mimo próby jego odwołania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny umorzył postępowanie po tym, jak skarżąca cofnęła skargę. Skarżąca następnie próbowała odwołać cofnięcie, twierdząc, że nie rozumiała jego znaczenia i była nakłaniana do tego przez inną osobę. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, uznając pierwotne cofnięcie skargi za skuteczne i niedopuszczalne było jego późniejsze odwołanie.

Sprawa dotyczy zażalenia wniesionego przez G. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, które umorzyło postępowanie sądowe w sprawie dotyczącej ustalenia warunków zabudowy. WSA umorzył postępowanie na skutek cofnięcia skargi przez skarżącą. Skarżąca następnie, reprezentowana przez pełnomocnika, złożyła zażalenie, twierdząc, że pierwotne cofnięcie skargi było niedopuszczalne, ponieważ zostało złożone pod wpływem innej osoby, która nakłaniała ją do rezygnacji z postępowania, a ona sama nie do końca rozumiała znaczenie podpisywanego dokumentu. Skarżąca próbowała odwołać cofnięcie skargi, składając stosowne oświadczenie. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd uznał, że pierwotne cofnięcie skargi było skuteczne i nie było podstaw do uznania go za niedopuszczalne (np. zmierzające do obejścia prawa). NSA podkreślił, że skarżąca, jako dysponent skargi, mogła ją cofnąć osobiście, a jej późniejsza próba odwołania cofnięcia nie mogła odnieść skutku, gdyż nastąpiła po wydaniu przez WSA postanowienia o umorzeniu postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, cofnięcie skargi jest skuteczne, o ile nie zmierza do obejścia prawa lub nie powoduje utrzymania w mocy aktu dotkniętego wadą nieważności. Późniejsze odwołanie cofnięcia nie jest skuteczne, jeśli nastąpiło po wydaniu postanowienia o umorzeniu postępowania.

Uzasadnienie

NSA uznał, że cofnięcie skargi przez skarżącą było skuteczne, ponieważ pismo było jednoznaczne, a skarżąca posiadała pełną zdolność do czynności prawnych. Nie stwierdzono przesłanek negatywnych z art. 60 P.p.s.a. Odwołanie cofnięcia skargi nie mogło odnieść skutku, gdyż nastąpiło po wydaniu przez WSA postanowienia o umorzeniu postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

P.p.s.a. art. 60

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uzna cofnięcie skargi za niedopuszczalne, jeżeli zmierza ono do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności.

P.p.s.a. art. 161 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd umarza postępowanie, jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje zażalenia na postanowienia WSA.

P.p.s.a. art. 197 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA postanawia jak w sentencji.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 232 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zwrot wpisu od skargi w przypadku umorzenia postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Cofnięcie skargi było skuteczne, ponieważ pismo było jednoznaczne i nie zawierało wad z art. 60 P.p.s.a. Późniejsze odwołanie cofnięcia skargi nie było skuteczne, gdyż nastąpiło po wydaniu postanowienia o umorzeniu postępowania przez WSA. Skarżąca jako dysponent skargi mogła ją cofnąć osobiście.

Odrzucone argumenty

Cofnięcie skargi było niedopuszczalne, ponieważ skarżąca nie rozumiała znaczenia dokumentu i była nakłaniana do jego podpisania przez inną osobę. Odwołanie cofnięcia skargi powinno być uwzględnione, ponieważ skarżąca cały czas popierała skargę.

Godne uwagi sformułowania

skarżąca jako dysponent skargi może podejmować działania procesowe zarówno osobiście, jak i przez swojego pełnomocnika nie sposób uznać, by podpisane przez wyżej skarżącą pismo było w jakikolwiek sposób sprzeczne z jej wolą Wycofanie się z wcześniej podjętej decyzji w zakresie cofnięcia skargi mogłoby odnieść skutek wyłącznie w sytuacji, jeżeli miałoby miejsce przed wydaniem postanowienia o umorzeniu postępowania przez sąd administracyjny

Skład orzekający

Roman Ciąglewicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie skuteczności cofnięcia skargi i niedopuszczalności jego odwołania po wydaniu postanowienia o umorzeniu, a także możliwości osobistego działania strony w procesie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne zasady procesowe dotyczące cofnięcia skargi i próby jego odwołania, co jest istotne dla praktyków prawa. Pokazuje, jak sąd ocenia wolę strony i znaczenie formalnych czynności procesowych.

Czy można cofnąć cofnięcie skargi? NSA wyjaśnia kluczowe zasady procesowe.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 67/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-02-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-01-26
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Roman Ciąglewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Umorzenie postępowania
Sygn. powiązane
II SA/Rz 1189/23 - Postanowienie WSA w Rzeszowie z 2023-12-04
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 60
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Roman Ciąglewicz po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia G. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 4 grudnia 2023 r., sygn. akt II SA/Rz 1189/23 o umorzeniu postępowania w sprawie ze skargi G. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu z dnia 9 maja 2023 r., nr SKO.401.ZP.936.89.2023, w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 4 grudnia 2023 r., sygn. akt II SA/Rz 1189/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie umorzył postępowanie sądowe w sprawie ze skargi G. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu z dnia 9 maja 2023 r., nr SKO.401.ZP.936.89.2023, w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy (pkt I) oraz zwrócił skarżącej kwotę 500 zł tytułem uiszczonego wpisu od skargi (pkt II).
W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że skarżąca pismem procesowym z dnia 30 listopada 2023 r., cofnęła złożoną skargę. WSA stwierdził, że w sprawie nie zaszły podstawy do uznania cofnięcia skargi za niedopuszczalne, a także, że w sprawie nie zaszła żadna z negatywnych przesłanek, o których mowa w art. 60 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), dalej: "P.p.s.a.". Wobec powyższego Sąd I instancji, związany cofnięciem skargi, na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 w zw. z art. 60 P.p.s.a orzekł jak w pkt. I postanowienia. O kosztach postępowania orzeczono w oparciu o art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
W dniu 7 grudnia 2023 r. do Sądu I instancji wpłynęło pismo pełnomocnika skarżącej zawierające załącznik w postaci oświadczenia skarżącej odwołującego wcześniej złożone oświadczenie o cofnięciu skargi. Oświadczenie opatrzone było datą 5 grudnia 2023 r.
Skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyła zażalenie na powyższe postanowienie wnosząc o jego uchylenie w całości i zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm prawem przewidzianych.
Powyższemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 161 § 1 P.p.s.a. i art. 60 P.p.s.a., w związku z tym, że uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez ich błędne zastosowanie i umorzenie postępowania w sytuacji, gdy należało uznać cofnięcie skargi za niedopuszczalne, jako zmierzające do obejścia prawa.
W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że pismo nadane dnia 30 listopada 2023 r., zawierające cofnięcie skargi, zostało podpisane przez skarżącą, która nie miała świadomości znaczenia podpisywanego dokumentu. Pismo to bowiem zostało przygotowane i przedłożone wyżej wskazanej do podpisu przez uczestnika postępowania L. K., który wielokrotnie nakłaniał skarżącą do tego aby odstąpiła od postępowania w sprawie w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy terenu. Wskazano, że wyżej wymieniony wielokrotnie nachodził skarżącą w jej miejscu zamieszkania. Skarżąca miała dokonać podpisania przedłożonego jej pisma o cofnięciu skargi tylko dlatego, by nie musiała już więcej znosić niechcianych wizyt. Wskazano również, że to nie skarżąca dokonała wysyłki przedmiotowego pisma. Po poinformowaniu swojego pełnomocnika o sytuacji mającej miejsce w dniu 30 listopada 2023 r., skarżąca w dniu 5 grudnia 2023 r. sporządziła oświadczenie, w którym odwołała cofnięcie skargi. Pismo zawierające przedmiotowe oświadczenie zostało nadane przesyłką poleconą do WSA w Rzeszowie w dniu 6 grudnia 2023 r.
W ocenie skarżącej, pismo z dnia 30 listopada 2023 r. zatytułowane "Cofnięcie skargi" należy uznać za bezskuteczne, a samo cofnięcie skargi za niedopuszczalne, mające na celu obejście prawa. W piśmie z dnia 5 grudnia 2023 r. zaznaczono, że skarżąca cały czas popierała skargę, gdyż jest przeciwna planowanej inwestycji. Wskazano, iż Sąd powinien zauważyć, że skarżąca jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, a zatem, gdyby skarżąca rzeczywiście chciała dokonać cofnięcia skargi to zwróciłaby się do swojego pełnomocnika, aby sporządził takie pismo i złożył je do Sądu. Podniesiono również, że w treści pisma z dnia 30 listopada 2023 r. nie zawarto żadnych argumentów, które uzasadniałyby okoliczności cofnięcia skargi. Uznano, że gdyby skarżąca rzeczywiście chciała umorzenia postępowania, to mogła cofnąć skargę osobiście lub za pośrednictwem pełnomocnika na rozprawie zaplanowanej na dzień 7 grudnia 2023 r., tak by Sąd nie miał wątpliwości co do woli strony w tej kwestii. W ocenie skarżącej, nieuzasadnione było odwoływanie zaplanowanej na ten dzień rozprawy i szybkie wydanie postanowienia o umorzeniu postępowania, gdyż Sąd winien upewnić się co do rzeczywistej woli skarżącej w kwestii cofnięcia skargi i umożliwić jej wypowiedzenie się na zaplanowanym terminie rozprawy.
Ponadto wskazano, że zgodnie z treścią art. 60 P.p.s.a. skargę może cofnąć tylko skarżący, jednak w przedmiotowej sprawie to nie G. R. dokonała cofnięcia skargi, a jedynie podpisała pismo sporządzone przez inną osobę, nie znając dokładnie jego treści oraz nie mając świadomości jakie konsekwencje niesie za sobą podpisanie tego dokumentu. Zatem trudno uznać, że z wnioskiem o cofnięcie skargi skarżąca wystąpiła osobiście.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 60 P.p.s.a., skarżący może cofnąć skargę. Cofnięcie skargi wiąże sąd. Jednakże sąd uzna cofnięcie skargi za niedopuszczalne, jeżeli zmierza ono do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, analiza treści pisma skarżącej z dnia 30 listopada 2023 r. wskazuje, że skutecznie cofnęła ona skargę w niniejszej sprawie. Z pisma tego w sposób niebudzący wątpliwości wynika zamiar zakończenia postępowania toczącego się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Rzeszowie w sprawie oznaczonej sygn. akt II SA/Rz 1189/23. Biorąc pod uwagę okoliczności sprawy również nie ma podstaw, aby uznać cofnięcie skargi za niedopuszczalne. Nie zmierza ono bowiem do obejścia prawa i nie powoduje utrzymania w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności.
Na spełnienie się przesłanek uznania skargi za niedopuszczalną, określonych w art. 60 P.p.s.a., nie wskazują okoliczności podnoszone w zażaleniu.
Oczywistym jest, że skarżąca jako dysponent skargi może podejmować działania procesowe zarówno osobiście, jak i przez swojego pełnomocnika. Stąd też faktu złożenia oświadczenia o cofnięciu skargi bezpośrednio przez skarżącą, a nie przez pełnomocnika nie można poczytać jako okoliczności powodującej nieważność złożonego oświadczenia. Skarżąca posiada pełnię zdolności do czynności prawnych pozwalającą w sposób jednoznaczny na wyrażenie swojej woli w procesie sądowoadministracyjnym. Tym samym nie sposób uznać, by podpisane przez wyżej skarżącą pismo było w jakikolwiek sposób sprzeczne z jej wolą. Treść pisma jest jednoznaczna i nie zawiera zwrotów, które budziłyby wątpliwości co do znaczenia pisma. Równocześnie podkreślenia wymaga, że skarżąca, jako dysponent skargi, nie ma obowiązku uzasadniania oświadczenia o jej cofnięciu. Sąd bowiem pozostaje związany oświadczeniem o cofnięciu skargi, o ile nie stwierdzi wystąpienia przesłanek negatywnych wskazanych w art. 60 P.p.s.a.
Cofnięcie skargi może przybrać zarówno formę pisemną, jak i ustną, która zostaje wpisana do protokołu rozprawy. Tym samym niezasadne były przedstawione w zażaleniu wątpliwości dotyczące zasadności złożenia przedmiotowego oświadczenia w formie pisemnej. Cofnięcie skargi na piśmie przed terminem rozprawy jest czynnością przewidywaną przez prawo, czego wyrazem jest przepis art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Stąd też, co do zasady, nie powinno budzić wątpliwości Sądu.
Podkreślić należy, że oczekiwanego przez skarżącą skutku nie mogła odnieść zmiana prezentowanego przez nią stanowiska poprzez złożenie oświadczenia o wycofaniu oświadczenia o cofnięciu skargi w dniu 5 grudnia 2023 r. Nie podważa to bowiem skuteczności wcześniejszego oświadczenia i prawidłowości umorzenia postępowania sądowego przez WSA. Wycofanie się z wcześniej podjętej decyzji w zakresie cofnięcia skargi mogłoby odnieść skutek wyłącznie w sytuacji, jeżeli miałoby miejsce przed wydaniem postanowienia o umorzeniu postępowania przez sąd administracyjny (por. Bogusław Dauter [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", wyd. II, LEX/el. 2021, pkt 14 do art. 60). Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie zaistniała.
Reasumując, Sąd I instancji zasadnie – na żądanie dysponenta skargi – uwzględnił cofnięcie skargi, które jest rezygnacją strony z kontynuowania wszczętego przez nią postępowania przed sądem administracyjnym i w związku z tym umorzył postępowanie.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI