II OZ 655/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-11-20
NSAAdministracyjneŚredniansa
zagospodarowanie przestrzennewarunki zabudowyterminskarżącyzażalenieodrzucenie skargiprawo do sąduKonstytucja RPpostępowanie sądowoadministracyjne

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA o odrzuceniu skargi z powodu jednodniowego uchybienia terminu, podkreślając, że prawo do sądu nie jest absolutne i wymaga przestrzegania procedur.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę K.B. na postanowienie Ministra Klimatu i Środowiska, ponieważ została wniesiona dzień po upływie ustawowego terminu. Skarżący w zażaleniu podniósł naruszenie art. 45 Konstytucji RP, argumentując, że jednodniowe uchybienie nie powinno pozbawić go prawa do sądu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, stwierdzając, że prawo do sądu nie jest absolutne i wymaga przestrzegania terminów procesowych, a uchybienie nawet jednodniowe obliguje do odrzucenia skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie K.B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło skargę skarżącego na postanowienie Ministra Klimatu i Środowiska w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę, ponieważ została wniesiona 7 maja 2024 r., podczas gdy termin do jej wniesienia, licząc od doręczenia postanowienia Ministra z 5 kwietnia 2024 r., upływał 6 maja 2024 r. Skarżący zarzucił naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, twierdząc, że jednodniowe uchybienie terminu nie powinno skutkować pozbawieniem prawa do sądu. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za niezasadne. Sąd podkreślił, że terminy w postępowaniu sądowym są wiążące, a ich zachowanie jest warunkiem dopuszczalności skargi. Prawo do sądu, choć gwarantowane konstytucyjnie, nie jest prawem absolutnym i wymaga od strony aktywnego działania zgodnie z procedurami. NSA wskazał, że nawet jednodniowe uchybienie terminowi obliguje sąd do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Argumentacja dotycząca choroby skarżącego w okresie biegu terminu nie mogła wpłynąć na ocenę prawidłowości rozstrzygnięcia, gdyż nie dotyczyła kwestii przywrócenia terminu. W konsekwencji, NSA oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, jednodniowe uchybienie terminowi do wniesienia skargi obliguje sąd do jej odrzucenia, a prawo do sądu nie jest prawem absolutnym i wymaga przestrzegania procedur.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że terminy procesowe są wiążące, a ich zachowanie jest warunkiem dopuszczalności skargi. Prawo do sądu nie jest absolutne i wymaga od strony aktywnego działania zgodnie z przepisami, a uchybienie terminowi, nawet jednodniowe, skutkuje odrzuceniem skargi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 53 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Termin do wniesienia skargi wynosi trzydzieści dni od dnia doręczenia rozstrzygnięcia.

p.p.s.a. art. 58 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę wniesioną z uchybieniem terminu.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Do postępowania jurysdykcyjnego stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 53 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Termin uważa się za zachowany, gdy przed jego upływem strona wniosła skargę wprost do sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 54 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie jest przedmiotem skargi.

p.p.s.a. art. 83 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Terminy w postępowaniu sądowoadministracyjnym oblicza się według przepisów prawa cywilnego.

p.p.s.a. art. 83 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Jeżeli ostatni dzień terminu przypada na dzień wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień.

k.c. art. 111

Kodeks cywilny

Termin oznaczony w dniach kończy się z upływem ostatniego dnia, nie uwzględniając dnia, w którym zdarzenie nastąpiło.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy sąd.

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Do rozpoznania zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Jednodniowe uchybienie terminowi do wniesienia skargi obliguje sąd do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Prawo do sądu nie jest prawem absolutnym i wymaga przestrzegania terminów procesowych.

Odrzucone argumenty

Jednodniowe, minimalne uchybienie terminu nie może pozbawić obywatela prawa do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy. Przepisy Konstytucji RP (art. 45) mają priorytet przed przepisami ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Godne uwagi sformułowania

prawo do sądu nie jest prawem absolutnym każde uchybienie terminowi [...] – w tym nawet jednodniowe – obliguje sąd do odrzucenia skargi

Skład orzekający

Andrzej Jurkiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie rygorystycznego podejścia sądów administracyjnych do terminów procesowych i interpretacji prawa do sądu."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy uchybienie terminowi jest jednodniowe i nie wystąpiono o przywrócenie terminu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje częsty problem procesowy związany z uchybieniem terminowi, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje też, jak sądy interpretują granice prawa do sądu w kontekście formalnych wymogów.

Jednodniowe spóźnienie w sądzie? Prawo do sądu ma swoje granice.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 655/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-11-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-10-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Jurkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 1564/24 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2024-07-24
Skarżony organ
Minister Środowiska
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 53, 54, 58, 83, 184, 197
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
art. 45
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K.B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lipca 2024 r. sygn. akt VII SA/Wa 1564/24 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi K.B. na postanowienie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 2 kwietnia 2024 r. znak: [...] w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 24 lipca 2024 r. sygn. akt VII SA/Wa 1564/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę K. B. na postanowienie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 2 kwietnia 2024 r. znak: [...] w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy.
Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie Sąd podniósł, że zaskarżone postanowienie Ministra Klimatu i Środowiska z 2 kwietna 2024 r. zostało doręczone skarżącemu 5 kwietnia 2024 r. Postanowienie to zawierało prawidłowe pouczenie o terminie i sposobie jego zaskarżenia. Wynikający z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.) termin do wniesienia skargi upłynął zatem w niniejszej sprawie w dniu 6 maja 2024 r. Skargę na powyższe postanowienie skarżący wniósł w dniu 7 maja 2024 r. (data nadania w placówce pocztowej), a zatem z przekroczeniem ustawowego terminu. W związku z powyższym Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Zażaleniem K.B. zaskarżył powyższe postanowienie Sądu pierwszej instancji zarzucając mu naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. W zażaleniu podniesiono, że jednodniowe, minimalne, symboliczne uchybienie terminu nie może pozbawić prawa obywatela do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. Zdaniem skarżącego w niniejszej sprawie przepisy Konstytucji RP mają priorytet przed przepisami ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W odpowiedzi na zażalenie organ wniósł o jego oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Stosownie do art. 53 § 1 i art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się do sądu administracyjnego w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie, za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Zgodnie zaś z art. 53 § 4 p.p.s.a. termin, o którym mowa wyżej, uważa się za zachowany także wtedy, gdy przed jego upływem strona wniosła skargę wprost do sądu administracyjnego. W takim przypadku sąd ten niezwłocznie przesyła skargę odpowiednio do organu, który wydał zaskarżone rozstrzygnięcie, wydał akt lub podjął inną czynność, będącą przedmiotem skargi. Zgodnie z art. 83 § 1 p.p.s.a. terminy w postępowaniu sądowoadministracyjnym oblicza się według przepisów prawa cywilnego. Termin na wniesienie skargi do sądu administracyjnego jest terminem oznaczonym w dniach. Termin oznaczony w dniach kończy się z upływem ostatniego dnia, a jeżeli początkiem jest pewne zdarzenie, nie uwzględnia się przy obliczaniu terminu dnia, w którym ono nastąpiło (art. 111 Kodeksu cywilnego). Przy czym stosownie do treści art. 83 § 2 p.p.s.a., jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy.
W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji zasadnie uznał, że skarga została wniesiona przez skarżącego z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a., czego następstwem było jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Jak wynika bowiem z akt sprawy, zaskarżone postanowienie doręczono skarżącemu 5 kwietnia 2024 r. Bezspornym jest zatem, że ustawowy termin do zaskarżenia ww. postanowienia upływał 6 maja 2024 r. Skarga została wniesiona dopiero 7 maja 2024 r., a zatem z upływem przewidzianego przepisami prawa terminie. Wskazane ustalenia stanowiły zatem przesłankę do odrzucenia skargi na podstawie powołanego art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
W zakresie zarzutu skarżącego dotyczącego naruszenia art. 45 Konstytucji RP, Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że prawo do sądu nie jest prawem absolutnym, które musi zostać w każdym jednostkowym przypadku bezwzględnie zrealizowane. Strona, decydując się na wszczęcie postępowania sądowego, musi liczyć się z koniecznością podjęcia pewnej aktywności procesowej, respektując zasady i tryb wnoszenia skargi i środków odwoławczych do sądu administracyjnego. Sąd, jako organ władzy publicznej, nie narusza godności jednostki, stosując obowiązujące przepisy w zakresie trybu zaskarżania poszczególnych orzeczeń. Tego rodzaju warunki realizacji prawa do sądu służą dobru wymiaru sprawiedliwości i nie stanowią niedopuszczalnego ograniczenia prawa do sądu gwarantowanego m.in. przez art. 45 Konstytucji RP. Nie można wywodzić naruszenia przez Sąd ww. przepisu Konstytucji RP z faktu niezachowania przez skarżącego należytej staranności w prowadzeniu własnych spraw.
Natomiast argumentacja skarżącego zawarta w zażaleniu jakoby było on chory w okresie, w którym biegł termin na złożenie skargi, odnosi się do kwestii braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi i nie może wpłynąć na ocenę prawidłowości rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Podkreślić należy, że każde uchybienie terminowi określonemu w art. 53 § 1 p.p.s.a. – w tym nawet jednodniowe – obliguje sąd do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Mając powyższe okoliczności na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI