II OZ 632/09

Naczelny Sąd Administracyjny2009-07-23
NSAAdministracyjneWysokansa
prawo pomocypostępowanie sądowoadministracyjnezażalenieprzedwczesna skargaoczywista bezzasadnośćterminydrogiautostrady

NSA uchylił postanowienie WSA o odmowie przyznania prawa pomocy, uznając, że skarga nie była oczywiście bezzasadna, mimo wniesienia jej przed doręczeniem postanowienia o odmowie uzupełnienia decyzji.

NSA rozpatrzył zażalenie D.W. na postanowienie WSA w Warszawie o odmowie przyznania prawa pomocy. WSA odmówił pomocy, uznając skargę za oczywiście bezzasadną z przyczyn procesowych, ponieważ została wniesiona przed doręczeniem postanowienia o odmowie uzupełnienia decyzji. NSA uchylił to postanowienie, stwierdzając, że skarga nie była oczywiście bezzasadna, a jej zasadność wymaga wnikliwej analizy prawnej.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie D.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odmówiło przyznania prawa pomocy. WSA uznał skargę za oczywiście bezzasadną z przyczyn procesowych, ponieważ została wniesiona przed doręczeniem skarżącemu postanowienia Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2009 r. o odmowie uzupełnienia decyzji. NSA jednak uchylił postanowienie WSA. Sąd kasacyjny podkreślił, że zastosowanie art. 247 p.p.s.a. (odmowa prawa pomocy z powodu oczywistej bezzasadności skargi) jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy brak szans na uwzględnienie skargi nie budzi wątpliwości. W tej sprawie, mimo wniesienia skargi przed doręczeniem postanowienia o odmowie uzupełnienia, treść tego postanowienia nie przesądzała o oczywistej bezzasadności skargi, która dotyczyła niezmienionej decyzji. NSA uznał, że konieczna jest wnikliwa analiza prawna, czy skarga była rzeczywiście przedwczesna, a zatem postanowienie WSA zostało wydane z naruszeniem przepisów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga nie jest oczywiście bezzasadna w takiej sytuacji, jeśli treść postanowienia o odmowie uzupełnienia nie przesądza o braku zasadności skargi dotyczącej pierwotnej decyzji i wymaga wnikliwej analizy prawnej.

Uzasadnienie

NSA uznał, że samo wniesienie skargi przed doręczeniem postanowienia o odmowie uzupełnienia decyzji nie czyni skargi oczywiście bezzasadną, jeśli decyzja pozostaje niezmieniona, a zasadność skargi wymaga analizy prawnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 246 § 1 pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 247

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 53 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie.

k.p.a. art. 111 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

W przypadkach określonych w § 1 termin dla strony do wniesienia odwołania, powództwa lub skargi biegnie od dnia doręczenia jej odpowiedzi.

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 1 i 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga nie była oczywiście bezzasadna, ponieważ jej zasadność wymagała wnikliwej analizy prawnej, a treść postanowienia o odmowie uzupełnienia nie przesądzała o jej bezzasadności.

Odrzucone argumenty

Skarga była oczywiście bezzasadna z przyczyn procesowych, ponieważ została wniesiona przed doręczeniem postanowienia o odmowie uzupełnienia decyzji.

Godne uwagi sformułowania

skarga kwalifikuje się do odrzucenia nie powinno "konkurować" z postępowaniem administracyjnym oczywista bezzasadność skargi w rozumieniu art. 247 p.p.s.a. bez głębszej analizy prawnej, "na pierwszy rzut oka", nie ulega wątpliwości, że nie może zostać uwzględniona

Skład orzekający

Wojciech Chróścielewski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek odmowy przyznania prawa pomocy z powodu oczywistej bezzasadności skargi, zwłaszcza w kontekście przedwczesnego wniesienia skargi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z prawem pomocy i terminami w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania sądowoadministracyjnego – prawa pomocy i jego odmowy. Pokazuje, jak sąd drugiej instancji koryguje błędne zastosowanie przepisów przez sąd niższej instancji, chroniąc prawo do sądu.

Czy skarga wniesiona za wcześnie zawsze oznacza odmowę prawa do sądu? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 632/09 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2009-07-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2009-07-02
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Wojciech Chróścielewski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6151 Lokalizacja dróg i autostrad
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 167/09 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2009-04-30
Skarżony organ
Minister Infrastruktury
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w...
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 246 par 1 pkt 1; art 111 par 2 kpa
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 kwietnia 2009 r., sygn. akt IV SA/Wa 167/09 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi D. W. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] września 2008 r., znak: [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji drogi postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie
Uzasadnienie
Wnioskiem dnia 6 kwietnia 2009 r., D. W. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu.
Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przyznania prawa pomocy. Sąd uznał, że w niniejszej sprawie zachodzi sytuacja oczywistej bezzasadności skargi z przyczyn procesowych. Po doręczeniu skarżącemu, będącej przedmiotem skargi, decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] września 2008 r., w dniu 13 października 2008 r. skarżący zwrócił się do Ministra Infrastruktury o uzupełnienie decyzji. W odpowiedzi na wniosek o uzupełnienie, postanowieniem z dnia [...] stycznia 2009 r., które doręczono skarżącemu w dniu 13 lutego 2009 r. organ administracji odmówił uzupełniania decyzji. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję z dnia [...] września 2008 r. D. W. wniósł w dniu 5 listopada 2008 r. (data stempla pocztowego). Stosownie do treści art. 53 § 1 p.p.s.a., skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Jednakże, zgodnie z art. 111 § 2 k.p.a. w przypadkach określonych w § 1 termin dla strony do wniesienia odwołania, powództwa lub skargi biegnie od dnia doręczenia jej odpowiedzi. Zatem złożenie przez skarżącego wniosku o uzupełnienie decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] września 2008 r. spowodowało, że termin do złożenia skargi rozpoczął bieg dopiero od dnia doręczenia mu odpowiedzi, to jest od dnia doręczenia postanowienia Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2009 r., którym odmówiono uzupełnienia decyzji.
W związku z powyższym Sąd, mając na uwadze zasadę, iż postępowanie sądowoadministracyjne nie powinno "konkurować" z postępowaniem administracyjnym, a więc nie może być wszczęte, dopóki toczy się postępowanie administracyjne, uznał skargę D. W. za przedwczesną. Skargę tę złożono bowiem 5 listopada 2008 r., przed doręczeniem skarżącemu postanowienia z dnia [...] stycznia 2009 r. o odmowie uzupełnienia decyzji (13 lutego 2009 r.). W sytuacji gdy strona wniosła skargę na decyzję, w stosunku do której nie rozpoczął biegu przewidziany ustawą termin do zaskarżenia jej do wojewódzkiego sądu administracyjnego, skarga taka - jako oczywiście bezzasadna - skutkuje oddaleniem wniosku o przyznanie prawa pomocy. Z tych względów, na podstawie art. 247 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł o odmowie przyznania prawa pomocy.
Na powyższe postanowienie D. W. wniósł zażalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) - przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jednakże w myśl art. 247 p.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezstronności jej skargi. W orzecznictwie i piśmiennictwie przyjmuje się, że skarga jest oczywiście bezzasadna, jeżeli bez głębszej analizy prawnej, "na pierwszy rzut oka", nie ulega wątpliwości, że nie może zostać uwzględniona. Zastosowanie art. 247 p.p.s.a. jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości co do braku szans na jej uwzględnienie. W przeciwnym razie mogłoby dojść do naruszenia konstytucyjnego prawa do sądu. Potrzeba zastosowania art. 247 p.p.s.a. będzie zachodzić przede wszystkim w sytuacjach, gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia. (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, s. 558).
Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że okoliczności sprawy niniejszej nie pozwalają na uznanie, że skarga D. W. jest oczywiście bezzasadna w rozumieniu art. 247 p.p.s.a. Trzeba bowiem zwrócić uwagę, że jakkolwiek skarga została wniesiona przed doręczeniem postanowienia z dnia [...] stycznia 2009 r. o odmowie uzupełnienia decyzji. To jednak treść powyższego postanowienia - odmowa uzupełnienia decyzji czyli sytuacja, w której zaskarżona decyzja pozostaje niezmieniona, powoduje że skarga w swojej treści odpowiada treści zaskarżonego aktu. W takim przypadku nie można mówić o jej oczywistej bezzasadności i całkowitego braku szans na jej uwzględnienie. Przeprowadzić bowiem należy wnikliwą analizę prawną czy istotnie jak przyjął Sąd I instancji skarga była przedwcześnie złożona i nie ma szans na jej uwzględnienie. Zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 kwietnia 2009 r. o odmowie przyznania prawa pomocy należało zatem uchylić jako wydane z naruszeniem art. 247 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze Sąd na zasadzie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowił jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI