II OZ 559/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-04-16
NSAAdministracyjneWysokansa
PESELbraki formalneskargapostępowanie sądoweNSAWSAodrzucenie skargizażalenieprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA o odrzuceniu skargi z powodu niepodania numeru PESEL w pierwszym piśmie procesowym, mimo jego obecności w aktach administracyjnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę skarżącej z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, tj. niepodania numeru PESEL w pierwszym piśmie procesowym. Skarżąca wniosła zażalenie, argumentując, że jej PESEL znajdował się w aktach administracyjnych i był podany w poprzednich pismach. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podkreślając, że numer PESEL musi być podany w skardze jako pierwszym piśmie sądowym, niezależnie od jego obecności w aktach administracyjnych.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie M. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, które odrzuciło skargę skarżącej na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. Sąd I instancji odrzucił skargę, ponieważ skarżąca nie uzupełniła braków formalnych, mimo wezwania, nie podając swojego numeru PESEL w skardze, która była pierwszym pismem procesowym w postępowaniu sądowym. Skarżąca w zażaleniu podniosła zarzuty naruszenia Karty Praw Podstawowych UE i Konstytucji RP, argumentując, że jej PESEL był już podany w aktach administracyjnych i w poprzednich pismach. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, powołując się na uchwałę NSA II GPS 3/22, która jednoznacznie stwierdza, że brak numeru PESEL w skardze jest brakiem formalnym podlegającym uzupełnieniu w trybie art. 49 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., niezależnie od jego obecności w aktach administracyjnych. Sąd podkreślił, że PESEL musi być podany w pierwszym piśmie sądowym, a jego brak skutkuje odrzuceniem skargi. Zarzuty dotyczące naruszenia praw UE i Konstytucji uznano za bezzasadne, wskazując, że brak realizacji wezwania sądu doprowadził do odrzucenia skargi, a nie do ograniczenia praw skarżącej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, brak numeru PESEL w skardze jako pierwszym piśmie procesowym jest brakiem formalnym, który należy uzupełnić w wyznaczonym terminie pod rygorem odrzucenia skargi, niezależnie od jego obecności w aktach administracyjnych.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na uchwałę NSA II GPS 3/22, zgodnie z którą numer PESEL musi być podany w skardze, a jego brak jest podstawą do odrzucenia skargi, nawet jeśli znajduje się w aktach administracyjnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_zażalenie

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 46 § § 2 pkt 1 lit. b

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 49 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 57 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Karta Praw Podstawowych Unii Europejskiej art. 41

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej art. 32

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak numeru PESEL w skardze jako pierwszym piśmie procesowym stanowi podstawę do jej odrzucenia, nawet jeśli PESEL znajduje się w aktach administracyjnych. Odrzucenie skargi z powodu nieuzupełnienia braków formalnych nie narusza praw skarżącej.

Odrzucone argumenty

Obecność numeru PESEL w aktach administracyjnych i wcześniejszych pismach procesowych w postępowaniu administracyjnym zwalnia z obowiązku podania go w skardze do sądu. Odrzucenie skargi z powodu braku PESEL narusza art. 41 KPP UE i art. 32 Konstytucji RP.

Godne uwagi sformułowania

Niezachowanie, określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259), wymogu podania w skardze, będącej pierwszym pismem w sprawie, numeru PESEL, jest brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 powołanej ustawy, bez względu na to czy ten numer znajduje się w aktach administracyjnych, którymi dysponuje sąd.

Skład orzekający

Wojciech Mazur

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie rygorystycznej interpretacji wymogów formalnych skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności obowiązku podania numeru PESEL w pierwszym piśmie procesowym."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy numer PESEL nie został podany w skardze, a sąd wezwał do jego uzupełnienia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy problem proceduralny w sądach administracyjnych, gdzie drobne braki formalne mogą prowadzić do odrzucenia skargi, co jest istotne dla praktyków prawa.

PESEL w skardze – obowiązek, którego nie można zignorować, nawet jeśli jest w aktach administracyjnych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 559/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-04-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-03-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Wojciech Mazur /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
II SA/Sz 930/24 - Postanowienie WSA w Szczecinie z 2024-12-20
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 58 § 1 pkt 3, 46 § plt 1 lit. b
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Mazur po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 20 grudnia 2024 r., sygn. akt II SA/Sz 930/24 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi M. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 30 sierpnia 2024 r. nr SKO/PG/420/4942/2023 w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z 20 grudnia 2024 r., sygn. akt II SA/Sz 930/24 odrzucił skargę M. J. (dalej: "skarżąca") na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z 30 sierpnia 2024 r., nr SKO/PG/420/4942/2023 w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że zarządzeniem z 26 listopada 2024 r. Przewodniczący Wydziału II wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł oraz do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez podanie swojego numeru PESEL jak i podpisanie osobiście egzemplarza skargi zawartego w aktach sprawy (w siedzibie Sądu) bądź nadesłanie do akt skargi podpisanej własnoręcznym oryginalnym podpisem. Jednocześnie pouczył, że niewykonanie ww. wezwań w terminie siedmiodniowym spowoduje odrzucenie skargi. Odpis zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu sądowego oraz pismo zobowiązujące do uzupełnienia braków formalnych skargi, doręczono skarżącej 4 grudnia 2024 r. Skarżąca 10 grudnia 2024 r. uiściła na rachunek Sądu należny wpis oraz nadesłała do akt skargę własnoręcznie podpisaną, natomiast nie wykonała zobowiązania w zakresie podania nr PESEL. Sąd I instancji stwierdził, że brak nadesłania w wyznaczonym terminie nr PESEL stanowi o nieuzupełnieniu braku formalnego skargi, co z kolei uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu. Skarga zatem podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a.
Skarżąca złożyła zażalenie na ww. postanowienie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie przepisów art. 41 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 32 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej.
W uzasadnieniu wskazała, że złożona przez nią skarga czyniła zadość przepisom art. 57 § 1 oraz art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. Podniosła, że złożony przez nią sprzeciw z 21 czerwca 2023 r. dotyczący przeniesienia warunków zabudowy został opatrzony podpisem kwalifikowanym. Pismo to stanowiło pierwsze pismo procesowe w niniejszym postępowaniu, a podpis kwalifikowany zawierał nr PESEL. Także do wniosku z 23 września 2023 r. kierowanym do Urzędu Miejskiego w Dziwnowie będącego organem wszczynającym postępowanie wykazany został nr PESEL. Nie mniej jednak na kolejnym etapie postępowania, jakie miało miejsce przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w postępowaniu SKO/KU/420/4094/2023 w piśmie z 3 grudnia 2023 r. organ nie dopatrzył się uchybienia o którym mowa w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 57 § 1 p.p.s.a, skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Jednym z wymogów formalnych stosownie do postanowień art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. jest podanie w pierwszym piśmie procesowym, a więc co do zasady w skardze, numeru PESEL strony wnoszącej pismo. W przypadku stwierdzenia braków formalnych pisma uniemożliwiających nadanie mu prawidłowego biegu, przewodniczący w myśl art. 49 § 1 p.p.s.a. wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Należy wyjaśnić, że odmienny skutek został przewidziany w przypadku nieuzupełnienia w terminie braków formalnych skargi. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w sytuacji tej sąd odrzuca skargę.
Analiza wniesionej skargi nie pozostawia wątpliwości, że w jej treści skarżąca nie podała swojego numeru PESEL. Dlatego też zasadne Sąd I instancji wezwał ją do uzupełnienia powyższego braku formalnego, w terminie siedmiu dni pod rygorem jej odrzucenia. Wezwanie to skarżąca odebrała 4 grudnia 2024 r., a tym samym termin na jego uzupełnienie upłynął 11 grudnia 2024 r. W terminie tym skarżąca nie nadesłała swojego numeru PESEL, co powoduje, że w sprawie zaistniały podstawy do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Odnosząc się do argumentacji zawartej w zażaleniu podnieść należy, że błędnie skarżąca wywodzi, że złożona przez nią skarga nie zawierała ww. braku formalnego, ponieważ jej numer PESEL został wskazany przy jej piśmie z 21 czerwca 2023 r. oraz wniosku z 23 września 2023 r. (jak wynika z akt administracyjnych: 26 września 2023 r.). Okoliczność, iż przy pismach tych wskazany został jej numer PESEL nie ma żadnego znaczenia dla niniejszej sprawy. Zostały one bowiem złożone w toku postępowania administracyjnego (a zatem znajdują w aktach administracyjnych). Skarżąca zaś była obowiązana do jego podania w postępowaniu sądowym, tj. w pierwszym piśmie skierowanym do Sądu (w tym przypadku – skardze), czego nie dokonała. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 3 lipca 2023 r., II GPS 3/22, "Niezachowanie, określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259), wymogu podania w skardze, będącej pierwszym pismem w sprawie, numeru PESEL, jest brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 powołanej ustawy, bez względu na to czy ten numer znajduje się w aktach administracyjnych, którymi dysponuje sąd". Jak wynika zatem z treści podjętej przez Naczelny Sąd Administracyjny uchwały numer PESEL musi znajdować się w aktach sądowych sprawy, a w przypadku jego braku na wezwanie Sądu winien być w zakreślonym terminie nadesłany. Tym samym okoliczność, że numer PESEL znajdował się w aktach administracyjnych niniejszej sprawy nie miało znaczenia dla zasadności odrzucenia w niniejszej sprawie skargi.
Za bezzasadny uznać także należy podniesiony w zażaleniu zarzut Sąd I instancji art. 41 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 32 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej. W niniejszej sprawie prawa skarżącej nie zostały bowiem ograniczone, to brak zrealizowania przez nią wezwania skutkował odrzuceniem skargi.
Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI