II OZ 547/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-10-16
NSAbudowlaneWysokansa
prawo budowlanepostępowanie administracyjnedoręczeniaterminyskargazażalenieNSAWSAprojekt budowlany

Podsumowanie

NSA uchylił postanowienie WSA o odrzuceniu skargi, uznając doręczenie decyzji organu za nieskuteczne z powodu błędnego zastosowania przepisów KPA.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę P. J. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego, uznając ją za wniesioną po terminie. Skarżący wniósł zażalenie, argumentując naruszenie przepisów proceduralnych. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za zasadne, uchylając postanowienie WSA. Sąd stanął na stanowisku, że doręczenie decyzji osobie fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, która nie wskazała, że pod danym adresem prowadzi działalność, powinno nastąpić zgodnie z ogólnymi zasadami KPA, a doręczenie pracownikowi nie było skuteczne.

Postanowieniem z dnia 13 maja 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę P. J. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 listopada 2023 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego rozbudowy i przebudowy istniejącego budynku laboratoryjnego naukowo-badawczego. Sąd uzasadnił odrzucenie skargi tym, że została ona wniesiona po upływie 30-dniowego terminu, który rozpoczął bieg od dnia doręczenia decyzji skarżącemu w dniu 7 grudnia 2023 r. Skarżący wniósł skargę w dniu 11 stycznia 2024 r. Na powyższe postanowienie zażalenie złożył skarżący, domagając się jego uchylenia i podnosząc zarzut naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., art. 42 i 43 k.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za usprawiedliwione. Sąd odwołał się do rozbieżności w orzecznictwie NSA dotyczących traktowania osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą jako jednostki organizacyjnej w rozumieniu art. 45 K.p.a. Ostatecznie NSA opowiedział się za stanowiskiem, że brak jest podstaw do stosowania art. 45 K.p.a. w takim przypadku. Ponieważ z akt administracyjnych nie wynikało, aby skarżący podkreślał prowadzenie działalności pod wskazanym adresem, doręczenie powinno nastąpić zgodnie z art. 42 § 1-3 k.p.a. Doręczenie przesyłki pracownikowi skarżącego nie mogło zostać uznane za skuteczne w świetle obowiązujących przepisów procedury administracyjnej, gdyż pracownik nie mieści się w katalogu podmiotów wymienionych w art. 43 k.p.a. W związku z tym, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie WSA.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Doręczenie powinno nastąpić zgodnie z ogólnymi zasadami doręczania pism osobom fizycznym (art. 42 KPA), a doręczenie pracownikowi nie jest skuteczne, jeśli osoba fizyczna nie wskazała, że pod danym adresem prowadzi działalność gospodarczą.

Uzasadnienie

Sąd stanął na stanowisku, że osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą nie jest jednostką organizacyjną w rozumieniu art. 45 KPA, chyba że wyraźnie wskaże, że pod danym adresem prowadzi działalność. Doręczenie pracownikowi nie jest skuteczne, jeśli nie mieści się w katalogu podmiotów wymienionych w art. 43 KPA.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 42 § § 1-3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 43

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 44 § § 1 - § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 45

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Doręczenie decyzji skarżącemu nie było skuteczne, ponieważ nastąpiło pracownikowi, który nie mieścił się w kręgu osób uprawnionych do odbioru zgodnie z art. 43 KPA, a skarżący nie wskazał, że pod danym adresem prowadzi działalność gospodarczą.

Godne uwagi sformułowania

osobę fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą uważa się za jednostkę organizacyjną wskazaną w art. 45 K.p.a. forma prowadzenia przez osobę fizyczną działalności (wpis do ewidencji działalności gospodarczej) nie daje jej przymiotu jednostki organizacyjnej ochrona prawa do sądu strony skarżącej pracownik zatrudniony przez skarżącego nie mieści się w katalogu podmiotów wymienionych w art. 43 k.p.a. a zatem doręczenie w dniu 7 grudnia 2023 r. nie mogło zostać uznane za skuteczne

Skład orzekający

Andrzej Wawrzyniak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących doręczeń w procedurze administracyjnej, w szczególności w odniesieniu do osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy sytuacji, gdy osoba fizyczna prowadząca działalność nie wskazała wyraźnie adresu prowadzenia działalności. Może nie mieć zastosowania, gdy taki adres został wskazany.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy kluczowego aspektu procedury administracyjnej – doręczeń, co ma bezpośrednie przełożenie na możliwość skorzystania z prawa do sądu. Rozbieżności w orzecznictwie dodają jej wagi.

Błąd w doręczeniu może zniweczyć szanse na obronę praw. NSA wyjaśnia, kiedy pismo nie dotarło skutecznie.

Sektor

budownictwo

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

II OZ 547/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-10-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-08-27
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Wawrzyniak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
II SA/Wr 145/24 - Postanowienie WSA we Wrocławiu z 2024-05-13
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 58 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 16 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 13 maja 2024 r. sygn. akt II SA/Wr 145/24 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi P. J. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 listopada 2023 r. nr 1170/2023 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego rozbudowy i przebudowy istniejącego budynku laboratoryjnego naukowo-badawczego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 13 maja 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę P. J. (dalej "skarżący") na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 listopada 2023 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego rozbudowy i przebudowy istniejącego budynku laboratoryjnego naukowo-badawczego.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że zaskarżona decyzja została doręczona stronie skarżącej w dniu 7 grudnia 2023 r. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia jej znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy, przesyłkę odebrała osoba uprawniona do odbioru. Zakreślony trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi upłynął w dniu 8 stycznia 2024 r. Pomimo prawidłowego doręczenia zaskarżonej decyzji zawierającej pouczenie o terminie wniesienia skargi strona skarżąca wniosła skargę dopiero w dniu 11 stycznia 2024 r. (data stempla pocztowego na kopercie zawierającej skargę), a zatem po terminie.
Na powyższe postanowienie zażalenie złożył skarżący, wnosząc o jego uchylenie w całości. Skarżący podniósł zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., art. 42 oraz 43 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez niewłaściwe ich zastosowanie, albowiem strona nie uchybiła terminowi do wniesienia skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie zawiera usprawiedliwione podstawy.
Trzeba wskazać, że w części orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowane jest stanowisko, iż osobę fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą uważa się za jednostkę organizacyjną wskazaną w art. 45 K.p.a., co skutkuje obowiązkiem doręczeń pism zgodnie z tym przepisem (np. wyrok NSA z dnia 3 sierpnia 1995 r. sygn. akt SA/Łd 1009/95). Wedle innych orzeczeń NSA, forma prowadzenia przez osobę fizyczną działalności (wpis do ewidencji działalności gospodarczej) nie daje jej przymiotu jednostki organizacyjnej, a zatem brak jest podstaw do dokonywania doręczeń na zasadzie art. 45 K.p.a. (np. wyrok NSA z dnia 26 kwietnia 2001 r. sygn. akt I SA/Łd 600/99, wyrok NSA z dnia 5 czerwca 1997 r. I SA/Łd 417/96, wyrok NSA z dnia 17 listopada 1999 r. sygn. akt 1114/97).
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając niniejszą sprawę, mając na uwadze ochronę prawa do sądu strony skarżącej, opowiedział się za drugim z powyższych stanowisk.
Z akt administracyjnych nie wynika aby skarżący podkreślał, że pod wskazanym adresem prowadzi działalność co oznacza, że doręczenie powinno nastąpić zgodnie z dyspozycją art. 42 § 1-3 k.p.a. a w związku z doręczeniem w takim trybie zastosowanie znajdują także art. 43 i 44 § 1 - § 4 k.p.a. Pracownik zatrudniony przez skarżącego nie mieści się w katalogu podmiotów wymienionych w art. 43 k.p.a. a zatem doręczenie w dniu 7 grudnia 2023 r. nie mogło zostać uznane za skuteczne w świetle obowiązujących przepisów procedury administracyjnej.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę