II OZ 491/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-04-23
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocypostępowanie sądowoadministracyjnezażalenieniedopuszczalnośćreferendarz sądowyWSANSAroboty budowlane

Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił zażalenia na postanowienie WSA w Warszawie dotyczące przyznania prawa pomocy, uznając je za niedopuszczalne.

Skarżące wniosły skargę na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Jedna ze skarżących złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, który został częściowo uwzględniony przez referendarza, a następnie utrzymany w mocy przez WSA. W zażaleniu na postanowienie WSA skarżące podniosły kwestie finansowe. NSA odrzucił zażalenie D. K. jako niedopuszczalne, gdyż nie przewidziano środka zaskarżenia od postanowienia WSA wydanego na podstawie art. 260 P.p.s.a. Zażalenie K. P. odrzucono jako niedopuszczalne, ponieważ nie była ona adresatką zaskarżonego postanowienia.

Sprawa dotyczyła zażaleń wniesionych na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które utrzymało w mocy postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie przyznania prawa pomocy. Skarżące, K. P. i D. K., pierwotnie wniosły skargę na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. W toku postępowania D. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, który został częściowo uwzględniony przez referendarza, a następnie postanowieniem WSA utrzymany w mocy po rozpoznaniu sprzeciwu. W zażaleniu na postanowienie WSA, skarżące podniosły trudną sytuację finansową i zakwestionowały stanowisko sądu. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił zażalenie D. K. jako niedopuszczalne, wskazując, że przepisy P.p.s.a. nie przewidują możliwości wniesienia środka zaskarżenia od postanowienia WSA wydanego na podstawie art. 260 P.p.s.a. w przedmiocie sprzeciwu od postanowienia referendarza. Dodatkowo, skarżąca została pouczona o braku możliwości zaskarżenia. Zażalenie K. P. zostało odrzucone jako niedopuszczalne z innego powodu – skarżąca nie była adresatką zaskarżonego postanowienia WSA, które dotyczyło wyłącznie D. K. Sąd podkreślił, że choć środek zaskarżenia został zatytułowany jako skarga kasacyjna, należało go zakwalifikować jako zażalenie, gdyż skarga kasacyjna przysługuje od postanowień kończących postępowanie, a w sprawach dotyczących prawa pomocy środkami zaskarżenia są zażalenie i sprzeciw.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, od postanowienia WSA wydanego na podstawie art. 260 P.p.s.a. nie przewidziano możliwości wniesienia środka zaskarżenia.

Uzasadnienie

Przepisy P.p.s.a. nie przewidują możliwości wniesienia środka zaskarżenia od postanowienia WSA wydanego na podstawie art. 260 P.p.s.a. w przedmiocie sprzeciwu od postanowienia referendarza. Strona została również pouczona o braku możliwości zaskarżenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (8)

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 258 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 260 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 260 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 194 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 197 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 178

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 185 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 173

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak przewidzianego prawem środka zaskarżenia od postanowienia WSA wydanego na podstawie art. 260 P.p.s.a. Niedopuszczalność zażalenia wniesionego przez osobę niebędącą adresatem postanowienia.

Godne uwagi sformułowania

ani w art. 194 § 1 P.p.s.a., ani w żadnym innym przepisie tej ustawy, nie przewidziano możliwości wniesienia środka zaskarżenia od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego wydanego na podstawie art. 260 P.p.s.a. zażalenie złożone w niniejszej sprawie przez K. P. na postanowienie WSA w Warszawie z 13 grudnia 2024 r. jest niedopuszczalne, ponieważ nie była ona adresatką tego postanowienia.

Skład orzekający

Małgorzata Miron

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność zażaleń w sprawach dotyczących prawa pomocy, w szczególności od postanowień WSA wydanych po rozpoznaniu sprzeciwu od postanowienia referendarza, a także niedopuszczalność zażalenia wniesionego przez osobę niebędącą adresatem postanowienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury zaskarżania postanowień referendarza w przedmiocie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z prawem pomocy i zaskarżaniem postanowień, co jest istotne dla praktyków, ale nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych interpretacji.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 491/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-04-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-03-12
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Miron /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Odrzucono zażalenia
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Miron po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażaleń K. P. i D. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 grudnia 2024 r., sygn. akt VII SPP/Wa 326/24 o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 listopada 2024 r. w sprawie ze skargi K. P. i D. K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 stycznia 2024 r., nr 82/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: odrzucić zażalenia.
Uzasadnienie
K. P. i D. K. (dalej: "skarżące") wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 9 stycznia
2024 r. nr 82/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia.
D. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy postanowieniem z 6 listopada 2024 r., sygn. akt VII SPP/Wa 326/24 D. K. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprzeciwu od tego postanowienia, postanowieniem z 13 grudnia 2024 r. sygn. akt VII SPP/Wa 326/24 utrzymał w mocy przywołane orzeczenie referendarza sądowego.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżące powołały się na trudną sytuację finansową oraz zakwestionowały stanowisko WSA w Warszawie w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy D. K.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 258 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") czynności w zakresie przyznania prawa pomocy wykonuje referendarz sądowy. W świetle art. 260 § 1 P.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień referendarza sądowego, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 P.p.s.a., sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Zgodnie zaś z § 2 tego przepisu sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu.
Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że ani w art. 194 § 1 P.p.s.a., ani w żadnym innym przepisie tej ustawy, nie przewidziano możliwości wniesienia środka zaskarżenia od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego wydanego na podstawie art. 260 P.p.s.a. Należy także wskazać, że D. K. wraz z doręczeniem odpisu orzeczenia, została pouczona, że od ww. postanowienia nie przysługuje żaden środek zaskarżenia.
W związku z powyższym zażalenie wniesione przez D. K. należało odrzucić jako niedopuszczalne.
Także zażalenie wniesione przez K. P. podlegało odrzuceniu jako niedopuszczalne lecz z innego powodu. Wskazać bowiem należy, że zgodnie z art. 197 § 2 P.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 P.p.s.a przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie.
Niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą w szczególności wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem postanowienia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego postanowienia. Zażalenie złożone w niniejszej sprawie przez K. P. na postanowienie WSA w Warszawie z 13 grudnia 2024 r. jest niedopuszczalne, ponieważ nie była ona adresatką tego postanowienia. Była nią wyłącznie D. K.
Na marginesie Sąd wskazuje, że choć rozpoznawany środek zaskarżenia został zatytułowany jako skarga kasacyjna, to należało go zakwalifikować jako zażalenie. Powyższe w ocenie Sądu uzasadnione jest tym, że skarga kasacyjna (obarczona przymusem adwokacko-radcowskim) przysługuje od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (art. 173 p.p.s.a.), a przepisy Działu V Rozdziału 3 Oddziału 2 p.p.s.a. przewidują, iż środkami zaskarżenia w sprawach w przedmiocie prawa pomocy są zażalenie i sprzeciw.
Z przedstawionych względów orzeczono w oparciu o art. 197 § 2 w zw. z art. 178 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI