II OZ 462/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-09-17
NSAbudowlaneŚredniansa
wstrzymanie wykonaniarozbiórkanakaz rozbiórkiwiaty rolniczeprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiszkodatrudne do odwrócenia skutkizażaleniesąd administracyjny

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania nakazu rozbiórki wiaty, uznając brak wystarczającego uzasadnienia wniosku skarżącego.

Skarżący M. S. wniósł skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę wiaty do przechowywania maszyn rolniczych, domagając się wstrzymania jej wykonania z powodu ryzyka znacznej szkody. WSA odmówił wstrzymania, uznając wniosek za zbyt ogólnikowy. NSA oddalił zażalenie na to postanowienie, podkreślając, że skarżący musi konkretnie wykazać przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a., a nie tylko ogólnie wskazywać na trudne do odwrócenia skutki rozbiórki.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie M. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę wiaty do przechowywania maszyn rolniczych. Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, domagał się wstrzymania wykonania, powołując się na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. WSA uznał, że wniosek był zbyt ogólnikowy i nie wykazywał konkretnych okoliczności sprawy, które uzasadniałyby wstrzymanie wykonania. NSA podzielił to stanowisko, podkreślając, że choć decyzje nakazujące rozbiórkę mogą wiązać się z trudnymi do odwrócenia skutkami, to nie oznacza to automatycznego wstrzymania wykonania. Strona skarżąca musi wykazać konkretne szkody finansowe lub inne negatywne konsekwencje, a nie tylko ogólne twierdzenia. W niniejszej sprawie skarżący nie przedstawił dowodów na koszty rozbiórki, nie odniósł ich do swojej sytuacji finansowej, ani nie wykazał braku możliwości zapewnienia alternatywnego miejsca do przechowywania maszyn czy płodów rolnych. W związku z tym NSA oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący musi konkretnie wykazać, w jaki sposób wykonanie decyzji doprowadzi do znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, odnosząc te twierdzenia do swojej indywidualnej sytuacji faktycznej i finansowej.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że wstrzymanie wykonania aktu ma charakter wyjątkowy i wymaga wykazania konkretnych przesłanek. Ogólne odwołanie do art. 61 § 3 p.p.s.a. bez przedstawienia dowodów i szczegółowego uzasadnienia nie jest wystarczające, nawet jeśli dotyczy nakazu rozbiórki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (3)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności następuje na wniosek skarżącego, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o wstrzymanie wykonania był zbyt ogólnikowy i nie zawierał konkretnego uzasadnienia. Strona skarżąca nie wykazała konkretnych przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. (znaczna szkoda, trudne do odwrócenia skutki) w odniesieniu do swojej sytuacji.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego o nieodwracalnej szkodzie na majątku, zepsuciu płodów rolnych i korozji maszyn rolniczych była zbyt ogólna.

Godne uwagi sformułowania

niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków każdy przypadek nałożenia na stronę obowiązku wykonania rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, uzasadnia, niejako automatycznie, wstrzymanie wykonania decyzji Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu po wniesieniu skargi ma zawsze charakter wyjątkowy. Sąd zobowiązany jest dokonać oceny wniosku uwzględniając okoliczności sprawy. To, że nakaz rozbiórki z reguły wywołuje trudne do odwrócenia skutki, nie oznacza, że wywołuje takie skutki w każdym przypadku.

Skład orzekający

Tomasz Zbrojewski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi formalne wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym, konieczność konkretnego uzasadnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a."

Ograniczenia: Dotyczy głównie spraw z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę, ale zasady ogólne stosuje się do innych wniosków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą wniosków o wstrzymanie wykonania, która jest kluczowa dla praktyki prawniczej, choć stan faktyczny nie jest wyjątkowy.

Kiedy sąd wstrzyma wykonanie nakazu rozbiórki? Kluczowe wymogi wniosku.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 462/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-09-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-07-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Tomasz Zbrojewski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 61 par. 3, art. 184, art. 197 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tomasz Zbrojewski po rozpoznaniu w dniu 17 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 maja 2024 r., sygn. akt II SA/Łd 317/24 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 lutego 2024 r., nr 25/2024 w przedmiocie nakazu rozbiórki samowolnie wybudowanej wiaty postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 21 maja 2024 r., sygn. akt II SA/Łd 317/24, po rozpoznaniu wniosku M. S., odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) z dnia 9 lutego 2024 r., nr 25/2024.
Sąd podał, że skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł skargę na ww. decyzję WINB z dnia 9 lutego 2024 r. w przedmiocie nakazu rozbiórki wiaty do przechowywania maszyn rolniczych o powierzchni zabudowy ok. 266,6 m2, zlokalizowanej na działkach nr [...], obręb [...], gmina [...]. W treści skargi pełnomocnik skarżącego zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu podnosząc jedynie, że w sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Sąd wskazał, że podziela stanowisko, zgodnie z którym niedopuszczalne jest uznanie, iż każdy przypadek nałożenia na stronę obowiązku wykonania rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, uzasadnia, niejako automatycznie, wstrzymanie wykonania decyzji będącej przedmiotem skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu po wniesieniu skargi ma zawsze charakter wyjątkowy. Dlatego też strona skarżąca powinna wykazać, że w konkretnym stanie faktycznym wykonanie nakazu rozbiórki wiązać się będzie z wyrządzeniem znacznej szkody bądź trudnych do odwrócenia skutków. Sąd zobowiązany jest dokonać oceny wniosku uwzględniając okoliczności sprawy. To, że nakaz rozbiórki z reguły wywołuje trudne do odwrócenia skutki, nie oznacza, że wywołuje takie skutki w każdym przypadku.
Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie strona skarżąca wyraziła bardzo ogólnikowe twierdzenia, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych dowodów, które nie mogły stanowić podstawy do orzeczenia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu.
Z tych względów Sąd, na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634, zwana dalej: "p.p.s.a."), orzekł jak w sentencji postanowienia.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucając naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a., poprzez uznanie jakoby w niniejszej sprawie nie zachodziło niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody, oraz wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Pełnomocnik wskazał, że odmowa "wstrzymania wykonywanej decyzji" wiązać będzie się z nieodwracalną szkodą na majątku skarżącego. Przedmiotowy budynek wykorzystywany jest do przechowywania maszyn rolnych, środków produkcji oraz płodów rolnych. Rozbiórka przedmiotowej zabudowy wiązać będzie się ze znacznymi szkodami po stronie strony - nie będzie miała bowiem możliwości przechowywania pozyskanych płodów rolnych, co doprowadzi do ich zepsucia oraz znacznych strat finansowych, które nie będą możliwe do odrobienia. To z kolei wiązać będzie się ze znacznym uszczerbkiem na majątku skarżącego oraz jego rodziny. Również maszyny rolnicze pozostawione bez przedmiotowego "budynku gospodarczego" będą narażone na oddziaływanie warunków atmosferycznych, które doprowadzić mogą do ich korozji. To z kolei wiązać będzie się z kolejnymi kosztami, którymi obarczona zostanie strona - kosztami naprawy maszyn rolnych oraz ewentualnymi kosztami związanymi z kupnem nowych maszyn, gdyby z tych nie można byłoby można korzystać na skutek zniszczeń.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie jest zasadne.
Zgodnie z art. 61 § 1 p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Stosownie zaś do art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że decyzja nakazująca rozbiórkę w przypadku jej wykonania, a następnie ewentualnego uchylenia przez sąd, jest tego rodzaju rozstrzygnięciem, które może spowodować wyrządzenie stronie znacznej szkody i trudne do odwrócenia skutki (zob. postanowienia NSA: z dnia 8 listopada 2016 r., sygn. akt II OSK 2563/16; z dnia 1 marca 2011 r., sygn. akt II OZ 118/11; z dnia 27 listopada 2009 r., sygn. akt II OZ 1040/09; z dnia 10 marca 2008 r., sygn. akt II OZ 202/08). Nie oznacza to, że w każdym przypadku decyzja nakazująca rozbiórkę podlega, niejako "automatycznie", wstrzymaniu w postępowaniu sądowym. W każdym jednak przypadku, sąd rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania aktu, zobowiązany jest ocenić skutki wykonania rozbiórki zarówno z punktu widzenia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody, jak i trudnych do odwrócenia skutków.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, niewadliwie Sąd I instancji uznał, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługiwał na uwzględnienie. Dla przypomnienia wniosek skarżącego zawierał jedynie odwołanie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. przesłanek wstrzymania wykonania aktu, nie zawierał żadnego uzasadnienia. Zapatrywania tego nie zmienia wniesione zażalenie. Skarżący nie przedstawił kosztów rozbiórki spornej wiaty przeznaczonej do przechowywania maszyn rolniczych, ani nie odniósł tego do swojej sytuacji finansowej. Nie wskazał także, że ze względu na sposób wykonania obiektu, jego konstrukcję, nie będzie możliwe dokonanie rozbiórki bez uszkodzenia materiałów użytych do jego realizacji. Nie wykazał również, że nie ma możliwości zapewnienia innego miejsca dla przechowywania maszyn rolniczych, przechowywania pozyskanych płodów rolnych, że niemożliwe jest ich zabezpieczenie przed szkodliwymi warunkami atmosferycznymi w inny sposób niż tylko obecny. Mimo podjętej próby wykazania przesłanek przemawiających za udzieleniem ochrony tymczasowej, argumentacja jest zbyt ogólna i nie może odnieść zamierzonego skutku.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI