II OZ 448/16

Naczelny Sąd Administracyjny2016-05-12
NSAbudowlaneŚredniansa
wstrzymanie wykonaniadecyzja środowiskowaprawo budowlanepostępowanie administracyjnesądy administracyjneinwestycjeochrona środowiskaskutki trudne do odwrócenia

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania decyzji środowiskowej, uznając, że sama decyzja nie wymaga wykonania i nie można wykazać konkretnych trudnych do odwrócenia skutków.

Skarżący domagali się wstrzymania wykonania decyzji środowiskowej dotyczącej budowy budynków inwentarskich, obawiając się negatywnego wpływu na jakość życia mieszkańców. WSA odmówił wstrzymania, uznając, że decyzja środowiskowa sama w sobie nie jest wykonalna i nie rodzi bezpośrednich, trudnych do odwrócenia skutków. NSA podzielił to stanowisko, podkreślając, że skarżący nie wykazał konkretnych okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania aktu, który nie nadaje się do egzekucji.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie H.J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] listopada 2015 r. w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie budynków inwentarskich. Skarżący argumentowali, że realizacja tej decyzji na kolejnych etapach inwestycyjnych może negatywnie wpłynąć na jakość życia okolicznych mieszkańców i spowodować trudne do odwrócenia skutki. Sąd pierwszej instancji uznał, że decyzja środowiskowa sama w sobie nie wymaga wykonania ani nie nadaje się do egzekucji, a potencjalne skutki pojawią się dopiero na etapie pozwolenia na budowę. NSA przychylił się do tego stanowiska, wskazując, że zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a., wstrzymanie wykonania aktu jest możliwe, gdy zachodzi niebezpieczeństwo znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Podkreślono, że ciężar wykazania tych konkretnych okoliczności spoczywa na wnioskodawcy, a ogólne twierdzenia o potencjalnych negatywnych konsekwencjach nie są wystarczające. W związku z tym, NSA oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, ale tylko w sytuacji, gdy wnioskodawca wykaże konkretne okoliczności wskazujące na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, które wynikają bezpośrednio z realizacji tej decyzji, a nie z hipotetycznych przyszłych etapów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że decyzja środowiskowa sama w sobie nie jest wykonalna w trybie egzekucyjnym. Aby wstrzymać jej wykonanie, skarżący musi wykazać konkretne, zindywidualizowane okoliczności, które uzasadniają obawę znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, a nie tylko ogólne twierdzenia o potencjalnych negatywnych konsekwencjach na dalszych etapach procesu inwestycyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

P.p.s.a. art. 61 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość wstrzymania wykonania aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 61 § 5

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 197 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja środowiskowa sama w sobie nie jest aktem podlegającym wykonaniu w trybie egzekucyjnym. Brak wykazania przez skarżącego konkretnych, zindywidualizowanych okoliczności uzasadniających niebezpieczeństwo znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.

Odrzucone argumenty

Realizacja decyzji środowiskowej na dalszych etapach procesu inwestycyjnego może spowodować trudne do odwrócenia skutki dla jakości życia mieszkańców.

Godne uwagi sformułowania

nie istnieje środek przymusu którego mógłby użyć organ do doprowadzenia do stanu zgodnego z treścią zaskarżonej decyzji decyzja taka nie upoważnia do rozpoczęcia robót budowlanych, ustala jedynie, czy projektowane zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami prawa oraz określa warunki, jakie należy spełnić na dalszym etapie procesu inwestycyjnego nie można jednak pominąć, że także i tego rodzaju akty, a więc niewymagające wykonania i nienadające się do wykonania w trybie egzekucyjnym, w konkretnych okolicznościach sprawy, mogą wywoływać skutki o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. wykazanie tych konkretnych okoliczności, które przemawiałyby za koniecznością udzielenia stronie ochrony tymczasowej, jest obowiązkiem składającego wniosek Nie czyni zadość powyższemu ogólne podanie, że w konsekwencji zrealizowania przedmiotowej decyzji na dalszych etapach procesu inwestycyjnego [...] mogą zostać spowodowane nieodwracalne skutki lub może zostać wyrządzona szkoda dla osób zamieszkujących sąsiednie grunty

Skład orzekający

Andrzej Jurkiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wykazanie konieczności konkretnych dowodów przy wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji środowiskowej; charakter decyzji środowiskowej jako aktu niepodlegającego bezpośredniej egzekucji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji decyzji środowiskowej, ale zasady dotyczące ciężaru dowodu przy wnioskach o wstrzymanie wykonania mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną kwestię proceduralną dotyczącą wstrzymania wykonania decyzji, która nie jest bezpośrednio wykonalna, co jest częstym problemem w postępowaniach administracyjnych, zwłaszcza w kontekście inwestycji budowlanych.

Decyzja środowiskowa: kiedy można ją wstrzymać? Kluczowe zasady NSA.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 448/16 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2016-05-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2016-04-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Jurkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 15/16 - Wyrok WSA w Warszawie z 2016-09-07
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 61 par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia H.J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 stycznia 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 15/16 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi H.J. i S.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 29 stycznia 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 15/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w sprawie ze skargi H.J. i S.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] listopada 2015 r. w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie budynków inwentarskich do chowu brojlerów kurzych w systemie bezklatkowym, ściółkowym w miejscowości W., złożyli skarżący podnosząc, że wykonanie decyzji na kolejnych etapach spowoduje realizację inwestycji, która może wpłynąć na jakość życia okolicznych mieszkańców.
W ocenie Sądu przedmiotowa decyzja nie wymaga wykonania ani nie nadaje się do wykonania. Nie istnieje środek przymusu którego mógłby użyć organ do doprowadzenia do stanu zgodnego z treścią zaskarżonej decyzji. Decyzja taka nie upoważnia do rozpoczęcia robót budowlanych, ustala jedynie, czy projektowane zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami prawa oraz określa warunki, jakie należy spełnić na dalszym etapie procesu inwestycyjnego.
Zdaniem Sądu podnoszone we wniosku argumenty nie mogą uzasadniać wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, gdyż samo istnienie decyzji nie oznacza, że organ niejako automatycznie wyda na jej podstawie decyzję o pozwoleniu na budowę. Zaś inwestycja skonkretyzuje się dopiero na etapie pozwolenia na budowę i dopiero wówczas będzie można mówić o możliwości doznania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Dlatego, na podstawie art. 61 § 3 i 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca H.J., kwestionując je w całości. Postanowieniu temu zarzucono naruszenie art. 61 § 2 pkt 1 i § 3 P.p.s.a. poprzez odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji mimo przesłanki wywołania trudnych do odwrócenia skutków.
Mając na uwadze powyższe skarżąca wniosła o zmianę zakwestionowanego postanowienia poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania zażaleniowego wg norm prawem przepisanych.
W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że nawet mimo tego, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia nie jest decyzją stricte materialnoprawną, to jednak jej realizacja może wywołać trudne do odwrócenia skutki, jeżeli do jej realizacji dojdzie na etapie postępowania ustalającego warunki zabudowy i w konsekwencji umożliwi przejście do kolejnego etapu – pozwolenia na budowę. Zdaniem skarżącej wykonanie decyzji środowiskowej umożliwi w sposób zasadniczy realizację przedsięwzięcia, co może wpłynąć na jakość życia osób zamieszkujących w sąsiedztwie planowanej inwestycji. Zaś szkody poniesione przez osoby zamieszkujące w sąsiedztwie nie zawsze będą mogły być zrekompensowane na drodze odszkodowawczej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 61 § 3 P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Jak słusznie zauważył Sąd pierwszej instancji, możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu zależy przede wszystkim od charakteru decyzji, której rozpoznawany wniosek dotyczy. Nie podlegają bowiem co do zasady wykonaniu te akty, które nie nadają się do wykonania i nie wymagają wykonania w trybie egzekucyjnym. Nie można jednak pominąć, że także i tego rodzaju akty, a więc niewymagające wykonania i nienadające się do wykonania w trybie egzekucyjnym, w konkretnych okolicznościach sprawy, mogą wywoływać skutki o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Jednak wykazanie tych konkretnych okoliczności, które przemawiałyby za koniecznością udzielenia stronie ochrony tymczasowej, jest obowiązkiem składającego wniosek. W oparciu o stan faktyczny sprawy oraz uwarunkowania dotyczące sytuacji strony musi ona wskazać na takie zindywidualizowane okoliczności, które pozwolą sądowi na ocenę, że aktualnie istnieje niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie czyni zadość powyższemu ogólne podanie, że w konsekwencji zrealizowania przedmiotowej decyzji na dalszych etapach procesu inwestycyjnego, a więc wydania decyzji o warunkach zabudowy, a następnie zezwalającej na budowę, mogą zostać spowodowane nieodwracalne skutki lub może zostać wyrządzona szkoda dla osób zamieszkujących sąsiednie grunty w stosunku do planowanej inwestycji, oraz iż realizacja tego przedsięwzięcia może wpłynąć na jakość życia tych osób. Brak konkretnego wskazania w tym zakresie powoduje, że nie sposób wywieść, iż realizacja zaskarżonej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie budynków inwentarskich do chowu brojlerów kurzych w systemie bezklatkowym, może skutkować zaistnieniem niebezpieczeństw o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że wniesione zażalenie nie podważyło stanowiska Sądu pierwszej instancji odmawiającego zastosowania ochrony tymczasowej. Dlatego na mocy art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI